# verses

text:
І дабраславіў народ усіх, якія з добрай волі згадзіліся жыць у Ерусаліме. </p><i> Ì dabraslavìǔ narod usìh, âkìâ z dobraj volì zgadzìlìsâ žyc′ u Erusalìme. </i>


text:
<pb/>Вось узначальцы краіны, якія жылі ў Ерусаліме, - а ў гарадах Юдэі жылі, кожны ў сваім валоданьні, па гарадах сваіх: Ізраільцяне, сьвятары, лявіты і нэтынэі і сыны рабоў Саламонавых; </p><i> Vos′ uznačal′cy kraìny, âkìâ žylì ǔ Erusalìme, - a ǔ garadah Ûdèì žylì, kožny ǔ svaìm valodan′nì, pa garadah svaìh: Ìzraìl′câne, s′vâtary, lâvìty ì nètynèì ì syny raboǔ Salamonavyh; </i>


text:
у Ерусаліме жылі з сыноў Юды і з сыноў Веньяміна. З сыноў Юды: Атая, сын Узіі, сын Захарыя, сын Амарыі, сын Сафатыі, сын Малелеіла, з сыноў Фарэса, </p><i> u Erusalìme žylì z synoǔ Ûdy ì z synoǔ Ven′âmìna. Z synoǔ Ûdy: Ataâ, syn Uzìì, syn Zaharyâ, syn Amaryì, syn Safatyì, syn Maleleìla, z synoǔ Farèsa, </i>


text:
і Маасэя, сын Варуха, сын Калхазэя, сын Хазаі, сын Адаі, сын Ёярыва, сын Захарыя, сын Шылонія. </p><i> ì Maasèâ, syn Varuha, syn Kalhazèâ, syn Hazaì, syn Adaì, syn Ëâryva, syn Zaharyâ, syn Šylonìâ. </i>


text:
Усіх сыноў Фарэса, якія жылі ў Ерусаліме, чатырыста шасьцьдзясят восем, людзі выдатныя. </p><i> Usìh synoǔ Farèsa, âkìâ žylì ǔ Erusalìme, čatyrysta šas′c′dzâsât vosem, lûdzì vydatnyâ. </i>


text:
<pb/>І вось сыны Веньяміна: Салу, сын Мэшулама, сын Ёэда, сын Фэдаі, сын Калаі, сын Маасэі, сын Ітыіла, сын Ісаі, </p><i> Ì vos′ syny Ven′âmìna: Salu, syn Mèšulama, syn Ëèda, syn Fèdaì, syn Kalaì, syn Maasèì, syn Ìtyìla, syn Ìsaì, </i>


text:
і за ім Габай, Салай - дзевяцьсот дваццаць восем. </p><i> ì za ìm Gabaj, Salaj - dzevâc′sot dvaccac′ vosem. </i>


text:
Ёіль, сын Зіхры, быў начальнікам над імі, а Юда, сын Сэнуі, быў другі над горадам. </p><i> Ëìl′, syn Zìhry, byǔ načal′nìkam nad ìmì, a Ûda, syn Sènuì, byǔ drugì nad goradam. </i>


text:
Сэрая, сын Хэлкіі, сын Мэшулама, сын Садока, сын Мэраёта, сын Ахітува, начальнік у доме Божым, </p><i> Sèraâ, syn Hèlkìì, syn Mèšulama, syn Sadoka, syn Mèraëta, syn Ahìtuva, načal′nìk u dome Božym, </i>


text:
і браты іхнія, якія правілі службу ў доме Божым - васямсот дваццаць два; і Адая, сын Ерахама, сына Фэлаліі, сын Амцыя, сын Захарыя, сын Пашхура, сын Малхіі </p><i> ì braty ìhnìâ, âkìâ pravìlì službu ǔ dome Božym - vasâmsot dvaccac′ dva; ì Adaâ, syn Erahama, syna Fèlalìì, syn Amcyâ, syn Zaharyâ, syn Pašhura, syn Malhìì </i>


text:
і браты ягоныя, узначальцы пакаленьняў - дзьвесьце сорак два; і Амашсай, сын Азарыіла, сын Ахая, сын Мэшылэмота, сын Імэра, </p><i> ì braty âgonyâ, uznačal′cy pakalen′nâǔ - dz′ves′ce sorak dva; ì Amašsaj, syn Azaryìla, syn Ahaâ, syn Mèšylèmota, syn Ìmèra, </i>


text:
і браты ягоныя, людзі выдатныя - сто дваццаць восем. Начальнікам над імі быў Заўдыіл, сын Гагэдаліма. </p><i> ì braty âgonyâ, lûdzì vydatnyâ - sto dvaccac′ vosem. Načal′nìkam nad ìmì byǔ Zaǔdyìl, syn Gagèdalìma. </i>


text:
<pb/>А зь лявітаў: Шэмая, сын Хашува, сын Азрыкама, сын Хашавіі, сын Вунія, </p><i> A z′ lâvìtaǔ: Šèmaâ, syn Hašuva, syn Azrykama, syn Hašavìì, syn Vunìâ, </i>


text:
і Шаўтай, і Ёзавад з узначальцаў лявітаў па зьнешніх справах дома Божага, </p><i> ì Šaǔtaj, ì Ëzavad z uznačal′caǔ lâvìtaǔ pa z′nešnìh spravah doma Božaga, </i>


text:
і Матанія, сын Міхі, сын Заўдыя, сын Асафа, галоўны пачынальнік славаслоўя пры малітве, і Бакбукія, другі пасьля яго, і Аўда, сын Шамуя, сын Галала, сын Ідытуна. </p><i> ì Matanìâ, syn Mìhì, syn Zaǔdyâ, syn Asafa, galoǔny pačynal′nìk slavasloǔâ pry malìtve, ì Bakbukìâ, drugì pas′lâ âgo, ì Aǔda, syn Šamuâ, syn Galala, syn Ìdytuna. </i>


text:
Усіх лявітаў у сьвятым горадзе дзьвесьце восемдзесят чатыры. </p><i> Usìh lâvìtaǔ u s′vâtym goradze dz′ves′ce vosemdzesât čatyry. </i>


text:
<pb/>А брамнікі: Акуў, Талмон і браты іхнія, якія трымалі варту каля брамы - сто семдзесят два. </p><i> A bramnìkì: Akuǔ, Talmon ì braty ìhnìâ, âkìâ trymalì vartu kalâ bramy - sto semdzesât dva. </i>


text:
<pb/>Астатнія Ізраільцяне, сьвятары, лявіты жылі ва ўсіх гарадах Юдэі, кожны ў сваім удзеле. </p><i> Astatnìâ Ìzraìl′câne, s′vâtary, lâvìty žylì va ǔsìh garadah Ûdèì, kožny ǔ svaìm udzele. </i>


text:
<pb/>А нэтынэі жылі ў Афэле; над нэтынэямі Цыха і Гішфа. </p><i> A nètynèì žylì ǔ Afèle; nad nètynèâmì Cyha ì Gìšfa. </i>


text:
<pb/>Начальнікам над лявітамі ў Ерусаліме былі Узій, сын Ванія, сын Хашавіі, сын Матаніі, сын Міхі, з сыноў Асафавых, якія былі сьпевакамі пры служэньні ў доме Божым, </p><i> Načal′nìkam nad lâvìtamì ǔ Erusalìme bylì Uzìj, syn Vanìâ, syn Hašavìì, syn Matanìì, syn Mìhì, z synoǔ Asafavyh, âkìâ bylì s′pevakamì pry služèn′nì ǔ dome Božym, </i>


text:
бо ад цара быў пра іх адмысловы загад, і назначана было на кожны дзень сьпевакам пэўнае ўтрыманьне. </p><i> bo ad cara byǔ pra ìh admyslovy zagad, ì naznačana bylo na kožny dzen′ s′pevakam pèǔnae ǔtryman′ne. </i>


text:
<pb/>І Пэтахія, сын Мэшэзавэда, з сыноў Зары, сына Юды, быў давераны ад цара па ўсякіх справах, якія датычыліся народу. </p><i> Ì Pètahìâ, syn Mèšèzavèda, z synoǔ Zary, syna Ûdy, byǔ daverany ad cara pa ǔsâkìh spravah, âkìâ datyčylìsâ narodu. </i>


text:
<pb/>З тых, што жылі ў вёсках, на палях сваіх, сыны Юды жылі ў Кірыят-Арбе і залежных ад іх гарадах, у Дывоне і залежных ад іх гарадах, у Екаўцэіле і сёлах яго, </p><i> Z tyh, što žylì ǔ vëskah, na palâh svaìh, syny Ûdy žylì ǔ Kìryât-Arbe ì zaležnyh ad ìh garadah, u Dyvone ì zaležnyh ad ìh garadah, u Ekaǔcèìle ì sëlah âgo, </i>


text:
у Хацар-Шуале, у Вірсавіі і залежных ад яе гарадах, </p><i> u Hacar-Šuale, u Vìrsavìì ì zaležnyh ad âe garadah, </i>


text:
у Сэкелазе, у Мэхоне і залежных ад яе гарадах, </p><i> u Sèkelaze, u Mèhone ì zaležnyh ad âe garadah, </i>


text:
у Занаасе, Адаламе і вёсках іх, у Лахісе і на палях яго, у Азэцы і залежных ад яе гарадах. Яны разьмясьціліся ад Вірсавіі і да даліны Эномавай. </p><i> u Zanaase, Adalame ì vëskah ìh, u Lahìse ì na palâh âgo, u Azècy ì zaležnyh ad âe garadah. Âny raz′mâs′cìlìsâ ad Vìrsavìì ì da dalìny Ènomavaj. </i>


text:
<pb/>Сыны Веньямінавыя, пачынаючы ад Гевы, у Міхмасе, Гае, у Вэтылі і залежных ад яго гарадах, </p><i> Syny Ven′âmìnavyâ, pačynaûčy ad Gevy, u Mìhmase, Gae, u Vètylì ì zaležnyh ad âgo garadah, </i>


text:
І лявіты мелі жытло сваё ў дзялянках Юды і Веньяміна. </p><i> Ì lâvìty melì žytlo svaë ǔ dzâlânkah Ûdy ì Ven′âmìna. </i>


text:
<pb/>Вось сьвятары і лявіты, якія прыйшлі з Зарававэлем, сынам Салатыілавым, і зь Ісусам: Сэрая, Ерамія, Эзра, </p><i> Vos′ s′vâtary ì lâvìty, âkìâ pryjšlì z Zaravavèlem, synam Salatyìlavym, ì z′ Ìsusam: Sèraâ, Eramìâ, Èzra, </i>


text:
Салу, Амок, Хэлкія, Едая. Гэта ўзначальцы сьвятароў і браты іхнія ў дні Ісуса. </p><i> Salu, Amok, Hèlkìâ, Edaâ. Gèta ǔznačal′cy s′vâtaroǔ ì braty ìhnìâ ǔ dnì Ìsusa. </i>


text:
<pb/>А лявіты: Ісус, Бінуй, Кадмііл, Шэрэвія, Юда, Матанія, галоўны пры славаслоўі, ён і браты ягоныя, </p><i> A lâvìty: Ìsus, Bìnuj, Kadmììl, Šèrèvìâ, Ûda, Matanìâ, galoǔny pry slavasloǔì, ën ì braty âgonyâ, </i>


text:
і Бакбукія і Уній, браты іхнія, разам зь імі адказныя за варту. </p><i> ì Bakbukìâ ì Unìj, braty ìhnìâ, razam z′ ìmì adkaznyâ za vartu. </i>


text:
<pb/>Ісус спарадзіў Ёакіма, Ёакім спарадзіў Эльяшыва, Эльяшыў спарадзіў Ёяду, </p><i> Ìsus sparadzìǔ Ëakìma, Ëakìm sparadzìǔ Èl′âšyva, Èl′âšyǔ sparadzìǔ Ëâdu, </i>


text:
Ёяда спарадзіў Ёнатана, Ёнатан спарадзіў Ядуя. </p><i> Ëâda sparadzìǔ Ënatana, Ënatan sparadzìǔ Âduâ. </i>


text:
<pb/>У дні Ёакіма былі сьвятары, узначальцы пакаленьняў: з дому Сэраі Мэрая, з дому Ераміі Хананія, </p><i> U dnì Ëakìma bylì s′vâtary, uznačal′cy pakalen′nâǔ: z domu Sèraì Mèraâ, z domu Eramìì Hananìâ, </i>


text:
з дому Эздры Мэшулам, з дому Амарыі Ёханан, </p><i> z domu Èzdry Mèšulam, z domu Amaryì Ëhanan, </i>


text:
з дому Іда Захарыя, з дому Гінэтона Мэшулам, </p><i> z domu Ìda Zaharyâ, z domu Gìnètona Mèšulam, </i>


text:
з дому Авіі Захрый, з дому Міньяміна, з дому Маадыі Пілтай, </p><i> z domu Avìì Zahryj, z domu Mìn′âmìna, z domu Maadyì Pìltaj, </i>


text:
з дому Хэлкіі Хашавія, з дому Едаі Натанаіл. </p><i> z domu Hèlkìì Hašavìâ, z domu Edaì Natanaìl. </i>


text:
<pb/>Лявіты, узначальцы пакаленьняў, унесены ў запіс у дні Эльяшыва, Ёяды, Ёханана і Ядуя, і таксама сьвятары ў валадараньне Дарыя Персідскага. </p><i> Lâvìty, uznačal′cy pakalen′nâǔ, uneseny ǔ zapìs u dnì Èl′âšyva, Ëâdy, Ëhanana ì Âduâ, ì taksama s′vâtary ǔ valadaran′ne Daryâ Persìdskaga. </i>


text:
Сыны Лявія, узначальцы пакаленьняў, упісаны ў летапісы да дзён Ёханана, сына Эльяшыва. </p><i> Syny Lâvìâ, uznačal′cy pakalen′nâǔ, upìsany ǔ letapìsy da dzën Ëhanana, syna Èl′âšyva. </i>


text:
Узначальцы лявітаў: Хашавія, Шэрэвія і Ісус, сын Кадмііла, і браты іхнія, пры іх пастаўленыя дзеля праслаўленьня пры падзякаваньнях, паводле ўстанаўленьня Давіда, чалавека Божага - зьмена за зьменаю. </p><i> Uznačal′cy lâvìtaǔ: Hašavìâ, Šèrèvìâ ì Ìsus, syn Kadmììla, ì braty ìhnìâ, pry ìh pastaǔlenyâ dzelâ praslaǔlen′nâ pry padzâkavan′nâh, pavodle ǔstanaǔlen′nâ Davìda, čalaveka Božaga - z′mena za z′menaû. </i>


text:
<pb/>Матанія, Бакбукія, Авадыя, Мэшулам, Талмон, Акуў - вартавыя, брамнікі на варце каля парогаў брамных. </p><i> Matanìâ, Bakbukìâ, Avadyâ, Mèšulam, Talmon, Akuǔ - vartavyâ, bramnìkì na varce kalâ parogaǔ bramnyh. </i>


text:
Яны былі ў дні Ёакіма, сына Ісусавага, сына Ёсэдэкавага, і ў дні начальніка вобласьці і кніжніка Эздры, сьвятара. </p><i> Âny bylì ǔ dnì Ëakìma, syna Ìsusavaga, syna Ësèdèkavaga, ì ǔ dnì načal′nìka voblas′cì ì knìžnìka Èzdry, s′vâtara. </i>


text:
Пры асьвячэньні сьцяны Ерусалімскай запатрабавалі лявітаў з усіх мясьцінаў іхніх, загадваючы ім прыйсьці ў Ерусалім дзеля ўчыненьня асьвячэньня і радаснага сьвята з праслаўленьнямі і песьнямі пад гукі кімвалаў, псалтыроў і гусьляў. </p><i> Pry as′vâčèn′nì s′câny Erusalìmskaj zapatrabavalì lâvìtaǔ z usìh mâs′cìnaǔ ìhnìh, zagadvaûčy ìm pryjs′cì ǔ Erusalìm dzelâ ǔčynen′nâ as′vâčèn′nâ ì radasnaga s′vâta z praslaǔlen′nâmì ì pes′nâmì pad gukì kìmvalaǔ, psaltyroǔ ì gus′lâǔ. </i>


text:
І сабраліся сыны сьпевакоў з акругі Ерусалімскай і зь сёлаў Нэтафацкіх, </p><i> Ì sabralìsâ syny s′pevakoǔ z akrugì Erusalìmskaj ì z′ sëlaǔ Nètafackìh, </i>


text:
і з Бэт-Гагілгала, і з палёў Гевы і Азмавэта, бо сьпевакі пабудавалі сабе вёскі ў навакольлі Ерусаліма. </p><i> ì z Bèt-Gagìlgala, ì z palëǔ Gevy ì Azmavèta, bo s′pevakì pabudavalì sabe vëskì ǔ navakol′lì Erusalìma. </i>


text:
І ачысьціліся сьвятары і лявіты, і ачысьцілі народ і браму і сьцяну. </p><i> Ì ačys′cìlìsâ s′vâtary ì lâvìty, ì ačys′cìlì narod ì bramu ì s′cânu. </i>


text:
<pb/>Тады я павёў начальнікаў у Юдэі на сьцяну і паставіў два вялікія хоры на чале шэсьця, і адзін зь іх ішоў з правага боку сьцяны да Гнаявое брамы. </p><i> Tady â pavëǔ načal′nìkaǔ u Ûdèì na s′cânu ì pastavìǔ dva vâlìkìâ hory na čale šès′câ, ì adzìn z′ ìh ìšoǔ z pravaga boku s′câny da Gnaâvoe bramy. </i>


text:
За імі ішоў Гашая і палавіна начальнікаў у Юдэі, </p><i> Za ìmì ìšoǔ Gašaâ ì palavìna načal′nìkaǔ u Ûdèì, </i>


text:
а з сыноў сьвятаровых з трубамі: Захарыя, сын Ёнатана, сын Шэмаі, сын Матаніі, сын Міхея, сын Закхура, сын Асафа, </p><i> a z synoǔ s′vâtarovyh z trubamì: Zaharyâ, syn Ënatana, syn Šèmaì, syn Matanìì, syn Mìheâ, syn Zakhura, syn Asafa, </i>


text:
і браты ягоныя: Шэмая, Азарыіл, Мілалай, Гілалай, Маай, Натанаіл, Юда і Хананій з музычнымі спарудамі Давіда, чалавека Божага. </p><i> ì braty âgonyâ: Šèmaâ, Azaryìl, Mìlalaj, Gìlalaj, Maaj, Natanaìl, Ûda ì Hananìj z muzyčnymì sparudamì Davìda, čalaveka Božaga. </i>


text:
Каля брамы Крыніцы, насупраць іх, яны падняліся па прыступках горада Давідавага па лесьвіцы, якая вяла на сьцяну вышэй дома Давідавага, да Вадзяное брамы на ўсход. </p><i> Kalâ bramy Krynìcy, nasuprac′ ìh, âny padnâlìsâ pa prystupkah gorada Davìdavaga pa les′vìcy, âkaâ vâla na s′cânu vyšèj doma Davìdavaga, da Vadzânoe bramy na ǔshod. </i>


text:
<pb/>Другі хор ішоў насупраць іх, і за ім я і палавіна народу, па сьцяне ад Пячной вежы і да шырокай сьцяны, </p><i> Drugì hor ìšoǔ nasuprac′ ìh, ì za ìm â ì palavìna narodu, pa s′câne ad Pâčnoj vežy ì da šyrokaj s′câny, </i>


text:
і ад брамы Яфрэмавай, міма старое брамы і брамы Рыбнай і брамы Хананэла і брамы Мэа, да Авечае брамы, і спыніліся каля брамы Цямнічнай. </p><i> ì ad bramy Âfrèmavaj, mìma staroe bramy ì bramy Rybnaj ì bramy Hananèla ì bramy Mèa, da Avečae bramy, ì spynìlìsâ kalâ bramy Câmnìčnaj. </i>


text:
<pb/>Потым абодва хоры сталі каля дома Божага, і я і палавіна начальнікаў са мною, </p><i> Potym abodva hory stalì kalâ doma Božaga, ì â ì palavìna načal′nìkaǔ sa mnoû, </i>


text:
і сьвятары: Эльякім, Маасэя, Міньямін, Міхей, Эльёэнай, Захарыя, Хананія з трубамі, </p><i> ì s′vâtary: Èl′âkìm, Maasèâ, Mìn′âmìn, Mìhej, Èl′ëènaj, Zaharyâ, Hananìâ z trubamì, </i>


text:
і Маасэя і Шэмая, і Элеазар і Узій, і Ёханан і Малхія, і Элам і Эзэр. І сьпявалі сьпевакі гучна; галоўны ў іх быў Ізрахія. </p><i> ì Maasèâ ì Šèmaâ, ì Èleazar ì Uzìj, ì Ëhanan ì Malhìâ, ì Èlam ì Èzèr. Ì s′pâvalì s′pevakì gučna; galoǔny ǔ ìh byǔ Ìzrahìâ. </i>


text:
І прыносілі ў той дзень вялікія ахвяры і весяліліся, бо Бог даў ім вялікую радасьць. Весяліліся і жанчыны і дзеці, і весялосьць Ерусаліма далёка было чуваць. </p><i> Ì prynosìlì ǔ toj dzen′ vâlìkìâ ahvâry ì vesâlìlìsâ, bo Bog daǔ ìm vâlìkuû radas′c′. Vesâlìlìsâ ì žančyny ì dzecì, ì vesâlos′c′ Erusalìma dalëka bylo čuvac′. </i>


text:
<pb/>У той самы дзень прыстаўлены былі людзі да кладовых пакояў для прынашэньняў пачаткаў і дзесяцінаў, каб зьбіраць з палёў пры гарадах часткі, пакладзеныя законам для сьвятароў і лявітаў, бо Юдэям радасна было глядзець на сьвятароў і лявітаў, якія стаялі, </p><i> U toj samy dzen′ prystaǔleny bylì lûdzì da kladovyh pakoâǔ dlâ prynašèn′nâǔ pačatkaǔ ì dzesâcìnaǔ, kab z′bìrac′ z palëǔ pry garadah častkì, pakladzenyâ zakonam dlâ s′vâtaroǔ ì lâvìtaǔ, bo Ûdèâm radasna bylo glâdzec′ na s′vâtaroǔ ì lâvìtaǔ, âkìâ staâlì, </i>


text:
якія правілі службу Богу свайму і дзеі ачышчэньня і былі сьпевакамі і брамнікамі паводле ўстанаўленьня Давіда і сына яго Саламона. </p><i> âkìâ pravìlì službu Bogu svajmu ì dzeì ačyščèn′nâ ì bylì s′pevakamì ì bramnìkamì pavodle ǔstanaǔlen′nâ Davìda ì syna âgo Salamona. </i>


text:
Бо здаўна ў дні Давіда і Асафа былі ўстаноўлены ўзначальцы сьпевакоў і песьні Богу, пахвальныя і падзякавальныя. </p><i> Bo zdaǔna ǔ dnì Davìda ì Asafa bylì ǔstanoǔleny ǔznačal′cy s′pevakoǔ ì pes′nì Bogu, pahval′nyâ ì padzâkaval′nyâ. </i>


text:
Усе Ізраільцяне ў дні Зарававэля і ў дні давалі часткі сьпевакам і брамнікам на кожны дзень і аддавалі сьвятыні лявітам, а лявіты аддавалі сьвятыні сынам Аарона. </p><i> Use Ìzraìl′câne ǔ dnì Zaravavèlâ ì ǔ dnì davalì častkì s′pevakam ì bramnìkam na kožny dzen′ ì addavalì s′vâtynì lâvìtam, a lâvìty addavalì s′vâtynì synam Aarona. </i>


text:
<pb/>У той дзень чытана было з кнігі Майсеевай уголас народу і знойдзена напісанае ў ёй: Аманіцянін і Маавіцянін ня можа ўвайсьці ў супольства Божае вавек, </p><i> U toj dzen′ čytana bylo z knìgì Majseevaj ugolas narodu ì znojdzena napìsanae ǔ ëj: Amanìcânìn ì Maavìcânìn nâ moža ǔvajs′cì ǔ supol′stva Božae vavek, </i>


text:
бо яны ня сустрэлі сыноў Ізраіля з хлебам і вадою і нанялі супроць Яго Валаама, каб праклясьці яго, але Бог наш абярнуў праклён у дабраславеньне. </p><i> bo âny nâ sustrèlì synoǔ Ìzraìlâ z hlebam ì vadoû ì nanâlì suproc′ Âgo Valaama, kab praklâs′cì âgo, ale Bog naš abârnuǔ praklën u dabraslaven′ne. </i>


text:
Пачуўшы гэты закон, яны аддзялілі ўсё іншапляменнае ад Ізраіля. </p><i> Pačuǔšy gèty zakon, âny addzâlìlì ǔsë ìnšaplâmennae ad Ìzraìlâ. </i>


text:
<pb/>А найперш сьвятар Эльяшыў, прыстаўлены да пакояў пры доме Бога нашага, блізкі сваяк Товіі, </p><i> A najperš s′vâtar Èl′âšyǔ, prystaǔleny da pakoâǔ pry dome Boga našaga, blìzkì svaâk Tovìì, </i>


text:
падрыхтаваў яму вялікі пакой, у які раней клалі хлебнае прынашэньне, ладан і посуд, і дзесяціны хлеба, віна і алею, вызначаныя законам лявітам, сьпевакам і брамнікам, і прынашэньні сьвятарам. </p><i> padryhtavaǔ âmu vâlìkì pakoj, u âkì ranej klalì hlebnae prynašèn′ne, ladan ì posud, ì dzesâcìny hleba, vìna ì aleû, vyznačanyâ zakonam lâvìtam, s′pevakam ì bramnìkam, ì prynašèn′nì s′vâtaram. </i>


text:
<pb/>Калі ўсё гэта адбывалася, я ня быў у Ерусаліме, бо ў дваццаць другім годзе Вавілонскага цара Артаксэркса я хадзіў да цара, і празь некалькі дзён зноў выпрасіўся ў цара. </p><i> Kalì ǔsë gèta adbyvalasâ, â nâ byǔ u Erusalìme, bo ǔ dvaccac′ drugìm godze Vavìlonskaga cara Artaksèrksa â hadzìǔ da cara, ì praz′ nekal′kì dzën znoǔ vyprasìǔsâ ǔ cara. </i>


text:
Калі я прыйшоў у Ерусалім і даведаўся пра благую справу, якую ўчыніў Эльяшыў, падрыхтаваўшы Товію пакой на дварах дома Божага, </p><i> Kalì â pryjšoǔ u Erusalìm ì davedaǔsâ pra blaguû spravu, âkuû ǔčynìǔ Èl′âšyǔ, padryhtavaǔšy Tovìû pakoj na dvarah doma Božaga, </i>


text:
тады мне было вельмі непрыемна, і я выкінуў усе хатнія рэчы Товіі прэч з пакоя </p><i> tady mne bylo vel′mì nepryemna, ì â vykìnuǔ use hatnìâ rèčy Tovìì prèč z pakoâ </i>


text:
і сказаў, каб ачысьцілі пакоі, і загадаў зноў унесьці туды посуд дома Божага, хлебнае прынашэньне і ладан. </p><i> ì skazaǔ, kab ačys′cìlì pakoì, ì zagadaǔ znoǔ unes′cì tudy posud doma Božaga, hlebnae prynašèn′ne ì ladan. </i>


text:
<pb/>Яшчэ даведаўся я, што лявіты і сьпевакі, якія рабілі сваю справу, разьбегліся, кожны на сваё поле. </p><i> Âščè davedaǔsâ â, što lâvìty ì s′pevakì, âkìâ rabìlì svaû spravu, raz′beglìsâ, kožny na svaë pole. </i>


text:
І зрабіў за гэта вымову начальнікам і сказаў: навошта пакінуты намі дом Божы? І я сабраў іх і паставіў іх на месца іхняе. </p><i> Ì zrabìǔ za gèta vymovu načal′nìkam ì skazaǔ: navošta pakìnuty namì dom Božy? Ì â sabraǔ ìh ì pastavìǔ ìh na mesca ìhnâe. </i>


text:
<pb/>І ўсе Юдэі пачалі прыносіць дзесяціны хлеба, віна і алею ў кладоўкі. </p><i> Ì ǔse Ûdèì pačalì prynosìc′ dzesâcìny hleba, vìna ì aleû ǔ kladoǔkì. </i>


text:
І прыставіў я да кладовак Шэлэмію сьвятара і Садока кніжніка і Фэдаю зь лявітаў, і пры іх Ханана, сына Закхура, сына Мэтаніі, бо яны лічыліся вернымі. І на іх ускладзена раздаваць часткі братам сваім. </p><i> Ì prystavìǔ â da kladovak Šèlèmìû s′vâtara ì Sadoka knìžnìka ì Fèdaû z′ lâvìtaǔ, ì pry ìh Hanana, syna Zakhura, syna Mètanìì, bo âny lìčylìsâ vernymì. Ì na ìh uskladzena razdavac′ častkì bratam svaìm. </i>


text:
<pb/>Спамяні мяне за гэта, Божа мой, і ня згладзь руплівых дзеяў маіх, якія я рабіў дзеля дому Бога майго і дзеля служэньня пры ім! </p><i> Spamânì mâne za gèta, Boža moj, ì nâ zgladz′ ruplìvyh dzeâǔ maìh, âkìâ â rabìǔ dzelâ domu Boga majgo ì dzelâ služèn′nâ pry ìm! </i>


text:
<pb/>У тыя дні я ўбачыў у Юдэі, што ў суботу топчуць чавілы, возяць снапы і наўючваюць аслоў віном, вінаградам, смоквамі і ўсялякім грузам, і вязуць у суботні дзень у Ерусалім. І я строга выгаварыў ім таго ж самага дня, калі яны прадавалі страўнае. </p><i> U tyâ dnì â ǔbačyǔ u Ûdèì, što ǔ subotu topčuc′ čavìly, vozâc′ snapy ì naǔûčvaûc′ asloǔ vìnom, vìnagradam, smokvamì ì ǔsâlâkìm gruzam, ì vâzuc′ u subotnì dzen′ u Erusalìm. Ì â stroga vygavaryǔ ìm tago ž samaga dnâ, kalì âny pradavalì straǔnae. </i>


text:
І Тыране жылі ў Юдэі і прывозілі рыбу і ўсялякі тавар і прадавалі ў суботу жыхарам Юдэі і ў Ерусаліме. </p><i> Ì Tyrane žylì ǔ Ûdèì ì pryvozìlì rybu ì ǔsâlâkì tavar ì pradavalì ǔ subotu žyharam Ûdèì ì ǔ Erusalìme. </i>


text:
І я зрабіў вымову самым знакамітым зь Юдэяў і сказаў ім: навошта вы робіце такое благоцьце і апаганьваеце дзень суботні? </p><i> Ì â zrabìǔ vymovu samym znakamìtym z′ Ûdèâǔ ì skazaǔ ìm: navošta vy robìce takoe blagoc′ce ì apagan′vaece dzen′ subotnì? </i>


text:
Ці ня так рабілі бацькі вашыя, і за тое Бог наш навёў на нас і на горад гэты ўсё гэтае бедства? А вы пабольшваеце гнеў Ягоны на Ізраіля, апаганьваючы суботу. </p><i> Cì nâ tak rabìlì bac′kì vašyâ, ì za toe Bog naš navëǔ na nas ì na gorad gèty ǔsë gètae bedstva? A vy pabol′švaece gneǔ Âgony na Ìzraìlâ, apagan′vaûčy subotu. </i>


text:
<pb/>Пасьля гэтага, калі зьмяркалася каля брамы Ерусалімскай, перад суботаю, я загадаў замыкаць дзьверы і сказаў, каб не адмыкалі іх да раніцы пасьля суботы. І слуг маіх я ставіў каля брамы, каб ніякая ноша не праходзіла ў дзень суботні. </p><i> Pas′lâ gètaga, kalì z′mârkalasâ kalâ bramy Erusalìmskaj, perad subotaû, â zagadaǔ zamykac′ dz′very ì skazaǔ, kab ne admykalì ìh da ranìcy pas′lâ suboty. Ì slug maìh â stavìǔ kalâ bramy, kab nìâkaâ noša ne prahodzìla ǔ dzen′ subotnì. </i>


text:
І начавалі гандляры і прадаўцы ўсялякага тавару па-за Ерусалімам раз і два. </p><i> Ì načavalì gandlâry ì pradaǔcy ǔsâlâkaga tavaru pa-za Erusalìmam raz ì dva. </i>


text:
Але я строга выгаварыў ім і сказаў ім: навошта вы начуеце каля сьцяны? Калі зробіце гэта другім разам, я накладу руку на вас. З таго часу яны ня прыходзілі ў суботу. </p><i> Ale â stroga vygavaryǔ ìm ì skazaǔ ìm: navošta vy načuece kalâ s′câny? Kalì zrobìce gèta drugìm razam, â nakladu ruku na vas. Z tago času âny nâ pryhodzìlì ǔ subotu. </i>


text:
І сказаў я лявітам, каб яны ачысьціліся і прыйшлі трымаць варту каля брамы, каб сьвяціць дзень суботні. І за гэта спамяні мяне, Божа мой, і пашкадуй мяне зь вялікай літасьці Тваёй! </p><i> Ì skazaǔ â lâvìtam, kab âny ačys′cìlìsâ ì pryjšlì trymac′ vartu kalâ bramy, kab s′vâcìc′ dzen′ subotnì. Ì za gèta spamânì mâne, Boža moj, ì paškaduj mâne z′ vâlìkaj lìtas′cì Tvaëj! </i>


text:
<pb/>Яшчэ тымі днямі бачыў я Юдэяў, якія пабралі сабе жонак з Азацянак, Аманіцянак і Маавіцянак; </p><i> Âščè tymì dnâmì bačyǔ â Ûdèâǔ, âkìâ pabralì sabe žonak z Azacânak, Amanìcânak ì Maavìcânak; </i>


text:
і таму сыны іхнія напалавіну гавораць па-Азоцку, альбо мовай іншых народаў, і ня ўмеюць гаварыць па-Юдэйску. </p><i> ì tamu syny ìhnìâ napalavìnu gavorac′ pa-Azocku, al′bo movaj ìnšyh narodaǔ, ì nâ ǔmeûc′ gavaryc′ pa-Ûdèjsku. </i>


text:
Я зрабіў за гэта вымову і праклінаў іх, і некаторых з мужоў біў, рваў у іх валасы і заклінаў іх Богам, каб яны не аддавалі дачок сваіх за сыноў іхніх, і ня бралі дачок іхніх за сыноў сваіх і за сябе. </p><i> Â zrabìǔ za gèta vymovu ì praklìnaǔ ìh, ì nekatoryh z mužoǔ bìǔ, rvaǔ u ìh valasy ì zaklìnaǔ ìh Bogam, kab âny ne addavalì dačok svaìh za synoǔ ìhnìh, ì nâ bralì dačok ìhnìh za synoǔ svaìh ì za sâbe. </i>


text:
Ці не празь іх, казаў я, грашыў Саламон, цар Ізраілеў? У многіх народаў ня было такога цара, як ён. Ён быў любімы Богам сваім, і Бог паставіў яго царом над усімі Ізраільцянамі; і аднак жа чужаземныя жонкі ўвялі ў грэх і яго. </p><i> Cì ne praz′ ìh, kazaǔ â, grašyǔ Salamon, car Ìzraìleǔ? U mnogìh narodaǔ nâ bylo takoga cara, âk ën. Ën byǔ lûbìmy Bogam svaìm, ì Bog pastavìǔ âgo carom nad usìmì Ìzraìl′cânamì; ì adnak ža čužazemnyâ žonkì ǔvâlì ǔ grèh ì âgo. </i>


text:
І ці можна нам чуць пра вас, што вы робіце ўсё гэта вялікае ліха, грэшыце прад Богам нашым, прымаючы ў сужыцьцё чужаземных жонак? </p><i> Ì cì možna nam čuc′ pra vas, što vy robìce ǔsë gèta vâlìkae lìha, grèšyce prad Bogam našym, prymaûčy ǔ sužyc′cë čužazemnyh žonak? </i>


text:
<pb/>І з сыноў Ёяды, сына вялікага сьвятара Эльяшыва, адзін быў зяцем Санавалата Хараніта. Я прагнаў яго ад сябе. </p><i> Ì z synoǔ Ëâdy, syna vâlìkaga s′vâtara Èl′âšyva, adzìn byǔ zâcem Sanavalata Haranìta. Â pragnaǔ âgo ad sâbe. </i>


text:
<pb/>Спамяні ім, Божа мой, што яны зганьбілі сьвятарства і запавет сьвятарскі і лявіцкі! </p><i> Spamânì ìm, Boža moj, što âny zgan′bìlì s′vâtarstva ì zapavet s′vâtarskì ì lâvìckì! </i>


text:
<pb/>Так ачысьціў я іх ад усяго чужаземнага і аднавіў службы сьвятароў і лявітаў, кожнага ў дзеі ягонай, </p><i> Tak ačys′cìǔ â ìh ad usâgo čužazemnaga ì adnavìǔ služby s′vâtaroǔ ì lâvìtaǔ, kožnaga ǔ dzeì âgonaj, </i>


text:
і дастаўку дроў у прызначаны час і пачаткі. Спамяні мяне, Божа мой, дзеля дабра мне! </p><i> ì dastaǔku droǔ u pryznačany čas ì pačatkì. Spamânì mâne, Boža moj, dzelâ dabra mne! </i>


text:
<pb/>І было ў дні Артаксэркса, - гэты Артаксэркс валадарыў над ста дваццацьцю сямю вобласьцямі ад Індыі і да Эфіопіі, </p><i> Ì bylo ǔ dnì Artaksèrksa, - gèty Artaksèrks valadaryǔ nad sta dvaccac′cû sâmû voblas′câmì ad Ìndyì ì da Èfìopìì, </i>


text:
у той час, як цар Артаксэркс заступіў на царскі трон свой, што ў Сузах, горадзе сталічным, </p><i> u toj čas, âk car Artaksèrks zastupìǔ na carskì tron svoj, što ǔ Suzah, goradze stalìčnym, </i>


text:
на трэцім годзе свайго валадараньня ён зладзіў гасьціну ўсім князям сваім і тым, што служылі пры ім, галоўным начальнікам войска Персідскага і Мідыйскага і кіраўнікам вобласьцяў сваіх, </p><i> na trècìm godze svajgo valadaran′nâ ën zladzìǔ gas′cìnu ǔsìm knâzâm svaìm ì tym, što služylì pry ìm, galoǔnym načal′nìkam vojska Persìdskaga ì Mìdyjskaga ì kìraǔnìkam voblas′câǔ svaìh, </i>


text:
<pb/>паказваючы вялікае багацьце царства свайго і выдатны бляск велічы сваёй шмат дзён, сто восемдзесят дзён. </p><i> pakazvaûčy vâlìkae bagac′ce carstva svajgo ì vydatny blâsk velìčy svaëj šmat dzën, sto vosemdzesât dzën. </i>


text:
Пасьля заканчэньня гэтых дзён зрабіў цар народу свайму, які быў у сталічным горадзе Сузах, ад вялікага да малога, гасьціну сямідзённую на садовым двары дома царскага. </p><i> Pas′lâ zakančèn′nâ gètyh dzën zrabìǔ car narodu svajmu, âkì byǔ u stalìčnym goradze Suzah, ad vâlìkaga da maloga, gas′cìnu sâmìdzënnuû na sadovym dvary doma carskaga. </i>


text:
Белая, баваўняная і яхантавага колеру шарсьцяная тканіна, прымацаваная вісоннымі і пурпуровымі шнурамі, вісела на срэбраных колцах і мармуровых слупах. </p><i> Belaâ, bavaǔnânaâ ì âhantavaga koleru šars′cânaâ tkanìna, prymacavanaâ vìsonnymì ì purpurovymì šnuramì, vìsela na srèbranyh kolcah ì marmurovyh slupah. </i>


text:
Залатыя і срэбныя ложкі былі на памосьце, засланым камянямі зялёнага колеру і мармурам, і перламутрам і камянямі чорнага колеру. </p><i> Zalatyâ ì srèbnyâ ložkì bylì na pamos′ce, zaslanym kamânâmì zâlënaga koleru ì marmuram, ì perlamutram ì kamânâmì čornaga koleru. </i>


text:
Напоі падаваліся ў залатым посудзе і ў посудзе разнастайным, цаною ў трыццаць тысяч талантаў; і віна царскага было багата, па багацьці цара. Пітво ішло мерна, ніхто не прымушаў, бо цар даў такі загад усім аканомам у доме ягоным, каб рабілі па волі кожнага. </p><i> Napoì padavalìsâ ǔ zalatym posudze ì ǔ posudze raznastajnym, canoû ǔ tryccac′ tysâč talantaǔ; ì vìna carskaga bylo bagata, pa bagac′cì cara. Pìtvo ìšlo merna, nìhto ne prymušaǔ, bo car daǔ takì zagad usìm akanomam u dome âgonym, kab rabìlì pa volì kožnaga. </i>


text:
А царыца Астынь таксама зладзіла гасьціну жанчынам у царскім доме цара Артаксэркса. </p><i> A caryca Astyn′ taksama zladzìla gas′cìnu žančynam u carskìm dome cara Artaksèrksa. </i>


text:
На сёмы дзень, калі разьвесялілася сэрца ў цара ад віна, ён сказаў Мэгуману, Бізту, Харбону і Авагту, Зэтару і Каркасу - сямі еўнухам, якія служылі перад абліччам цара Артаксэркса, </p><i> Na sëmy dzen′, kalì raz′vesâlìlasâ sèrca ǔ cara ad vìna, ën skazaǔ Mègumanu, Bìztu, Harbonu ì Avagtu, Zètaru ì Karkasu - sâmì eǔnuham, âkìâ služylì perad ablìččam cara Artaksèrksa, </i>


text:
каб яны прывялі царыцу Астынь перад аблічча цара, каб паказаць народам і князям прыгажосьць яе; бо яна была вельмі прыгожая. </p><i> kab âny pryvâlì carycu Astyn′ perad ablìčča cara, kab pakazac′ narodam ì knâzâm prygažos′c′ âe; bo âna byla vel′mì prygožaâ. </i>


text:
Але царыца Астынь не захацела прыйсьці па загадзе цара, абвешчаным празь еўнухаў. </p><i> Ale caryca Astyn′ ne zahacela pryjs′cì pa zagadze cara, abveščanym praz′ eǔnuhaǔ. </i>


text:
<pb/>І разгневаўся цар моцна, і шаленства ягонае загарэлася ў ім. І сказаў цар мудрацам, якія памяталі ранейшыя часы, - бо дзеі цара чыніліся перад усімі, хто ведаў закон і права, </p><i> Ì razgnevaǔsâ car mocna, ì šalenstva âgonae zagarèlasâ ǔ ìm. Ì skazaǔ car mudracam, âkìâ pamâtalì ranejšyâ časy, - bo dzeì cara čynìlìsâ perad usìmì, hto vedaǔ zakon ì prava, </i>


text:
прыбліжаныя да яго тады былі: Каршэна, Шэтар, Адмата, Тарсіс, Мэрэс, Марсэна, Мэмухан - сем князёў Персідскіх і Мідыйскіх, якія маглі бачыць твар цара і сядзелі першыя ў царстве: </p><i> pryblìžanyâ da âgo tady bylì: Karšèna, Šètar, Admata, Tarsìs, Mèrès, Marsèna, Mèmuhan - sem knâzëǔ Persìdskìh ì Mìdyjskìh, âkìâ maglì bačyc′ tvar cara ì sâdzelì peršyâ ǔ carstve: </i>


text:
што зрабіць па законе з царыцаю Астынь за тое, што яна не зрабіла па слове цара Артаксэркса, абвешчаным празь еўнухаў? </p><i> što zrabìc′ pa zakone z carycaû Astyn′ za toe, što âna ne zrabìla pa slove cara Artaksèrksa, abveščanym praz′ eǔnuhaǔ? </i>


text:
<pb/>І сказаў Мамухан перад абліччам цара і князёў: не перад царом адным вінаватая царыца Астынь, а перад усімі князямі і перад усімі народамі, якія па ўсіх вобласьцях цара Артаксэркса; </p><i> Ì skazaǔ Mamuhan perad ablìččam cara ì knâzëǔ: ne perad carom adnym vìnavataâ caryca Astyn′, a perad usìmì knâzâmì ì perad usìmì narodamì, âkìâ pa ǔsìh voblas′câh cara Artaksèrksa; </i>


text:
бо ўчынак царыцы дойдзе да ўсіх жонак, і яны будуць грэбаваць мужамі сваімі і казаць: цар Артаксэркс загадаў прывесьці царыцу Астынь перад аблічча сваё, а яна не пайшла. </p><i> bo ǔčynak carycy dojdze da ǔsìh žonak, ì âny buduc′ grèbavac′ mužamì svaìmì ì kazac′: car Artaksèrks zagadaǔ pryves′cì carycu Astyn′ perad ablìčča svaë, a âna ne pajšla. </i>


text:
Цяпер княгіні Персідскія і Мідыйскія, якія пачуюць пра ўчынак царыцы, будуць тое самае казаць усім князям царовым; і пагарды і засмучэньня будзе ўдосыць. </p><i> Câper knâgìnì Persìdskìâ ì Mìdyjskìâ, âkìâ pačuûc′ pra ǔčynak carycy, buduc′ toe samae kazac′ usìm knâzâm carovym; ì pagardy ì zasmučèn′nâ budze ǔdosyc′. </i>


text:
Калі заўгодзіцца цару, хай выйдзе ад яго царская пастанова і ўпішацца ў законы Персідскія і Мідыйскія і не адмяняецца, пра тое, што Астынь ня будзе ўваходзіць перад аблічча цара Артаксэркса, а царскую годнасьць яе цар перадасьць іншай, якая лепшая за яе. </p><i> Kalì zaǔgodzìcca caru, haj vyjdze ad âgo carskaâ pastanova ì ǔpìšacca ǔ zakony Persìdskìâ ì Mìdyjskìâ ì ne admânâecca, pra toe, što Astyn′ nâ budze ǔvahodzìc′ perad ablìčča cara Artaksèrksa, a carskuû godnas′c′ âe car peradas′c′ ìnšaj, âkaâ lepšaâ za âe. </i>


text:
Калі пачуюць пра такую пастанову цара, якая разыдзецца па ўсім царстве ягоным, як яно ні вялікае, тады ўсе жонкі будуць шанаваць мужоў сваіх, ад вялікага да малога. </p><i> Kalì pačuûc′ pra takuû pastanovu cara, âkaâ razydzecca pa ǔsìm carstve âgonym, âk âno nì vâlìkae, tady ǔse žonkì buduc′ šanavac′ mužoǔ svaìh, ad vâlìkaga da maloga. </i>


text:
<pb/>І заўгоднае было слова гэта ў вачах цара і князёў; і зрабіў цар па слове Мэмухана </p><i> Ì zaǔgodnae bylo slova gèta ǔ vačah cara ì knâzëǔ; ì zrabìǔ car pa slove Mèmuhana </i>


text:
і паслаў ва ўсе вобласьці цара лісты, пісаныя ў кожную вобласьць пісьмёнамі яе і да кожнага народу на мове яго, каб кожны муж быў гаспадаром у доме сваім, і каб гэта было абвешчана кожнаму на прыроднай мове ягонай. </p><i> ì paslaǔ va ǔse voblas′cì cara lìsty, pìsanyâ ǔ kožnuû voblas′c′ pìs′mënamì âe ì da kožnaga narodu na move âgo, kab kožny muž byǔ gaspadarom u dome svaìm, ì kab gèta bylo abveščana kožnamu na pryrodnaj move âgonaj. </i>


text:
<pb/>Пасьля гэтага, калі аціх гнеў цара Артаксэркса, ён успомніў пра Астынь і пра тое, што яна зрабіла, і што было вызначана пра яе. </p><i> Pas′lâ gètaga, kalì acìh gneǔ cara Artaksèrksa, ën uspomnìǔ pra Astyn′ ì pra toe, što âna zrabìla, ì što bylo vyznačana pra âe. </i>


text:
І сказалі хлопчыкі царовыя, якія служылі пры ім: хай бы пашукалі цару маладых прыгожых дзяўчат, </p><i> Ì skazalì hlopčykì carovyâ, âkìâ služylì pry ìm: haj by pašukalì caru maladyh prygožyh dzâǔčat, </i>


text:
і хай бы назначыў цар назіральнікаў ва ўсе вобласьці свайго царства, якія сабралі б усіх маладых дзяўчат, прыгожых з выгляду, у сталічны горад Сузы, у дом жонак пад нагляд Гегая, царскага еўнуха, ахоўніка жонак, і каб выдавалі ім масьці. </p><i> ì haj by naznačyǔ car nazìral′nìkaǔ va ǔse voblas′cì svajgo carstva, âkìâ sabralì b usìh maladyh dzâǔčat, prygožyh z vyglâdu, u stalìčny gorad Suzy, u dom žonak pad naglâd Gegaâ, carskaga eǔnuha, ahoǔnìka žonak, ì kab vydavalì ìm mas′cì. </i>


text:
І дзяўчына, якая спадабаецца вачам цара, хай будзе царыцаю замест Астыні. І дагоднае было слова гэтае ў вачах цара, і ён так і зрабіў. </p><i> Ì dzâǔčyna, âkaâ spadabaecca vačam cara, haj budze carycaû zamest Astynì. Ì dagodnae bylo slova gètae ǔ vačah cara, ì ën tak ì zrabìǔ. </i>


text:
<pb/>Быў у Сузах, горадзе сталічным, адзін Юдэй, імя яго Мардахэй, сын Яіра, сын Сэмэя, сын Кіса, зь племя Веньямінавага. </p><i> Byǔ u Suzah, goradze stalìčnym, adzìn Ûdèj, ìmâ âgo Mardahèj, syn Âìra, syn Sèmèâ, syn Kìsa, z′ plemâ Ven′âmìnavaga. </i>


text:
Ён быў пераселены зь Ерусаліма разам з палоннымі, выведзенымі зь Еханіем, царом Юдэйскім, якіх перасяліў Навухаданосар, цар Вавілонскі. </p><i> Ën byǔ peraseleny z′ Erusalìma razam z palonnymì, vyvedzenymì z′ Ehanìem, carom Ûdèjskìm, âkìh perasâlìǔ Navuhadanosar, car Vavìlonskì. </i>


text:
І быў ён выхавальнікам Гадасы, - яна ж Эстэр, - дачкі дзядзькі яго, бо ня было ў яе ні бацькі, ні маці. Дзяўчына гэтая была прыгожая станам і прыгожая тварам. І пасьля сьмерці бацькі яе, Мардахэй узяў яе да сябе замест дачкі. </p><i> Ì byǔ ën vyhaval′nìkam Gadasy, - âna ž Èstèr, - dačkì dzâdz′kì âgo, bo nâ bylo ǔ âe nì bac′kì, nì macì. Dzâǔčyna gètaâ byla prygožaâ stanam ì prygožaâ tvaram. Ì pas′lâ s′mercì bac′kì âe, Mardahèj uzâǔ âe da sâbe zamest dačkì. </i>


text:
<pb/>Калі абвешчаны быў загад цара і ўказ ягоны, і калі сабраныя былі многія дзяўчаты ў сталічны горад Сузы пад нагляд Гегая, тады ўзялі і Эстэр у царскі дом пад нагляд Гегая, ахоўцы жонак. </p><i> Kalì abveščany byǔ zagad cara ì ǔkaz âgony, ì kalì sabranyâ bylì mnogìâ dzâǔčaty ǔ stalìčny gorad Suzy pad naglâd Gegaâ, tady ǔzâlì ì Èstèr u carskì dom pad naglâd Gegaâ, ahoǔcy žonak. </i>


text:
І спадабалася гэтая дзяўчына вачам ягоным і здабыла ў яго ўпадабаньне, і ён пасьпяшаўся выдаць ёй масьці і ўсё, назначанае ёй, і прыставіў да яе сем дзяўчат, вартых быць пры ёй, з дома царскага, і перамясьціў яе і дзяўчат у лепшае аддзяленьне жаночага дома. </p><i> Ì spadabalasâ gètaâ dzâǔčyna vačam âgonym ì zdabyla ǔ âgo ǔpadaban′ne, ì ën pas′pâšaǔsâ vydac′ ëj mas′cì ì ǔsë, naznačanae ëj, ì prystavìǔ da âe sem dzâǔčat, vartyh byc′ pry ëj, z doma carskaga, ì peramâs′cìǔ âe ì dzâǔčat u lepšae addzâlen′ne žanočaga doma. </i>


text:
<pb/>Не гаварыла Эстэр ні пра народ свой, ні пра радство сваё, бо Мардахэй даў ёй загад, каб яна не казала. </p><i> Ne gavaryla Èstèr nì pra narod svoj, nì pra radstvo svaë, bo Mardahèj daǔ ëj zagad, kab âna ne kazala. </i>


text:
І кожнага дня Мардахэй прыходзіў да двара жаночага дома, каб даведвацца пра здароўе Эстэры і пра тое, што робіцца зь ёю. </p><i> Ì kožnaga dnâ Mardahèj pryhodzìǔ da dvara žanočaga doma, kab davedvacca pra zdaroǔe Èstèry ì pra toe, što robìcca z′ ëû. </i>


text:
<pb/>Калі настаў час кожнай дзяўчыне ўваходзіць да цара Артаксэркса, пасьля таго, як дванаццаць месяцаў выконвалася над ёю ўсё, вызначанае жанчынам, - бо столькі часу доўжыліся дні прыціраньняў іхніх: шэсьць месяцаў міравым алеем і шэсьць месяцаў пахошчамі і іншымі прыціркамі жаночымі; </p><i> Kalì nastaǔ čas kožnaj dzâǔčyne ǔvahodzìc′ da cara Artaksèrksa, pas′lâ tago, âk dvanaccac′ mesâcaǔ vykonvalasâ nad ëû ǔsë, vyznačanae žančynam, - bo stol′kì času doǔžylìsâ dnì prycìran′nâǔ ìhnìh: šès′c′ mesâcaǔ mìravym aleem ì šès′c′ mesâcaǔ pahoščamì ì ìnšymì prycìrkamì žanočymì; </i>


text:
тады дзяўчына выходзіла да цара. Чаго б яна ні патрабавала, ёй давалі ўсё на выхад з жаночага дома ў дом цара </p><i> tady dzâǔčyna vyhodzìla da cara. Čago b âna nì patrabavala, ëj davalì ǔsë na vyhad z žanočaga doma ǔ dom cara </i>


text:
Увечары яна ўваходзіла і раніцай вярталася ў другі дом жаночы пад нагляд Шаазгаза, царскага еўнуха, вартаўніка наложніц; і ўжо не ўваходзіла да цара, - хіба толькі цар пажадаў бы яе, і яе клікалі б па імені. </p><i> Uvečary âna ǔvahodzìla ì ranìcaj vârtalasâ ǔ drugì dom žanočy pad naglâd Šaazgaza, carskaga eǔnuha, vartaǔnìka naložnìc; ì ǔžo ne ǔvahodzìla da cara, - hìba tol′kì car pažadaǔ by âe, ì âe klìkalì b pa ìmenì. </i>


text:
<pb/>Калі настаў час Эстэры, дачкі Амінадава, дзядзькі Мардахэя, які ўзяў яе да сябе замест дачкі, - ісьці да цара; тады яна не прасіла нічога, апрача таго, пра што сказаў ёй Гегай, еўнух царскі, вартаўнік жонак. І здабыла Эстэр прыхільнасьць да сябе ў вачах усіх, хто бачыў яе. </p><i> Kalì nastaǔ čas Èstèry, dačkì Amìnadava, dzâdz′kì Mardahèâ, âkì ǔzâǔ âe da sâbe zamest dačkì, - ìs′cì da cara; tady âna ne prasìla nìčoga, aprača tago, pra što skazaǔ ëj Gegaj, eǔnuh carskì, vartaǔnìk žonak. Ì zdabyla Èstèr pryhìl′nas′c′ da sâbe ǔ vačah usìh, hto bačyǔ âe. </i>


text:
І ўзялі Эстэр да цара Артаксэркса, у царскі дом ягоны, на дзясятым месяцы, гэта значыць, у месяцы Тэбэце, на сёмым годзе яго валадараньня. </p><i> Ì ǔzâlì Èstèr da cara Artaksèrksa, u carskì dom âgony, na dzâsâtym mesâcy, gèta značyc′, u mesâcy Tèbèce, na sëmym godze âgo valadaran′nâ. </i>


text:
І пакахаў цар Эстэр больш за ўсіх жонак, і яна здабыла ягонае ўпадабаньне і прыхільнасьць больш за ўсіх дзяўчат; і ён паклаў царскі вянок на галаву яе і зрабіў яе царыцаю замест Астынь. </p><i> Ì pakahaǔ car Èstèr bol′š za ǔsìh žonak, ì âna zdabyla âgonae ǔpadaban′ne ì pryhìl′nas′c′ bol′š za ǔsìh dzâǔčat; ì ën paklaǔ carskì vânok na galavu âe ì zrabìǔ âe carycaû zamest Astyn′. </i>


text:
І зрабіў цар вялікую гасьціну ўсім князям сваім і тым, хто служыў яму, - гасьціну дзеля Эстэр, і зрабіў ільготу вобласьцям і раздаў дарункі з царскай шчодрасьцю. </p><i> Ì zrabìǔ car vâlìkuû gas′cìnu ǔsìm knâzâm svaìm ì tym, hto služyǔ âmu, - gas′cìnu dzelâ Èstèr, ì zrabìǔ ìl′gotu voblas′câm ì razdaǔ darunkì z carskaj ščodras′cû. </i>


text:
І калі другім разам сабралі ўсіх дзяўчат, і Мардахэй сядзеў каля брамы царскай, </p><i> Ì kalì drugìm razam sabralì ǔsìh dzâǔčat, ì Mardahèj sâdzeǔ kalâ bramy carskaj, </i>


text:
Эстэр усё яшчэ не казала пра радство сваё і пра народ свой, як загадаў ёй Мардахэй; а слова Мардахэя Эстэр выконвала і цяпер гэтак сама, як тады, калі была ў яго на выхаваньні. </p><i> Èstèr usë âščè ne kazala pra radstvo svaë ì pra narod svoj, âk zagadaǔ ëj Mardahèj; a slova Mardahèâ Èstèr vykonvala ì câper gètak sama, âk tady, kalì byla ǔ âgo na vyhavan′nì. </i>


text:
<pb/>У той час, як Мардахэй сядзеў каля царскай брамы, два царскія еўнухі, Гавата і Тара, якія ахоўвалі парог, раззлаваліся і намышлялі накласьці руку на цара Артаксэркса. </p><i> U toj čas, âk Mardahèj sâdzeǔ kalâ carskaj bramy, dva carskìâ eǔnuhì, Gavata ì Tara, âkìâ ahoǔvalì parog, razzlavalìsâ ì namyšlâlì naklas′cì ruku na cara Artaksèrksa. </i>


text:
Даведаўшыся пра тое, Мардахэй паведаміў царыцы Эстэр, а Эстэр сказала цару ад імя Мардахэя. </p><i> Davedaǔšysâ pra toe, Mardahèj pavedamìǔ carycy Èstèr, a Èstèr skazala caru ad ìmâ Mardahèâ. </i>


text:
Справа была дасьледавана і выяўлена праўда, і іх абодвух павесілі на дрэве. І было запісана пра дабрадзейства Мардахэя ў кнізе дзённых запісаў у цара. </p><i> Sprava byla das′ledavana ì vyâǔlena praǔda, ì ìh abodvuh pavesìlì na drève. Ì bylo zapìsana pra dabradzejstva Mardahèâ ǔ knìze dzënnyh zapìsaǔ u cara. </i>


text:
<pb/>Пасьля гэтага ўзьвялічыў цар Артаксэркс Амана, сына Амадата, Вугэяніна, і ўзьнёс яго і паставіў сядзеньне ягонае вышэй за ўсіх князёў, якія ў яго; </p><i> Pas′lâ gètaga ǔz′vâlìčyǔ car Artaksèrks Amana, syna Amadata, Vugèânìna, ì ǔz′nës âgo ì pastavìǔ sâdzen′ne âgonae vyšèj za ǔsìh knâzëǔ, âkìâ ǔ âgo; </i>


text:
і ўсе службіты пры цары, якія былі каля царскае брамы, кланяліся і падалі ніцма перад Аманам, бо так загадаў цар. А Мардахэй не кланяўся і ня падаў ніцма. </p><i> ì ǔse službìty pry cary, âkìâ bylì kalâ carskae bramy, klanâlìsâ ì padalì nìcma perad Amanam, bo tak zagadaǔ car. A Mardahèj ne klanâǔsâ ì nâ padaǔ nìcma. </i>


text:
<pb/>І казалі службіты царовыя, якія каля царскае брамы, Мардахэю: навошта ты пераступаеш загад царскі? </p><i> Ì kazalì službìty carovyâ, âkìâ kalâ carskae bramy, Mardahèû: navošta ty perastupaeš zagad carskì? </i>


text:
І як што яны казалі яму кожны дзень, а ён ня слухаў іх, дык яны данесьлі Аману, каб паглядзець, ці ўстоіць у слове сваім Мардахэй, бо ён паведаміў ім, што ён Юдэй. </p><i> Ì âk što âny kazalì âmu kožny dzen′, a ën nâ sluhaǔ ìh, dyk âny danes′lì Amanu, kab paglâdzec′, cì ǔstoìc′ u slove svaìm Mardahèj, bo ën pavedamìǔ ìm, što ën Ûdèj. </i>


text:
<pb/>І калі ўбачыў Аман, што Мардахэй ня кланяецца і ня падае ніцма перад ім, дык напоўніўся гневам Аман. </p><i> Ì kalì ǔbačyǔ Aman, što Mardahèj nâ klanâecca ì nâ padae nìcma perad ìm, dyk napoǔnìǔsâ gnevam Aman. </i>


text:
І здалося яму нікчэмным накласьці руку на аднаго Мардахэя; але як што сказалі яму, зь якога народу Мардахэй, дык задумаў Аман вынішчыць ва ўсім царстве ўсіх Юдэяў, якія былі ва ўсім царстве Артаксэркса, як народ Мардахэеў. </p><i> Ì zdalosâ âmu nìkčèmnym naklas′cì ruku na adnago Mardahèâ; ale âk što skazalì âmu, z′ âkoga narodu Mardahèj, dyk zadumaǔ Aman vynìščyc′ va ǔsìm carstve ǔsìh Ûdèâǔ, âkìâ bylì va ǔsìm carstve Artaksèrksa, âk narod Mardahèeǔ. </i>


text:
<pb/>У першы месяц, які ёсьць месяц Нісан, на дванаццатым годзе цара Артаксэркса, кідалі пур, г. зн. жэрабя, перад абліччам Амана дзень у дзень і месяц у месяц, і ўпала жэрабя на дванаццаты месяц, г. зн. на месяц Адар. </p><i> U peršy mesâc, âkì ës′c′ mesâc Nìsan, na dvanaccatym godze cara Artaksèrksa, kìdalì pur, g. zn. žèrabâ, perad ablìččam Amana dzen′ u dzen′ ì mesâc u mesâc, ì ǔpala žèrabâ na dvanaccaty mesâc, g. zn. na mesâc Adar. </i>


text:
<pb/>І сказаў Аман цару Артаксэрксу: ёсьць адзін народ, раскіданы і расьсеяны паміж народамі па ўсіх вобласьцях царства твайго; і законы іх адрозьніваюцца ад законаў усіх народаў, і законаў цара яны ня выконваюць; і цару ня варта так пакідаць іх. </p><i> Ì skazaǔ Aman caru Artaksèrksu: ës′c′ adzìn narod, raskìdany ì ras′seâny pamìž narodamì pa ǔsìh voblas′câh carstva tvajgo; ì zakony ìh adroz′nìvaûcca ad zakonaǔ usìh narodaǔ, ì zakonaǔ cara âny nâ vykonvaûc′; ì caru nâ varta tak pakìdac′ ìh. </i>


text:
Калі цару будзе заўгодна, дык няхай будзе прадпісаньне вынішчыць іх, і дзесяць тысяч талантаў срэбра я зважу ў рукі прыстаўнікаў, каб унесьці ў скарбніцу царскую. </p><i> Kalì caru budze zaǔgodna, dyk nâhaj budze pradpìsan′ne vynìščyc′ ìh, ì dzesâc′ tysâč talantaǔ srèbra â zvažu ǔ rukì prystaǔnìkaǔ, kab unes′cì ǔ skarbnìcu carskuû. </i>


text:
<pb/>Тады зьняў цар пярсьцёнак свой з рукі сваёй і аддаў яго Аману, сыну Амадата, Вугеяніну, каб змацаваць указ супроць Юдэяў. </p><i> Tady z′nâǔ car pârs′cënak svoj z rukì svaëj ì addaǔ âgo Amanu, synu Amadata, Vugeânìnu, kab zmacavac′ ukaz suproc′ Ûdèâǔ. </i>


text:
І сказаў цар Аману: аддаю табе гэтае срэбра і народ; зрабі зь ім як табе заўгодна. </p><i> Ì skazaǔ car Amanu: addaû tabe gètae srèbra ì narod; zrabì z′ ìm âk tabe zaǔgodna. </i>


text:
<pb/>І пакліканы былі пісцы царскія ў першы месяц, у трыццаты дзень яго, і напісана было як загадаў Аман, да сатрапаў царскіх і да начальнікаў над кожнай вобласьцю, і ў кожную вобласьць пісьмёнамі яе і да кожнага народу на мове яго: усё было напісана ад імя цара Артаксэркса і змацавана царскім пярсьцёнкам. </p><i> Ì paklìkany bylì pìscy carskìâ ǔ peršy mesâc, u tryccaty dzen′ âgo, ì napìsana bylo âk zagadaǔ Aman, da satrapaǔ carskìh ì da načal′nìkaǔ nad kožnaj voblas′cû, ì ǔ kožnuû voblas′c′ pìs′mënamì âe ì da kožnaga narodu na move âgo: usë bylo napìsana ad ìmâ cara Artaksèrksa ì zmacavana carskìm pârs′cënkam. </i>


text:
І пасланы былі лісты праз ганцоў ва ўсе вобласьці цара, каб забіць, пагубіць і вынішчыць усіх Юдэяў, малога і старога, дзяцей і жанчын у адзін дзень, у трынаццаты дзень дванаццатага месяца Адара і маёмасьць іх зрабаваць. </p><i> Ì paslany bylì lìsty praz gancoǔ va ǔse voblas′cì cara, kab zabìc′, pagubìc′ ì vynìščyc′ usìh Ûdèâǔ, maloga ì staroga, dzâcej ì žančyn u adzìn dzen′, u trynaccaty dzen′ dvanaccataga mesâca Adara ì maëmas′c′ ìh zrabavac′. </i>


text:
Сьпісак з указа аддаць у кожную вобласьць, як закон, абвяшчаны ўсім народам, каб яны былі гатовыя да таго дня. </p><i> S′pìsak z ukaza addac′ u kožnuû voblas′c′, âk zakon, abvâščany ǔsìm narodam, kab âny bylì gatovyâ da tago dnâ. </i>


text:
Ганцы выправіліся хутка з царскім загадам. Абвешчаны быў указ і ў Сузах, сталічным горадзе; і цар і Аман сядзелі і пілі, а горад Сузы быў у трывозе. </p><i> Gancy vypravìlìsâ hutka z carskìm zagadam. Abveščany byǔ ukaz ì ǔ Suzah, stalìčnym goradze; ì car ì Aman sâdzelì ì pìlì, a gorad Suzy byǔ u tryvoze. </i>


text:
<pb/>Калі Мардахэй даведаўся пра ўсё, што рабілася, падраў вопратку на сабе і надзеў на сябе вярэту ў попеле, і выйшаў на сярэдзіну горада і клікаў зь лямантам вялікім і горкім: зьнішчаецца народ, ні ў чым не вінаваты! </p><i> Kalì Mardahèj davedaǔsâ pra ǔsë, što rabìlasâ, padraǔ vopratku na sabe ì nadzeǔ na sâbe vârètu ǔ popele, ì vyjšaǔ na sârèdzìnu gorada ì klìkaǔ z′ lâmantam vâlìkìm ì gorkìm: z′nìščaecca narod, nì ǔ čym ne vìnavaty! </i>


text:
І дайшоў да царскае брамы і спыніўся, бо нельга было ўваходзіць у царскую браму ў вярэце. </p><i> Ì dajšoǔ da carskae bramy ì spynìǔsâ, bo nel′ga bylo ǔvahodzìc′ u carskuû bramu ǔ vârèce. </i>


text:
Гэтак сама і ў любой вобласьці і мясьціне, куды толькі даходзіў загад цара і ўказ ягоны, было вялікае нараканьне ў Юдэяў і пост і плач і лямант; вярэта і попел служылі за пасьцель многім. </p><i> Gètak sama ì ǔ lûboj voblas′cì ì mâs′cìne, kudy tol′kì dahodzìǔ zagad cara ì ǔkaz âgony, bylo vâlìkae narakan′ne ǔ Ûdèâǔ ì post ì plač ì lâmant; vârèta ì popel služylì za pas′cel′ mnogìm. </i>


text:
І прыйшлі служанкі Эстэры і еўнухі яе і расказалі ёй, і моцна затрывожылася царыца. І паслала вопратку, каб Мардахэй надзеў яе і зьняў зь сябе вярэту сваю. Але ён ня прыняў. </p><i> Ì pryjšlì služankì Èstèry ì eǔnuhì âe ì raskazalì ëj, ì mocna zatryvožylasâ caryca. Ì paslala vopratku, kab Mardahèj nadzeǔ âe ì z′nâǔ z′ sâbe vârètu svaû. Ale ën nâ prynâǔ. </i>


text:
Тады паклікала Эстэр Гатаха, аднаго зь еўнухаў цара, якога ён прыставіў да яе, і паслала яго да Мардахэя даведацца: што гэта і чаму гэта? </p><i> Tady paklìkala Èstèr Gataha, adnago z′ eǔnuhaǔ cara, âkoga ën prystavìǔ da âe, ì paslala âgo da Mardahèâ davedacca: što gèta ì čamu gèta? </i>


text:
І пайшоў Гатах да Мардахэя на гарадскі пляц, які перад царскаю брамаю. </p><i> Ì pajšoǔ Gatah da Mardahèâ na garadskì plâc, âkì perad carskaû bramaû. </i>


text:
І расказаў яму Мардахэй пра ўсё, што зь ім здарылася, пра пэўную колькасьць срэбра, якога абяцаў Аман наважыць у скарбніцу царскую за Юдэяў, каб вынішчыць іх; </p><i> Ì raskazaǔ âmu Mardahèj pra ǔsë, što z′ ìm zdarylasâ, pra pèǔnuû kol′kas′c′ srèbra, âkoga abâcaǔ Aman navažyc′ u skarbnìcu carskuû za Ûdèâǔ, kab vynìščyc′ ìh; </i>


text:
уручыў яму сьпіс указа, абнародаванага ў Сузах, пра зьнішчэньне іх, каб паказаць Эстэры і даць ёй знак пра ўсё; прытым наказваў ёй, каб яна пайшла да цара і маліла яго пра памілаваньне і прасіла яго за народ свой; </p><i> uručyǔ âmu s′pìs ukaza, abnarodavanaga ǔ Suzah, pra z′nìščèn′ne ìh, kab pakazac′ Èstèry ì dac′ ëj znak pra ǔsë; prytym nakazvaǔ ëj, kab âna pajšla da cara ì malìla âgo pra pamìlavan′ne ì prasìla âgo za narod svoj; </i>


text:
І прыйшоў Гатах і пераказаў Эстэры словы Мардахэя. </p><i> Ì pryjšoǔ Gatah ì perakazaǔ Èstèry slovy Mardahèâ. </i>


text:
<pb/>І сказала Эстэр Гатаху і паслала яго сказаць Мардахэю: </p><i> Ì skazala Èstèr Gatahu ì paslala âgo skazac′ Mardahèû: </i>


text:
усе служкі пры цары і народы ў вобласьцях царскіх ведаюць, што кожнаму і мужчыну і жанчыне, хто ўвойдзе да цара ва ўнутраны двор, калі яго не паклікалі, адзін суд - сьмерць: толькі той, каму падасьць цар свой залаты скіпетр, застанецца жывы. А я ня клікана да цара вось ужо трыццаць дзён. </p><i> use služkì pry cary ì narody ǔ voblas′câh carskìh vedaûc′, što kožnamu ì mužčynu ì žančyne, hto ǔvojdze da cara va ǔnutrany dvor, kalì âgo ne paklìkalì, adzìn sud - s′merc′: tol′kì toj, kamu padas′c′ car svoj zalaty skìpetr, zastanecca žyvy. A â nâ klìkana da cara vos′ užo tryccac′ dzën. </i>


text:
І сказаў Мардахэй у адказ Эстэры: ня думай, што ты адна выратуешся ў доме царскім з усіх Юдэяў. </p><i> Ì skazaǔ Mardahèj u adkaz Èstèry: nâ dumaj, što ty adna vyratuešsâ ǔ dome carskìm z usìh Ûdèâǔ. </i>


text:
Калі ты прамаўчыш у гэты час, дык свабода і збавеньне прыйдзе Юдэям зь іншай мясьціны, а ты і дом бацькі твайго загінеце. І хто ведае, ці не дзеля такога часу ты і дасягнула годнасьці царскай? </p><i> Kalì ty pramaǔčyš u gèty čas, dyk svaboda ì zbaven′ne pryjdze Ûdèâm z′ ìnšaj mâs′cìny, a ty ì dom bac′kì tvajgo zagìnece. Ì hto vedae, cì ne dzelâ takoga času ty ì dasâgnula godnas′cì carskaj? </i>


text:
ідзі, зьбяры ўсіх Юдэяў, якія ў Сузах, і пасьцецеся дзеля мяне, і ня ежце і ня пеце тры дні ні ўдзень, ні ўначы, і я з служанкамі маімі буду таксама пасьціцца і потым пайду да цара, хоць гэта супроць закона, і калі загіну - загіну. </p><i> ìdzì, z′bâry ǔsìh Ûdèâǔ, âkìâ ǔ Suzah, ì pas′cecesâ dzelâ mâne, ì nâ ežce ì nâ pece try dnì nì ǔdzen′, nì ǔnačy, ì â z služankamì maìmì budu taksama pas′cìcca ì potym pajdu da cara, hoc′ gèta suproc′ zakona, ì kalì zagìnu - zagìnu. </i>


text:
<pb/>І пайшоў Мардахэй і зрабіў, як сказала яму Эстэр. </p><i> Ì pajšoǔ Mardahèj ì zrabìǔ, âk skazala âmu Èstèr. </i>


text:
<pb/>На трэці дзень Эстэр адзелася па-царску. І стала яна на ўнутраным двары царскага дома, перад домам цара; а цар сядзеў тады на царскім троне сваім, у царскім доме, проста і насупраць уваходу ў дом. Калі цар убачыў царыцу Эстэр, якая стаяла на двары, яна знайшла міласьць у вачах яго. </p><i> Na trècì dzen′ Èstèr adzelasâ pa-carsku. Ì stala âna na ǔnutranym dvary carskaga doma, perad domam cara; a car sâdzeǔ tady na carskìm trone svaìm, u carskìm dome, prosta ì nasuprac′ uvahodu ǔ dom. Kalì car ubačyǔ carycu Èstèr, âkaâ staâla na dvary, âna znajšla mìlas′c′ u vačah âgo. </i>


text:
І працягнуў цар да Эстэры залаты скіпетр, які быў у руцэ ў яго, і падышла Эстэр і дакранулася да канца скіпетра. </p><i> Ì pracâgnuǔ car da Èstèry zalaty skìpetr, âkì byǔ u rucè ǔ âgo, ì padyšla Èstèr ì dakranulasâ da kanca skìpetra. </i>


text:
<pb/>І сказаў ёй цар: што табе, царыца Эстэр, і якая просьба твая? Нават да паўцарства будзе дадзена табе. </p><i> Ì skazaǔ ëj car: što tabe, caryca Èstèr, ì âkaâ pros′ba tvaâ? Navat da paǔcarstva budze dadzena tabe. </i>


text:
<pb/>І сказала Эстэр: калі цару заўгодна, хай прыйдзе цар з Аманам сёньня на гасьціну, якую я прыгатвала яму. </p><i> Ì skazala Èstèr: kalì caru zaǔgodna, haj pryjdze car z Amanam sën′nâ na gas′cìnu, âkuû â prygatvala âmu. </i>


text:
<pb/>І сказаў цар: схадзеце хутчэй па Амана, каб зрабіў па слове Эстэры. І прыйшоў цар з Аманам на гасьціну, якую прыгатавала Эстэр. </p><i> Ì skazaǔ car: shadzece hutčèj pa Amana, kab zrabìǔ pa slove Èstèry. Ì pryjšoǔ car z Amanam na gas′cìnu, âkuû prygatavala Èstèr. </i>


text:
І сказаў цар Эстэры пры піцьці віна: якое жаданьне тваё? яно будзе задаволена; і якая просьба твая? хоць бы да паўцарства, яна будзе выканана. </p><i> Ì skazaǔ car Èstèry pry pìc′cì vìna: âkoe žadan′ne tvaë? âno budze zadavolena; ì âkaâ pros′ba tvaâ? hoc′ by da paǔcarstva, âna budze vykanana. </i>


text:
<pb/>І адказвала Эстэр і сказала: вось маё жаданьне і мая просьба: </p><i> Ì adkazvala Èstèr ì skazala: vos′ maë žadan′ne ì maâ pros′ba: </i>


text:
калі я знайшла добрую волю ў вачах цара, і калі цару заўгодна задаволіць жаданьне маё і выканаць просьбу маю, дык хай цар з Аманам прыйдзе на гасьціну, якую я прыгатую ім, і заўтра я выканаю слова цара. </p><i> kalì â znajšla dobruû volû ǔ vačah cara, ì kalì caru zaǔgodna zadavolìc′ žadan′ne maë ì vykanac′ pros′bu maû, dyk haj car z Amanam pryjdze na gas′cìnu, âkuû â prygatuû ìm, ì zaǔtra â vykanaû slova cara. </i>


text:
І выйшаў Аман у той дзень вясёлы і дабрадушны. І калі ўбачыў Аман Мардахэя каля брамы царскае, і той ня ўстаў і зь месца не скрануўся перад ім, тады напоўніўся Аман гневам на Мардахэя. </p><i> Ì vyjšaǔ Aman u toj dzen′ vâsëly ì dabradušny. Ì kalì ǔbačyǔ Aman Mardahèâ kalâ bramy carskae, ì toj nâ ǔstaǔ ì z′ mesca ne skranuǔsâ perad ìm, tady napoǔnìǔsâ Aman gnevam na Mardahèâ. </i>


text:
Аднак жа сьцярпеў Аман. А калі прыйшоў у дом свой, дык паслаў паклікаць сяброў сваіх і Зэрэш, жонку сваю. </p><i> Adnak ža s′cârpeǔ Aman. A kalì pryjšoǔ u dom svoj, dyk paslaǔ paklìkac′ sâbroǔ svaìh ì Zèrèš, žonku svaû. </i>


text:
І расказваў ім Аман пра вялікае багацьце сваё і пра мноства сыноў сваіх і пра ўсё тое, як узьвялічыў яго цар і як узьнёс над князямі і слугамі царскімі. </p><i> Ì raskazvaǔ ìm Aman pra vâlìkae bagac′ce svaë ì pra mnostva synoǔ svaìh ì pra ǔsë toe, âk uz′vâlìčyǔ âgo car ì âk uz′nës nad knâzâmì ì slugamì carskìmì. </i>


text:
І сказаў Аман: ды і царыца Эстэр нікога не паклікала з царом на гасьціну, якую яна прыгатавала, акрамя мяне; так і назаўтра я кліканы да яе з царом. </p><i> Ì skazaǔ Aman: dy ì caryca Èstèr nìkoga ne paklìkala z carom na gas′cìnu, âkuû âna prygatavala, akramâ mâne; tak ì nazaǔtra â klìkany da âe z carom. </i>


text:
Але ўсяго гэтага ня досыць мне, пакуль я бачу Мардахэя Юдэя, як ён сядзіць каля брамы царскай. </p><i> Ale ǔsâgo gètaga nâ dosyc′ mne, pakul′ â baču Mardahèâ Ûdèâ, âk ën sâdzìc′ kalâ bramy carskaj. </i>


text:
<pb/>І сказала яму Зэрэш, жонка ягоная, і ўсе сябры ягоныя: хай падрыхтуюць дрэва вышынёю ў пяцьдзясят локцяў, і раніцай скажы цару, каб павесілі Мардахэя на ім, і тады весела ідзі на гасьціну з царом. І спадабалася гэта слова Аману, і ён падрыхтаваў дрэва. </p><i> Ì skazala âmu Zèrèš, žonka âgonaâ, ì ǔse sâbry âgonyâ: haj padryhtuûc′ drèva vyšynëû ǔ pâc′dzâsât lokcâǔ, ì ranìcaj skažy caru, kab pavesìlì Mardahèâ na ìm, ì tady vesela ìdzì na gas′cìnu z carom. Ì spadabalasâ gèta slova Amanu, ì ën padryhtavaǔ drèva. </i>


text:
<pb/>У тую ноч Гасподзь забраў сон у цара, і ён загадаў прынесьці памятную кнігу дзённых запісаў; і чыталі іх перад царом, </p><i> U tuû noč Gaspodz′ zabraǔ son u cara, ì ën zagadaǔ prynes′cì pamâtnuû knìgu dzënnyh zapìsaǔ; ì čytalì ìh perad carom, </i>


text:
і знойдзена запісанае там, як данёс Мардахэй на Гавату і Тару, двух еўнухаў царскіх, якія ахоўвалі парог, якія намышлялі накласьці руку на цара Артаксэркса. </p><i> ì znojdzena zapìsanae tam, âk danës Mardahèj na Gavatu ì Taru, dvuh eǔnuhaǔ carskìh, âkìâ ahoǔvalì parog, âkìâ namyšlâlì naklas′cì ruku na cara Artaksèrksa. </i>


text:
<pb/>І сказаў цар: якая дадзена пашана і адрозьненьне Мардахэю за гэта? І сказалі хлопчыкі царовыя, якія служылі пры ім: нічога ня зроблена яму. </p><i> Ì skazaǔ car: âkaâ dadzena pašana ì adroz′nen′ne Mardahèû za gèta? Ì skazalì hlopčykì carovyâ, âkìâ služylì pry ìm: nìčoga nâ zroblena âmu. </i>


text:
<pb/>І сказаў цар: хто на двары? Аман прыйшоў тады на зьнешні двор царскага дома пагаварыць з царом, каб павесілі Мардахэя на дрэве, якое ён падрыхтаваў для яго. </p><i> Ì skazaǔ car: hto na dvary? Aman pryjšoǔ tady na z′nešnì dvor carskaga doma pagavaryc′ z carom, kab pavesìlì Mardahèâ na drève, âkoe ën padryhtavaǔ dlâ âgo. </i>


text:
І сказалі хлопчыкі цару: вось, Аман стаіць на двары. І сказаў цар: хай увойдзе. </p><i> Ì skazalì hlopčykì caru: vos′, Aman staìc′ na dvary. Ì skazaǔ car: haj uvojdze. </i>


text:
<pb/>І ўвайшоў Аман. І сказаў яму цар: што зрабіў бы таму чалавеку, якога цар хоча вылучыць пашанай? Аман падумаў у сэрцы сваім: каму іншаму захоча цар зрабіць пашану, акрамя мяне? </p><i> Ì ǔvajšoǔ Aman. Ì skazaǔ âmu car: što zrabìǔ by tamu čalaveku, âkoga car hoča vylučyc′ pašanaj? Aman padumaǔ u sèrcy svaìm: kamu ìnšamu zahoča car zrabìc′ pašanu, akramâ mâne? </i>


text:
І сказаў Аман цару: таму чалавеку, якога цар хоча вылучць пашанаю, </p><i> Ì skazaǔ Aman caru: tamu čalaveku, âkoga car hoča vylučc′ pašanaû, </i>


text:
хай прынясуць вопратку царскую, у якую апранаецца цар, і прывядуць каня, на якім езьдзіць цар, пакладуць царскі вянок на галаву яму, </p><i> haj prynâsuc′ vopratku carskuû, u âkuû apranaecca car, ì pryvâduc′ kanâ, na âkìm ez′dzìc′ car, pakladuc′ carskì vânok na galavu âmu, </i>


text:
і хай пададуць вопратку і каня ў руку аднаму зь першых князёў царскіх, - і апрануць таго чалавека, якога цар хоча вылучыць пашанаю, і вывядуць яго на кані на гарадскі пляц, і абвесьцяць перад ім, так робіцца таму чалавеку, якога цар хоча вылучыць пашанай! </p><i> ì haj padaduc′ vopratku ì kanâ ǔ ruku adnamu z′ peršyh knâzëǔ carskìh, - ì apranuc′ tago čalaveka, âkoga car hoča vylučyc′ pašanaû, ì vyvâduc′ âgo na kanì na garadskì plâc, ì abves′câc′ perad ìm, tak robìcca tamu čalaveku, âkoga car hoča vylučyc′ pašanaj! </i>


text:
<pb/>І сказаў цар Аману: зараз жа вазьмі вопратку і каня, як ты сказаў, і зрабі гэта Мардахэю Юдэю, які сядзіць каля царскае брамы; нічога не прапусьці з таго, што ты казаў. </p><i> Ì skazaǔ car Amanu: zaraz ža vaz′mì vopratku ì kanâ, âk ty skazaǔ, ì zrabì gèta Mardahèû Ûdèû, âkì sâdzìc′ kalâ carskae bramy; nìčoga ne prapus′cì z tago, što ty kazaǔ. </i>


text:
<pb/>І ўзяў Аман вопратку і каня і апрануў Мардахэя, і вывеў яго на кані на гарадскі пляц і абвясьціў перад ім: так робіцца таму чалавеку, якога цар хоча вылучыць пашанаю! </p><i> Ì ǔzâǔ Aman vopratku ì kanâ ì apranuǔ Mardahèâ, ì vyveǔ âgo na kanì na garadskì plâc ì abvâs′cìǔ perad ìm: tak robìcca tamu čalaveku, âkoga car hoča vylučyc′ pašanaû! </i>


text:
<pb/>І вярнуўся Мардахэй да царскае брамы. А Аман пасьпяшаўся ў дом свой, журботны і закрыўшы галаву. </p><i> Ì vârnuǔsâ Mardahèj da carskae bramy. A Aman pas′pâšaǔsâ ǔ dom svoj, žurbotny ì zakryǔšy galavu. </i>


text:
І пераказаў Аман Зэрэшы, жонцы сваёй, і ўсім сябрам сваім усё, што здарылася зь ім. І сказалі яму мудрацы ягоныя і Зэрэш, жонка ягоная: калі з племені Юдэяў Мардахэй, празь якога ты пачаў падаць, дык не перасіліш яго, а, мабыць, упадзеш перад ім. </p><i> Ì perakazaǔ Aman Zèrèšy, žoncy svaëj, ì ǔsìm sâbram svaìm usë, što zdarylasâ z′ ìm. Ì skazalì âmu mudracy âgonyâ ì Zèrèš, žonka âgonaâ: kalì z plemenì Ûdèâǔ Mardahèj, praz′ âkoga ty pačaǔ padac′, dyk ne perasìlìš âgo, a, mabyc′, upadzeš perad ìm. </i>


text:
<pb/>Яны яшчэ гутарылі зь ім, як прыйшлі еўнухі цара і сталі прысьпешваць ісьці на гасьціну, якую прыгатавала Эстэр. </p><i> Âny âščè gutarylì z′ ìm, âk pryjšlì eǔnuhì cara ì stalì prys′pešvac′ ìs′cì na gas′cìnu, âkuû prygatavala Èstèr. </i>


text:
<pb/>І прыйшоў цар з Аманам на гасьціну да Эстэры царыцы. </p><i> Ì pryjšoǔ car z Amanam na gas′cìnu da Èstèry carycy. </i>


text:
І сказаў цар Эстэры таксама і ў гэты другі дзень у час гасьціны: якое жаданьне тваё, царыца Эстэр? яно будзе задаволена; і якая просьба твая? хоць бы да паўцарства, яна будзе выканана. </p><i> Ì skazaǔ car Èstèry taksama ì ǔ gèty drugì dzen′ u čas gas′cìny: âkoe žadan′ne tvaë, caryca Èstèr? âno budze zadavolena; ì âkaâ pros′ba tvaâ? hoc′ by da paǔcarstva, âna budze vykanana. </i>


text:
<pb/>І адказвала царыца Эстэр і сказала: калі я знайшла добрую прыхільнасьць у вачах тваіх, цар, і калі цару заўгодна, дык хай будуць дараваны мне жыцьцё маё, паводле жаданьня майго, і народ мой, па просьбе маёй! </p><i> Ì adkazvala caryca Èstèr ì skazala: kalì â znajšla dobruû pryhìl′nas′c′ u vačah tvaìh, car, ì kalì caru zaǔgodna, dyk haj buduc′ daravany mne žyc′cë maë, pavodle žadan′nâ majgo, ì narod moj, pa pros′be maëj! </i>


text:
Бо прададзены мы, я і народ мой, на вынішчэньне, забіцьцё і пагібель. Калі б мы прададзены былі ў рабы і рабыні, я маўчала б, хоць вораг не адшкадаваў бы ўшчэрбу цара. </p><i> Bo pradadzeny my, â ì narod moj, na vynìščèn′ne, zabìc′cë ì pagìbel′. Kalì b my pradadzeny bylì ǔ raby ì rabynì, â maǔčala b, hoc′ vorag ne adškadavaǔ by ǔščèrbu cara. </i>


text:
<pb/>І адказваў цар Артаксэркс і сказаў царыцы Эстэры: хто гэта такі, і дзе той, які адважыцца ў сэрцы сваім зрабіць так. </p><i> Ì adkazvaǔ car Artaksèrks ì skazaǔ carycy Èstèry: hto gèta takì, ì dze toj, âkì advažycca ǔ sèrcy svaìm zrabìc′ tak. </i>


text:
<pb/>І сказала Эстэр: вораг і няпрыяцель - гэты ліхі Аман! І Аман затрымцеў перад царом і царыцаю. </p><i> Ì skazala Èstèr: vorag ì nâpryâcel′ - gèty lìhì Aman! Ì Aman zatrymceǔ perad carom ì carycaû. </i>


text:
І стаў цар у гневе сваім з гасьціны і пайшоў у сад пры палацы; а Аман застаўся ўмольваць за жыцьцё сваё царыцу Эстэр, бо бачыў, што вызначана яму ліхая доля ад цара. </p><i> Ì staǔ car u gneve svaìm z gas′cìny ì pajšoǔ u sad pry palacy; a Aman zastaǔsâ ǔmol′vac′ za žyc′cë svaë carycu Èstèr, bo bačyǔ, što vyznačana âmu lìhaâ dolâ ad cara. </i>


text:
<pb/>Калі цар вярнуўся з саду пры палацы ў дом гасьціны, Аман быў прыпалы да ложка, на якім была Эстэр. І сказаў цар: нават і гвалціць царыцу хоча ў доме ў мяне! Слова выйшла з вуснаў цара, - і накрылі твар Аману. </p><i> Kalì car vârnuǔsâ z sadu pry palacy ǔ dom gas′cìny, Aman byǔ prypaly da ložka, na âkìm byla Èstèr. Ì skazaǔ car: navat ì gvalcìc′ carycu hoča ǔ dome ǔ mâne! Slova vyjšla z vusnaǔ cara, - ì nakrylì tvar Amanu. </i>


text:
І сказаў Харбона, адзін зь еўнухаў пры цары: вось дрэва, якое падрыхтаваў Аман Мардахэю, які гаварыў добрае цару, стаіць каля дома Амана, вышынёю ў пяцьдзясят локцяў. І сказаў цар: павесьце яго на ім. </p><i> Ì skazaǔ Harbona, adzìn z′ eǔnuhaǔ pry cary: vos′ drèva, âkoe padryhtavaǔ Aman Mardahèû, âkì gavaryǔ dobrae caru, staìc′ kalâ doma Amana, vyšynëû ǔ pâc′dzâsât lokcâǔ. Ì skazaǔ car: paves′ce âgo na ìm. </i>


text:
І павесілі Амана на дрэве, якое ён падрыхтаваў Мардахэю. І гнеў цара аціх. </p><i> Ì pavesìlì Amana na drève, âkoe ën padryhtavaǔ Mardahèû. Ì gneǔ cara acìh. </i>


text:
<pb/>У той дзень цар Артаксэркс аддаў царыцы Эстэры дом Амана, ворага Юдэяў; а Мардахэй увайшоў перад аблічча цара, бо Эстэр абвясьціла, што ён для яе. </p><i> U toj dzen′ car Artaksèrks addaǔ carycy Èstèry dom Amana, voraga Ûdèâǔ; a Mardahèj uvajšoǔ perad ablìčča cara, bo Èstèr abvâs′cìla, što ën dlâ âe. </i>


text:
І зьняў цар пярсьцёнак свой, які ён адабраў у Амана, і аддаў яго Мардахэю; а Эстэр паставіла Мардахэя наглядчыкам над домам Амана. </p><i> Ì z′nâǔ car pârs′cënak svoj, âkì ën adabraǔ u Amana, ì addaǔ âgo Mardahèû; a Èstèr pastavìla Mardahèâ naglâdčykam nad domam Amana. </i>


text:
<pb/>І гаварыла Эстэр далей перад царом і ўпала да ног ягоных, і плакала і ўмольвала яго адхіліць злосьць Амана Вугэяніна і намысел ягоны, які ён намысьліў супроць Юдэяў. </p><i> Ì gavaryla Èstèr dalej perad carom ì ǔpala da nog âgonyh, ì plakala ì ǔmol′vala âgo adhìlìc′ zlos′c′ Amana Vugèânìna ì namysel âgony, âkì ën namys′lìǔ suproc′ Ûdèâǔ. </i>


text:
І працягнуў цар да Эстэры залаты скіпетр; і ўстала Эстэр, і стала перад абліччам цара, </p><i> Ì pracâgnuǔ car da Èstèry zalaty skìpetr; ì ǔstala Èstèr, ì stala perad ablìččam cara, </i>


text:
<pb/>і сказала: калі цару заўгодна, і калі я здабыла ўпадабаньне перад абліччам ягоным, справядлівая справа гэтая перад абліччам цара, і падабаюся я вачам ягоным, дык няхай было б напісана, каб вернутыя былі пісьмы паводле намыслаў Амана, сына Амадата, Вугэяніна, пісаныя ім пра зьнішчэньне Юдэяў ва ўсіх вобласьцях цара; </p><i> ì skazala: kalì caru zaǔgodna, ì kalì â zdabyla ǔpadaban′ne perad ablìččam âgonym, spravâdlìvaâ sprava gètaâ perad ablìččam cara, ì padabaûsâ â vačam âgonym, dyk nâhaj bylo b napìsana, kab vernutyâ bylì pìs′my pavodle namyslaǔ Amana, syna Amadata, Vugèânìna, pìsanyâ ìm pra z′nìščèn′ne Ûdèâǔ va ǔsìh voblas′câh cara; </i>


text:
бо, як я магу бачыць бедства, якое спасьцігне народ мой, і як я магу бачыць пагібель родных маіх? </p><i> bo, âk â magu bačyc′ bedstva, âkoe spas′cìgne narod moj, ì âk â magu bačyc′ pagìbel′ rodnyh maìh? </i>


text:
<pb/>І сказаў цар Артаксэркс царыцы Эстэры і Мардахэю Юдэю: вось, я дом Амана аддаў Эстэры, і яго самога павесілі на дрэве за тое, што накладваў руку сваю на Юдэяў; </p><i> Ì skazaǔ car Artaksèrks carycy Èstèry ì Mardahèû Ûdèû: vos′, â dom Amana addaǔ Èstèry, ì âgo samoga pavesìlì na drève za toe, što nakladvaǔ ruku svaû na Ûdèâǔ; </i>


text:
напішэце і вы пра Юдэяў, што вам заўгодна, ад імя цара і змацуйце царскім пярсьцёнкам, бо ліст, напісаны ад імя цара і змацаваны пярсьцёнкам царскім, нельга зьмяніць. </p><i> napìšèce ì vy pra Ûdèâǔ, što vam zaǔgodna, ad ìmâ cara ì zmacujce carskìm pârs′cënkam, bo lìst, napìsany ad ìmâ cara ì zmacavany pârs′cënkam carskìm, nel′ga z′mânìc′. </i>


text:
<pb/>І пакліканы былі тады царскія пісцы ў трэці месяц, гэта значыцца, у месяц Сіван, на дваццаць трэцім дні яго, і напісана было ўсё, як загадаў Мардахэй, як Юдэям так і сатрапам, і вобласьценачальнікам і ўпраўцам вобласным ад Індыі да Эфіопіі - ста дваццаці сямі вобласьцяў, у кожную вобласьць пісьмёнамі яе і да кожнага народу на мове ягонай, і да Юдэяў пісьмёнамі іхнімі і на мове іхняй. </p><i> Ì paklìkany bylì tady carskìâ pìscy ǔ trècì mesâc, gèta značycca, u mesâc Sìvan, na dvaccac′ trècìm dnì âgo, ì napìsana bylo ǔsë, âk zagadaǔ Mardahèj, âk Ûdèâm tak ì satrapam, ì voblas′cenačal′nìkam ì ǔpraǔcam voblasnym ad Ìndyì da Èfìopìì - sta dvaccacì sâmì voblas′câǔ, u kožnuû voblas′c′ pìs′mënamì âe ì da kožnaga narodu na move âgonaj, ì da Ûdèâǔ pìs′mënamì ìhnìmì ì na move ìhnâj. </i>


text:
І напісаў ён ад імя цара Артаксэркса, і змацаваў царскім пярсьцёнкам, і паслаў пісьмы праз ганцоў на конях, на драмадэрах і мулах царскіх, </p><i> Ì napìsaǔ ën ad ìmâ cara Artaksèrksa, ì zmacavaǔ carskìm pârs′cënkam, ì paslaǔ pìs′my praz gancoǔ na konâh, na dramadèrah ì mulah carskìh, </i>


text:
<pb/>пра тое, што цар дазваляе Юдэям, якія ў любым горадзе, сабрацца і стаць на абарону жыцьця свайго, зьнішчыць, забіць і загубіць усіх моцных у народзе і ў вобласьці, якія ў варожасьці зь імі, дзяцей жонак, і маёмасьць іхнюю зрабаваць </p><i> pra toe, što car dazvalâe Ûdèâm, âkìâ ǔ lûbym goradze, sabracca ì stac′ na abaronu žyc′câ svajgo, z′nìščyc′, zabìc′ ì zagubìc′ usìh mocnyh u narodze ì ǔ voblas′cì, âkìâ ǔ varožas′cì z′ ìmì, dzâcej žonak, ì maëmas′c′ ìhnûû zrabavac′ </i>


text:
у адзін дзень па ўсіх вобласьцях цара Артаксэркса, у трынаццаты дзень дванаццатага месяца, гэта значыцца, месяца Адара. </p><i> u adzìn dzen′ pa ǔsìh voblas′câh cara Artaksèrksa, u trynaccaty dzen′ dvanaccataga mesâca, gèta značycca, mesâca Adara. </i>


text:
Сьпіс з гэтага ўказу аддаць у кожную вобласьць, як закон, абвешчаны ўсім народам, каб Юдэі гатовыя былі да таго дня помсьціць ворагам сваім. </p><i> S′pìs z gètaga ǔkazu addac′ u kožnuû voblas′c′, âk zakon, abveščany ǔsìm narodam, kab Ûdèì gatovyâ bylì da tago dnâ poms′cìc′ voragam svaìm. </i>


text:
<pb/>Ганцы, якія паехалі на борздых конях царскіх, пагналі хутка і сьпешна з царскім загадам. Абвешчаны быў указ і ў Сузах, сталічным горадзе. </p><i> Gancy, âkìâ paehalì na borzdyh konâh carskìh, pagnalì hutka ì s′pešna z carskìm zagadam. Abveščany byǔ ukaz ì ǔ Suzah, stalìčnym goradze. </i>


text:
<pb/>І Мардахэй выйшаў ад цара ў царскім адзеньні яхантавага і белага колеру і ў вялікім залатым вянку і ў мантыі вісоннай і пурпуровай. І горад Сузы разьвесяліўся і зарадаваўся. </p><i> Ì Mardahèj vyjšaǔ ad cara ǔ carskìm adzen′nì âhantavaga ì belaga koleru ì ǔ vâlìkìm zalatym vânku ì ǔ mantyì vìsonnaj ì purpurovaj. Ì gorad Suzy raz′vesâlìǔsâ ì zaradavaǔsâ. </i>


text:
А ў Юдэяў было тады асьвячэньне і радасьць, і весялосьць і сьвяткаваньне. </p><i> A ǔ Ûdèâǔ bylo tady as′vâčèn′ne ì radas′c′, ì vesâlos′c′ ì s′vâtkavan′ne. </i>


text:
І ў кожнай вобласьці і ў кожным горадзе, у кожным месцы, куды толькі даходзіў ўказ ягоны, была радасьць у Юдэяў і весялосьць, гасьціна і сьвяточны дзень. І многія з народаў краіны зрабіліся Юдэямі, бо напаў на іх страх перад Юдэямі. </p><i> Ì ǔ kožnaj voblas′cì ì ǔ kožnym goradze, u kožnym mescy, kudy tol′kì dahodzìǔ ǔkaz âgony, byla radas′c′ u Ûdèâǔ ì vesâlos′c′, gas′cìna ì s′vâtočny dzen′. Ì mnogìâ z narodaǔ kraìny zrabìlìsâ Ûdèâmì, bo napaǔ na ìh strah perad Ûdèâmì. </i>


text:
<pb/>У дванаццаты месяц, гэта значыцца, у месяцы Адар, на трынаццаты дзень яго, калі настаў час спраўдзіцца загаду цара і ўказу ягонаму, у той дзень, калі спадзяваліся няпрыяцелі Юдэяў ўзяць уладу над імі, а выйшла наадварот, што самі Юдэі ўзялі ўладу над ворагамі сваімі, </p><i> U dvanaccaty mesâc, gèta značycca, u mesâcy Adar, na trynaccaty dzen′ âgo, kalì nastaǔ čas spraǔdzìcca zagadu cara ì ǔkazu âgonamu, u toj dzen′, kalì spadzâvalìsâ nâpryâcelì Ûdèâǔ ǔzâc′ uladu nad ìmì, a vyjšla naadvarot, što samì Ûdèì ǔzâlì ǔladu nad voragamì svaìmì, </i>


text:
сабраліся Юдэі ў гарадах сваіх па ўсіх вобласьцях цара Артаксэркса, каб накласьці руку на ліхіх нязычліўцаў сваіх; і ніхто ня мог устояць перад абліччам іхнім, бо страх перад імі напаў на ўсе народы. </p><i> sabralìsâ Ûdèì ǔ garadah svaìh pa ǔsìh voblas′câh cara Artaksèrksa, kab naklas′cì ruku na lìhìh nâzyčlìǔcaǔ svaìh; ì nìhto nâ mog ustoâc′ perad ablìččam ìhnìm, bo strah perad ìmì napaǔ na ǔse narody. </i>


text:
І ўсе князі ў вобласьцях і сатрапы, і вобласьценачальнікі і выканаўцы дзеяў царскіх падтрымлівалі Юдэяў, бо напаў на іх страх перад Мардахэем. </p><i> Ì ǔse knâzì ǔ voblas′câh ì satrapy, ì voblas′cenačal′nìkì ì vykanaǔcy dzeâǔ carskìh padtrymlìvalì Ûdèâǔ, bo napaǔ na ìh strah perad Mardahèem. </i>


text:
Бо вялікі быў Мардахэй у доме ў цара, і слава пра яго хадзіла па ўсіх вобласьцях, бо гэты чалавек, Мардахэй, падымаўся вышэй і вышэй. </p><i> Bo vâlìkì byǔ Mardahèj u dome ǔ cara, ì slava pra âgo hadzìla pa ǔsìh voblas′câh, bo gèty čalavek, Mardahèj, padymaǔsâ vyšèj ì vyšèj. </i>


text:
<pb/>І білі Юдэі ўсіх ворагаў сваіх, забіваючы мечам, вынішчаючы іх, і рабілі зь няпрыцелямі сваімі па сваёй волі. </p><i> Ì bìlì Ûdèì ǔsìh voragaǔ svaìh, zabìvaûčy mečam, vynìščaûčy ìh, ì rabìlì z′ nâprycelâmì svaìmì pa svaëj volì. </i>


text:
У Сузах, горадзе сталічным, забілі Юдэі і зьнішчылі пяцьсот чалавек; </p><i> U Suzah, goradze stalìčnym, zabìlì Ûdèì ì z′nìščylì pâc′sot čalavek; </i>


text:
дзесяцёх сыноў Амана, сына Амадата, ворага Юдэяў, усьмерцілі яны, і на рабунак не працягнулі рукі сваёй. </p><i> dzesâcëh synoǔ Amana, syna Amadata, voraga Ûdèâǔ, us′mercìlì âny, ì na rabunak ne pracâgnulì rukì svaëj. </i>


text:
<pb/>Таго ж самага дня данесьлі цару пра колькасьць аддадзеных сьмерці ў Сузах, сталічным горадзе. </p><i> Tago ž samaga dnâ danes′lì caru pra kol′kas′c′ addadzenyh s′mercì ǔ Suzah, stalìčnym goradze. </i>


text:
І сказаў цар царыцы Эстэры: у Сузах, горадзе сталічным, усьмерцілі Юдэі і загубілі пяцьсот чалавек і дзесяцёх сыноў Амана; што ж зрабілі яны ў астатніх вобласьцях цара? Якое жаданьне тваё? і яно будзе задаволена. І якая яшчэ просьба твая? яна будзе споўнена. </p><i> Ì skazaǔ car carycy Èstèry: u Suzah, goradze stalìčnym, us′mercìlì Ûdèì ì zagubìlì pâc′sot čalavek ì dzesâcëh synoǔ Amana; što ž zrabìlì âny ǔ astatnìh voblas′câh cara? Âkoe žadan′ne tvaë? ì âno budze zadavolena. Ì âkaâ âščè pros′ba tvaâ? âna budze spoǔnena. </i>


text:
<pb/>І сказала Эстэр: калі цару заўгодна, дык хай будзе дазволена Юдэям, якія ў Сузах, рабіць тое самае заўтра, што і сёньня, і дзесяцёх сыноў Аманавых хай бы павесілі на дрэве. </p><i> Ì skazala Èstèr: kalì caru zaǔgodna, dyk haj budze dazvolena Ûdèâm, âkìâ ǔ Suzah, rabìc′ toe samae zaǔtra, što ì sën′nâ, ì dzesâcëh synoǔ Amanavyh haj by pavesìlì na drève. </i>


text:
<pb/>І загадаў цар зрабіць так; і дадзены ўказ у Сузах, і дзесяцёх сыноў Аманавых павесілі. </p><i> Ì zagadaǔ car zrabìc′ tak; ì dadzeny ǔkaz u Suzah, ì dzesâcëh synoǔ Amanavyh pavesìlì. </i>


text:
І сабраліся Юдэі, якія ў Сузах, таксама і ў чатырнаццаты дзень месяца Адара і ўсьмерцілі ў Сузах трыста чалавек, а на рабунак не працягнулі рукі сваёй. </p><i> Ì sabralìsâ Ûdèì, âkìâ ǔ Suzah, taksama ì ǔ čatyrnaccaty dzen′ mesâca Adara ì ǔs′mercìlì ǔ Suzah trysta čalavek, a na rabunak ne pracâgnulì rukì svaëj. </i>


text:
<pb/>І астатнія Юдэі, якія былі ў царскіх вобласьцях, сабраліся, каб стаць на абарону жыцьця свайго і быць заспакоенымі ад ворагаў сваіх, і ўсьмерцілі зь няпрыяцеляў сваіх семдзесят пяць тысяч, а на рабунак не працягнулі рукі сваёй. </p><i> Ì astatnìâ Ûdèì, âkìâ bylì ǔ carskìh voblas′câh, sabralìsâ, kab stac′ na abaronu žyc′câ svajgo ì byc′ zaspakoenymì ad voragaǔ svaìh, ì ǔs′mercìlì z′ nâpryâcelâǔ svaìh semdzesât pâc′ tysâč, a na rabunak ne pracâgnulì rukì svaëj. </i>


text:
Гэта было ў трынаццаты дзень месяца Адара; а ў чатырнаццаты дзень гэтага самага месяца яны супакоіліся і зрабілі яго днём гасьціны і весялосьці. </p><i> Gèta bylo ǔ trynaccaty dzen′ mesâca Adara; a ǔ čatyrnaccaty dzen′ gètaga samaga mesâca âny supakoìlìsâ ì zrabìlì âgo dnëm gas′cìny ì vesâlos′cì. </i>


text:
А Юдэі, якія ў Сузах, зьбіраліся ў трынаццаты дзень яго і ў чатырнаццаты дзень яго, а ў пятнаццаты дзень яго супакоіліся і зрабілі яго днём гасьціны і весялосьці. </p><i> A Ûdèì, âkìâ ǔ Suzah, z′bìralìsâ ǔ trynaccaty dzen′ âgo ì ǔ čatyrnaccaty dzen′ âgo, a ǔ pâtnaccaty dzen′ âgo supakoìlìsâ ì zrabìlì âgo dnëm gas′cìny ì vesâlos′cì. </i>


text:
Таму Юдэі сельскія, якія жылі ў селішчах адкрытых, праводзяць чатырнаццаты дзень месяца Адара ў весялосьці і гасьцінах, як дзень сьвяточны, пасылаючы дарункі адзін аднаму. </p><i> Tamu Ûdèì sel′skìâ, âkìâ žylì ǔ selìščah adkrytyh, pravodzâc′ čatyrnaccaty dzen′ mesâca Adara ǔ vesâlos′cì ì gas′cìnah, âk dzen′ s′vâtočny, pasylaûčy darunkì adzìn adnamu. </i>


text:
<pb/>І апісаў Мардахэй гэтыя падзеі і паслаў пісьмы ўсім Юдэям, якія ў вобласьцях цара Артаксэркса, блізкім і далёкім, </p><i> Ì apìsaǔ Mardahèj gètyâ padzeì ì paslaǔ pìs′my ǔsìm Ûdèâm, âkìâ ǔ voblas′câh cara Artaksèrksa, blìzkìm ì dalëkìm, </i>


text:
пра тое, каб яны ўстанавілі на кожны год сьвята ў сябе чатырнаццатага дня месяца Адара і пятнаццатага дня яго, </p><i> pra toe, kab âny ǔstanavìlì na kožny god s′vâta ǔ sâbe čatyrnaccataga dnâ mesâca Adara ì pâtnaccataga dnâ âgo, </i>


text:
як такіх дзён, калі Юдэі зрабіліся заспакоеныя ад ворагаў сваіх, і як такога месяца, калі ператварылася ў іх журба ў радасьць, а нараканьне - у дзень сьвяточны, каб зрабілі яны іх днямі гасьціны і весялосьці, пасылаючы дарункі адзін аднаму і дарункі бедным. </p><i> âk takìh dzën, kalì Ûdèì zrabìlìsâ zaspakoenyâ ad voragaǔ svaìh, ì âk takoga mesâca, kalì peratvarylasâ ǔ ìh žurba ǔ radas′c′, a narakan′ne - u dzen′ s′vâtočny, kab zrabìlì âny ìh dnâmì gas′cìny ì vesâlos′cì, pasylaûčy darunkì adzìn adnamu ì darunkì bednym. </i>


text:
<pb/>І прынялі Юдэі тое, што ўжо самі пачалі рабіць, і пра што Мардахэй напісаў ім, </p><i> Ì prynâlì Ûdèì toe, što ǔžo samì pačalì rabìc′, ì pra što Mardahèj napìsaǔ ìm, </i>


text:
як Аман, сын Амадата, Вугэянін, вораг усіх Юдэяў, намышляў загубіць Юдэяў і кідаў пур, жэрабя, пра зьнішчэньне і загубеньне іх, </p><i> âk Aman, syn Amadata, Vugèânìn, vorag usìh Ûdèâǔ, namyšlâǔ zagubìc′ Ûdèâǔ ì kìdaǔ pur, žèrabâ, pra z′nìščèn′ne ì zaguben′ne ìh, </i>


text:
і як Эстэр дайшла да цара, і як цар загадаў новым пісьмом, каб ліхі намысел Амана, які ён намысьліў на Юдэяў, абярнуўся на галаву ягоную, і каб павесілі яго і сыноў ягоных на дрэве. </p><i> ì âk Èstèr dajšla da cara, ì âk car zagadaǔ novym pìs′mom, kab lìhì namysel Amana, âkì ën namys′lìǔ na Ûdèâǔ, abârnuǔsâ na galavu âgonuû, ì kab pavesìlì âgo ì synoǔ âgonyh na drève. </i>


text:
Таму і назвалі гэтыя дні Пурым, ад назвы: пур. Таму згодна з усімі словамі гэтага пісьма і з тым, што самыя бачылі і да чаго даходзіла ў іх, </p><i> Tamu ì nazvalì gètyâ dnì Purym, ad nazvy: pur. Tamu zgodna z usìmì slovamì gètaga pìs′ma ì z tym, što samyâ bačylì ì da čago dahodzìla ǔ ìh, </i>


text:
пастанавілі Юдэі і прынялі на сябе і на дзяцей сваіх і на ўсіх, хто далучыўся да іх, каб сьвяткаваць гэтыя два дні, паводле прадпісанага пра іх і ў свой для іх час, кожны год, </p><i> pastanavìlì Ûdèì ì prynâlì na sâbe ì na dzâcej svaìh ì na ǔsìh, hto dalučyǔsâ da ìh, kab s′vâtkavac′ gètyâ dva dnì, pavodle pradpìsanaga pra ìh ì ǔ svoj dlâ ìh čas, kožny god, </i>


text:
і каб гэтыя дні былі векапомныя і сьвяткаваліся ва ўсе роды ў кожным племені, у кожнай вобласьці і ў кожным горадзе; і каб дні гэтыя Пурым не адмяняліся ў Юдэяў, і памяць пра іх каб ня зьнікла ў дзяцей іхніх. </p><i> ì kab gètyâ dnì bylì vekapomnyâ ì s′vâtkavalìsâ va ǔse rody ǔ kožnym plemenì, u kožnaj voblas′cì ì ǔ kožnym goradze; ì kab dnì gètyâ Purym ne admânâlìsâ ǔ Ûdèâǔ, ì pamâc′ pra ìh kab nâ z′nìkla ǔ dzâcej ìhnìh. </i>


text:
<pb/>Напісала таксама царыца Эстэр, дачка Абіхаіла, і Мардахэй Юдэй, з усёй настойлівасьцю, каб выконвалі гэта новае пісьмо пра Пурым; </p><i> Napìsala taksama caryca Èstèr, dačka Abìhaìla, ì Mardahèj Ûdèj, z usëj nastojlìvas′cû, kab vykonvalì gèta novae pìs′mo pra Purym; </i>


text:
і паслалі пісьмы ўсім Юдэям у сто дваццаць сем вобласьцяў царства Артаксэрксавага са словамі міру і праўды, </p><i> ì paslalì pìs′my ǔsìm Ûdèâm u sto dvaccac′ sem voblas′câǔ carstva Artaksèrksavaga sa slovamì mìru ì praǔdy, </i>


text:
каб яны цьвёрда спраўлялі гэтыя дні Пурым у свой час, як пастанавіў пра іх Мардахэй Юдэй і царыца Эстэр, і як яны самыя назначылі іх сабе і дзецям сваім у дні посту і ляманту. </p><i> kab âny c′vërda spraǔlâlì gètyâ dnì Purym u svoj čas, âk pastanavìǔ pra ìh Mardahèj Ûdèj ì caryca Èstèr, ì âk âny samyâ naznačylì ìh sabe ì dzecâm svaìm u dnì postu ì lâmantu. </i>


text:
Так загад Эстэры пацьвердзіў гэта слова пра Пурым, і яно ўпісана ў кнігу. </p><i> Tak zagad Èstèry pac′verdzìǔ gèta slova pra Purym, ì âno ǔpìsana ǔ knìgu. </i>


text:
<pb/>Потым наклаў цар Артаксэркс падатак на зямлю і на выспы марскія. </p><i> Potym naklaǔ car Artaksèrks padatak na zâmlû ì na vyspy marskìâ. </i>


text:
Зрэшты, усе, дзеі сілы ягонай і магутнасьці ягонай і падрабязнае паказаньне пра веліч Мардахэя, якою ўзьвялічыў яго цар, запісаны ў кнізе дзённых запісаў цароў Мідыйскіх і Персідскіх, </p><i> Zrèšty, use, dzeì sìly âgonaj ì magutnas′cì âgonaj ì padrabâznae pakazan′ne pra velìč Mardahèâ, âkoû ǔz′vâlìčyǔ âgo car, zapìsany ǔ knìze dzënnyh zapìsaǔ caroǔ Mìdyjskìh ì Persìdskìh, </i>


text:
гэтак сама як і тое, што Мардахэй Юдэй быў другі пасьля цара Артаксэркса і вялікі ў Юдэяў і любімы ў мноства братоў сваіх, бо шукаў дабра народу свайму і гаварыў дзеля дабра ўсяго племя свайго. </p><i> gètak sama âk ì toe, što Mardahèj Ûdèj byǔ drugì pas′lâ cara Artaksèrksa ì vâlìkì ǔ Ûdèâǔ ì lûbìmy ǔ mnostva bratoǔ svaìh, bo šukaǔ dabra narodu svajmu ì gavaryǔ dzelâ dabra ǔsâgo plemâ svajgo. </i>


text:
<pb/>Быў чалавек у зямлі Уц, імя ягонае Ёў; і быў чалавек гэты беззаганны, справядлівы і богабаязны і ўхіляўся ад зла. </p><i> Byǔ čalavek u zâmlì Uc, ìmâ âgonae Ëǔ; ì byǔ čalavek gèty bezzaganny, spravâdlìvy ì bogabaâzny ì ǔhìlâǔsâ ad zla. </i>


text:
Маёмасьці ў яго было: сем тысяч дробнага быдла, тры тысячы вярблюдаў, пяцьсот пар валоў і пяцьсот асьліц і даволі многа прыслугі; і быў чалавек гэты знакаміты больш за ўсіх сыноў Усходу. </p><i> Maëmas′cì ǔ âgo bylo: sem tysâč drobnaga bydla, try tysâčy vârblûdaǔ, pâc′sot par valoǔ ì pâc′sot as′lìc ì davolì mnoga pryslugì; ì byǔ čalavek gèty znakamìty bol′š za ǔsìh synoǔ Ushodu. </i>


text:
<pb/>Сыны яго сыходзіліся, ладзілі гасьціны кожны ў сваім доме, у свой дзень, і пасылалі і запрашалі трох сясьцёр сваіх есьці і піць зь імі. </p><i> Syny âgo syhodzìlìsâ, ladzìlì gas′cìny kožny ǔ svaìm dome, u svoj dzen′, ì pasylalì ì zaprašalì troh sâs′cër svaìh es′cì ì pìc′ z′ ìmì. </i>


text:
Калі ўсчыналася кола бяседных дзён, Ёў пасылаў па іх і асьвячаў іх і, устаючы рана раніцай, прыносіў цэласпаленьне па ліку ўсіх іх. Бо казаў Ёў: можа быць, сыны мае зграшылі і зганілі Бога ў сэрцы сваім. Так рабіў Ёў ва ўсе такія дні. </p><i> Kalì ǔsčynalasâ kola bâsednyh dzën, Ëǔ pasylaǔ pa ìh ì as′vâčaǔ ìh ì, ustaûčy rana ranìcaj, prynosìǔ cèlaspalen′ne pa lìku ǔsìh ìh. Bo kazaǔ Ëǔ: moža byc′, syny mae zgrašylì ì zganìlì Boga ǔ sèrcy svaìm. Tak rabìǔ Ëǔ va ǔse takìâ dnì. </i>


text:
І быў дзень, калі прыйшлі сыны Божыя стаць прад Госпадам; сярод іх прыйшоў і сатана. </p><i> Ì byǔ dzen′, kalì pryjšlì syny Božyâ stac′ prad Gospadam; sârod ìh pryjšoǔ ì satana. </i>


text:
І сказаў Гасподзь сатане: адкуль ты прыйшоў? і адказаў сатана Госпаду і сказаў: я хадзіў па зямлі і абышоў яе. </p><i> Ì skazaǔ Gaspodz′ satane: adkul′ ty pryjšoǔ? ì adkazaǔ satana Gospadu ì skazaǔ: â hadzìǔ pa zâmlì ì abyšoǔ âe. </i>


text:
І сказаў Гасподзь сатане: ці зьвярнуў ты ўвагу сваю на раба Майго Ёва? бо няма такога, як ён, на зямлі: чалавек беззаганны, справядлівы, богабаязны і ўцечны ад зла. </p><i> Ì skazaǔ Gaspodz′ satane: cì z′vârnuǔ ty ǔvagu svaû na raba Majgo Ëva? bo nâma takoga, âk ën, na zâmlì: čalavek bezzaganny, spravâdlìvy, bogabaâzny ì ǔcečny ad zla. </i>


text:
<pb/>І адказаў сатана Госпаду і сказаў: хіба задарам богабаязны Ёў? </p><i> Ì adkazaǔ satana Gospadu ì skazaǔ: hìba zadaram bogabaâzny Ëǔ? </i>


text:
ці ня Ты вакол асланіў яго і дом ягоны і ўсё, што ў яго? Дзеі рук ягоных Ты дабраславіў, і статкі ягоныя шырацца па зямлі; </p><i> cì nâ Ty vakol aslanìǔ âgo ì dom âgony ì ǔsë, što ǔ âgo? Dzeì ruk âgonyh Ty dabraslavìǔ, ì statkì âgonyâ šyracca pa zâmlì; </i>


text:
але працягні руку Тваю і дакраніся да ўсяго, што ў яго, - ці дабраславіць ён Цябе? </p><i> ale pracâgnì ruku Tvaû ì dakranìsâ da ǔsâgo, što ǔ âgo, - cì dabraslavìc′ ën Câbe? </i>


text:
<pb/>І сказаў Гасподзь сатане: вось, усё, што ў яго, у руцэ тваёй; толькі на самога не прасьцірай рукі тваёй. І адышоў сатана ад аблічча Гасподняга. </p><i> Ì skazaǔ Gaspodz′ satane: vos′, usë, što ǔ âgo, u rucè tvaëj; tol′kì na samoga ne pras′cìraj rukì tvaëj. Ì adyšoǔ satana ad ablìčča Gaspodnâga. </i>


text:
І быў дзень, калі сыны ягоныя і дочкі ягоныя елі і віно пілі ў доме ў першароднага брата свайго. </p><i> Ì byǔ dzen′, kalì syny âgonyâ ì dočkì âgonyâ elì ì vìno pìlì ǔ dome ǔ peršarodnaga brata svajgo. </i>


text:
валы аралі, і асьліцы пасьвіліся каля іх, як напалі Савэяне і забралі іх, а хлопчыкаў пабілі вастрыём меча; і ўратаваўся толькі я адзін, каб абвясьціць табе. </p><i> valy aralì, ì as′lìcy pas′vìlìsâ kalâ ìh, âk napalì Savèâne ì zabralì ìh, a hlopčykaǔ pabìlì vastryëm meča; ì ǔratavaǔsâ tol′kì â adzìn, kab abvâs′cìc′ tabe. </i>


text:
<pb/>Яшчэ ён гаварыў, як прыходзіць другі і кажа: агонь Божы ўпаў зь неба і абпаліў авечак і хлопчыкаў і зжэр іх; і ўратаваўся толькі я адзін, каб абвясьціць табе. </p><i> Âščè ën gavaryǔ, âk pryhodzìc′ drugì ì kaža: agon′ Božy ǔpaǔ z′ neba ì abpalìǔ avečak ì hlopčykaǔ ì zžèr ìh; ì ǔratavaǔsâ tol′kì â adzìn, kab abvâs′cìc′ tabe. </i>


text:
<pb/>Яшчэ ён гаварыў, як прыходзіць другі і кажа: Халдэі сталі трыма атрадамі і кінуліся на вярблюдаў і забралі іх, а хлопчыкаў пабілі вастрыём меча; і ўратаваўся толькі я адзін, каб абвясьціць табе. </p><i> Âščè ën gavaryǔ, âk pryhodzìc′ drugì ì kaža: Haldèì stalì tryma atradamì ì kìnulìsâ na vârblûdaǔ ì zabralì ìh, a hlopčykaǔ pabìlì vastryëm meča; ì ǔratavaǔsâ tol′kì â adzìn, kab abvâs′cìc′ tabe. </i>


text:
<pb/>Яшчэ гэты гаварыў, прыходзіць другі і кажа: сыны твае і дочкі твае елі і віно пілі ў доме ў першароднага брата свайго; </p><i> Âščè gèty gavaryǔ, pryhodzìc′ drugì ì kaža: syny tvae ì dočkì tvae elì ì vìno pìlì ǔ dome ǔ peršarodnaga brata svajgo; </i>


text:
і вось, вялікі вецер прыйшоў з пустыні і ахапіў чатыры вуглы дома, і дом упаў на хлопчыкаў, і яны памерлі; і ўратаваўся толькі я адзін, каб абвясьціць табе. </p><i> ì vos′, vâlìkì vecer pryjšoǔ z pustynì ì ahapìǔ čatyry vugly doma, ì dom upaǔ na hlopčykaǔ, ì âny pamerlì; ì ǔratavaǔsâ tol′kì â adzìn, kab abvâs′cìc′ tabe. </i>


text:
<pb/>Тады Ёў устаў і падраў вопратку на сабе, пастрыг галаву сваю і ўпаў на зямлю і пакланіўся </p><i> Tady Ëǔ ustaǔ ì padraǔ vopratku na sabe, pastryg galavu svaû ì ǔpaǔ na zâmlû ì paklanìǔsâ </i>


text:
і сказаў: голы я выйшаў з чэрава маці маёй, голы і вярнуся. Гасподзь даў, Гасподзь і ўзяў, хай будзе імя Гасподняе дабраславёна! </p><i> ì skazaǔ: goly â vyjšaǔ z čèrava macì maëj, goly ì vârnusâ. Gaspodz′ daǔ, Gaspodz′ ì ǔzâǔ, haj budze ìmâ Gaspodnâe dabraslavëna! </i>


text:
Ва ўсім гэтым не зграшыў Ёў і не вымавіў нічога неразумнага пра Бога. </p><i> Va ǔsìm gètym ne zgrašyǔ Ëǔ ì ne vymavìǔ nìčoga nerazumnaga pra Boga. </i>


text:
<pb/>Быў дзень, калі прыйшлі сыны Божыя стаць прад Госпадам; сярод іх прыйшоў і сатана стаць прад Госпадам. </p><i> Byǔ dzen′, kalì pryjšlì syny Božyâ stac′ prad Gospadam; sârod ìh pryjšoǔ ì satana stac′ prad Gospadam. </i>


text:
І сказаў Гасподзь сатане: адкуль ты прыйшоў? І адказаў сатана Госпаду і сказаў: я хадзіў па зямлі і абышоў яе. </p><i> Ì skazaǔ Gaspodz′ satane: adkul′ ty pryjšoǔ? Ì adkazaǔ satana Gospadu ì skazaǔ: â hadzìǔ pa zâmlì ì abyšoǔ âe. </i>


text:
І сказаў Гасподзь сатане: ці зьвярнуў ты ўвагу тваю на раба Майго Ёва? бо няма такога, як ён, на зямлі: чалавек беззаганны, справядлівы, богабаязны і ўцечны ад зла, і дагэтуль цьвёрды ў сваёй беззаганнасьці, а ты цьвяліў Мяне супроць яго, каб загубіць яго бязьвінна. </p><i> Ì skazaǔ Gaspodz′ satane: cì z′vârnuǔ ty ǔvagu tvaû na raba Majgo Ëva? bo nâma takoga, âk ën, na zâmlì: čalavek bezzaganny, spravâdlìvy, bogabaâzny ì ǔcečny ad zla, ì dagètul′ c′vërdy ǔ svaëj bezzagannas′cì, a ty c′vâlìǔ Mâne suproc′ âgo, kab zagubìc′ âgo bâz′vìnna. </i>


text:
<pb/>І адказаў сатана Госпаду і сказаў: скуру за скуру, а за жыцьцё сваё аддасьць чалавек усё, што ёсьць у яго; </p><i> Ì adkazaǔ satana Gospadu ì skazaǔ: skuru za skuru, a za žyc′cë svaë addas′c′ čalavek usë, što ës′c′ u âgo; </i>


text:
але працягні руку Тваю і дакраніся да косткі ягонай і плоці ягонай, - ці дабраславіць ён Цябе? </p><i> ale pracâgnì ruku Tvaû ì dakranìsâ da kostkì âgonaj ì plocì âgonaj, - cì dabraslavìc′ ën Câbe? </i>


text:
<pb/>І сказаў Гасподзь сатане: вось, ён у руцэ тваёй, толькі душу ягоную ашчадзі. </p><i> Ì skazaǔ Gaspodz′ satane: vos′, ën u rucè tvaëj, tol′kì dušu âgonuû aščadzì. </i>


text:
І адышоў сатана ад аблічча Гасподняга і пабіў Ёва праказаю лютаю ад падэшвы нагі ягонай па самае цемя ягонае. </p><i> Ì adyšoǔ satana ad ablìčča Gaspodnâga ì pabìǔ Ëva prakazaû lûtaû ad padèšvy nagì âgonaj pa samae cemâ âgonae. </i>


text:
І ўзяў ён сабе чарапічыну, каб скабліць сябе ёю, і сеў у попел. </p><i> Ì ǔzâǔ ën sabe čarapìčynu, kab skablìc′ sâbe ëû, ì seǔ u popel. </i>


text:
<pb/>І сказала яму жонка ягоная: ты ўсё яшчэ цьвёрды ў беззаганнасьці тваёй! згань Бога і памры. </p><i> Ì skazala âmu žonka âgonaâ: ty ǔsë âščè c′vërdy ǔ bezzagannas′cì tvaëj! zgan′ Boga ì pamry. </i>


text:
Але ён сказаў ёй: ты гаворыш, як неразумная. Няўжо добрае мы будзем прымаць ад Бога, а благога ня будзем прымаць? Ва ўсім гэтым не зграшыў Ёў вуснамі сваімі. </p><i> Ale ën skazaǔ ëj: ty gavoryš, âk nerazumnaâ. Nâǔžo dobrae my budzem prymac′ ad Boga, a blagoga nâ budzem prymac′? Va ǔsìm gètym ne zgrašyǔ Ëǔ vusnamì svaìmì. </i>


text:
І пачулі трое сяброў Ёва пра ўсе гэтыя нягоды, што спасьціглі яго, і пайшлі кожны з свайго месца: Эліфаз Фэманіцянін, Вілдад Савхэянін і Сафар Нааміцянін, і сышліся, каб ісьці разам бедаваць зь ім і суцяшаць яго. </p><i> Ì pačulì troe sâbroǔ Ëva pra ǔse gètyâ nâgody, što spas′cìglì âgo, ì pajšlì kožny z svajgo mesca: Èlìfaz Fèmanìcânìn, Vìldad Savhèânìn ì Safar Naamìcânìn, ì syšlìsâ, kab ìs′cì razam bedavac′ z′ ìm ì sucâšac′ âgo. </i>


text:
І падняўшы вочы свае здалёку, яны не пазналі яго; і ўзвысілі голас свой і загаласілі; і падраў кожны вопратку на сабе, і кідалі пыл над галовамі сваімі пад неба. </p><i> Ì padnâǔšy vočy svae zdalëku, âny ne paznalì âgo; ì ǔzvysìlì golas svoj ì zagalasìlì; ì padraǔ kožny vopratku na sabe, ì kìdalì pyl nad galovamì svaìmì pad neba. </i>


text:
І сядзелі зь ім на зямлі сем дзён і сем ночаў; і ніхто не казаў яму ні слова, бо бачылі, што пакута яго вельмі вялікая. </p><i> Ì sâdzelì z′ ìm na zâmlì sem dzën ì sem nočaǔ; ì nìhto ne kazaǔ âmu nì slova, bo bačylì, što pakuta âgo vel′mì vâlìkaâ. </i>


text:
<pb/>Пасьля таго разамкнуў Ёў вусны свае і пракляў дзень свой. </p><i> Pas′lâ tago razamknuǔ Ëǔ vusny svae ì praklâǔ dzen′ svoj. </i>


text:
<t>хай загіне дзень, калі я нарадзіўся, і ноч, калі было сказана: зачаўся чалавек!</t> </p><i> <t>haj zagìne dzen′, kalì â naradzìǔsâ, ì noč, kalì bylo skazana: začaǔsâ čalavek!</t> </i>


text:
<pb/><t>Дзень той хай будзе цемраю; хай не дагледзіць яго Бог згары, і хай не зазьзяе над ім сьвятло!</t> </p><i> <t>Dzen′ toj haj budze cemraû; haj ne dagledzìc′ âgo Bog zgary, ì haj ne zaz′zâe nad ìm s′vâtlo!</t> </i>


text:
<pb/><t>Хай запамрочыць яго цемра і цень сьмяротны, хай завалачэ яго хмара, хай баяцца яго, як палючае спёкі!</t> </p><i> <t>Haj zapamročyc′ âgo cemra ì cen′ s′mârotny, haj zavalačè âgo hmara, haj baâcca âgo, âk palûčae spëkì!</t> </i>


text:
<pb/><t>Ноч тая, - хай забярэ яе змрок, хай не залічыцца яна ў дні года, хай ня ўвойдзе ў лік месяцаў!</t> </p><i> <t>Noč taâ, - haj zabârè âe zmrok, haj ne zalìčycca âna ǔ dnì goda, haj nâ ǔvojdze ǔ lìk mesâcaǔ!</t> </i>


text:
<pb/><t>О! ноч тая - хай будзе яна бязьлюдная; хай ня ўвойдзе ў яе весялосьць!</t> </p><i> <t>O! noč taâ - haj budze âna bâz′lûdnaâ; haj nâ ǔvojdze ǔ âe vesâlos′c′!</t> </i>


text:
<pb/><t>Хай праклянуць яе кляцьбіты дня, здольныя разбудзіць Левіяфана!</t> </p><i> <t>Haj praklânuc′ âe klâc′bìty dnâ, zdol′nyâ razbudzìc′ Levìâfana!</t> </i>


text:
<pb/><t>Хай зацьмяцца зоркі сьвітаньня яе: хай чакае яна сьвятла, і яно ня прыходзіць, і хай ня ўбачыць яна веяў дзяньніц</t> </p><i> <t>Haj zac′mâcca zorkì s′vìtan′nâ âe: haj čakae âna s′vâtla, ì âno nâ pryhodzìc′, ì haj nâ ǔbačyc′ âna veâǔ dzân′nìc</t> </i>


text:
<pb/><t>за тое, што не замкнула дзьвярэй улоньня маці маёй і не схавала гароты ад вачэй маіх!</t> </p><i> <t>za toe, što ne zamknula dz′vârèj ulon′nâ macì maëj ì ne shavala garoty ad vačèj maìh!</t> </i>


text:
<t>Чаму не памёр я, выходзячы з нутробы, і не сканаў, калі выйшаў з чэрава?</t> </p><i> <t>Čamu ne pamër â, vyhodzâčy z nutroby, ì ne skanaǔ, kalì vyjšaǔ z čèrava?</t> </i>


text:
<pb/><t>Чаму прынялі мяне калені? навошта было мне смактаць саскі?</t> </p><i> <t>Čamu prynâlì mâne kalenì? navošta bylo mne smaktac′ saskì?</t> </i>


text:
<pb/><t>Цяпер ляжаў бы я і спачываў: спаў бы, і было б мне спакойна</t> </p><i> <t>Câper lâžaǔ by â ì spačyvaǔ: spaǔ by, ì bylo b mne spakojna</t> </i>


text:
<pb/><t>з царамі і дарадцамі зямлі, якія забудоўвалі сабе пустыні,</t> </p><i> <t>z caramì ì daradcamì zâmlì, âkìâ zabudoǔvalì sabe pustynì,</t> </i>


text:
<pb/><t>ці з князямі, у якіх было золата і якія напаўнялі дамы свае срэбрам;</t> </p><i> <t>cì z knâzâmì, u âkìh bylo zolata ì âkìâ napaǔnâlì damy svae srèbram;</t> </i>


text:
<pb/><t>ці, як выкідзень пахаваны, не існаваў бы я, як немаўляты, якія сьвятла не пабачылі.</t> </p><i> <t>cì, âk vykìdzen′ pahavany, ne ìsnavaǔ by â, âk nemaǔlâty, âkìâ s′vâtla ne pabačylì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Там беззаконныя перастаюць наводзіць страх, і там адпачываюць зьнясіленыя.</t> </p><i> <t>Tam bezzakonnyâ perastaûc′ navodzìc′ strah, ì tam adpačyvaûc′ z′nâsìlenyâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Там вязьні цешацца спакоем і ня чуюць крыкаў наглядчыка.</t> </p><i> <t>Tam vâz′nì cešacca spakoem ì nâ čuûc′ krykaǔ naglâdčyka.</t> </i>


text:
<pb/><t>Малы і вялікі там роўныя, і раб свабодны ад гаспадара свайго.</t> </p><i> <t>Maly ì vâlìkì tam roǔnyâ, ì rab svabodny ad gaspadara svajgo.</t> </i>


text:
<t>Навошта дадзена пакутніку сьвятло і жыцьцё засмучаным душою,</t> </p><i> <t>Navošta dadzena pakutnìku s′vâtlo ì žyc′cë zasmučanym dušoû,</t> </i>


text:
<pb/><t>якія чакаюць сьмерці, і няма яе, якія выкапалі б яе ахвотней, чым скарб.</t> </p><i> <t>âkìâ čakaûc′ s′mercì, ì nâma âe, âkìâ vykapalì b âe ahvotnej, čym skarb.</t> </i>


text:
<pb/><t>Узрадаваліся б да захапленьня, захапіліся б, што знайшлі магілу?</t> </p><i> <t>Uzradavalìsâ b da zahaplen′nâ, zahapìlìsâ b, što znajšlì magìlu?</t> </i>


text:
<pb/><t>Навошта дадзена сьвятло чалавеку, шлях якога зачынены і якога Бог атачыў змрокам?</t> </p><i> <t>Navošta dadzena s′vâtlo čalaveku, šlâh âkoga začyneny ì âkoga Bog atačyǔ zmrokam?</t> </i>


text:
<pb/><t>Уздыханьні мае апярэджваюць хлеб мой, і стогны мае ліюцца, як вада,</t> </p><i> <t>Uzdyhan′nì mae apârèdžvaûc′ hleb moj, ì stogny mae lìûcca, âk vada,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо жудаснае, чаго я жахаўся, тое і напаткала мяне; і чаго я баяўся, тое і прыйшло да мяне.</t> </p><i> <t>bo žudasnae, čago â žahaǔsâ, toe ì napatkala mâne; ì čago â baâǔsâ, toe ì pryjšlo da mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Няма мне міру, няма спакою, няма радасьці: спасьцігла няшчасьце.</t> </p><i> <t>Nâma mne mìru, nâma spakoû, nâma radas′cì: spas′cìgla nâščas′ce.</t> </i>


text:
<pb/><t>І адказваў Эліфаз Фэманіцянін і сказаў:</t> </p><i> <t>Ì adkazvaǔ Èlìfaz Fèmanìcânìn ì skazaǔ:</t> </i>


text:
<t>калі паспрабуем мы сказаць табе слова, - ці ня цяжка будзе табе? Урэшце, хто можа забараніць слова!</t> </p><i> <t>kalì pasprabuem my skazac′ tabe slova, - cì nâ câžka budze tabe? Urèšce, hto moža zabaranìc′ slova!</t> </i>


text:
<pb/><t>Вось, ты настаўляў многіх і кволыя рукі падтрымліваў,</t> </p><i> <t>Vos′, ty nastaǔlâǔ mnogìh ì kvolyâ rukì padtrymlìvaǔ,</t> </i>


text:
<pb/><t>таго, хто падаў, падымалі словы твае, і аслаблыя калені ты мацаваў.</t> </p><i> <t>tago, hto padaǔ, padymalì slovy tvae, ì aslablyâ kalenì ty macavaǔ.</t> </i>


text:
<pb/><t>А цяпер дайшло да цябе, і зьнямогся ты; дайшло да цябе, і ты падупаў духам.</t> </p><i> <t>A câper dajšlo da câbe, ì z′nâmogsâ ty; dajšlo da câbe, ì ty padupaǔ duham.</t> </i>


text:
<pb/><t>Богабаязнасьць твая ці ж не павінна быць тваёю надзеяй, і беспахібнасьць шляхоў тваіх - спадзяваньнем тваім?</t> </p><i> <t>Bogabaâznas′c′ tvaâ cì ž ne pavìnna byc′ tvaëû nadzeâj, ì bespahìbnas′c′ šlâhoǔ tvaìh - spadzâvan′nem tvaìm?</t> </i>


text:
<pb/><t>Згадай жа, ці гінуў хто невінаваты, і дзе праведных выкарчоўвалі б?</t> </p><i> <t>Zgadaj ža, cì gìnuǔ hto nevìnavaty, ì dze pravednyh vykarčoǔvalì b?</t> </i>


text:
<pb/><t>Як я бачыў, дык тыя, што аралі бязбожнае і сеялі ліхое, жнуць яго;</t> </p><i> <t>Âk â bačyǔ, dyk tyâ, što aralì bâzbožnae ì seâlì lìhoe, žnuc′ âgo;</t> </i>


text:
<pb/><t>ад павеву Божага гінуць і ад духу гневу Ягонага чэзнуць.</t> </p><i> <t>ad pavevu Božaga gìnuc′ ì ad duhu gnevu Âgonaga čèznuc′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Рык ільва і голас таго, хто рыкае, моўкне, і зубы львянят крышацца;</t> </p><i> <t>Ryk ìl′va ì golas tago, hto rykae, moǔkne, ì zuby l′vânât kryšacca;</t> </i>


text:
<pb/><t>магутны леў гіне без здабычы, і дзеці ільвіцы расьсейваюцца.</t> </p><i> <t>magutny leǔ gìne bez zdabyčy, ì dzecì ìl′vìcy ras′sejvaûcca.</t> </i>


text:
<t>І вось да мяне таемна данеслася слова, і вуха маё прыняло нешта ад яго.</t> </p><i> <t>Ì vos′ da mâne taemna daneslasâ slova, ì vuha maë prynâlo nešta ad âgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Сярод разважаньняў пра начныя відзежы, калі сон ахінае людзей,</t> </p><i> <t>Sârod razvažan′nâǔ pra načnyâ vìdzežy, kalì son ahìnae lûdzej,</t> </i>


text:
<pb/><t>агарнуў мяне жах і дрыгат і скалануў усе косьці мае.</t> </p><i> <t>agarnuǔ mâne žah ì drygat ì skalanuǔ use kos′cì mae.</t> </i>


text:
<pb/><t>І дух прайшоў над мною; дыбарам сталі валасы на мне.</t> </p><i> <t>Ì duh prajšoǔ nad mnoû; dybaram stalì valasy na mne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён стаў, - але я не пазнаў твару ягонага, - толькі аблічча было перад вачыма маімі; ціхі павеў, - і я чую голас:</t> </p><i> <t>Ën staǔ, - ale â ne paznaǔ tvaru âgonaga, - tol′kì ablìčča bylo perad vačyma maìmì; cìhì paveǔ, - ì â čuû golas:</t> </i>


text:
<pb/><t>ці ж чалавек справядлівейшы за Бога? і мужчына ці ж чысьцейшы за Творцу свайго?</t> </p><i> <t>cì ž čalavek spravâdlìvejšy za Boga? ì mužčyna cì ž čys′cejšy za Tvorcu svajgo?</t> </i>


text:
<pb/><t>Вось, Ён і слугам Сваім не давярае і ў анёлах Сваіх бачыць заганы:</t> </p><i> <t>Vos′, Ën ì slugam Svaìm ne davârae ì ǔ anëlah Svaìh bačyc′ zagany:</t> </i>


text:
<pb/><t>тым болей - у тых, што жывуць у харомінах з гліны, аснова якіх пыл, якія нішчацца хутчэй за моль.</t> </p><i> <t>tym bolej - u tyh, što žyvuc′ u haromìnah z glìny, asnova âkìh pyl, âkìâ nìščacca hutčèj za mol′.</t> </i>


text:
<pb/><t>З раніцы да вечара яны распадаюцца; ня згледзіш, як яны зьнікнуць зусім.</t> </p><i> <t>Z ranìcy da večara âny raspadaûcca; nâ zgledzìš, âk âny z′nìknuc′ zusìm.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці ня гінуць разам зь імі і вартасьці іхнія? Яны паміраюць, не дасягнуўшы мудрасьці.</t> </p><i> <t>Cì nâ gìnuc′ razam z′ ìmì ì vartas′cì ìhnìâ? Âny pamìraûc′, ne dasâgnuǔšy mudras′cì.</t> </i>


text:
<t>Пакліч, калі ёсьць той, хто адкажа табе. Да каго зь сьвятых зьвернешся ты?</t> </p><i> <t>Paklìč, kalì ës′c′ toj, hto adkaža tabe. Da kago z′ s′vâtyh z′vernešsâ ty?</t> </i>


text:
<pb/><t>Так дурнога забівае гнеўлівасьць, і няцямнага губіць дражлівасьць.</t> </p><i> <t>Tak durnoga zabìvae gneǔlìvas′c′, ì nâcâmnaga gubìc′ dražlìvas′c′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бачыў я, як дурны ўкараняецца, і адразу пракляў дом ягоны.</t> </p><i> <t>Bačyǔ â, âk durny ǔkaranâecca, ì adrazu praklâǔ dom âgony.</t> </i>


text:
<pb/><t>Дзеці ягоныя далёкія ад шчасьця, іх будуць біць каля брамы, і ня будзе заступніка.</t> </p><i> <t>Dzecì âgonyâ dalëkìâ ad ščas′câ, ìh buduc′ bìc′ kalâ bramy, ì nâ budze zastupnìka.</t> </i>


text:
<pb/><t>Жніво ягонае зэесьць галодны і праз церне возьме яго, і спрагненыя праглынуць маёмасьць ягоную.</t> </p><i> <t>Žnìvo âgonae zèes′c′ galodny ì praz cerne voz′me âgo, ì spragnenyâ praglynuc′ maëmas′c′ âgonuû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Так, ня з пылу выходзіць гора, і не зь зямлі вырастае бяда;</t> </p><i> <t>Tak, nâ z pylu vyhodzìc′ gora, ì ne z′ zâmlì vyrastae bâda;</t> </i>


text:
<pb/><t>а чалавек нараджаецца на пакуту, як іскры, каб імкнуцца ўгору.</t> </p><i> <t>a čalavek naradžaecca na pakutu, âk ìskry, kab ìmknucca ǔgoru.</t> </i>


text:
<t>Але я да Бога зьвярнуўся б, аддаў бы дзею маю Богу,</t> </p><i> <t>Ale â da Boga z′vârnuǔsâ b, addaǔ by dzeû maû Bogu,</t> </i>


text:
<pb/><t>Які творыць дзеі вялікія, бясконца дзівосныя,</t> </p><i> <t>Âkì tvoryc′ dzeì vâlìkìâ, bâskonca dzìvosnyâ,</t> </i>


text:
<pb/><t>дае дождж улоньню зямлі і пасылае воды на ўлоньне палёў;</t> </p><i> <t>dae doždž ulon′nû zâmlì ì pasylae vody na ǔlon′ne palëǔ;</t> </i>


text:
<pb/><t>прыніжаных ставіць на вышыню, і гаротнікаў узносіць у выратаваньне.</t> </p><i> <t>prynìžanyh stavìc′ na vyšynû, ì garotnìkaǔ uznosìc′ u vyratavan′ne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён разбурае намыслы хітрых, і рукі іхнія не давяршаюць пачатага.</t> </p><i> <t>Ën razburae namysly hìtryh, ì rukì ìhnìâ ne davâršaûc′ pačataga.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён ловіць мудрацоў іхняй жа хітрасьцю, і рада хітрых робіцца марнай:</t> </p><i> <t>Ën lovìc′ mudracoǔ ìhnâj ža hìtras′cû, ì rada hìtryh robìcca marnaj:</t> </i>


text:
<pb/><t>удзень яны сустракаюць цемру і аполудні ходзяць вобмацкам, як поначы.</t> </p><i> <t>udzen′ âny sustrakaûc′ cemru ì apoludnì hodzâc′ vobmackam, âk ponačy.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён ратуе беднага ад меча, ад вуснаў іхніх і ад рукі моцнага.</t> </p><i> <t>Ën ratue bednaga ad meča, ad vusnaǔ ìhnìh ì ad rukì mocnaga.</t> </i>


text:
<pb/><t>І ёсьць надзея няшчаснаму, і няпраўда стуляе вусны свае.</t> </p><i> <t>Ì ës′c′ nadzeâ nâščasnamu, ì nâpraǔda stulâe vusny svae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Шчасны чалавек, якога наводзіць на розум Бог, і таму кары Ўсеўладнага не адхіляй,</t> </p><i> <t>Ščasny čalavek, âkoga navodzìc′ na rozum Bog, ì tamu kary Ǔseǔladnaga ne adhìlâj,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо Ён спрычыняе раны і Сам перавязвае іх; Ён б'е, і Ягоныя ж рукі ацаляюць.</t> </p><i> <t>bo Ën spryčynâe rany ì Sam peravâzvae ìh; Ën b'e, ì Âgonyâ ž rukì acalâûc′.</t> </i>


text:
<pb/><t>У шасьці бедах ратуе цябе, і ў сёмай не кране цябе ліха.</t> </p><i> <t>U šas′cì bedah ratue câbe, ì ǔ sëmaj ne krane câbe lìha.</t> </i>


text:
<pb/><t>У голад выбавіць цябе ад сьмерці, і на вайне - ад рукі меча.</t> </p><i> <t>U golad vybavìc′ câbe ad s′mercì, ì na vajne - ad rukì meča.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ад біча языка схаваеш сябе і не збаішся спусташэньня, калі яно прыйдзе.</t> </p><i> <t>Ad bìča âzyka shavaeš sâbe ì ne zbaìšsâ spustašèn′nâ, kalì âno pryjdze.</t> </i>


text:
<pb/><t>Са спусташэньня і голаду пасьмяешся і зьвяроў зямлі не збаішся,</t> </p><i> <t>Sa spustašèn′nâ ì goladu pas′mâešsâ ì z′vâroǔ zâmlì ne zbaìšsâ,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо з камянямі польнымі ў цябе згода, і зьвяры польныя ў міры з табою.</t> </p><i> <t>bo z kamânâmì pol′nymì ǔ câbe zgoda, ì z′vâry pol′nyâ ǔ mìry z taboû.</t> </i>


text:
<pb/><t>І ўведаеш, што намёт твой у бясьпецы, і будзеш глядзець за домам тваім і ня згрэшыш.</t> </p><i> <t>Ì ǔvedaeš, što namët tvoj u bâs′pecy, ì budzeš glâdzec′ za domam tvaìm ì nâ zgrèšyš.</t> </i>


text:
<pb/><t>І ўбачыш, што насеньне тваё безлічнае, і парасткі твае, як трава на зямлі.</t> </p><i> <t>Ì ǔbačyš, što nasen′ne tvaë bezlìčnae, ì parastkì tvae, âk trava na zâmlì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Увойдзеш у магілу ў глыбокай старасьці, як укладваюцца снапы пшаніцы сваім часам.</t> </p><i> <t>Uvojdzeš u magìlu ǔ glybokaj staras′cì, âk ukladvaûcca snapy pšanìcy svaìm časam.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вось, што мы даведаліся; так яно і ёсьць; выслухай гэта і зазнач сабе.</t> </p><i> <t>Vos′, što my davedalìsâ; tak âno ì ës′c′; vysluhaj gèta ì zaznač sabe.</t> </i>


text:
<t>о, калі б правільна былі ўзважаныя мае енкі, і разам зь імі паклалі на шалі пакуту маю!</t> </p><i> <t>o, kalì b pravìl′na bylì ǔzvažanyâ mae enkì, ì razam z′ ìmì paklalì na šalì pakutu maû!</t> </i>


text:
<pb/><t>Яна пэўна пераважыла б пясок марскі! Таму словы мае палкія.</t> </p><i> <t>Âna pèǔna peravažyla b pâsok marskì! Tamu slovy mae palkìâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бо стрэлы Ўсемагутнага ўва мне; яд іх п'е дух мой; жудасьці Божыя паўсталі супроць мяне.</t> </p><i> <t>Bo strèly Ǔsemagutnaga ǔva mne; âd ìh p'e duh moj; žudas′cì Božyâ paǔstalì suproc′ mâne.</t> </i>


text:
<t>Ці раве дзікі асёл на траве? ці рыкае бык каля мяшанкі сваёй?</t> </p><i> <t>Cì rave dzìkì asël na trave? cì rykae byk kalâ mâšankì svaëj?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці нясмачнае ядуць без солі, і ці ёсьць смак у яечным бялку?</t> </p><i> <t>Cì nâsmačnae âduc′ bez solì, ì cì ës′c′ smak u âečnym bâlku?</t> </i>


text:
<pb/><t>Да чаго не хацела дакрануцца душа мая, тое і ёсьць агідная ежа мая.</t> </p><i> <t>Da čago ne hacela dakranucca duša maâ, toe ì ës′c′ agìdnaâ eža maâ.</t> </i>


text:
<t>О, калі б збылося жаданьне маё, і спадзяваньне маё спраўдзіў Бог!</t> </p><i> <t>O, kalì b zbylosâ žadan′ne maë, ì spadzâvan′ne maë spraǔdzìǔ Bog!</t> </i>


text:
<pb/><t>О, калі б узычыў Бог зламаць мяне, працягнуў руку і пабіў мяне!</t> </p><i> <t>O, kalì b uzyčyǔ Bog zlamac′ mâne, pracâgnuǔ ruku ì pabìǔ mâne!</t> </i>


text:
<pb/><t>Гэта было б яшчэ радасьцю мне, і я мацаваўся б у маёй бязьлітаснай хваробе, бо я ня зрокся словаў Сьвятога.</t> </p><i> <t>Gèta bylo b âščè radas′cû mne, ì â macavaǔsâ b u maëj bâz′lìtasnaj hvarobe, bo â nâ zroksâ slovaǔ S′vâtoga.</t> </i>


text:
<pb/><t>Якая сіла ў мяне, каб спадзявацца мне? і які канец, каб доўжыць мне жыцьцё маё?</t> </p><i> <t>Âkaâ sìla ǔ mâne, kab spadzâvacca mne? ì âkì kanec, kab doǔžyc′ mne žyc′cë maë?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці цьвёрдасьць камянёў - цьвёрдасьць мая? ці медзь - плоць мая?</t> </p><i> <t>Cì c′vërdas′c′ kamânëǔ - c′vërdas′c′ maâ? cì medz′ - ploc′ maâ?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці ёсьць ува мне дапамога мне, і ці ёсьць мне якая апора?</t> </p><i> <t>Cì ës′c′ uva mne dapamoga mne, ì cì ës′c′ mne âkaâ apora?</t> </i>


text:
<t>спрагненаму павінна быць спагада сябра ягонага, калі толькі ён не адкінуў страху прад Усеўладным.</t> </p><i> <t>spragnenamu pavìnna byc′ spagada sâbra âgonaga, kalì tol′kì ën ne adkìnuǔ strahu prad Useǔladnym.</t> </i>


text:
<pb/><t>Але браты мае няверныя, як паток, як хуткаплынныя ручаі,</t> </p><i> <t>Ale braty mae nâvernyâ, âk patok, âk hutkaplynnyâ ručaì,</t> </i>


text:
<pb/><t>якія чорныя ад лёду і ў якіх зьнікае сьнег.</t> </p><i> <t>âkìâ čornyâ ad lëdu ì ǔ âkìh z′nìkae s′neg.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі робіцца цёпла, яны ападаюць, а ў сьпёку зьнікаюць зь месцаў сваіх.</t> </p><i> <t>Kalì robìcca cëpla, âny apadaûc′, a ǔ s′pëku z′nìkaûc′ z′ mescaǔ svaìh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ухіляюць яны кірунак шляхоў сваіх, заходзяць у пустыню і чэзнуць;</t> </p><i> <t>Uhìlâûc′ âny kìrunak šlâhoǔ svaìh, zahodzâc′ u pustynû ì čèznuc′;</t> </i>


text:
<pb/><t>глядзяць на іх дарогі Тэмайскія, спадзяюцца на іх шляхі Савэйскія,</t> </p><i> <t>glâdzâc′ na ìh darogì Tèmajskìâ, spadzâûcca na ìh šlâhì Savèjskìâ,</t> </i>


text:
<pb/><t>але застаюцца пасаромленыя ў сваёй надзеі: прыходзяць туды і ад сораму чырванеюць.</t> </p><i> <t>ale zastaûcca pasaromlenyâ ǔ svaëj nadzeì: pryhodzâc′ tudy ì ad soramu čyrvaneûc′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Так і вы цяпер нішто: убачылі страшнае і спалохаліся.</t> </p><i> <t>Tak ì vy câper nìšto: ubačylì strašnae ì spalohalìsâ.</t> </i>


text:
<t>Ці не казаў я: дайце мне, і ад дастатку вашага заплаціце за мяне;</t> </p><i> <t>Cì ne kazaǔ â: dajce mne, ì ad dastatku vašaga zaplacìce za mâne;</t> </i>


text:
<pb/><t>і выбаўце мяне ад рукі ворага, і ад рукі катаў выкупіце мяне?</t> </p><i> <t>ì vybaǔce mâne ad rukì voraga, ì ad rukì kataǔ vykupìce mâne?</t> </i>


text:
<t>Навучэце мяне, і я замоўкну; пакажэце, у чым я зграшыў.</t> </p><i> <t>Navučèce mâne, ì â zamoǔknu; pakažèce, u čym â zgrašyǔ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Якія моцныя словы праўды! Але што даказваюць выкрываньні вашыя?</t> </p><i> <t>Âkìâ mocnyâ slovy praǔdy! Ale što dakazvaûc′ vykryvan′nì vašyâ?</t> </i>


text:
<pb/><t>Вы прыдумваеце казані дзеля выкрыцьця? На вецер пускаеце словы вашыя.</t> </p><i> <t>Vy prydumvaece kazanì dzelâ vykryc′câ? Na vecer puskaece slovy vašyâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вы нападаеце на сірату і капаеце яму сябру вашаму.</t> </p><i> <t>Vy napadaece na sìratu ì kapaece âmu sâbru vašamu.</t> </i>


text:
<t>Але прашу вас, зірнеце на мяне; ці ж буду я казаць няпраўду перад абліччам вашым?</t> </p><i> <t>Ale prašu vas, zìrnece na mâne; cì ž budu â kazac′ nâpraǔdu perad ablìččam vašym?</t> </i>


text:
<pb/><t>Перагледзьце, ці ёсьць няпраўда? перагледзьце, - праўда мая.</t> </p><i> <t>Peragledz′ce, cì ës′c′ nâpraǔda? peragledz′ce, - praǔda maâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці ёсьць на языку маім няпраўда? Няўжо горла маё ня можа адрозьніць горычы?</t> </p><i> <t>Cì ës′c′ na âzyku maìm nâpraǔda? Nâǔžo gorla maë nâ moža adroz′nìc′ goryčy?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці ня вызначаны чалавеку час на зямлі, і дні ягоныя ці ж ня тое самае, што дні найміта?</t> </p><i> <t>Cì nâ vyznačany čalaveku čas na zâmlì, ì dnì âgonyâ cì ž nâ toe samae, što dnì najmìta?</t> </i>


text:
<pb/><t>Як раб прагне ценю і як найміт чакае канца працы сваёй,</t> </p><i> <t>Âk rab pragne cenû ì âk najmìt čakae kanca pracy svaëj,</t> </i>


text:
<pb/><t>так я атрымаў на долю месяцы марныя, і ночы бядотныя адмераны мне.</t> </p><i> <t>tak â atrymaǔ na dolû mesâcy marnyâ, ì nočy bâdotnyâ admerany mne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі кладуся, дык кажу: калі гэта ўстану? а вечар доўжыцца, і я варочаюся ўдосыць да самае раніцы.</t> </p><i> <t>Kalì kladusâ, dyk kažu: kalì gèta ǔstanu? a večar doǔžycca, ì â varočaûsâ ǔdosyc′ da samae ranìcy.</t> </i>


text:
<pb/><t>Цела маё ў чарвяках і запыленых струпах; скура мая лопаецца і гнаіцца.</t> </p><i> <t>Cela maë ǔ čarvâkah ì zapylenyh strupah; skura maâ lopaecca ì gnaìcca.</t> </i>


text:
<pb/><t>Дні мае бягуць хутчэй за чалавека і канчаюцца без надзеі.</t> </p><i> <t>Dnì mae bâguc′ hutčèj za čalaveka ì kančaûcca bez nadzeì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Згадай, што жыцьцё маё павеў, што вока маё ня вернецца бачыць добрае.</t> </p><i> <t>Zgadaj, što žyc′cë maë paveǔ, što voka maë nâ vernecca bačyc′ dobrae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ня ўбачыць мяне вока таго, хто бачыў мяне; вочы Твае на мяне, - і няма мяне.</t> </p><i> <t>Nâ ǔbačyc′ mâne voka tago, hto bačyǔ mâne; vočy Tvae na mâne, - ì nâma mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Радзее воблака і сыходзіць; так той, хто сышоў у апраметную, ня выйдзе,</t> </p><i> <t>Radzee voblaka ì syhodzìc′; tak toj, hto syšoǔ u aprametnuû, nâ vyjdze,</t> </i>


text:
<pb/><t>ня вернеецца болей у дом свой, і месца ягонае ўжо ня будзе ведаць яго.</t> </p><i> <t>nâ verneecca bolej u dom svoj, ì mesca âgonae ǔžo nâ budze vedac′ âgo.</t> </i>


text:
<t>Ня буду ж я стрымліваць вуснаў маіх; буду гаварыць у сьцісласьці духу майго; буду скардзіцца ў бядоце душы маёй.</t> </p><i> <t>Nâ budu ž â strymlìvac′ vusnaǔ maìh; budu gavaryc′ u s′cìslas′cì duhu majgo; budu skardzìcca ǔ bâdoce dušy maëj.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хіба я мора альбо марская пачвара, што Ты паставіў над мною варту?</t> </p><i> <t>Hìba â mora al′bo marskaâ pačvara, što Ty pastavìǔ nad mnoû vartu?</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі падумаю: "суцешыць мяне пасьцель мая, зьнясе гароту маю ложак мой", </t> </p><i> <t>Kalì padumaû: "sucešyc′ mâne pas′cel′ maâ, z′nâse garotu maû ložak moj", </t> </i>


text:
<pb/><t>Ты палохаеш мяне снамі і відзежамі страшыш мяне;</t> </p><i> <t>Ty palohaeš mâne snamì ì vìdzežamì strašyš mâne;</t> </i>


text:
<pb/><t>і душа мая жадае лепей, каб спынілася дыханьне, лепей сьмерці, чым, каб зьберагліся косьці мае.</t> </p><i> <t>ì duša maâ žadae lepej, kab spynìlasâ dyhan′ne, lepej s′mercì, čym, kab z′beraglìsâ kos′cì mae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Апрыкрала мне жыцьцё. Ня вечна мне жыць. Адступіся ад мяне, бо дні мае марныя.</t> </p><i> <t>Aprykrala mne žyc′cë. Nâ večna mne žyc′. Adstupìsâ ad mâne, bo dnì mae marnyâ.</t> </i>


text:
<t>Што такое чалавек, што Ты так цэніш яго і зьвяртаеш на яго ўвагу Тваю,</t> </p><i> <t>Što takoe čalavek, što Ty tak cènìš âgo ì z′vârtaeš na âgo ǔvagu Tvaû,</t> </i>


text:
<pb/><t>наведваеш яго кожнае раніцы, кожнае імгненьне выпрабоўваеш яго?</t> </p><i> <t>navedvaeš âgo kožnae ranìcy, kožnae ìmgnen′ne vypraboǔvaeš âgo?</t> </i>


text:
<pb/><t>Дакуль жа Ты не пакінеш, дакуль не адыдзеш ад мяне, дакуль не дасі мне праглынуць сьліну маю?</t> </p><i> <t>Dakul′ ža Ty ne pakìneš, dakul′ ne adydzeš ad mâne, dakul′ ne dasì mne praglynuc′ s′lìnu maû?</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі я зграшыў, дык што я зраблю Табе, вартавы людзей! Навошта Ты паставіў мяне супраціўцам Сабе, што аж я зрабіўся самому сабе лішні?</t> </p><i> <t>Kalì â zgrašyǔ, dyk što â zrablû Tabe, vartavy lûdzej! Navošta Ty pastavìǔ mâne supracìǔcam Sabe, što až â zrabìǔsâ samomu sabe lìšnì?</t> </i>


text:
<pb/><t>І чаму б не дараваць мне грэху і ня зьняць зь мяне беззаконьня майго? бо, вось, я лягу ў пыле; заўтра пашукаеш мяне, і няма мяне.</t> </p><i> <t>Ì čamu b ne daravac′ mne grèhu ì nâ z′nâc′ z′ mâne bezzakon′nâ majgo? bo, vos′, â lâgu ǔ pyle; zaǔtra pašukaeš mâne, ì nâma mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>І адказваў Вілдад Саўхэянін і сказаў:</t> </p><i> <t>Ì adkazvaǔ Vìldad Saǔhèânìn ì skazaǔ:</t> </i>


text:
<t>ці доўга ты будзеш гаварыць так? - словы вуснаў тваіх бурны вецер!</t> </p><i> <t>cì doǔga ty budzeš gavaryc′ tak? - slovy vusnaǔ tvaìh burny vecer!</t> </i>


text:
<pb/><t>Няўжо Бог скажае суд, і Ўсеўладны ператварае праўду!</t> </p><i> <t>Nâǔžo Bog skažae sud, ì Ǔseǔladny peratvarae praǔdu!</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі сыны твае зграшылі прад Ім, дык Ён і аддаў іх у руку беззаконьня іхняга.</t> </p><i> <t>Kalì syny tvae zgrašylì prad Ìm, dyk Ën ì addaǔ ìh u ruku bezzakon′nâ ìhnâga.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі ж ты знойдзеш Бога і памолішся ‹сеўладнаму,</t> </p><i> <t>Kalì ž ty znojdzeš Boga ì pamolìšsâ ‹seǔladnamu,</t> </i>


text:
<pb/><t>і калі ты чысты і з праўдаю, дык Ён сёньня ж устане над табою і замірыць жытлішча праўды тваёй.</t> </p><i> <t>ì kalì ty čysty ì z praǔdaû, dyk Ën sën′nâ ž ustane nad taboû ì zamìryc′ žytlìšča praǔdy tvaëj.</t> </i>


text:
<pb/><t>І калі спачатку ў цябе было мала, дык з часам будзе досыць многа.</t> </p><i> <t>Ì kalì spačatku ǔ câbe bylo mala, dyk z časam budze dosyc′ mnoga.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бо спытайся ў ранейшых родаў і паглыбіся ў назіраньні бацькоў іхніх;</t> </p><i> <t>Bo spytajsâ ǔ ranejšyh rodaǔ ì paglybìsâ ǔ nazìran′nì bac′koǔ ìhnìh;</t> </i>


text:
<pb/><t>а мы - учарашнія і нічога ня ведаем, бо нашыя дні на зямлі - цень.</t> </p><i> <t>a my - učarašnìâ ì nìčoga nâ vedaem, bo našyâ dnì na zâmlì - cen′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вось, яны цябе навучаць, скажуць табе і ад сэрца свайго вымавяць словы:</t> </p><i> <t>Vos′, âny câbe navučac′, skažuc′ tabe ì ad sèrca svajgo vymavâc′ slovy:</t> </i>


text:
<pb/><t>ці падымаецца трысьнёг бязь вільгаці? ці расьце чарот без вады?</t> </p><i> <t>cì padymaecca trys′nëg bâz′ vìl′gacì? cì ras′ce čarot bez vady?</t> </i>


text:
<pb/><t>Яшчэ ён у сьвежасьці сваёй і ня зрэзаны, а раней за ўсякую траву засыхае.</t> </p><i> <t>Âščè ën u s′vežas′cì svaëj ì nâ zrèzany, a ranej za ǔsâkuû travu zasyhae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Такія шляхі ўсіх, што забываюць Бога, і надзея крывадушніка загіне;</t> </p><i> <t>Takìâ šlâhì ǔsìh, što zabyvaûc′ Boga, ì nadzeâ kryvadušnìka zagìne;</t> </i>


text:
<pb/><t>спадзяваньне ягонае падсечана, і ўпэўненасьць ягоная - дом павука.</t> </p><i> <t>spadzâvan′ne âgonae padsečana, ì ǔpèǔnenas′c′ âgonaâ - dom pavuka.</t> </i>


text:
<pb/><t>Абапрэцца на дом свой і ня ўстоіць; ухопіцца за яго і не ўтрымаецца.</t> </p><i> <t>Abaprècca na dom svoj ì nâ ǔstoìc′; uhopìcca za âgo ì ne ǔtrymaecca.</t> </i>


text:
<pb/><t>Зелянее ён перад сонцам, а за сад прасьціраецца гольле ягонае;</t> </p><i> <t>Zelânee ën perad soncam, a za sad pras′cìraecca gol′le âgonae;</t> </i>


text:
<pb/><t>у крушню ўплятаюцца карані ягоныя, паміж камянямі ўрэзваюцца.</t> </p><i> <t>u krušnû ǔplâtaûcca karanì âgonyâ, pamìž kamânâmì ǔrèzvaûcca.</t> </i>


text:
<pb/><t>Але калі вырвуць яго зь месца ягонага, яно адмовіцца ад яго: я ня бачыла цябе!</t> </p><i> <t>Ale kalì vyrvuc′ âgo z′ mesca âgonaga, âno admovìcca ad âgo: â nâ bačyla câbe!</t> </i>


text:
<pb/><t>Вось радасьць шляху ягонага! а зь зямлі вырастуць іншыя.</t> </p><i> <t>Vos′ radas′c′ šlâhu âgonaga! a z′ zâmlì vyrastuc′ ìnšyâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бачыш, Бог не адкідае беззаганнага і не падтрымлівае рук ліхадзеяў.</t> </p><i> <t>Bačyš, Bog ne adkìdae bezzagannaga ì ne padtrymlìvae ruk lìhadzeâǔ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён яшчэ напоўніць сьмехам вусны твае і губы твае радасным клікам.</t> </p><i> <t>Ën âščè napoǔnìc′ s′meham vusny tvae ì guby tvae radasnym klìkam.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ненавісьнікі твае апрануцца ў сорам, і намёту бязбожных ня стане.</t> </p><i> <t>Nenavìs′nìkì tvae apranucca ǔ soram, ì namëtu bâzbožnyh nâ stane.</t> </i>


text:
<t>праўда! ведаю, што так; але як апраўдаецца чалавек прад Богам?</t> </p><i> <t>praǔda! vedaû, što tak; ale âk apraǔdaecca čalavek prad Bogam?</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі захоча ўступіць у спрэчку зь Ім, дык не адкажа Яму ні на адно з тысячы.</t> </p><i> <t>Kalì zahoča ǔstupìc′ u sprèčku z′ Ìm, dyk ne adkaža Âmu nì na adno z tysâčy.</t> </i>


text:
<pb/><t>Мудры сэрцам і магутны сілаю; хто паўставаў супроць Яго і заставаўся ў спакоі?</t> </p><i> <t>Mudry sèrcam ì magutny sìlaû; hto paǔstavaǔ suproc′ Âgo ì zastavaǔsâ ǔ spakoì?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён перасоўвае горы, і не пазнаюць іх: Ён ператварае іх у гневе Сваім;</t> </p><i> <t>Ën perasoǔvae gory, ì ne paznaûc′ ìh: Ën peratvarae ìh u gneve Svaìm;</t> </i>


text:
<pb/><t>зрушвае зямлю зь месца яе, і слупы яе дрыжаць:</t> </p><i> <t>zrušvae zâmlû z′ mesca âe, ì slupy âe dryžac′:</t> </i>


text:
<pb/><t>скажа сонцу, - і ня ўзыдзе, і на зоркі накладвае пячатку.</t> </p><i> <t>skaža soncu, - ì nâ ǔzydze, ì na zorkì nakladvae pâčatku.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён адзін распасьцірае нябёсы і ходзіць па вышынях мора;</t> </p><i> <t>Ën adzìn raspas′cìrae nâbësy ì hodzìc′ pa vyšynâh mora;</t> </i>


text:
<pb/><t>стварыў Ас, Кесіль, і Хіма і тайнікі поўдня;</t> </p><i> <t>stvaryǔ As, Kesìl′, ì Hìma ì tajnìkì poǔdnâ;</t> </i>


text:
<pb/><t>робіць вялікае, непаддасьледнае і цудоўнае бясконца!</t> </p><i> <t>robìc′ vâlìkae, nepaddas′lednae ì cudoǔnae bâskonca!</t> </i>


text:
<pb/><t>Вось, Ён пройдзе перад мною, і ня ўбачу Яго; праімчыцца, і не заўважу Яго.</t> </p><i> <t>Vos′, Ën projdze perad mnoû, ì nâ ǔbaču Âgo; praìmčycca, ì ne zaǔvažu Âgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Возьме, і хто забароніць Яму? хто скажа Яму: што Ты робіш?</t> </p><i> <t>Voz′me, ì hto zabaronìc′ Âmu? hto skaža Âmu: što Ty robìš?</t> </i>


text:
<pb/><t>Бог не адверне гневу Свайго; прад Ім упадуць паборцы гардунства.</t> </p><i> <t>Bog ne adverne gnevu Svajgo; prad Ìm upaduc′ paborcy gardunstva.</t> </i>


text:
<t>Тым больш ці магу я адказваць Яму і шукаць сабе словаў прад Ім?</t> </p><i> <t>Tym bol′š cì magu â adkazvac′ Âmu ì šukac′ sabe slovaǔ prad Ìm?</t> </i>


text:
<pb/><t>Хоць бы я і ў праўдзе быў, але ня буду адказваць, а буду ўмольваць Судзьдзю майго.</t> </p><i> <t>Hoc′ by â ì ǔ praǔdze byǔ, ale nâ budu adkazvac′, a budu ǔmol′vac′ Sudz′dzû majgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі б я паклікаў і Ён адказаў мне, - я не паверыў бы, што голас мой пачуў Той,</t> </p><i> <t>Kalì b â paklìkaǔ ì Ën adkazaǔ mne, - â ne paveryǔ by, što golas moj pačuǔ Toj,</t> </i>


text:
<pb/><t>Хто ў віхуры пабівае мяне і памнажае бязьвінна раны мае,</t> </p><i> <t>Hto ǔ vìhury pabìvae mâne ì pamnažae bâz′vìnna rany mae,</t> </i>


text:
<pb/><t>не дае мне перавесьці дух, а перапаўняе мяне гаротамі.</t> </p><i> <t>ne dae mne peraves′cì duh, a perapaǔnâe mâne garotamì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі дзеяць сілаю, дык Ён магутны; калі судом, хто зьвядзе мяне зь Ім?</t> </p><i> <t>Kalì dzeâc′ sìlaû, dyk Ën magutny; kalì sudom, hto z′vâdze mâne z′ Ìm?</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі я буду апраўдвацца, дык мае ж вусны зьвінавацяць мяне; калі я невінаваты, дык Ён прызнае мяне вінаватым.</t> </p><i> <t>Kalì â budu apraǔdvacca, dyk mae ž vusny z′vìnavacâc′ mâne; kalì â nevìnavaty, dyk Ën pryznae mâne vìnavatym.</t> </i>


text:
<pb/><t>Невінаваты я; не хачу ведаць душы маёй, пагарджаю жыцьцём маім.</t> </p><i> <t>Nevìnavaty â; ne haču vedac′ dušy maëj, pagardžaû žyc′cëm maìm.</t> </i>


text:
<t>Усё адно; таму я сказаў, што Ён губіць і беззаганнага і вінаватага.</t> </p><i> <t>Usë adno; tamu â skazaǔ, što Ën gubìc′ ì bezzagannaga ì vìnavataga.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі гэтага пабівае Ён бічом раптам, дык з пыткі нявінных сьмяецца.</t> </p><i> <t>Kalì gètaga pabìvae Ën bìčom raptam, dyk z pytkì nâvìnnyh s′mâecca.</t> </i>


text:
<pb/><t>Зямля аддадзена ў рукі бязбожных; твары судзьдзяў яе Ён засланяе. Калі не Ён, тады хто ж?</t> </p><i> <t>Zâmlâ addadzena ǔ rukì bâzbožnyh; tvary sudz′dzâǔ âe Ën zaslanâe. Kalì ne Ën, tady hto ž?</t> </i>


text:
<t>Дні мае хутчэйшыя за ганца, - бягуць, ня бачаць дабра,</t> </p><i> <t>Dnì mae hutčèjšyâ za ganca, - bâguc′, nâ bačac′ dabra,</t> </i>


text:
<pb/><t>імчацца, як лёгкія лодкі, як арол імкне на здабычу.</t> </p><i> <t>ìmčacca, âk lëgkìâ lodkì, âk arol ìmkne na zdabyču.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі сказаць мне: "забуду я скаргі мае, адкладу змрочны выгляд свой і падбадзёруся", </t> </p><i> <t>Kalì skazac′ mne: "zabudu â skargì mae, adkladu zmročny vyglâd svoj ì padbadzërusâ", </t> </i>


text:
<pb/><t>дык трымчу ад усіх пакутаў маіх, ведаючы, што Ты не абвесьціш мяне невінаватым.</t> </p><i> <t>dyk trymču ad usìh pakutaǔ maìh, vedaûčy, što Ty ne abves′cìš mâne nevìnavatym.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі ж я вінаваты, дык навошта марна пакутую?</t> </p><i> <t>Kalì ž â vìnavaty, dyk navošta marna pakutuû?</t> </i>


text:
<pb/><t>Хоць бы я абмыўся і сьнежнаю вадою і цалкам ачысьціў рукі мае,</t> </p><i> <t>Hoc′ by â abmyǔsâ ì s′nežnaû vadoû ì calkam ačys′cìǔ rukì mae,</t> </i>


text:
<pb/><t>дык і тады Ты апусьціш мяне ў бруд, і пагардзіць мною вопратка мая.</t> </p><i> <t>dyk ì tady Ty apus′cìš mâne ǔ brud, ì pagardzìc′ mnoû vopratka maâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бо Ён не чалавек, як я, каб я мог адказваць Яму і ісьці разам зь Ім на суд!</t> </p><i> <t>Bo Ën ne čalavek, âk â, kab â mog adkazvac′ Âmu ì ìs′cì razam z′ Ìm na sud!</t> </i>


text:
<pb/><t>Няма паміж імі пасрэдніка, які паклаў бы руку сваю на абодвух нас.</t> </p><i> <t>Nâma pamìž ìmì pasrèdnìka, âkì paklaǔ by ruku svaû na abodvuh nas.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хай адхіліць Ён ад мяне жазло Сваё і страх Ягоны хай не жахае мяне, -</t> </p><i> <t>Haj adhìlìc′ Ën ad mâne žazlo Svaë ì strah Âgony haj ne žahae mâne, -</t> </i>


text:
<pb/><t>і тады я буду гаварыць і не збаюся Яго, бо я не такі самы ў сабе.</t> </p><i> <t>ì tady â budu gavaryc′ ì ne zbaûsâ Âgo, bo â ne takì samy ǔ sabe.</t> </i>


text:
<pb/><t>Абрыдла душы маёй жыцьцё маё: аддамся журбоце маёй; гаварыцьму ў гароце душы маёй.</t> </p><i> <t>Abrydla dušy maëj žyc′cë maë: addamsâ žurboce maëj; gavaryc′mu ǔ garoce dušy maëj.</t> </i>


text:
<pb/><t>Скажу Богу: не вінаваці мяне; абвясьці мне, за што Ты са мною змагаешся?</t> </p><i> <t>Skažu Bogu: ne vìnavacì mâne; abvâs′cì mne, za što Ty sa mnoû zmagaešsâ?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці добра Табе, што Ты прыгнятаеш, што пагарджаеш дзеяй рук Тваіх, а на раду бязбожных пасылаеш сьвятло?</t> </p><i> <t>Cì dobra Tabe, što Ty prygnâtaeš, što pagardžaeš dzeâj ruk Tvaìh, a na radu bâzbožnyh pasylaeš s′vâtlo?</t> </i>


text:
<t>Хіба ў Цябе цялесныя вочы, і Ты глядзіш, як глядзіць чалавек?</t> </p><i> <t>Hìba ǔ Câbe câlesnyâ vočy, ì Ty glâdzìš, âk glâdzìc′ čalavek?</t> </i>


text:
<pb/><t>Хіба дні Твае, як дні ў чалавека, альбо леты Твае, як дні ў мужчыны,</t> </p><i> <t>Hìba dnì Tvae, âk dnì ǔ čalaveka, al′bo lety Tvae, âk dnì ǔ mužčyny,</t> </i>


text:
<pb/><t>што Ты шукаеш заганы ўва мне і дапытваешся грэху ўва мне,</t> </p><i> <t>što Ty šukaeš zagany ǔva mne ì dapytvaešsâ grèhu ǔva mne,</t> </i>


text:
<pb/><t>хоць ведаеш, што я не беззаконьнік, і што няма каму выбавіць мяне ад рукі Тваёй?</t> </p><i> <t>hoc′ vedaeš, što â ne bezzakon′nìk, ì što nâma kamu vybavìc′ mâne ad rukì Tvaëj?</t> </i>


text:
<t>Твае рукі працавалі над мною і ўтварылі ўсяго мяне цалкам, - і Ты губіш мяне?</t> </p><i> <t>Tvae rukì pracavalì nad mnoû ì ǔtvarylì ǔsâgo mâne calkam, - ì Ty gubìš mâne?</t> </i>


text:
<pb/><t>Успомні, што Ты, як гліну, урабіў мяне, і ў пыл ператвараеш мяне?</t> </p><i> <t>Uspomnì, što Ty, âk glìnu, urabìǔ mâne, ì ǔ pyl peratvaraeš mâne?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці ня Ты выліў мяне, як малако, і, як тварог, згусьціў мяне,</t> </p><i> <t>Cì nâ Ty vylìǔ mâne, âk malako, ì, âk tvarog, zgus′cìǔ mâne,</t> </i>


text:
<pb/><t>скураю і плоцьцю апрануў мяне, косткамі і жыламі змацаваў мяне,</t> </p><i> <t>skuraû ì ploc′cû apranuǔ mâne, kostkamì ì žylamì zmacavaǔ mâne,</t> </i>


text:
<pb/><t>жыцьцё і мілату падарыў мне, і клопат Твой ахоўваў дух мой?</t> </p><i> <t>žyc′cë ì mìlatu padaryǔ mne, ì klopat Tvoj ahoǔvaǔ duh moj?</t> </i>


text:
<pb/><t>Але і тое хаваў Ты ў сэрцы Сваім, - ведаю, што гэта было ў Цябе, -</t> </p><i> <t>Ale ì toe havaǔ Ty ǔ sèrcy Svaìm, - vedaû, što gèta bylo ǔ Câbe, -</t> </i>


text:
<pb/><t>што калі я зграшу, Ты заўважыш і не пакінеш грэху майго без пакараньня.</t> </p><i> <t>što kalì â zgrašu, Ty zaǔvažyš ì ne pakìneš grèhu majgo bez pakaran′nâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі я вінаваты, гора мне! калі і мая праўда, дык не адважуся падняць галавы маёй. Я сыты прыніжэньнем; паглядзі на гора маё:</t> </p><i> <t>Kalì â vìnavaty, gora mne! kalì ì maâ praǔda, dyk ne advažusâ padnâc′ galavy maëj. Â syty prynìžèn′nem; paglâdzì na gora maë:</t> </i>


text:
<pb/><t>яно павялічваецца. Ты гонішся за мною, як леў, і зноў нападаеш на мяне і дзівосным з'яўляешся мне.</t> </p><i> <t>âno pavâlìčvaecca. Ty gonìšsâ za mnoû, âk leǔ, ì znoǔ napadaeš na mâne ì dzìvosnym z'âǔlâešsâ mne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Выводзіш новых сьведкаў Тваіх супроць мяне; узмацняеш гнеў Твой на мяне; і беды, адны за аднымі, паўстаюць супроць мяне.</t> </p><i> <t>Vyvodzìš novyh s′vedkaǔ Tvaìh suproc′ mâne; uzmacnâeš gneǔ Tvoj na mâne; ì bedy, adny za adnymì, paǔstaûc′ suproc′ mâne.</t> </i>


text:
<t>І навошта Ты вывеў мяне з чэрава? хай бы я памёр, калі яшчэ нічыё вока ня бачыла мяне;</t> </p><i> <t>Ì navošta Ty vyveǔ mâne z čèrava? haj by â pamër, kalì âščè nìčyë voka nâ bačyla mâne;</t> </i>


text:
<pb/><t>хай бы я, як нябылы, з чэрава перанесены быў у магілу!</t> </p><i> <t>haj by â, âk nâbyly, z čèrava peraneseny byǔ u magìlu!</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці не кароткія дні мае? Пакінь, адступіся ад мяне, каб я крыху падбадзёрыўся,</t> </p><i> <t>Cì ne karotkìâ dnì mae? Pakìn′, adstupìsâ ad mâne, kab â kryhu padbadzëryǔsâ,</t> </i>


text:
<pb/><t>перш чым адыду, - і ўжо не вярнуся, - у край цемры і ценю сьмяротнага,</t> </p><i> <t>perš čym adydu, - ì ǔžo ne vârnusâ, - u kraj cemry ì cenû s′mârotnaga,</t> </i>


text:
<pb/><t>у край змроку, які ёсьць змрок ценю сьмяротнага, дзе няма ладу, дзе цёмна, як сама цемра.</t> </p><i> <t>u kraj zmroku, âkì ës′c′ zmrok cenû s′mârotnaga, dze nâma ladu, dze cëmna, âk sama cemra.</t> </i>


text:
<pb/><t>І адказваў Сатар Нааміцянін і сказаў:</t> </p><i> <t>Ì adkazvaǔ Satar Naamìcânìn ì skazaǔ:</t> </i>


text:
<t>хіба на мноства слоў нельга даць адказу, і хіба чалавек шматслоўны мае рацыю?</t> </p><i> <t>hìba na mnostva sloǔ nel′ga dac′ adkazu, ì hìba čalavek šmatsloǔny mae racyû?</t> </i>


text:
<pb/><t>Пустаслоўе тваё ці ж прымусіць маўчаць мужоў, каб ты глуміўся, і ня было каму прысароміць цябе?</t> </p><i> <t>Pustasloǔe tvaë cì ž prymusìc′ maǔčac′ mužoǔ, kab ty glumìǔsâ, ì nâ bylo kamu prysaromìc′ câbe?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ты сказаў: меркаваньне маё правільнае, і чысты я ў вачах Тваіх.</t> </p><i> <t>Ty skazaǔ: merkavan′ne maë pravìl′nae, ì čysty â ǔ vačah Tvaìh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Але калі б Бог загаварыў і растуліў вусны Свае дзеля цябе</t> </p><i> <t>Ale kalì b Bog zagavaryǔ ì rastulìǔ vusny Svae dzelâ câbe</t> </i>


text:
<pb/><t>і адкрыў табе таямніцы мудрасьці, што табе ўдвая больш належала перацерпець! Дык вось ведай, што Бог дзеля цябе некаторыя з тваіх беззаконьняў аддаў забыцьцю.</t> </p><i> <t>ì adkryǔ tabe taâmnìcy mudras′cì, što tabe ǔdvaâ bol′š naležala peracerpec′! Dyk vos′ vedaj, što Bog dzelâ câbe nekatoryâ z tvaìh bezzakon′nâǔ addaǔ zabyc′cû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці можаш ты дасьледаваньнем знайсьці Бога? Ці можаш цалкам спасьцігнуць Усеўладнага?</t> </p><i> <t>Cì možaš ty das′ledavan′nem znajs′cì Boga? Cì možaš calkam spas′cìgnuc′ Useǔladnaga?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён вышэйшы за нябёсы, - што можаш зрабіць? глыбейшы за апраметную, - што можаш даведацца?</t> </p><i> <t>Ën vyšèjšy za nâbësy, - što možaš zrabìc′? glybejšy za aprametnuû, - što možaš davedacca?</t> </i>


text:
<pb/><t>Даўжэйшая за зямлю мера Ягоная і шырэйшая за мора.</t> </p><i> <t>Daǔžèjšaâ za zâmlû mera Âgonaâ ì šyrèjšaâ za mora.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі Ён прыйдзе і замкне каго-небудзь у кайданы і паставіць на суд, дык хто адхіліць Яго?</t> </p><i> <t>Kalì Ën pryjdze ì zamkne kago-nebudz′ u kajdany ì pastavìc′ na sud, dyk hto adhìlìc′ Âgo?</t> </i>


text:
<pb/><t>Бо Ён ведае людзей манлівых і бачыць беззаконьне, і ці ж пакіне яго без увагі?</t> </p><i> <t>Bo Ën vedae lûdzej manlìvyh ì bačyc′ bezzakon′ne, ì cì ž pakìne âgo bez uvagì?</t> </i>


text:
<pb/><t>Але пусты чалавек мудруе, хоць чалавек нараджаецца падобна дзікаму асьляняці.</t> </p><i> <t>Ale pusty čalavek mudrue, hoc′ čalavek naradžaecca padobna dzìkamu as′lânâcì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі ты ўправіш сэрца сваё і працягнеш да Яго рукі твае,</t> </p><i> <t>Kalì ty ǔpravìš sèrca svaë ì pracâgneš da Âgo rukì tvae,</t> </i>


text:
<pb/><t>і калі ёсьць загана ў руцэ тваёй, а ты выдаліш яе і не дасі беззаконьню жыць у намётах тваіх,</t> </p><i> <t>ì kalì ës′c′ zagana ǔ rucè tvaëj, a ty vydalìš âe ì ne dasì bezzakon′nû žyc′ u namëtah tvaìh,</t> </i>


text:
<pb/><t>дык падымеш незаплямлены твар твой і будзеш цьвёрды і ня будзеш баяцца.</t> </p><i> <t>dyk padymeš nezaplâmleny tvar tvoj ì budzeš c′vërdy ì nâ budzeš baâcca.</t> </i>


text:
<pb/><t>Тады забудзеш гора: як пра ваду, што працякла, будзеш успамінаць пра яго.</t> </p><i> <t>Tady zabudzeš gora: âk pra vadu, što pracâkla, budzeš uspamìnac′ pra âgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>І ясьней за полудзень пойдзе жыцьцё тваё; прасьветлішся, як раніца.</t> </p><i> <t>Ì âs′nej za poludzen′ pojdze žyc′cë tvaë; pras′vetlìšsâ, âk ranìca.</t> </i>


text:
<pb/><t>І будзеш спакойны, бо ёсьць надзея; ты аслонены і можаш спаць у бясьпецы.</t> </p><i> <t>Ì budzeš spakojny, bo ës′c′ nadzeâ; ty asloneny ì možaš spac′ u bâs′pecy.</t> </i>


text:
<pb/><t>Будзеш ляжаць, і ня будзе застрашніка, і многія будуць ласьціцца да цябе.</t> </p><i> <t>Budzeš lâžac′, ì nâ budze zastrašnìka, ì mnogìâ buduc′ las′cìcca da câbe.</t> </i>


text:
<pb/><t>І вочы беззаконьнікаў растануць, і прыстанішча прападзе ў іх, і надзея іхняя шчэзьне.</t> </p><i> <t>Ì vočy bezzakon′nìkaǔ rastanuc′, ì prystanìšča prapadze ǔ ìh, ì nadzeâ ìhnââ ščèz′ne.</t> </i>


text:
<t>а ўжо ж такі, толькі вы людзі, і з вамі памрэ мудрасьць!</t> </p><i> <t>a ǔžo ž takì, tol′kì vy lûdzì, ì z vamì pamrè mudras′c′!</t> </i>


text:
<pb/><t>І ў мяне ёсьць сэрца, як у вас; ня ніжэйшы я за вас; і хто ня ведае таго самага.</t> </p><i> <t>Ì ǔ mâne ës′c′ sèrca, âk u vas; nâ nìžèjšy â za vas; ì hto nâ vedae tago samaga.</t> </i>


text:
<pb/><t>Пасьмешышчам зрабіўся я свайму сябру, я, хто заклікаў Бога, і каму Ён адказваў, пасьмешышчам - чалавек праведны, беспахібны.</t> </p><i> <t>Pas′mešyščam zrabìǔsâ â svajmu sâbru, â, hto zaklìkaǔ Boga, ì kamu Ën adkazvaǔ, pas′mešyščam - čalavek pravedny, bespahìbny.</t> </i>


text:
<pb/><t>Так, на думку таго, хто сядзіць у спакоі, пагарды вартая паходня, падрыхтаваная таму, чые ногі спатыкаюцца.</t> </p><i> <t>Tak, na dumku tago, hto sâdzìc′ u spakoì, pagardy vartaâ pahodnâ, padryhtavanaâ tamu, čye nogì spatykaûcca.</t> </i>


text:
<pb/><t>Спакойныя намёты ў рабаўнікоў і бясьпечныя ў тых, што дражняць Бога, што быццам Бога носяць на руках сваіх.</t> </p><i> <t>Spakojnyâ namëty ǔ rabaǔnìkoǔ ì bâs′pečnyâ ǔ tyh, što dražnâc′ Boga, što byccam Boga nosâc′ na rukah svaìh.</t> </i>


text:
<t>А ўжо ж такі: спытайся ў быдла, і навучаць цябе, - у птушкі нябеснай, і абвесьціць табе;</t> </p><i> <t>A ǔžo ž takì: spytajsâ ǔ bydla, ì navučac′ câbe, - u ptuškì nâbesnaj, ì abves′cìc′ tabe;</t> </i>


text:
<pb/><t>альбо пагутары зь зямлёю, і наставіць цябе, і скажуць табе рыбы марскія.</t> </p><i> <t>al′bo pagutary z′ zâmlëû, ì nastavìc′ câbe, ì skažuc′ tabe ryby marskìâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хто ва ўсім гэтым ня ўведае, што рука Госпада стварыла гэта.</t> </p><i> <t>Hto va ǔsìm gètym nâ ǔvedae, što ruka Gospada stvaryla gèta.</t> </i>


text:
<pb/><t>У Ягонай руцэ душа ўсяго жывога і дух усякі чалавечай плоці.</t> </p><i> <t>U Âgonaj rucè duša ǔsâgo žyvoga ì duh usâkì čalavečaj plocì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці ж ня вуха разьбірае словы, і ці не язык распазнае смак ежы?</t> </p><i> <t>Cì ž nâ vuha raz′bìrae slovy, ì cì ne âzyk raspaznae smak ežy?</t> </i>


text:
<pb/><t>У старцах - мудрасьць, і ў даўгавечных - розум.</t> </p><i> <t>U starcah - mudras′c′, ì ǔ daǔgavečnyh - rozum.</t> </i>


text:
<pb/><t>У Яго мудрасьць і сіла; Ягоныя рада і розум.</t> </p><i> <t>U Âgo mudras′c′ ì sìla; Âgonyâ rada ì rozum.</t> </i>


text:
<pb/><t>Што Ён разбурыць, тое не адбудзецца; каго Ён увязьніць, той ня вызваліцца.</t> </p><i> <t>Što Ën razburyc′, toe ne adbudzecca; kago Ën uvâz′nìc′, toj nâ vyzvalìcca.</t> </i>


text:
<pb/><t>Спыніць воды, і ўсё ўсохне; пусьціць іх, і пераўтвораць зямлю.</t> </p><i> <t>Spynìc′ vody, ì ǔsë ǔsohne; pus′cìc′ ìh, ì peraǔtvorac′ zâmlû.</t> </i>


text:
<pb/><t>У Яго магутнасьць і мудрасьць, прад Ім той, хто заблытвае і ўводзіць у аблуду.</t> </p><i> <t>U Âgo magutnas′c′ ì mudras′c′, prad Ìm toj, hto zablytvae ì ǔvodzìc′ u abludu.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён прыводзіць дарадцаў да неабдуманасьці і судзьдзяў робіць дурнымі.</t> </p><i> <t>Ën pryvodzìc′ daradcaǔ da neabdumanas′cì ì sudz′dzâǔ robìc′ durnymì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён вызваляе з повязяў цароў і поясам абвязвае сьцёгны ім;</t> </p><i> <t>Ën vyzvalâe z povâzâǔ caroǔ ì poâsam abvâzvae s′cëgny ìm;</t> </i>


text:
<pb/><t>князёў пазбаўляе годнасьці і кідае ніцма адважных;</t> </p><i> <t>knâzëǔ pazbaǔlâe godnas′cì ì kìdae nìcma advažnyh;</t> </i>


text:
<pb/><t>адбірае мову ў красамоўных і старцаў пазбаўляе глузду;</t> </p><i> <t>adbìrae movu ǔ krasamoǔnyh ì starcaǔ pazbaǔlâe gluzdu;</t> </i>


text:
<pb/><t>пакрывае сорамам знакамітых і сілу ў магутаў паслабляе;</t> </p><i> <t>pakryvae soramam znakamìtyh ì sìlu ǔ magutaǔ paslablâe;</t> </i>


text:
<pb/><t>адчыняе глыбокае зь сярэдзіны цемры і выводзіць на сьвятло цень сьмяротны;</t> </p><i> <t>adčynâe glybokae z′ sârèdzìny cemry ì vyvodzìc′ na s′vâtlo cen′ s′mârotny;</t> </i>


text:
<pb/><t>памнажае народы і вынішчае іх; расьсявае народы і зьбірае іх;</t> </p><i> <t>pamnažae narody ì vynìščae ìh; ras′sâvae narody ì z′bìrae ìh;</t> </i>


text:
<pb/><t>адбірае розум у стрэйшынаў народу зямлі і пакідае іх блукаць у пустыні, дзе няма дарогі;</t> </p><i> <t>adbìrae rozum u strèjšynaǔ narodu zâmlì ì pakìdae ìh blukac′ u pustynì, dze nâma darogì;</t> </i>


text:
<pb/><t>вобмацкам ходзяць яны ў цемры без сьвятла і хістаюцца, як п'яныя.</t> </p><i> <t>vobmackam hodzâc′ âny ǔ cemry bez s′vâtla ì hìstaûcca, âk p'ânyâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вось, усё гэта бачыла вока маё, чула вуха маё і зьмеціла сабе.</t> </p><i> <t>Vos′, usë gèta bačyla voka maë, čula vuha maë ì z′mecìla sabe.</t> </i>


text:
<pb/><t>Колькі ведаеце вы, ведаю і я: я ня ніжэйшы за вас.</t> </p><i> <t>Kol′kì vedaece vy, vedaû ì â: â nâ nìžèjšy za vas.</t> </i>


text:
<pb/><t>Але я да ‹сяўладнага хацеў бы гаварыць і жадаў бы спаборнічаць з Богам.</t> </p><i> <t>Ale â da ‹sâǔladnaga haceǔ by gavaryc′ ì žadaǔ by spabornìčac′ z Bogam.</t> </i>


text:
<pb/><t>А вы плетуны хлусні; усе вы бескарысныя лекары.</t> </p><i> <t>A vy pletuny hlusnì; use vy beskarysnyâ lekary.</t> </i>


text:
<pb/><t>О, калі б толькі вы маўчалі! гэта было б залічана вам у мудрасьць.</t> </p><i> <t>O, kalì b tol′kì vy maǔčalì! gèta bylo b zalìčana vam u mudras′c′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Выслухайце ж разважаньні мае і ўдумайцеся ў пярэчаньне вуснаў маіх.</t> </p><i> <t>Vysluhajce ž razvažan′nì mae ì ǔdumajcesâ ǔ pârèčan′ne vusnaǔ maìh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці трэба было вам дзеля Бога гаварыць няпраўду і дзеля Яго гаварыць ману?</t> </p><i> <t>Cì trèba bylo vam dzelâ Boga gavaryc′ nâpraǔdu ì dzelâ Âgo gavaryc′ manu?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці трэба было вам быць заўгодным Яму і за Бога так спрачацца?</t> </p><i> <t>Cì trèba bylo vam byc′ zaǔgodnym Âmu ì za Boga tak spračacca?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці добра будзе, калі Ён выпрабуе вас? Ці ашукаеце Яго, як ашукваюць чалавека?</t> </p><i> <t>Cì dobra budze, kalì Ën vyprabue vas? Cì ašukaece Âgo, âk ašukvaûc′ čalaveka?</t> </i>


text:
<pb/><t>Строга пакарае Ён вас, хоць вы і патайна крывадушнічаеце.</t> </p><i> <t>Stroga pakarae Ën vas, hoc′ vy ì patajna kryvadušnìčaece.</t> </i>


text:
<pb/><t>Няўжо веліч Ягоная не палохае вас, і страх Ягоны не нападае на вас?</t> </p><i> <t>Nâǔžo velìč Âgonaâ ne palohae vas, ì strah Âgony ne napadae na vas?</t> </i>


text:
<pb/><t>Напаміны вашыя падобныя на попел, апоры вашыя - апоры гліняныя.</t> </p><i> <t>Napamìny vašyâ padobnyâ na popel, apory vašyâ - apory glìnânyâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Замоўкніце перад мною, і я буду гаварыць, што б ні напаткала мяне.</t> </p><i> <t>Zamoǔknìce perad mnoû, ì â budu gavaryc′, što b nì napatkala mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Навошта мне турзаць цела маё зубамі маімі і душу маю класьці ў руку маю?</t> </p><i> <t>Navošta mne turzac′ cela maë zubamì maìmì ì dušu maû klas′cì ǔ ruku maû?</t> </i>


text:
<pb/><t>Вось, Ён забівае мяне, але я буду спадзявацца; я хацеў бы толькі адстояць шляхі мае прад абліччам Ягоным!</t> </p><i> <t>Vos′, Ën zabìvae mâne, ale â budu spadzâvacca; â haceǔ by tol′kì adstoâc′ šlâhì mae prad ablìččam Âgonym!</t> </i>


text:
<pb/><t>І гэта ўжо ў апраўданьне мне, таму што крывадушнік ня пойдзе прад аблічча Ягонае!</t> </p><i> <t>Ì gèta ǔžo ǔ apraǔdan′ne mne, tamu što kryvadušnìk nâ pojdze prad ablìčča Âgonae!</t> </i>


text:
<pb/><t>Выслухайце ж уважліва слова маё і тлумачэньне маё вушамі вашымі.</t> </p><i> <t>Vysluhajce ž uvažlìva slova maë ì tlumačèn′ne maë vušamì vašymì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вось, я завёў судовую справу: ведаю, што праўда мая.</t> </p><i> <t>Vos′, â zavëǔ sudovuû spravu: vedaû, što praǔda maâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хто здольны аспрэчыць мяне? Бо я неўзабаве замоўкну і выпушчу дух.</t> </p><i> <t>Hto zdol′ny asprèčyc′ mâne? Bo â neǔzabave zamoǔknu ì vypušču duh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Дваяка толькі не рабі са мною, і тады я ня буду хавацца ад аблічча Твайго:</t> </p><i> <t>Dvaâka tol′kì ne rabì sa mnoû, ì tady â nâ budu havacca ad ablìčča Tvajgo:</t> </i>


text:
<pb/><t>адвядзі ад мяне руку Тваю, і жах Твой хай не трасе мяне.</t> </p><i> <t>advâdzì ad mâne ruku Tvaû, ì žah Tvoj haj ne trase mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Тады кліч, і я буду адказваць, альбо буду гаварыць я, а Ты адказвай мне.</t> </p><i> <t>Tady klìč, ì â budu adkazvac′, al′bo budu gavaryc′ â, a Ty adkazvaj mne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Колькі ў мяне заганаў і грахоў? пакажы мне беззаконьне маё і грэх мой.</t> </p><i> <t>Kol′kì ǔ mâne zaganaǔ ì grahoǔ? pakažy mne bezzakon′ne maë ì grèh moj.</t> </i>


text:
<pb/><t>Навошта хаваеш аблічча Тваё і лічыш мяне ворагам Тваім?</t> </p><i> <t>Navošta havaeš ablìčča Tvaë ì lìčyš mâne voragam Tvaìm?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці не сарваную лісьцінку Ты расьціраеш і ці ня сухую саломіну перасьледуеш?</t> </p><i> <t>Cì ne sarvanuû lìs′cìnku Ty ras′cìraeš ì cì nâ suhuû salomìnu peras′ledueš?</t> </i>


text:
<pb/><t>Бо Ты пішаш на мяне горкае і залічваеш мне грахі маладосьці маёй,</t> </p><i> <t>Bo Ty pìšaš na mâne gorkae ì zalìčvaeš mne grahì malados′cì maëj,</t> </i>


text:
<pb/><t>і ставіш у калодку ногі і прасочваеш усе сьцежкі мае, - гонішся па сьлядах ног маіх.</t> </p><i> <t>ì stavìš u kalodku nogì ì prasočvaeš use s′cežkì mae, - gonìšsâ pa s′lâdah nog maìh.</t> </i>


text:
<pb/><t>А ён, як цьвіль, распадаецца, як вопратка, сточаная мольлю.</t> </p><i> <t>A ën, âk c′vìl′, raspadaecca, âk vopratka, stočanaâ mol′lû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Чалавек, народжаны жанчынай, недаўгавечны і перапоўнены журботамі:</t> </p><i> <t>Čalavek, narodžany žančynaj, nedaǔgavečny ì perapoǔneny žurbotamì:</t> </i>


text:
<pb/><t>нібы кветка, ён выходзіць і ападае; уцякае, як цень, і ня спыняецца.</t> </p><i> <t>nìby kvetka, ën vyhodzìc′ ì apadae; ucâkae, âk cen′, ì nâ spynâecca.</t> </i>


text:
<pb/><t>І якраз на яго ты падымаеш вочы Твае, і мяне вядзеш на суд з Табою?</t> </p><i> <t>Ì âkraz na âgo ty padymaeš vočy Tvae, ì mâne vâdzeš na sud z Taboû?</t> </i>


text:
<pb/><t>Хто родзіцца чыстым ад нячыстага? Ніхто.</t> </p><i> <t>Hto rodzìcca čystym ad nâčystaga? Nìhto.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі дні яму вызначаны, і лік месяцаў ягоных у Цябе, калі Ты паклаў яму крэс, якога ён не пяройдзе,</t> </p><i> <t>Kalì dnì âmu vyznačany, ì lìk mesâcaǔ âgonyh u Câbe, kalì Ty paklaǔ âmu krès, âkoga ën ne pârojdze,</t> </i>


text:
<pb/><t>дык ухіліся ад яго: няхай ён адпачне, пакуль не закончыць, як найміт, дня свайго.</t> </p><i> <t>dyk uhìlìsâ ad âgo: nâhaj ën adpačne, pakul′ ne zakončyc′, âk najmìt, dnâ svajgo.</t> </i>


text:
<t>У дрэва ёсьць надзея, што яно, калі і будзе сьсечана, зноў ажыве, і парасткі ад яго выходзіць не перастануць:</t> </p><i> <t>U drèva ës′c′ nadzeâ, što âno, kalì ì budze s′sečana, znoǔ ažyve, ì parastkì ad âgo vyhodzìc′ ne perastanuc′:</t> </i>


text:
<pb/><t>калі і састарэў у зямлі корань ягоны, і пень ягоны замёр у пыле,</t> </p><i> <t>kalì ì sastarèǔ u zâmlì koran′ âgony, ì pen′ âgony zamër u pyle,</t> </i>


text:
<pb/><t>але, як толькі пачула ваду, яно дае парасткі і пускае вецьце, як бы нанава пасаджанае.</t> </p><i> <t>ale, âk tol′kì pačula vadu, âno dae parastkì ì puskae vec′ce, âk by nanava pasadžanae.</t> </i>


text:
<pb/><t>А чалавек памірае і распадаецца; адышоў, і дзе ён?</t> </p><i> <t>A čalavek pamìrae ì raspadaecca; adyšoǔ, ì dze ën?</t> </i>


text:
<pb/><t>Сыходзяць воды з возера, і рака выцякае і высыхае:</t> </p><i> <t>Syhodzâc′ vody z vozera, ì raka vycâkae ì vysyhae:</t> </i>


text:
<pb/><t>так чалавек ляжа і ня ўстане; да сканчэньня неба ён не прачнецца і не паўстане са сну свайго.</t> </p><i> <t>tak čalavek lâža ì nâ ǔstane; da skančèn′nâ neba ën ne pračnecca ì ne paǔstane sa snu svajgo.</t> </i>


text:
<t>О, калі б Ты ў апраметнай схаваў мяне і хаваў мяне, пакуль пройдзе гнеў Твой, паклаў мне тэрмін і потым згадаў пра мяне!</t> </p><i> <t>O, kalì b Ty ǔ aprametnaj shavaǔ mâne ì havaǔ mâne, pakul′ projdze gneǔ Tvoj, paklaǔ mne tèrmìn ì potym zgadaǔ pra mâne!</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі памрэ чалавек, дык ці будзе ён зноў жыць? Ва ўсе дні вызначанага мне часу я чакаў бы, пакуль прыйдзе мне зьмена.</t> </p><i> <t>Kalì pamrè čalavek, dyk cì budze ën znoǔ žyc′? Va ǔse dnì vyznačanaga mne času â čakaǔ by, pakul′ pryjdze mne z′mena.</t> </i>


text:
<pb/><t>Паклікаў бы Ты, і Я даў бы Табе адказ, і Ты выказаў бы ўпадабаньне да твору рук Тваіх;</t> </p><i> <t>Paklìkaǔ by Ty, ì Â daǔ by Tabe adkaz, ì Ty vykazaǔ by ǔpadaban′ne da tvoru ruk Tvaìh;</t> </i>


text:
<t>бо тады Ты пералічыў бы крокі мае і не сачыў бы за грэхам маім;</t> </p><i> <t>bo tady Ty peralìčyǔ by krokì mae ì ne sačyǔ by za grèham maìm;</t> </i>


text:
<pb/><t>у зьвітку было б пазначана беззаконьне маё, і Ты закрыў бы віну маю.</t> </p><i> <t>u z′vìtku bylo b paznačana bezzakon′ne maë, ì Ty zakryǔ by vìnu maû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Але гара, падаючы, разбураецца, і скала сыходзіць зь месца свайго;</t> </p><i> <t>Ale gara, padaûčy, razburaecca, ì skala syhodzìc′ z′ mesca svajgo;</t> </i>


text:
<pb/><t>вада сьцірае камяні; разліў яе змывае зямны пыл: так і надзею чалавека Ты зьнішчаеш.</t> </p><i> <t>vada s′cìrae kamânì; razlìǔ âe zmyvae zâmny pyl: tak ì nadzeû čalaveka Ty z′nìščaeš.</t> </i>


text:
<pb/><t>Адціскаеш яго да канца, і ён сыходзіць; мяняеш яму твар і адсылаеш яго.</t> </p><i> <t>Adcìskaeš âgo da kanca, ì ën syhodzìc′; mânâeš âmu tvar ì adsylaeš âgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці ў гонары дзеці ягоныя - ён ня ведае, ці прыніжаныя - ён не заўважае;</t> </p><i> <t>Cì ǔ gonary dzecì âgonyâ - ën nâ vedae, cì prynìžanyâ - ën ne zaǔvažae;</t> </i>


text:
<pb/><t>але плоць ягоная на ім баліць, і душа ягоная ў ім пакутуе.</t> </p><i> <t>ale ploc′ âgonaâ na ìm balìc′, ì duša âgonaâ ǔ ìm pakutue.</t> </i>


text:
<pb/><t>І адказваў Эліфаз Тэманіцянін і сказаў:</t> </p><i> <t>Ì adkazvaǔ Èlìfaz Tèmanìcânìn ì skazaǔ:</t> </i>


text:
<t>ці будзе мудры адказваць веданьнем пустым і напаўняць чэрава сваё ветрам палючым,</t> </p><i> <t>cì budze mudry adkazvac′ vedan′nem pustym ì napaǔnâc′ čèrava svaë vetram palûčym,</t> </i>


text:
<pb/><t>апраўдвацца словамі бескарыснымі і моваю, якая ня мае ніякай сілы?</t> </p><i> <t>apraǔdvacca slovamì beskarysnymì ì movaû, âkaâ nâ mae nìâkaj sìly?</t> </i>


text:
<pb/><t>Але ты адклаў і страх і за міласьць лічыш словы да Бога.</t> </p><i> <t>Ale ty adklaǔ ì strah ì za mìlas′c′ lìčyš slovy da Boga.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бязбожнасьць твая так наладзіла вусны твае, і ты выбраў мову падступных.</t> </p><i> <t>Bâzbožnas′c′ tvaâ tak naladzìla vusny tvae, ì ty vybraǔ movu padstupnyh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Цябе вінавацяць вусны твае, а ня я, і твой язык гаворыць супроць цябе.</t> </p><i> <t>Câbe vìnavacâc′ vusny tvae, a nâ â, ì tvoj âzyk gavoryc′ suproc′ câbe.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хіба ж ты першым чалавекам нарадзіўся і раней за пагоркі створаны?</t> </p><i> <t>Hìba ž ty peršym čalavekam naradzìǔsâ ì ranej za pagorkì stvorany?</t> </i>


text:
<pb/><t>Хіба ж раду Божую ты чуў і прыхінуў да сябе мудрасьць?</t> </p><i> <t>Hìba ž radu Božuû ty čuǔ ì pryhìnuǔ da sâbe mudras′c′?</t> </i>


text:
<pb/><t>Што ведаеш ты, чаго б ня ведалі мы? што разумееш ты, чаго ня было б у нас?</t> </p><i> <t>Što vedaeš ty, čago b nâ vedalì my? što razumeeš ty, čago nâ bylo b u nas?</t> </i>


text:
<pb/><t>І сівы і старац ёсьць сярод нас, які днямі перабольшае бацьку твайго.</t> </p><i> <t>Ì sìvy ì starac ës′c′ sârod nas, âkì dnâmì perabol′šae bac′ku tvajgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хіба маласьць табе суцяшэньні Божыя? І гэта невядома табе?</t> </p><i> <t>Hìba malas′c′ tabe sucâšèn′nì Božyâ? Ì gèta nevâdoma tabe?</t> </i>


text:
<pb/><t>Да чаго парывае цябе сэрца тваё, і дзеля чаго так ганарыста глядзіш?</t> </p><i> <t>Da čago paryvae câbe sèrca tvaë, ì dzelâ čago tak ganarysta glâdzìš?</t> </i>


text:
<pb/><t>Чаго скіроўваеш супроць Бога дух твой і вуснамі тваімі прамаўляеш такія словы?</t> </p><i> <t>Čago skìroǔvaeš suproc′ Boga duh tvoj ì vusnamì tvaìmì pramaǔlâeš takìâ slovy?</t> </i>


text:
<pb/><t>Што такое чалавек, каб быў ён чысты, і каб народжаны жанчынай быў праведны?</t> </p><i> <t>Što takoe čalavek, kab byǔ ën čysty, ì kab narodžany žančynaj byǔ pravedny?</t> </i>


text:
<pb/><t>Вось, Ён і сьвятым Сваім не давярае, і нябёсы нячыстыя ў вачах у Яго:</t> </p><i> <t>Vos′, Ën ì s′vâtym Svaìm ne davârae, ì nâbësy nâčystyâ ǔ vačah u Âgo:</t> </i>


text:
<pb/><t>тым болей нячысты і разбэшчаны чалавек, які п'е беззаконьне, як ваду.</t> </p><i> <t>tym bolej nâčysty ì razbèščany čalavek, âkì p'e bezzakon′ne, âk vadu.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я буду гаварыць табе, слухай мяне; я раскажу табе, што бачыў,</t> </p><i> <t>Â budu gavaryc′ tabe, sluhaj mâne; â raskažu tabe, što bačyǔ,</t> </i>


text:
<pb/><t>што чулі мудрыя і ня ўтоілі чутага ад бацькоў сваіх,</t> </p><i> <t>što čulì mudryâ ì nâ ǔtoìlì čutaga ad bac′koǔ svaìh,</t> </i>


text:
<pb/><t>якім адным аддадзена была зямля, і сярод якіх чужы не хадзіў.</t> </p><i> <t>âkìm adnym addadzena byla zâmlâ, ì sârod âkìh čužy ne hadzìǔ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бязбожны мучыць сябе праз усе дні свае, і лік гадоў заслонены ад прыгнятальніка:</t> </p><i> <t>Bâzbožny mučyc′ sâbe praz use dnì svae, ì lìk gadoǔ zasloneny ad prygnâtal′nìka:</t> </i>


text:
<pb/><t>гук жахаў у вушах ягоных; сярод міру ідзе на яго згубнік,</t> </p><i> <t>guk žahaǔ u vušah âgonyh; sârod mìru ìdze na âgo zgubnìk,</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён не спадзяецца выратавацца ад цемры: бачыць перад сабою меч.</t> </p><i> <t>Ën ne spadzâecca vyratavacca ad cemry: bačyc′ perad saboû meč.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён бадзяецца за кавалак хлеба ўсюды; ведае, што ўжо гатовы, у руках у яго дзень цемры.</t> </p><i> <t>Ën badzâecca za kavalak hleba ǔsûdy; vedae, što ǔžo gatovy, u rukah u âgo dzen′ cemry.</t> </i>


text:
<pb/><t>Палохае яго нэндза і ўціск; адольвае яго, як цар, які падрыхтаваўся да бітвы,</t> </p><i> <t>Palohae âgo nèndza ì ǔcìsk; adol′vae âgo, âk car, âkì padryhtavaǔsâ da bìtvy,</t> </i>


text:
<pb/><t>за тое, што ён працягваў супроць Бога руку сваю і супрацівіўся ‹сеўладнаму,</t> </p><i> <t>za toe, što ën pracâgvaǔ suproc′ Boga ruku svaû ì supracìvìǔsâ ‹seǔladnamu,</t> </i>


text:
<pb/><t>памыкаўся супроць яго з ганарыстым каркам, пад тоўстымі шчытамі сваімі;</t> </p><i> <t>pamykaǔsâ suproc′ âgo z ganarystym karkam, pad toǔstymì ščytamì svaìmì;</t> </i>


text:
<pb/><t>бо ён пакрыў аблічча сваё тлушчам сваім і абклаў салам сьцёгны свае.</t> </p><i> <t>bo ën pakryǔ ablìčča svaë tluščam svaìm ì abklaǔ salam s′cëgny svae.</t> </i>


text:
<pb/><t>І ён селіцца ў гарадах спустошаных, у дамах, у якіх ня жывуць, якія асуджаны на руйнаваньне.</t> </p><i> <t>Ì ën selìcca ǔ garadah spustošanyh, u damah, u âkìh nâ žyvuc′, âkìâ asudžany na rujnavan′ne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Не задоўжыцца ён у багацьці і не ацалее маёмасьць ягоная, і не распаўсюдзіцца па зямлі набытак ягоны.</t> </p><i> <t>Ne zadoǔžycca ën u bagac′cì ì ne acalee maëmas′c′ âgonaâ, ì ne raspaǔsûdzìcca pa zâmlì nabytak âgony.</t> </i>


text:
<pb/><t>Не ўцячэ ад цемры; парасткі ягоныя ссушыць полымя і павевам вуснаў сваіх пацягне яго.</t> </p><i> <t>Ne ǔcâčè ad cemry; parastkì âgonyâ ssušyc′ polymâ ì pavevam vusnaǔ svaìh pacâgne âgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хай не давярае марнасьці аблудны, бо марнасьць будзе і платай яму.</t> </p><i> <t>Haj ne davârae marnas′cì abludny, bo marnas′c′ budze ì plataj âmu.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ня ў свой дзень ён сканае, і гольле ягонае ня будзе зелянець.</t> </p><i> <t>Nâ ǔ svoj dzen′ ën skanae, ì gol′le âgonae nâ budze zelânec′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Скіне ён, як вінаградная лаза, недасьпелую ягаду сваю і, як масьліна, атрасе цьвет свой.</t> </p><i> <t>Skìne ën, âk vìnagradnaâ laza, nedas′peluû âgadu svaû ì, âk mas′lìna, atrase c′vet svoj.</t> </i>


text:
<pb/><t>Так апусьцее дом бязбожнага, і агонь зжарэ намёты ліхаемства.</t> </p><i> <t>Tak apus′cee dom bâzbožnaga, ì agon′ zžarè namëty lìhaemstva.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён зачаў ліхое і нарадзіў няпраўду, і нутроба ягоная рыхтуе падман.</t> </p><i> <t>Ën začaǔ lìhoe ì naradzìǔ nâpraǔdu, ì nutroba âgonaâ ryhtue padman.</t> </i>


text:
<t>Чуў я шмат такога; нікчэмныя суцешнікі ўсе вы!</t> </p><i> <t>Čuǔ â šmat takoga; nìkčèmnyâ sucešnìkì ǔse vy!</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці будзе канец ветраным словам? і што схіліла цябе так адказваць?</t> </p><i> <t>Cì budze kanec vetranym slovam? ì što shìlìla câbe tak adkazvac′?</t> </i>


text:
<pb/><t>І я мог бы гэтак сама сказаць, як вы, калі б душа вашая была на месцы маёй; узбурваўся б на вас словамі і ківаў бы на вас галавою маёю;</t> </p><i> <t>Ì â mog by gètak sama skazac′, âk vy, kalì b duša vašaâ byla na mescy maëj; uzburvaǔsâ b na vas slovamì ì kìvaǔ by na vas galavoû maëû;</t> </i>


text:
<pb/><t>мацаваў бы вас языком маім і рухам губоў суцяшаў бы.</t> </p><i> <t>macavaǔ by vas âzykom maìm ì ruham guboǔ sucâšaǔ by.</t> </i>


text:
<t>Ці кажу я, не спатольваецца скруха мая; ці перастаю, што адыходзіць ад мяне?</t> </p><i> <t>Cì kažu â, ne spatol′vaecca skruha maâ; cì perastaû, što adyhodzìc′ ad mâne?</t> </i>


text:
<pb/><t>Але сёньня Ён стаміў мяне. Ты разбурыў усю сямэю маю,</t> </p><i> <t>Ale sën′nâ Ën stamìǔ mâne. Ty razburyǔ usû sâmèû maû,</t> </i>


text:
<pb/><t>Ты пакрыў мяне маршчынамі ў сьведчаньне супроць мяне; паўстае на мяне зморанасьць мая, у твар дакарае мяне.</t> </p><i> <t>Ty pakryǔ mâne marščynamì ǔ s′vedčan′ne suproc′ mâne; paǔstae na mâne zmoranas′c′ maâ, u tvar dakarae mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Гнеў Ягоны турзае і варагуе супроць мяне, скрыгоча на мяне зубамі сваімі; непрыяцель мой вострыць на мяне вочы свае.</t> </p><i> <t>Gneǔ Âgony turzae ì varague suproc′ mâne, skrygoča na mâne zubamì svaìmì; nepryâcel′ moj vostryc′ na mâne vočy svae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Разьзявілі на мяне пашчу сваю; лаючыся б'юць мяне па шчоках; усе змовіліся супроць мяне.</t> </p><i> <t>Raz′zâvìlì na mâne pašču svaû; laûčysâ b'ûc′ mâne pa ščokah; use zmovìlìsâ suproc′ mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Аддаў мяне Бог беззаконьніку і ў рукі бязбожных кінуў мяне.</t> </p><i> <t>Addaǔ mâne Bog bezzakon′nìku ì ǔ rukì bâzbožnyh kìnuǔ mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я быў спакойны, але Ён патрэс мяне; узяў мяне за шыю і пабіў мяне і паставіў мяне конам Сабе.</t> </p><i> <t>Â byǔ spakojny, ale Ën patrès mâne; uzâǔ mâne za šyû ì pabìǔ mâne ì pastavìǔ mâne konam Sabe.</t> </i>


text:
<pb/><t>Абступілі мяне стралкі Ягоныя; Ён расьсякае вантробы мае і ня літуе, выліў на зямлю жоўць маю,</t> </p><i> <t>Abstupìlì mâne stralkì Âgonyâ; Ën ras′sâkae vantroby mae ì nâ lìtue, vylìǔ na zâmlû žoǔc′ maû,</t> </i>


text:
<pb/><t>прабівае ўва мне праломіну за праломінай, бяжыць на мяне, як воін.</t> </p><i> <t>prabìvae ǔva mne pralomìnu za pralomìnaj, bâžyc′ na mâne, âk voìn.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вярэту пашыў я на скуру маю і ў пыл паклаў галаву маю.</t> </p><i> <t>Vârètu pašyǔ â na skuru maû ì ǔ pyl paklaǔ galavu maû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Твар мой пачырванеў ад плачу, і на павеках маіх цень сьмерці,</t> </p><i> <t>Tvar moj pačyrvaneǔ ad plaču, ì na pavekah maìh cen′ s′mercì,</t> </i>


text:
<pb/><t>пры ўсім тым, што няма рабунку на руках маіх, і малітва мая чыстая.</t> </p><i> <t>pry ǔsìm tym, što nâma rabunku na rukah maìh, ì malìtva maâ čystaâ.</t> </i>


text:
<t>Зямля! не закрый маёй крыві, і хай ня будзе месца енку майму.</t> </p><i> <t>Zâmlâ! ne zakryj maëj kryvì, ì haj nâ budze mesca enku majmu.</t> </i>


text:
<pb/><t>І сёньня вось на нябёсах Сьведка мой, і Заступнік мой у вышынях!</t> </p><i> <t>Ì sën′nâ vos′ na nâbësah S′vedka moj, ì Zastupnìk moj u vyšynâh!</t> </i>


text:
<pb/><t>Красамоўныя сябры мае! Да Бога сьлёзіцца вока маё.</t> </p><i> <t>Krasamoǔnyâ sâbry mae! Da Boga s′lëzìcca voka maë.</t> </i>


text:
<pb/><t>О, калі б чалавек мог спаборнічаць з Богам, як сын чалавечы з блізкім сваім!</t> </p><i> <t>O, kalì b čalavek mog spabornìčac′ z Bogam, âk syn čalavečy z blìzkìm svaìm!</t> </i>


text:
<pb/><t>Бо гадам маім прыходзіць канец, і я адыходжу ў дарогу незваротную.</t> </p><i> <t>Bo gadam maìm pryhodzìc′ kanec, ì â adyhodžu ǔ darogu nezvarotnuû.</t> </i>


text:
<t>Дыханьне маё аслабла; дні мае згасаюць; магілы перад мною.</t> </p><i> <t>Dyhan′ne maë aslabla; dnì mae zgasaûc′; magìly perad mnoû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі б не пакепнікі іхнія, дык і ў спрэчках іхніх вока маё заставалася б спакойнае.</t> </p><i> <t>Kalì b ne pakepnìkì ìhnìâ, dyk ì ǔ sprèčkah ìhnìh voka maë zastavalasâ b spakojnae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Заступіся, паручыся Сам за мяне прад Сабою! інакш хто паручыцца за мяне?</t> </p><i> <t>Zastupìsâ, paručysâ Sam za mâne prad Saboû! ìnakš hto paručycca za mâne?</t> </i>


text:
<pb/><t>Бо Ты зачыніў сэрца іхняе ад разуменьня, і таму не даеш перамагчы ім.</t> </p><i> <t>Bo Ty začynìǔ sèrca ìhnâe ad razumen′nâ, ì tamu ne daeš peramagčy ìm.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хто асуджае сяброў сваіх на здабычу, у дзяцей таго вочы растануць.</t> </p><i> <t>Hto asudžae sâbroǔ svaìh na zdabyču, u dzâcej tago vočy rastanuc′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён зрабіў мяне прыпавесьцю ў народа і пасьмешышчам у яго.</t> </p><i> <t>Ën zrabìǔ mâne prypaves′cû ǔ naroda ì pas′mešyščam u âgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Замглілася ад гароты вока маё, і ўсе чэлесы мае, як цень.</t> </p><i> <t>Zamglìlasâ ad garoty voka maë, ì ǔse čèlesy mae, âk cen′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Моцна зьдзівяцца з гэтага праведныя, і невінаваты абурыцца з крывадушніка.</t> </p><i> <t>Mocna z′dzìvâcca z gètaga pravednyâ, ì nevìnavaty aburycca z kryvadušnìka.</t> </i>


text:
<pb/><t>Але праведны будзе моцна трымацца шляху свайго, і чысты рукамі будзе болей і болей мацавацца.</t> </p><i> <t>Ale pravedny budze mocna trymacca šlâhu svajgo, ì čysty rukamì budze bolej ì bolej macavacca.</t> </i>


text:
<t>Выступайце, усе вы, і падыдзеце; не знайду я мудрага сярод вас.</t> </p><i> <t>Vystupajce, use vy, ì padydzece; ne znajdu â mudraga sârod vas.</t> </i>


text:
<pb/><t>Дні мае прайшлі; думы мае - здабытак сэрца майго - разьбітыя.</t> </p><i> <t>Dnì mae prajšlì; dumy mae - zdabytak sèrca majgo - raz′bìtyâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>А яны ноч хочуць ператварыць у дзень, сьвятло наблізіць да твару цемры.</t> </p><i> <t>A âny noč hočuc′ peratvaryc′ u dzen′, s′vâtlo nablìzìc′ da tvaru cemry.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі б я і пачаў чакаць, дык апраметная дом мой; у цемры пасьцялю я пасьцель сваю;</t> </p><i> <t>Kalì b â ì pačaǔ čakac′, dyk aprametnaâ dom moj; u cemry pas′câlû â pas′cel′ svaû;</t> </i>


text:
<pb/><t>магіле скажу: ты за бацьку мне, чарвяку: ты маці мая і сястра мая.</t> </p><i> <t>magìle skažu: ty za bac′ku mne, čarvâku: ty macì maâ ì sâstra maâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Дзе ж пасьля гэтага надзея мая? і чаканае мною хто пабачыць?</t> </p><i> <t>Dze ž pas′lâ gètaga nadzeâ maâ? ì čakanae mnoû hto pabačyc′?</t> </i>


text:
<pb/><t>У апраметную сыдзе яна і будзе спачываць са мною ў пыле.</t> </p><i> <t>U aprametnuû sydze âna ì budze spačyvac′ sa mnoû ǔ pyle.</t> </i>


text:
<pb/><t>І адказваў Валдад Саўхэянін і сказаў:</t> </p><i> <t>Ì adkazvaǔ Valdad Saǔhèânìn ì skazaǔ:</t> </i>


text:
<t>калі ж пакладзяце вы канец такім гаворкам? абдумайце і пасьля будзем гаварыць.</t> </p><i> <t>kalì ž pakladzâce vy kanec takìm gavorkam? abdumajce ì pas′lâ budzem gavaryc′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Навошта лічыцца нам жывёламі і быць прыніжанымі ў вачах вашых?</t> </p><i> <t>Navošta lìčycca nam žyvëlamì ì byc′ prynìžanymì ǔ vačah vašyh?</t> </i>


text:
<pb/><t>О ты, хто разьдзірае душу тваю ў гневе тваім? Няўжо дзеля цябе апусьцець зямлі, і скале зрушыцца зь месца свайго?</t> </p><i> <t>O ty, hto raz′dzìrae dušu tvaû ǔ gneve tvaìm? Nâǔžo dzelâ câbe apus′cec′ zâmlì, ì skale zrušycca z′ mesca svajgo?</t> </i>


text:
<pb/><t>Так, сьвятло ў беззаконнага патухне, і не застанецца іскры ад агню ягонага.</t> </p><i> <t>Tak, s′vâtlo ǔ bezzakonnaga patuhne, ì ne zastanecca ìskry ad agnû âgonaga.</t> </i>


text:
<pb/><t>Зацьміцца сьвятло ў намёце ягоным, і сьвяцільня ягоная патухне над ім.</t> </p><i> <t>Zac′mìcca s′vâtlo ǔ namëce âgonym, ì s′vâcìl′nâ âgonaâ patuhne nad ìm.</t> </i>


text:
<pb/><t>Скароцяцца крокі магутнасьці ягонай, і скіне яго ўласны намысел ягоны,</t> </p><i> <t>Skarocâcca krokì magutnas′cì âgonaj, ì skìne âgo ǔlasny namysel âgony,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо ён улезе ў сетку сваімі нагамі і па нератах хадзіць будзе.</t> </p><i> <t>bo ën uleze ǔ setku svaìmì nagamì ì pa neratah hadzìc′ budze.</t> </i>


text:
<pb/><t>Пятля зашмаргне нагу ягоную, і грабежнік зловіць яго.</t> </p><i> <t>Pâtlâ zašmargne nagu âgonuû, ì grabežnìk zlovìc′ âgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Непрыкметна раскладзены на зямлі сілкі на яго і пасткі на дарозе.</t> </p><i> <t>Neprykmetna raskladzeny na zâmlì sìlkì na âgo ì pastkì na daroze.</t> </i>


text:
<pb/><t>З усіх бакоў будуць палохаць яго жахі і прымушаць яго кідацца туды і сюды.</t> </p><i> <t>Z usìh bakoǔ buduc′ palohac′ âgo žahì ì prymušac′ âgo kìdacca tudy ì sûdy.</t> </i>


text:
<pb/><t>Зьмізарнее ад голаду сіла яго, і пагібель гатовая збоку ў яго.</t> </p><i> <t>Z′mìzarnee ad goladu sìla âgo, ì pagìbel′ gatovaâ zboku ǔ âgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Зьесьць чэлесы цела ягонага, зьесьць чэлесы ягоныя першынец сьмерці.</t> </p><i> <t>Z′es′c′ čèlesy cela âgonaga, z′es′c′ čèlesy âgonyâ peršynec s′mercì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Выгнана будзе з намёта ягонага надзея ягоная, і гэта апусьціць яго да цара жахаў.</t> </p><i> <t>Vygnana budze z namëta âgonaga nadzeâ âgonaâ, ì gèta apus′cìc′ âgo da cara žahaǔ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Паселяцца ў намёце ягоным, бо ён ужо не ягоны; жытло ягонае будзе пасыпана серкаю.</t> </p><i> <t>Paselâcca ǔ namëce âgonym, bo ën užo ne âgony; žytlo âgonae budze pasypana serkaû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Зьнізу падсохнуць карані ягоныя, і зьверху завянуць галіны ягоныя.</t> </p><i> <t>Z′nìzu padsohnuc′ karanì âgonyâ, ì z′verhu zavânuc′ galìny âgonyâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Памяць пра яго зьнікне зь зямлі, і імя ягонага ня будзе на плошчы.</t> </p><i> <t>Pamâc′ pra âgo z′nìkne z′ zâmlì, ì ìmâ âgonaga nâ budze na ploščy.</t> </i>


text:
<pb/><t>Прагоняць яго зь сьвятла ў цемру і сатруць яго з улоньня зямлі.</t> </p><i> <t>Pragonâc′ âgo z′ s′vâtla ǔ cemru ì satruc′ âgo z ulon′nâ zâmlì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ні сына ягонага, ні ўнука ня будзе ў народзе ягоным, і нікога не застанецца ў сялібах ягоных.</t> </p><i> <t>Nì syna âgonaga, nì ǔnuka nâ budze ǔ narodze âgonym, ì nìkoga ne zastanecca ǔ sâlìbah âgonyh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Днём ягоным зжахнуцца нашчадкі, і сучаснікі будуць агорнуты трымценьнем.</t> </p><i> <t>Dnëm âgonym zžahnucca naščadkì, ì sučasnìkì buduc′ agornuty trymcen′nem.</t> </i>


text:
<pb/><t>Такія жытлішчы ў беззаконнага, і такое месца ў таго, хто ня ведае Бога.</t> </p><i> <t>Takìâ žytlìščy ǔ bezzakonnaga, ì takoe mesca ǔ tago, hto nâ vedae Boga.</t> </i>


text:
<t>дакуль будзеце мучыць душу маю і рваць мяне прамовамі?</t> </p><i> <t>dakul′ budzece mučyc′ dušu maû ì rvac′ mâne pramovamì?</t> </i>


text:
<pb/><t>Вось, ужо разоў дзесяць вы сарамацілі мяне і не саромеецеся ўціскаць мяне.</t> </p><i> <t>Vos′, užo razoǔ dzesâc′ vy saramacìlì mâne ì ne saromeecesâ ǔcìskac′ mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі я і сапраўды зграшыў, дык грэх мой пры мне застаецца.</t> </p><i> <t>Kalì â ì sapraǔdy zgrašyǔ, dyk grèh moj pry mne zastaecca.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі ж вы хочаце ўзьвялічыцца над мною і ўпікнуць мяне ганьбаю маёю,</t> </p><i> <t>Kalì ž vy hočace ǔz′vâlìčycca nad mnoû ì ǔpìknuc′ mâne gan′baû maëû,</t> </i>


text:
<pb/><t>дык ведайце, што Бог скінуў мяне і абклаў мяне Сваёю сеткаю.</t> </p><i> <t>dyk vedajce, što Bog skìnuǔ mâne ì abklaǔ mâne Svaëû setkaû.</t> </i>


text:
<t>Вось, я крычу: крыўда! і ніхто ня слухае; енчу, і няма суду.</t> </p><i> <t>Vos′, â kryču: kryǔda! ì nìhto nâ sluhae; enču, ì nâma sudu.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён заступіў мне дарогу, і не магу прайсьці, і сьцежкі мае зацемрыў.</t> </p><i> <t>Ën zastupìǔ mne darogu, ì ne magu prajs′cì, ì s′cežkì mae zacemryǔ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Зьняў зь мяне славу маю і зьняў вянок з галавы маёй.</t> </p><i> <t>Z′nâǔ z′ mâne slavu maû ì z′nâǔ vânok z galavy maëj.</t> </i>


text:
<pb/><t>Зусім спустошыў мяне, і я адыходжу; і, як дрэва, Ён вырваў надзею маю.</t> </p><i> <t>Zusìm spustošyǔ mâne, ì â adyhodžu; ì, âk drèva, Ën vyrvaǔ nadzeû maû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Запалаў на мяне гневам Сваім і лічыць мяне сярод ворагаў Сваіх.</t> </p><i> <t>Zapalaǔ na mâne gnevam Svaìm ì lìčyc′ mâne sârod voragaǔ Svaìh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Палкі Ягоныя прыйшлі разам і скіравалі дарогу сваю да мяне і разьмясьціліся вакол намёта майго.</t> </p><i> <t>Palkì Âgonyâ pryjšlì razam ì skìravalì darogu svaû da mâne ì raz′mâs′cìlìsâ vakol namëta majgo.</t> </i>


text:
<t>Братоў маіх Ён зьвёў ад мяне, і тыя, што ведалі мяне, цураюцца мяне.</t> </p><i> <t>Bratoǔ maìh Ën z′vëǔ ad mâne, ì tyâ, što vedalì mâne, curaûcca mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Пакінулі мяне блізкія мае, і знаёмыя мае забылі мяне.</t> </p><i> <t>Pakìnulì mâne blìzkìâ mae, ì znaëmyâ mae zabylì mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Прыхадні ў доме маім і служанкі мае чужым лічаць мяне; староньнім зрабіўся я ў вачах у іх.</t> </p><i> <t>Pryhadnì ǔ dome maìm ì služankì mae čužym lìčac′ mâne; staron′nìm zrabìǔsâ â ǔ vačah u ìh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Клічу слугу майго, і ён не адгукаецца; вуснамі маімі павінен я ўмольваць яго.</t> </p><i> <t>Klìču slugu majgo, ì ën ne adgukaecca; vusnamì maìmì pavìnen â ǔmol′vac′ âgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Дыханьне маё збрыдзела жонцы маёй, і я павінен умольваць яе дзеля дзяцей чэрава майго.</t> </p><i> <t>Dyhan′ne maë zbrydzela žoncy maëj, ì â pavìnen umol′vac′ âe dzelâ dzâcej čèrava majgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Нават малыя дзеці пагарджаюць мною; падымаюся, і яны зьдзекуюцца зь мяне.</t> </p><i> <t>Navat malyâ dzecì pagardžaûc′ mnoû; padymaûsâ, ì âny z′dzekuûcca z′ mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Гідзяцца мною ўсе вернікі мае, і тыя, каго я любіў, абярнуліся супроць мяне.</t> </p><i> <t>Gìdzâcca mnoû ǔse vernìkì mae, ì tyâ, kago â lûbìǔ, abârnulìsâ suproc′ mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Косткі мае прыліплі да скуры маёй і мяса майго, і я застаўся толькі са скураю каля зубоў маіх.</t> </p><i> <t>Kostkì mae prylìplì da skury maëj ì mâsa majgo, ì â zastaǔsâ tol′kì sa skuraû kalâ zuboǔ maìh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Умілажальцеся зь мяне вы, сябры мае, - бо рука Божая кранулася мяне.</t> </p><i> <t>Umìlažal′cesâ z′ mâne vy, sâbry mae, - bo ruka Božaâ kranulasâ mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Навошта і вы перасьледуеце мяне, як Бог, і плоцьцю маёю ня можаце насыціцца?</t> </p><i> <t>Navošta ì vy peras′leduece mâne, âk Bog, ì ploc′cû maëû nâ možace nasycìcca?</t> </i>


text:
<t>О, калі б запісаны былі словы мае! калі б накрэсьлены былі яны ў кнізе</t> </p><i> <t>O, kalì b zapìsany bylì slovy mae! kalì b nakrès′leny bylì âny ǔ knìze</t> </i>


text:
<pb/><t>разцом жалезным з волавам, - на вечныя часы на камені выразаны былі!</t> </p><i> <t>razcom žaleznym z volavam, - na večnyâ časy na kamenì vyrazany bylì!</t> </i>


text:
<pb/><t>Але я ведаю, Заступнік мой жывы і стане пасьля мяне над зямлёю. І пасьля таго як мая скура будзе разбурана,</t> </p><i> <t>Ale â vedaû, Zastupnìk moj žyvy ì stane pas′lâ mâne nad zâmlëû. Ì pas′lâ tago âk maâ skura budze razburana,</t> </i>


text:
<pb/><t>Я ўбачу Яго сам; мае вочы, ня вочы іншага, убачаць Яго. Растае сэрца маё ў грудзях маіх!</t> </p><i> <t>Â ǔbaču Âgo sam; mae vočy, nâ vočy ìnšaga, ubačac′ Âgo. Rastae sèrca maë ǔ grudzâh maìh!</t> </i>


text:
<pb/><t>Вам трэба было б сказаць: навошта мы перасьледуем яго? Быццам корань зла знойдзены ўва мне.</t> </p><i> <t>Vam trèba bylo b skazac′: navošta my peras′leduem âgo? Byccam koran′ zla znojdzeny ǔva mne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Збойцеся меча, бо меч ёсьць помсьнік няпраўды, і ведайце, што ёсьць суд.</t> </p><i> <t>Zbojcesâ meča, bo meč ës′c′ poms′nìk nâpraǔdy, ì vedajce, što ës′c′ sud.</t> </i>


text:
<t>развагі мае змушаюць мяне адказаць, і я сьпяшаюся выказаць іх.</t> </p><i> <t>razvagì mae zmušaûc′ mâne adkazac′, ì â s′pâšaûsâ vykazac′ ìh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Дакор ганебны мне выслухаў я, і дух разуменьня майго адкажа за мяне.</t> </p><i> <t>Dakor ganebny mne vysluhaǔ â, ì duh razumen′nâ majgo adkaža za mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хіба ня ведаеш ты, што спрадвеку, - з таго часу, як пастаўлены чалавек на зямлі,</t> </p><i> <t>Hìba nâ vedaeš ty, što spradveku, - z tago času, âk pastaǔleny čalavek na zâmlì,</t> </i>


text:
<pb/><t>весялосьць беззаконных кароткая ў часе, і радасьць крывадушнікаў імгненная?</t> </p><i> <t>vesâlos′c′ bezzakonnyh karotkaâ ǔ čase, ì radas′c′ kryvadušnìkaǔ ìmgnennaâ?</t> </i>


text:
<pb/><t>Хоць бы вырасла да нябёсаў веліч ягоная, і галава ягоная дастала да воблакаў, -</t> </p><i> <t>Hoc′ by vyrasla da nâbësaǔ velìč âgonaâ, ì galava âgonaâ dastala da voblakaǔ, -</t> </i>


text:
<pb/><t>як памёт ягоны, навекі прападае ён; тыя, што бачылі яго, скажуць, дзе ён?</t> </p><i> <t>âk pamët âgony, navekì prapadae ën; tyâ, što bačylì âgo, skažuc′, dze ën?</t> </i>


text:
<pb/><t>Як сон, адляціць, і ня знойдуць яго; і, як начны відзеж, зьнікне.</t> </p><i> <t>Âk son, adlâcìc′, ì nâ znojduc′ âgo; ì, âk načny vìdzež, z′nìkne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вока, якое бачыла яго, больш не пабачыць яго, і ўжо ня ўгледзіць яго месца ягонае.</t> </p><i> <t>Voka, âkoe bačyla âgo, bol′š ne pabačyc′ âgo, ì ǔžo nâ ǔgledzìc′ âgo mesca âgonae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Сыны яго будуць шукаць ласкі ў жабракоў, і рукі ягоныя вернуць украдзенае ім.</t> </p><i> <t>Syny âgo buduc′ šukac′ laskì ǔ žabrakoǔ, ì rukì âgonyâ vernuc′ ukradzenae ìm.</t> </i>


text:
<pb/><t>Косткі яго напоўнены грахамі маладосьці ягонай, і зь ім лягуць яны ў пыл.</t> </p><i> <t>Kostkì âgo napoǔneny grahamì malados′cì âgonaj, ì z′ ìm lâguc′ âny ǔ pyl.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі салодкае ў роце яго зло і ён тоіць яго пад языком сваім,</t> </p><i> <t>Kalì salodkae ǔ roce âgo zlo ì ën toìc′ âgo pad âzykom svaìm,</t> </i>


text:
<pb/><t>беражэ і ня кідае яго, а трымае яго ў вуснах, -</t> </p><i> <t>beražè ì nâ kìdae âgo, a trymae âgo ǔ vusnah, -</t> </i>


text:
<pb/><t>дык гэтая ежа ягоная ў нутробе ягонай ператворыцца ў жоўць аспідаў усярэдзіне ў яго.</t> </p><i> <t>dyk gètaâ eža âgonaâ ǔ nutrobe âgonaj peratvorycca ǔ žoǔc′ aspìdaǔ usârèdzìne ǔ âgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Маёмасьць, якую ён глытаў, выблюе: Бог вырве яго з чэрава ягонага.</t> </p><i> <t>Maëmas′c′, âkuû ën glytaǔ, vyblûe: Bog vyrve âgo z čèrava âgonaga.</t> </i>


text:
<pb/><t>Зьмяіны яд ён смокча; усьмерціць яго язык зьмяіны.</t> </p><i> <t>Z′mâìny âd ën smokča; us′mercìc′ âgo âzyk z′mâìny.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ня бачыць яму ручаёў, рэк, якія плывуць мёдам і малаком!</t> </p><i> <t>Nâ bačyc′ âmu ručaëǔ, rèk, âkìâ plyvuc′ mëdam ì malakom!</t> </i>


text:
<pb/><t>Нажытае працай верне, не праглыне; у меру маёмасьці ягонай будзе і адплата ягоная, а ён не парадуецца.</t> </p><i> <t>Nažytae pracaj verne, ne praglyne; u meru maëmas′cì âgonaj budze ì adplata âgonaâ, a ën ne paraduecca.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бо ён прыгнятаў, адсылаў бедных, захопліваў дамы, якіх не будаваў;</t> </p><i> <t>Bo ën prygnâtaǔ, adsylaǔ bednyh, zahoplìvaǔ damy, âkìh ne budavaǔ;</t> </i>


text:
<pb/><t>ня ведаў сытасьці ў чэраве сваім і ў прагнасьці сваёй не шкадаваў нічога.</t> </p><i> <t>nâ vedaǔ sytas′cì ǔ čèrave svaìm ì ǔ pragnas′cì svaëj ne škadavaǔ nìčoga.</t> </i>


text:
<pb/><t>Нішто не ўратавалася ад ненаеднасьці ягонай, затое ня вытрывае шчасьце ягонае.</t> </p><i> <t>Nìšto ne ǔratavalasâ ad nenaednas′cì âgonaj, zatoe nâ vytryvae ščas′ce âgonae.</t> </i>


text:
<pb/><t>У поўніцы багацьця будзе цесна яму; рука кожнага пакрыўджанага падымецца на яго.</t> </p><i> <t>U poǔnìcy bagac′câ budze cesna âmu; ruka kožnaga pakryǔdžanaga padymecca na âgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі будзе чым напоўніць нутробу ягоную, Ён пашле на яго лютасьць гневу Свайго і здожджыць на яго хваробы ў плоці ягонай.</t> </p><i> <t>Kalì budze čym napoǔnìc′ nutrobu âgonuû, Ën pašle na âgo lûtas′c′ gnevu Svajgo ì zdoždžyc′ na âgo hvaroby ǔ plocì âgonaj.</t> </i>


text:
<pb/><t>Як уцячэ ён ад зброі жалезнай, - пратне яго лук медны;</t> </p><i> <t>Âk ucâčè ën ad zbroì žaleznaj, - pratne âgo luk medny;</t> </i>


text:
<pb/><t>пачне вымаць стралу, - і яна выйдзе зь цела, выйдзе, зьзяючы праз жоўць ягоную; жахі сьмерці прыйдуць на яго!</t> </p><i> <t>pačne vymac′ stralu, - ì âna vyjdze z′ cela, vyjdze, z′zâûčy praz žoǔc′ âgonuû; žahì s′mercì pryjduc′ na âgo!</t> </i>


text:
<pb/><t>Усё змрочнае схавана ўсярэдзіне ў яго; будзе пажыраць яго агонь, нікім не разьдзіманы; ліха напаткае і ўсё, што засталося ў намёце ягоным.</t> </p><i> <t>Usë zmročnae shavana ǔsârèdzìne ǔ âgo; budze pažyrac′ âgo agon′, nìkìm ne raz′dzìmany; lìha napatkae ì ǔsë, što zastalosâ ǔ namëce âgonym.</t> </i>


text:
<pb/><t>Неба адкрые беззаконьне ягонае, і зямля паўстане супроць яго.</t> </p><i> <t>Neba adkrye bezzakon′ne âgonae, ì zâmlâ paǔstane suproc′ âgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Зьнікне сьцягнутае з дома ягонага; усё расплывецца ў дзень гневу Яго.</t> </p><i> <t>Z′nìkne s′câgnutae z doma âgonaga; usë rasplyvecca ǔ dzen′ gnevu Âgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вось доля чалавеку беззаконнаму ад Бога і спадчына, вызначаная яму Ўсеўладным!</t> </p><i> <t>Vos′ dolâ čalaveku bezzakonnamu ad Boga ì spadčyna, vyznačanaâ âmu Ǔseǔladnym!</t> </i>


text:
<t>выслухайце ўважліва слова маё, і гэта будзе мне суцяшэньнем ад вас.</t> </p><i> <t>vysluhajce ǔvažlìva slova maë, ì gèta budze mne sucâšèn′nem ad vas.</t> </i>


text:
<pb/><t>Патрывайце мяне, і я буду гаварыць; а пасьля таго, як пагавару, насьміхайцеся.</t> </p><i> <t>Patryvajce mâne, ì â budu gavaryc′; a pas′lâ tago, âk pagavaru, nas′mìhajcesâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хіба да чалавека слова маё? як жа мне і не маладушнічаць?</t> </p><i> <t>Hìba da čalaveka slova maë? âk ža mne ì ne maladušnìčac′?</t> </i>


text:
<pb/><t>Паглядзеце на мяне і жахнецеся, і пакладзеце палец на вусны.</t> </p><i> <t>Paglâdzece na mâne ì žahnecesâ, ì pakladzece palec na vusny.</t> </i>


text:
<pb/><t>Як толькі я згадаю, - уздрыгваю, і трымценьне абдымае цела маё.</t> </p><i> <t>Âk tol′kì â zgadaû, - uzdrygvaû, ì trymcen′ne abdymae cela maë.</t> </i>


text:
<t>Чаму беззаконныя жывуць, дасягаюць старасьці, ды і сілаю моцныя?</t> </p><i> <t>Čamu bezzakonnyâ žyvuc′, dasâgaûc′ staras′cì, dy ì sìlaû mocnyâ?</t> </i>


text:
<pb/><t>Дзеці іхнія зь імі перад абліччам ў іх, і ўнукі іхнія перад вачыма ў іх.</t> </p><i> <t>Dzecì ìhnìâ z′ ìmì perad ablìččam ǔ ìh, ì ǔnukì ìhnìâ perad vačyma ǔ ìh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Дамы іхнія ўбясьпечаны ад страху, і няма жазла Божага на іх.</t> </p><i> <t>Damy ìhnìâ ǔbâs′pečany ad strahu, ì nâma žazla Božaga na ìh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бык іхні апладняе і ня выкідае, карова іхняя зачынае, і ня скідае.</t> </p><i> <t>Byk ìhnì apladnâe ì nâ vykìdae, karova ìhnââ začynae, ì nâ skìdae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Як статак, выпускаюць яны малечу сваю, і дзеці іхнія скачуць.</t> </p><i> <t>Âk statak, vypuskaûc′ âny maleču svaû, ì dzecì ìhnìâ skačuc′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Усклікаюць пад тымпан і цытру і весяляцца пад жалейку;</t> </p><i> <t>Usklìkaûc′ pad tympan ì cytru ì vesâlâcca pad žalejku;</t> </i>


text:
<pb/><t>бавяць дні свае ў шчасьці і імгненна сыходзяць у апраметную.</t> </p><i> <t>bavâc′ dnì svae ǔ ščas′cì ì ìmgnenna syhodzâc′ u aprametnuû.</t> </i>


text:
<pb/><t>А тым часам яны кажуць Богу: адыдзі ад нас, ня хочам мы ведаць шляхоў Тваіх!</t> </p><i> <t>A tym časam âny kažuc′ Bogu: adydzì ad nas, nâ hočam my vedac′ šlâhoǔ Tvaìh!</t> </i>


text:
<pb/><t>што нам Усеўладны, каб слугаваць Яму? і якая карысьць хінуцца да Яго?</t> </p><i> <t>što nam Useǔladny, kab slugavac′ Âmu? ì âkaâ karys′c′ hìnucca da Âgo?</t> </i>


text:
<pb/><t>Бачыш, шчасьце іхняе не ад іхніх рук. - Парада бязбожных, будзь далёкая ад мяне!</t> </p><i> <t>Bačyš, ščas′ce ìhnâe ne ad ìhnìh ruk. - Parada bâzbožnyh, budz′ dalëkaâ ad mâne!</t> </i>


text:
<t>Ці часта тухне сьвяцільня ў беззаконных, і нападае на іх бяда, і Ён дае ім на долю пакуты ў гневе Сваім?</t> </p><i> <t>Cì časta tuhne s′vâcìl′nâ ǔ bezzakonnyh, ì napadae na ìh bâda, ì Ën dae ìm na dolû pakuty ǔ gneve Svaìm?</t> </i>


text:
<pb/><t>Яны павінны быць, як саломінка перад ветрам, і як мякіна, якую нясе віхура.</t> </p><i> <t>Âny pavìnny byc′, âk salomìnka perad vetram, ì âk mâkìna, âkuû nâse vìhura.</t> </i>


text:
<pb/><t>Скажаш: Бог ашчаджае дзецям ягоным няшчасьце ягонае. - Хай аддасьць ён яму самому, каб ён гэта ведаў.</t> </p><i> <t>Skažaš: Bog aščadžae dzecâm âgonym nâščas′ce âgonae. - Haj addas′c′ ën âmu samomu, kab ën gèta vedaǔ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хай яго вочы ўбачаць няшчасьце ягонае, і хай ён сам п'е ад гневу ‹сеўладнага.</t> </p><i> <t>Haj âgo vočy ǔbačac′ nâščas′ce âgonae, ì haj ën sam p'e ad gnevu ‹seǔladnaga.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бо які яму клопат да дому свайго пасьля яго, калі лік месяцаў ягоных скончыцца?</t> </p><i> <t>Bo âkì âmu klopat da domu svajgo pas′lâ âgo, kalì lìk mesâcaǔ âgonyh skončycca?</t> </i>


text:
<pb/><t>Але ці Бога вучыць мудрасьці, калі Ён судзіць і вышніх?</t> </p><i> <t>Ale cì Boga vučyc′ mudras′cì, kalì Ën sudzìc′ ì vyšnìh?</t> </i>


text:
<t>Адзін памірае ў самай поўніцы сілы сваёй, цалкам спакойны і мірны;</t> </p><i> <t>Adzìn pamìrae ǔ samaj poǔnìcy sìly svaëj, calkam spakojny ì mìrny;</t> </i>


text:
<pb/><t>нутроба ягоная поўная тлушчу, і косткі ягоныя напоены мозакам.</t> </p><i> <t>nutroba âgonaâ poǔnaâ tlušču, ì kostkì âgonyâ napoeny mozakam.</t> </i>


text:
<pb/><t>А другі памірае з душою засмучанаю, не зазнаўшы дабра.</t> </p><i> <t>A drugì pamìrae z dušoû zasmučanaû, ne zaznaǔšy dabra.</t> </i>


text:
<pb/><t>І яны разам будуць ляжаць у пыле, і чэрві пакрыюць іх.</t> </p><i> <t>Ì âny razam buduc′ lâžac′ u pyle, ì čèrvì pakryûc′ ìh.</t> </i>


text:
<t>Ведаю я вашыя думкі і ўлоўкі, якія вы супраць мяне плецяце.</t> </p><i> <t>Vedaû â vašyâ dumkì ì ǔloǔkì, âkìâ vy suprac′ mâne plecâce.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вы скажаце: дзе дом князя, і дзе намёт, у якім жылі беззаконныя?</t> </p><i> <t>Vy skažace: dze dom knâzâ, ì dze namët, u âkìm žylì bezzakonnyâ?</t> </i>


text:
<pb/><t>Хіба вы ня пыталіся ў вандроўнікаў і не знаёмыя зь іхнімі назіраньнямі,</t> </p><i> <t>Hìba vy nâ pytalìsâ ǔ vandroǔnìkaǔ ì ne znaëmyâ z′ ìhnìmì nazìran′nâmì,</t> </i>


text:
<pb/><t>што ў дзень пагібелі літаваны бывае злодзей, у дзень гневу адводзіцца ўбок?</t> </p><i> <t>što ǔ dzen′ pagìbelì lìtavany byvae zlodzej, u dzen′ gnevu advodzìcca ǔbok?</t> </i>


text:
<pb/><t>Хто паставіць яму перад аблічча ягонае шлях ягоны, і хто аддасьць яму за тое, што ён учыняў?</t> </p><i> <t>Hto pastavìc′ âmu perad ablìčča âgonae šlâh âgony, ì hto addas′c′ âmu za toe, što ën učynâǔ?</t> </i>


text:
<pb/><t>Яго праводзяць да магілы і на яго магіле ставяць варту.</t> </p><i> <t>Âgo pravodzâc′ da magìly ì na âgo magìle stavâc′ vartu.</t> </i>


text:
<pb/><t>Салодкія яму камлыгі даліны, і за ім ідзе натоўп людзей, а тым, што ідуць перад ім, ліку няма.</t> </p><i> <t>Salodkìâ âmu kamlygì dalìny, ì za ìm ìdze natoǔp lûdzej, a tym, što ìduc′ perad ìm, lìku nâma.</t> </i>


text:
<pb/><t>Як жа вы хочаце суцяшаць мяне пустым? У вашых адказах застаецца толькі мана.</t> </p><i> <t>Âk ža vy hočace sucâšac′ mâne pustym? U vašyh adkazah zastaecca tol′kì mana.</t> </i>


text:
<t>хіба можа чалавек рабіць карысьць Богу? Разумны робіць карысьць сабе самому.</t> </p><i> <t>hìba moža čalavek rabìc′ karys′c′ Bogu? Razumny robìc′ karys′c′ sabe samomu.</t> </i>


text:
<pb/><t>Якая прыемнасьць Усеўладнаму з таго, што ты праведны? І ці будзе Яму выгода з таго, што ты трымаеш дарогі твае ў беззаганнасьці?</t> </p><i> <t>Âkaâ pryemnas′c′ Useǔladnamu z tago, što ty pravedny? Ì cì budze Âmu vygoda z tago, što ty trymaeš darogì tvae ǔ bezzagannas′cì?</t> </i>


text:
<pb/><t>Няўжо Ён, баючыся цябе, уступіць з табою ў спаборніцтва, пойдзе судзіцца з табою?</t> </p><i> <t>Nâǔžo Ën, baûčysâ câbe, ustupìc′ z taboû ǔ spabornìctva, pojdze sudzìcca z taboû?</t> </i>


text:
<pb/><t>Праўда, злосьць твая вялікая, і беззаконьням тваім няма краю.</t> </p><i> <t>Praǔda, zlos′c′ tvaâ vâlìkaâ, ì bezzakon′nâm tvaìm nâma kraû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Праўда, ты браў заклад у братоў тваіх ні за што і з паўголых здымаў вопратку.</t> </p><i> <t>Praǔda, ty braǔ zaklad u bratoǔ tvaìh nì za što ì z paǔgolyh zdymaǔ vopratku.</t> </i>


text:
<pb/><t>Стомленаму смагаю не падаваў вады напіцца і галоднаму адмаўляўся даць хлеба;</t> </p><i> <t>Stomlenamu smagaû ne padavaǔ vady napìcca ì galodnamu admaǔlâǔsâ dac′ hleba;</t> </i>


text:
<pb/><t>а чалавеку дужаму ты даваў зямлю, і заможны сяліўся на ёй.</t> </p><i> <t>a čalaveku dužamu ty davaǔ zâmlû, ì zamožny sâlìǔsâ na ëj.</t> </i>


text:
<pb/><t>Удоваў ты адсылаў ні з чым і сіротаў пакідаў з пустымі рукамі.</t> </p><i> <t>Udovaǔ ty adsylaǔ nì z čym ì sìrotaǔ pakìdaǔ z pustymì rukamì.</t> </i>


text:
<pb/><t>За тое вакол цябе петлі, і скалануў цябе нечаканы жах,</t> </p><i> <t>Za toe vakol câbe petlì, ì skalanuǔ câbe nečakany žah,</t> </i>


text:
<pb/><t>альбо цемра, у якой ты нічога ня бачыш, і мноства водаў пакрыла цябе.</t> </p><i> <t>al′bo cemra, u âkoj ty nìčoga nâ bačyš, ì mnostva vodaǔ pakryla câbe.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці ня вышэй за нябёсы Бог? паглядзі ўгору на зоркі, як яны высока!</t> </p><i> <t>Cì nâ vyšèj za nâbësy Bog? paglâdzì ǔgoru na zorkì, âk âny vysoka!</t> </i>


text:
<pb/><t>І ты кажаш: што ведае Бог? ці можа Ён судзіць праз цемру?</t> </p><i> <t>Ì ty kažaš: što vedae Bog? cì moža Ën sudzìc′ praz cemru?</t> </i>


text:
<pb/><t>Хмары - заслона Ягоная, так што Ён ня бачыць, а ходзіць толькі па нябесным коле.</t> </p><i> <t>Hmary - zaslona Âgonaâ, tak što Ën nâ bačyc′, a hodzìc′ tol′kì pa nâbesnym kole.</t> </i>


text:
<pb/><t>Няўжо ты трымаешся шляху старажытных, па якім ішлі людзі беззаконныя,</t> </p><i> <t>Nâǔžo ty trymaešsâ šlâhu staražytnyh, pa âkìm ìšlì lûdzì bezzakonnyâ,</t> </i>


text:
<pb/><t>якія раней часу былі зьнішчаны, калі вада разлілася пад аснову іхнюю?</t> </p><i> <t>âkìâ ranej času bylì z′nìščany, kalì vada razlìlasâ pad asnovu ìhnûû?</t> </i>


text:
<pb/><t>Яны казалі: адыдзі ад нас! І што зрабіў ім Усеўладны?</t> </p><i> <t>Âny kazalì: adydzì ad nas! Ì što zrabìǔ ìm Useǔladny?</t> </i>


text:
<pb/><t>А Ён напаўняў дамы іхнія дабром. Але рада бязбожных будзь далёка ад мяне!</t> </p><i> <t>A Ën napaǔnâǔ damy ìhnìâ dabrom. Ale rada bâzbožnyh budz′ dalëka ad mâne!</t> </i>


text:
<pb/><t>Бачылі праведнікі і радаваліся, і беззаганны сьмяяўся зь яго:</t> </p><i> <t>Bačylì pravednìkì ì radavalìsâ, ì bezzaganny s′mââǔsâ z′ âgo:</t> </i>


text:
<pb/><t>вораг наш зьнішчаны, а што засталося пасьля іх, тое пажэр агонь.</t> </p><i> <t>vorag naš z′nìščany, a što zastalosâ pas′lâ ìh, toe pažèr agon′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Зблізіся ж зь Ім - і будзеш спакойны: праз гэта прыйдзе да цябе дабро.</t> </p><i> <t>Zblìzìsâ ž z′ Ìm - ì budzeš spakojny: praz gèta pryjdze da câbe dabro.</t> </i>


text:
<pb/><t>Прымі з вуснаў Ягоных закон і пакладзі слова Ягонае ў сэрца тваё.</t> </p><i> <t>Prymì z vusnaǔ Âgonyh zakon ì pakladzì slova Âgonae ǔ sèrca tvaë.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі ты зьвернешся да ‹сеўладнага, дык зноў уладзішся, адвядзеш беззаконьне ад намёта твайго</t> </p><i> <t>Kalì ty z′vernešsâ da ‹seǔladnaga, dyk znoǔ uladzìšsâ, advâdzeš bezzakon′ne ad namëta tvajgo</t> </i>


text:
<pb/><t>і будзеш кідаць у пыл бліскучы метал, і ў каменьне патокаў - золата Афірскае.</t> </p><i> <t>ì budzeš kìdac′ u pyl blìskučy metal, ì ǔ kamen′ne patokaǔ - zolata Afìrskae.</t> </i>


text:
<pb/><t>І будзе ‹сеўладны тваім золатам і бліскучым срэбрам у цябе,</t> </p><i> <t>Ì budze ‹seǔladny tvaìm zolatam ì blìskučym srèbram u câbe,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо тады будзеш радавацца ва ‹сеўладным і падымеш да Бога аблічча тваё.</t> </p><i> <t>bo tady budzeš radavacca va ‹seǔladnym ì padymeš da Boga ablìčča tvaë.</t> </i>


text:
<pb/><t>Памолішся Яму, і Ён пачуе цябе, і ты выканаеш абяцаньні твае.</t> </p><i> <t>Pamolìšsâ Âmu, ì Ën pačue câbe, ì ty vykanaeš abâcan′nì tvae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Замысьліш намер, і ён зьдзейсьніцца ў цябе, над дарогамі тваімі будзе зьзяць сьвятло.</t> </p><i> <t>Zamys′lìš namer, ì ën z′dzejs′nìcca ǔ câbe, nad darogamì tvaìmì budze z′zâc′ s′vâtlo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі хто зьнішчаны будзе, ты скажаш: узвышэньне! і Ён уратуе таго, хто панік абліччам,</t> </p><i> <t>Kalì hto z′nìščany budze, ty skažaš: uzvyšèn′ne! ì Ën uratue tago, hto panìk ablìččam,</t> </i>


text:
<pb/><t>выбавіць і небязьвіннага, і ён выратуецца чысьцінёю рук тваіх.</t> </p><i> <t>vybavìc′ ì nebâz′vìnnaga, ì ën vyratuecca čys′cìnëû ruk tvaìh.</t> </i>


text:
<t>яшчэ і цяпер горкае слова маё: пакуты мае цяжэйшыя за стогны мае.</t> </p><i> <t>âščè ì câper gorkae slova maë: pakuty mae câžèjšyâ za stogny mae.</t> </i>


text:
<pb/><t>О, калі б я ведаў, дзе знайсьці Яго, і мог падысьці да трона Ягонага!</t> </p><i> <t>O, kalì b â vedaǔ, dze znajs′cì Âgo, ì mog padys′cì da trona Âgonaga!</t> </i>


text:
<pb/><t>Я выклаў бы прад Ім усё маё і вусны мае напоўніў бы апраўданьнямі;</t> </p><i> <t>Â vyklaǔ by prad Ìm usë maë ì vusny mae napoǔnìǔ by apraǔdan′nâmì;</t> </i>


text:
<pb/><t>уведаў бы словы, якімі Ён адкажа мне, і зразумеў бы, што Ён скажа мне.</t> </p><i> <t>uvedaǔ by slovy, âkìmì Ën adkaža mne, ì zrazumeǔ by, što Ën skaža mne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Няўжо Ён у поўнай магутнасьці пачаў бы спаборнічаць са мною? О, не! Няхай бы толькі даў увагі мне.</t> </p><i> <t>Nâǔžo Ën u poǔnaj magutnas′cì pačaǔ by spabornìčac′ sa mnoû? O, ne! Nâhaj by tol′kì daǔ uvagì mne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Тады праведнік мог бы спаборнічаць зь Ім, - і я назаўсёды атрымаў бы свабоду ад Судзьдзі майго.</t> </p><i> <t>Tady pravednìk mog by spabornìčac′ z′ Ìm, - ì â nazaǔsëdy atrymaǔ by svabodu ad Sudz′dzì majgo.</t> </i>


text:
<t>Але вось, я іду наперад - і няма Яго, назад - і не знаходжу Яго;</t> </p><i> <t>Ale vos′, â ìdu naperad - ì nâma Âgo, nazad - ì ne znahodžu Âgo;</t> </i>


text:
<pb/><t>ці робіць Ён што зь левага боку, я ня бачу; ці хаваецца з правага, не разгледжу.</t> </p><i> <t>cì robìc′ Ën što z′ levaga boku, â nâ baču; cì havaecca z pravaga, ne razgledžu.</t> </i>


text:
<pb/><t>Але Ён ведае шлях мой; няхай выпрабуе мяне, - выйду, як золата.</t> </p><i> <t>Ale Ën vedae šlâh moj; nâhaj vyprabue mâne, - vyjdu, âk zolata.</t> </i>


text:
<pb/><t>Нага мая цьвёрда трымаецца сьцежкі Ягонай; шляхі Ягоныя я захоўваў і ня ўхіляўся зь іх.</t> </p><i> <t>Naga maâ c′vërda trymaecca s′cežkì Âgonaj; šlâhì Âgonyâ â zahoǔvaǔ ì nâ ǔhìlâǔsâ z′ ìh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ад наказаў вуснаў Ягоных не адступаўся; словы вуснаў Ягоных захоўваў болей, чым мае правілы.</t> </p><i> <t>Ad nakazaǔ vusnaǔ Âgonyh ne adstupaǔsâ; slovy vusnaǔ Âgonyh zahoǔvaǔ bolej, čym mae pravìly.</t> </i>


text:
<pb/><t>Але Ён цьвёрды; і хто ўхіліць Яго? Ён робіць, чаго хоча душа Ягоная.</t> </p><i> <t>Ale Ën c′vërdy; ì hto ǔhìlìc′ Âgo? Ën robìc′, čago hoča duša Âgonaâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Так, Ён выканаў тое, што належала мне, і падобнага на гэта многа ў Яго.</t> </p><i> <t>Tak, Ën vykanaǔ toe, što naležala mne, ì padobnaga na gèta mnoga ǔ Âgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Таму я дрыжу прад абліччам Ягоным; разважаю - і баюся Яго.</t> </p><i> <t>Tamu â dryžu prad ablìččam Âgonym; razvažaû - ì baûsâ Âgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бог расслабіў сэрца маё, і ‹сеўладны напалохаў мяне.</t> </p><i> <t>Bog rasslabìǔ sèrca maë, ì ‹seǔladny napalohaǔ mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Чаму я ня зьнішчаны раней за гэтую цемру, і Ён не схаваў мораку ад твару майго!</t> </p><i> <t>Čamu â nâ z′nìščany ranej za gètuû cemru, ì Ën ne shavaǔ moraku ad tvaru majgo!</t> </i>


text:
<pb/><t>Чаму не схаваныя ад Усемагутнага часіны, і тыя, што ведаюць Яго, ня бачаць дзён Ягоных?</t> </p><i> <t>Čamu ne shavanyâ ad Usemagutnaga časìny, ì tyâ, što vedaûc′ Âgo, nâ bačac′ dzën Âgonyh?</t> </i>


text:
<pb/><t>Межы перасоўваюць, гоняць статкі і пасьвяць у сябе;</t> </p><i> <t>Mežy perasoǔvaûc′, gonâc′ statkì ì pas′vâc′ u sâbe;</t> </i>


text:
<pb/><t>у сіротаў зводзяць асла, ва ўдавы бяруць пад заклад вала;</t> </p><i> <t>u sìrotaǔ zvodzâc′ asla, va ǔdavy bâruc′ pad zaklad vala;</t> </i>


text:
<pb/><t>бедных спіхваюць з дарогі, усе прыніжаныя зямлі вымушаны хавацца.</t> </p><i> <t>bednyh spìhvaûc′ z darogì, use prynìžanyâ zâmlì vymušany havacca.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вось яны, як дзікія аслы ў пустыні, выходзяць на дзею сваю, устаючы рана на здабычу; стэп дае хлеб ім і дзецям іхнім;</t> </p><i> <t>Vos′ âny, âk dzìkìâ asly ǔ pustynì, vyhodzâc′ na dzeû svaû, ustaûčy rana na zdabyču; stèp dae hleb ìm ì dzecâm ìhnìm;</t> </i>


text:
<pb/><t>жнуць яны на полі не сваім і зьбіраюць вінагарад у бязбожніка;</t> </p><i> <t>žnuc′ âny na polì ne svaìm ì z′bìraûc′ vìnagarad u bâzbožnìka;</t> </i>


text:
<pb/><t>голыя начуюць без покрыва і бяз вопраткі на сьцюжы;</t> </p><i> <t>golyâ načuûc′ bez pokryva ì bâz vopratkì na s′cûžy;</t> </i>


text:
<pb/><t>мокнуць ад горных дажджоў і, ня маючы сховішча, ціснуцца да скалы;</t> </p><i> <t>moknuc′ ad gornyh daždžoǔ ì, nâ maûčy shovìšča, cìsnucca da skaly;</t> </i>


text:
<pb/><t>адрываюць ад саскоў сірату і з убогага бяруць заклад;</t> </p><i> <t>adryvaûc′ ad saskoǔ sìratu ì z ubogaga bâruc′ zaklad;</t> </i>


text:
<pb/><t>прымушаюць хадзіць голымі, без адзеньня, і галодных кормяць каласамі;</t> </p><i> <t>prymušaûc′ hadzìc′ golymì, bez adzen′nâ, ì galodnyh kormâc′ kalasamì;</t> </i>


text:
<pb/><t>паміж сьценамі чавяць алей аліўкавы, топчуць у чавілах і прагнуць.</t> </p><i> <t>pamìž s′cenamì čavâc′ alej alìǔkavy, topčuc′ u čavìlah ì pragnuc′.</t> </i>


text:
<pb/><t>У горадзе людзі стогнуць, і душа забіваных енчыць, і Бог не забараняе гэтага.</t> </p><i> <t>U goradze lûdzì stognuc′, ì duša zabìvanyh enčyc′, ì Bog ne zabaranâe gètaga.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ёсьць сярод іх ворагі сьвятла, ня ведаюць ягоных шляхоў і ня ходзяць па сьцежках ягоных.</t> </p><i> <t>Ës′c′ sârod ìh voragì s′vâtla, nâ vedaûc′ âgonyh šlâhoǔ ì nâ hodzâc′ pa s′cežkah âgonyh.</t> </i>


text:
<pb/><t>На золку ўстае забойца, забівае беднага і ўбогага, а ўначы бывае злодзеем.</t> </p><i> <t>Na zolku ǔstae zabojca, zabìvae bednaga ì ǔbogaga, a ǔnačy byvae zlodzeem.</t> </i>


text:
<pb/><t>І вока пералюбніка чакае сутоньня, кажучы: нічыё вока ня ўбачыць мяне, - і захінае твар.</t> </p><i> <t>Ì voka peralûbnìka čakae suton′nâ, kažučy: nìčyë voka nâ ǔbačyc′ mâne, - ì zahìnae tvar.</t> </i>


text:
<pb/><t>У цемры падкопваюцца пад дамы, якія ўдзень яны прыкмецілі сабе; ня ведаюць сьвятла.</t> </p><i> <t>U cemry padkopvaûcca pad damy, âkìâ ǔdzen′ âny prykmecìlì sabe; nâ vedaûc′ s′vâtla.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бо ім раніца - сьмяротны цень, бо яны знаёмыя з жахамі сьмяротнага ценю.</t> </p><i> <t>Bo ìm ranìca - s′mârotny cen′, bo âny znaëmyâ z žahamì s′mârotnaga cenû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Лёгкі такі на паверхні вады, праклятая доля ягоная на зямлі, і не глядзіць ён на дарогу садоў вінаградных.</t> </p><i> <t>Lëgkì takì na paverhnì vady, praklâtaâ dolâ âgonaâ na zâmlì, ì ne glâdzìc′ ën na darogu sadoǔ vìnagradnyh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Засуш і сьпёка паглынаюць сьнегавую ваду: так апраметная - грэшнікаў.</t> </p><i> <t>Zasuš ì s′pëka paglynaûc′ s′negavuû vadu: tak aprametnaâ - grèšnìkaǔ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Няхай забудзе яго нутроба матчыная; няхай ласуецца ім чарвяк; няхай не захаваецца пра яго памяць; як дрэва, няхай зломіцца беззаконьнік,</t> </p><i> <t>Nâhaj zabudze âgo nutroba matčynaâ; nâhaj lasuecca ìm čarvâk; nâhaj ne zahavaecca pra âgo pamâc′; âk drèva, nâhaj zlomìcca bezzakon′nìk,</t> </i>


text:
<pb/><t>які прыгнятае бязьдзетную, якая не раджала, і ўдаве ня робіць дабра.</t> </p><i> <t>âkì prygnâtae bâz′dzetnuû, âkaâ ne radžala, ì ǔdave nâ robìc′ dabra.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён і дужых зводзіць сілаю сваёю; ён устае, і ніхто ня пэўны за жыцьцё сваё.</t> </p><i> <t>Ën ì dužyh zvodzìc′ sìlaû svaëû; ën ustae, ì nìhto nâ pèǔny za žyc′cë svaë.</t> </i>


text:
<pb/><t>А Ён дае яму ўсё для бясьпекі, і ён на тое абапіраецца, і вочы Ягоныя бачаць шляхі іхнія.</t> </p><i> <t>A Ën dae âmu ǔsë dlâ bâs′pekì, ì ën na toe abapìraecca, ì vočy Âgonyâ bačac′ šlâhì ìhnìâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Падняліся высока, - і вось, няма іх; падаюць, і паміраюць, як і ўсе, і, як вярхі каласкоў, зразаюцца.</t> </p><i> <t>Padnâlìsâ vysoka, - ì vos′, nâma ìh; padaûc′, ì pamìraûc′, âk ì ǔse, ì, âk vârhì kalaskoǔ, zrazaûcca.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі гэта ня так, - хто выкрые мяне за ману і ў нівеч аберне словы мае?</t> </p><i> <t>Kalì gèta nâ tak, - hto vykrye mâne za manu ì ǔ nìveč aberne slovy mae?</t> </i>


text:
<t>улада і страх у Яго; Ён творыць сьвет на вышынях Сваіх!</t> </p><i> <t>ulada ì strah u Âgo; Ën tvoryc′ s′vet na vyšynâh Svaìh!</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці ёсьць лік войску Ягонаму? і над кім ня ўзыходзіць сьвятло Ягонае?</t> </p><i> <t>Cì ës′c′ lìk vojsku Âgonamu? ì nad kìm nâ ǔzyhodzìc′ s′vâtlo Âgonae?</t> </i>


text:
<pb/><t>І як апраўдаецца чалавек прад Богам, і як быць чыстым народжанаму жанчынай?</t> </p><i> <t>Ì âk apraǔdaecca čalavek prad Bogam, ì âk byc′ čystym narodžanamu žančynaj?</t> </i>


text:
<pb/><t>Вось нават месяц, і той нясьветлы, і зоркі нячыстыя прад вачыма Ягонымі.</t> </p><i> <t>Vos′ navat mesâc, ì toj nâs′vetly, ì zorkì nâčystyâ prad vačyma Âgonymì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Тым меней чалавек, які ёсьць чарвяк, і сын чалавечы, які ёсьць моль.</t> </p><i> <t>Tym menej čalavek, âkì ës′c′ čarvâk, ì syn čalavečy, âkì ës′c′ mol′.</t> </i>


text:
<t>як ты дапамог бясьсіламу, падтрымаў мышцу нямоглага!</t> </p><i> <t>âk ty dapamog bâs′sìlamu, padtrymaǔ myšcu nâmoglaga!</t> </i>


text:
<pb/><t>Як раду ты даў ня мудраму і як ва ўсёй поўніцы растлумачыў!</t> </p><i> <t>Âk radu ty daǔ nâ mudramu ì âk va ǔsëj poǔnìcy rastlumačyǔ!</t> </i>


text:
<pb/><t>Каму ты казаў гэтыя словы, і чый дух выходзіў зь цябе?</t> </p><i> <t>Kamu ty kazaǔ gètyâ slovy, ì čyj duh vyhodzìǔ z′ câbe?</t> </i>


text:
<t>Рэфаімы трымцяць пад водамі, і тыя, што жывуць у іх.</t> </p><i> <t>Rèfaìmy trymcâc′ pad vodamì, ì tyâ, što žyvuc′ u ìh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Апраметная аголена прад Ім, і няма покрыва Авадону.</t> </p><i> <t>Aprametnaâ agolena prad Ìm, ì nâma pokryva Avadonu.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён расхінуў поўнач над пустатою, павесіў зямлю ні на чым.</t> </p><i> <t>Ën rashìnuǔ poǔnač nad pustatoû, pavesìǔ zâmlû nì na čym.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён заключае воды ў аблоках Сваіх, і воблака не расьсядаецца пад імі.</t> </p><i> <t>Ën zaklûčae vody ǔ ablokah Svaìh, ì voblaka ne ras′sâdaecca pad ìmì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён паставіў трон Свой, расхінуў над ім воблака Сваё.</t> </p><i> <t>Ën pastavìǔ tron Svoj, rashìnuǔ nad ìm voblaka Svaë.</t> </i>


text:
<pb/><t>Рысу правёў над паверхняю вады, да межаў сьвятла зь цемраю.</t> </p><i> <t>Rysu pravëǔ nad paverhnâû vady, da mežaǔ s′vâtla z′ cemraû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Слупы нябёсаў дрыжаць і жахаюцца ад грозьбы Ягонай.</t> </p><i> <t>Slupy nâbësaǔ dryžac′ ì žahaûcca ad groz′by Âgonaj.</t> </i>


text:
<pb/><t>Сілаю Сваёю хвалюе мора і розумам Сваім змагае ягоную дзёрзкасьць.</t> </p><i> <t>Sìlaû Svaëû hvalûe mora ì rozumam Svaìm zmagae âgonuû dzërzkas′c′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ад духу Ягонага - цудоўнасьць неба; рука Ягоная ўтварыла борздага скарпіёна.</t> </p><i> <t>Ad duhu Âgonaga - cudoǔnas′c′ neba; ruka Âgonaâ ǔtvaryla borzdaga skarpìëna.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вось, гэта частка шляхоў Ягоных; і як мала мы чулі пра Яго! А гром магутнасьці Ягонай хто можа зразумець?</t> </p><i> <t>Vos′, gèta častka šlâhoǔ Âgonyh; ì âk mala my čulì pra Âgo! A grom magutnas′cì Âgonaj hto moža zrazumec′?</t> </i>


text:
<pb/><t>І гаварыў далей Ёў сваё ўзьнёслае слова і сказаў:</t> </p><i> <t>Ì gavaryǔ dalej Ëǔ svaë ǔz′nëslae slova ì skazaǔ:</t> </i>


text:
<t>жывы Бог, Які пазбавіў мяне суду, і ‹семагутны, Які засмуціў душу маю,</t> </p><i> <t>žyvy Bog, Âkì pazbavìǔ mâne sudu, ì ‹semagutny, Âkì zasmucìǔ dušu maû,</t> </i>


text:
<pb/><t>што, пакуль яшчэ дыханьне маё ўва мне і дух Божы ў ноздрах маіх,</t> </p><i> <t>što, pakul′ âščè dyhan′ne maë ǔva mne ì duh Božy ǔ nozdrah maìh,</t> </i>


text:
<pb/><t>ня скажуць вусны мае няпраўды, і язык мой ня вымавіць ілжы!</t> </p><i> <t>nâ skažuc′ vusny mae nâpraǔdy, ì âzyk moj nâ vymavìc′ ìlžy!</t> </i>


text:
<pb/><t>Я далёкі ад таго, каб прызнаць вас справядлівымі; пакуль не памру, не саступлю беззаганнасьці маёй.</t> </p><i> <t>Â dalëkì ad tago, kab pryznac′ vas spravâdlìvymì; pakul′ ne pamru, ne sastuplû bezzagannas′cì maëj.</t> </i>


text:
<pb/><t>Моцна трымаў я праўду маю і ня ўпушчу яе; не папракне мяне сэрца маё праз усе дні мае.</t> </p><i> <t>Mocna trymaǔ â praǔdu maû ì nâ ǔpušču âe; ne paprakne mâne sèrca maë praz use dnì mae.</t> </i>


text:
<t>Вораг мой будзе, як бязбожнік, і паўсталы супроць мяне, як беззаконьнік.</t> </p><i> <t>Vorag moj budze, âk bâzbožnìk, ì paǔstaly suproc′ mâne, âk bezzakon′nìk.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бо якая надзея крывадушніку, калі возьме, калі вырве Бог душу ягоную?</t> </p><i> <t>Bo âkaâ nadzeâ kryvadušnìku, kalì voz′me, kalì vyrve Bog dušu âgonuû?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці пачуе Бог лямант ягоны, калі прыйдзе на яго бяда?</t> </p><i> <t>Cì pačue Bog lâmant âgony, kalì pryjdze na âgo bâda?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці будзе ён суцяшацца ‹семагутным і заклікаць Бога ў любы час?</t> </p><i> <t>Cì budze ën sucâšacca ‹semagutnym ì zaklìkac′ Boga ǔ lûby čas?</t> </i>


text:
<pb/><t>Абвяшчу вам, што ў руцэ Божай; што ва ‹семагутнага, ня ўтою.</t> </p><i> <t>Abvâšču vam, što ǔ rucè Božaj; što va ‹semagutnaga, nâ ǔtoû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вось, усе вы і самыя бачылі; і навошта вы столькі пустасловіце?</t> </p><i> <t>Vos′, use vy ì samyâ bačylì; ì navošta vy stol′kì pustaslovìce?</t> </i>


text:
<pb/><t>Вось доля чалавеку беззаконнаму ад Бога, і спадчына, якую атрымліваюць ад Усеўладнага прыгнятальнікі.</t> </p><i> <t>Vos′ dolâ čalaveku bezzakonnamu ad Boga, ì spadčyna, âkuû atrymlìvaûc′ ad Useǔladnaga prygnâtal′nìkì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі памнажаюцца сыны ягоныя, дык пад меч; і нашчадкі яго не насыцяцца хлебам.</t> </p><i> <t>Kalì pamnažaûcca syny âgonyâ, dyk pad meč; ì naščadkì âgo ne nasycâcca hlebam.</t> </i>


text:
<pb/><t>Тых, што засталіся пасьля яго, сьмерць зьвядзе ў магілу, і ўдовы іхнія ня будуць плакаць.</t> </p><i> <t>Tyh, što zastalìsâ pas′lâ âgo, s′merc′ z′vâdze ǔ magìlu, ì ǔdovy ìhnìâ nâ buduc′ plakac′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі ён набярэ кучы срэбра, як пылу, і нарыхтуе вопраткі, як гразі,</t> </p><i> <t>Kalì ën nabârè kučy srèbra, âk pylu, ì naryhtue vopratkì, âk grazì,</t> </i>


text:
<pb/><t>дык ён нарыхтуе, а апранацца будзе праведнік, і срэбра атрымае сабе ў долю беспахібнік.</t> </p><i> <t>dyk ën naryhtue, a apranacca budze pravednìk, ì srèbra atrymae sabe ǔ dolû bespahìbnìk.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён будуе, як моль, дом свой і, як вартаўнік, робіць сабе будан;</t> </p><i> <t>Ën budue, âk mol′, dom svoj ì, âk vartaǔnìk, robìc′ sabe budan;</t> </i>


text:
<pb/><t>кладзецца спаць багатым і такім не ўстае; расплюшчвае вочы свае, і ён ужо ня той.</t> </p><i> <t>kladzecca spac′ bagatym ì takìm ne ǔstae; rasplûščvae vočy svae, ì ën užo nâ toj.</t> </i>


text:
<pb/><t>Як воды, спасьцігнуць яго жахі; уначы падхопіць яго бура.</t> </p><i> <t>Âk vody, spas′cìgnuc′ âgo žahì; unačy padhopìc′ âgo bura.</t> </i>


text:
<pb/><t>Падыме яго ўсходні вецер і панясе, і ён порстка пабяжыць ад яго.</t> </p><i> <t>Padyme âgo ǔshodnì vecer ì panâse, ì ën porstka pabâžyc′ ad âgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Памкнецца на яго і не пашкадуе, як бы ён ні высільваўся, каб уцячы ад рукі ягонай.</t> </p><i> <t>Pamknecca na âgo ì ne paškadue, âk by ën nì vysìl′vaǔsâ, kab ucâčy ad rukì âgonaj.</t> </i>


text:
<pb/><t>Пляснуць па ім рукамі і пасьвішчуць над ім зь месца ягонага!</t> </p><i> <t>Plâsnuc′ pa ìm rukamì ì pas′vìščuc′ nad ìm z′ mesca âgonaga!</t> </i>


text:
<pb/><t>Так! У срэбра ёсьць вытокавая жыліна, і ў золата месца, дзе яго плавяць.</t> </p><i> <t>Tak! U srèbra ës′c′ vytokavaâ žylìna, ì ǔ zolata mesca, dze âgo plavâc′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Жалеза здабываецца зь зямлі; з каменьня выплаўляецца медзь.</t> </p><i> <t>Žaleza zdabyvaecca z′ zâmlì; z kamen′nâ vyplaǔlâecca medz′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Чалавек кладзе мяжу цемры і старанна шукае камень у змроку і цяні сьмяротным.</t> </p><i> <t>Čalavek kladze mâžu cemry ì staranna šukae kamen′ u zmroku ì cânì s′mârotnym.</t> </i>


text:
<pb/><t>Выкопваюць рудню ў мясьцінах, забытых нагою, спускаюцца ўглыбіню, вісяць і зыбаюцца ўдалечыні ад людзей.</t> </p><i> <t>Vykopvaûc′ rudnû ǔ mâs′cìnah, zabytyh nagoû, spuskaûcca ǔglybìnû, vìsâc′ ì zybaûcca ǔdalečynì ad lûdzej.</t> </i>


text:
<pb/><t>Зямля, на якой вырастае хлеб, усярэдзіне перакапана як бы агнём.</t> </p><i> <t>Zâmlâ, na âkoj vyrastae hleb, usârèdzìne perakapana âk by agnëm.</t> </i>


text:
<pb/><t>Камяні яе - месца сапфіра, і ў ёй пясчынкі золата.</t> </p><i> <t>Kamânì âe - mesca sapfìra, ì ǔ ëj pâsčynkì zolata.</t> </i>


text:
<pb/><t>Сьцежкі туды ня ведае драпежная птушка, і ня бачыла яе вока каршуна;</t> </p><i> <t>S′cežkì tudy nâ vedae drapežnaâ ptuška, ì nâ bačyla âe voka karšuna;</t> </i>


text:
<pb/><t>не тапталі яе львы, і не хадзіў па ёй шакал.</t> </p><i> <t>ne taptalì âe l′vy, ì ne hadzìǔ pa ëj šakal.</t> </i>


text:
<pb/><t>На граніт кладзе ён руку сваю, з коранем перакульвае горы;</t> </p><i> <t>Na granìt kladze ën ruku svaû, z koranem perakul′vae gory;</t> </i>


text:
<pb/><t>у камянях прасякае каналы, і ўсё каштоўнае бачыць вока ягонае;</t> </p><i> <t>u kamânâh prasâkae kanaly, ì ǔsë kaštoǔnae bačyc′ voka âgonae;</t> </i>


text:
<pb/><t>спыняе цячэньне патокаў і схаванае выносіць на сьвятло.</t> </p><i> <t>spynâe câčèn′ne patokaǔ ì shavanae vynosìc′ na s′vâtlo.</t> </i>


text:
<t>Але дзе мудрасьць жыве? і дзе месца розуму?</t> </p><i> <t>Ale dze mudras′c′ žyve? ì dze mesca rozumu?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ня ведае чалавек цаны яе, і яна ня жыве на зямлі жывых.</t> </p><i> <t>Nâ vedae čalavek cany âe, ì âna nâ žyve na zâmlì žyvyh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бездань кажа: не ўва мне яна; і мора кажа: не ў мяне.</t> </p><i> <t>Bezdan′ kaža: ne ǔva mne âna; ì mora kaža: ne ǔ mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Не даецца яна за золата, і не набываецца яна за вагу срэбра.</t> </p><i> <t>Ne daecca âna za zolata, ì ne nabyvaecca âna za vagu srèbra.</t> </i>


text:
<pb/><t>Не ацэньваецца яна золатам Афірскім, ні каштоўным аніксам, ні сапфірам;</t> </p><i> <t>Ne acèn′vaecca âna zolatam Afìrskìm, nì kaštoǔnym anìksam, nì sapfìram;</t> </i>


text:
<pb/><t>не раўняецца зь ёю золата і крышталь, і ня выменяеш яе на посуд з чыстага золата.</t> </p><i> <t>ne raǔnâecca z′ ëû zolata ì kryštal′, ì nâ vymenâeš âe na posud z čystaga zolata.</t> </i>


text:
<pb/><t>А пра каралы і жэмчуг і згадваць няма чаго, і набыцьцё мудрасьці вышэй за рубіны.</t> </p><i> <t>A pra karaly ì žèmčug ì zgadvac′ nâma čago, ì nabyc′cë mudras′cì vyšèj za rubìny.</t> </i>


text:
<pb/><t>Не раўняецца зь ёю тапаз Эфіопскі; чыстым золатам не ацэньваецца яна.</t> </p><i> <t>Ne raǔnâecca z′ ëû tapaz Èfìopskì; čystym zolatam ne acèn′vaecca âna.</t> </i>


text:
<t>Адкуль жа выходзіць мудрасьць? і дзе месца розуму?</t> </p><i> <t>Adkul′ ža vyhodzìc′ mudras′c′? ì dze mesca rozumu?</t> </i>


text:
<pb/><t>Схавана яна ад вачэй усяго жывога і ад птушак нябесных утоена.</t> </p><i> <t>Shavana âna ad vačèj usâgo žyvoga ì ad ptušak nâbesnyh utoena.</t> </i>


text:
<pb/><t>Авадон і сьмерць кажуць: вушамі нашымі чулі мы чутку пра яе.</t> </p><i> <t>Avadon ì s′merc′ kažuc′: vušamì našymì čulì my čutku pra âe.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бог ведае шлях яе, і Ён ведае месца яе.</t> </p><i> <t>Bog vedae šlâh âe, ì Ën vedae mesca âe.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бо бачыць да краёў зямлі і бачыць пад усім небам.</t> </p><i> <t>Bo bačyc′ da kraëǔ zâmlì ì bačyc′ pad usìm nebam.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі Ён ветру даваў вагу і разьмяшчаў ваду па меры,</t> </p><i> <t>Kalì Ën vetru davaǔ vagu ì raz′mâščaǔ vadu pa mery,</t> </i>


text:
<pb/><t>калі назначаў статут дажджу і шлях маланцы громаноснай,</t> </p><i> <t>kalì naznačaǔ statut daždžu ì šlâh malancy gromanosnaj,</t> </i>


text:
<pb/><t>тады Ён бачыў яе і паказаў яе, падрыхтаваў яе і яшчэ выпрабаваў яе</t> </p><i> <t>tady Ën bačyǔ âe ì pakazaǔ âe, padryhtavaǔ âe ì âščè vyprabavaǔ âe</t> </i>


text:
<pb/><t>і сказаў чалавеку: вось страх Гасподні ёсьць сапраўдная мудрасьць, і аддаленьне ад ліха - розум.</t> </p><i> <t>ì skazaǔ čalaveku: vos′ strah Gaspodnì ës′c′ sapraǔdnaâ mudras′c′, ì addalen′ne ad lìha - rozum.</t> </i>


text:
<pb/><t>І гаварыў далей Ёў слова сваё і сказаў:</t> </p><i> <t>Ì gavaryǔ dalej Ëǔ slova svaë ì skazaǔ:</t> </i>


text:
<t>о, калі б я быў, як у ранейшыя месяцы, як у тыя дні, калі Бог асланяў мяне,</t> </p><i> <t>o, kalì b â byǔ, âk u ranejšyâ mesâcy, âk u tyâ dnì, kalì Bog aslanâǔ mâne,</t> </i>


text:
<pb/><t>калі сьвяцільня Ягоная сьвяціла над галавою маёю, і я пры сьвятле Ягоным хадзіў у цемры;</t> </p><i> <t>kalì s′vâcìl′nâ Âgonaâ s′vâcìla nad galavoû maëû, ì â pry s′vâtle Âgonym hadzìǔ u cemry;</t> </i>


text:
<pb/><t>як быў я ў дні маладосьці маёй, калі ласка Божая была над намётам маім,</t> </p><i> <t>âk byǔ â ǔ dnì malados′cì maëj, kalì laska Božaâ byla nad namëtam maìm,</t> </i>


text:
<pb/><t>калі яшчэ ўсеўладны быў са мною, і дзеці мае вакол мяне,</t> </p><i> <t>kalì âščè ǔseǔladny byǔ sa mnoû, ì dzecì mae vakol mâne,</t> </i>


text:
<pb/><t>калі шляхі мае абмываліся малаком і скала крынічыла мне ручаі алею!</t> </p><i> <t>kalì šlâhì mae abmyvalìsâ malakom ì skala krynìčyla mne ručaì aleû!</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі я выходзіў да брамы горада і на плошчы ставіў седзішча сваё,</t> </p><i> <t>Kalì â vyhodzìǔ da bramy gorada ì na ploščy stavìǔ sedzìšča svaë,</t> </i>


text:
<pb/><t>хлопцы, убачыўшы мяне, хаваліся, а старыя ўставалі і стаялі;</t> </p><i> <t>hlopcy, ubačyǔšy mâne, havalìsâ, a staryâ ǔstavalì ì staâlì;</t> </i>


text:
<pb/><t>князі ўстрымліваліся ад прамовы і пальцы клалі на вусны свае;</t> </p><i> <t>knâzì ǔstrymlìvalìsâ ad pramovy ì pal′cy klalì na vusny svae;</t> </i>


text:
<pb/><t>голас знакамітых змаўкаў, і язык у іх прыліпаў да паднябеньн я іхняга.</t> </p><i> <t>golas znakamìtyh zmaǔkaǔ, ì âzyk u ìh prylìpaǔ da padnâben′n â ìhnâga.</t> </i>


text:
<t>Вуха, якое чула мяне, улешчвала мяне; вока, якое бачыла, хваліла мяне,</t> </p><i> <t>Vuha, âkoe čula mâne, uleščvala mâne; voka, âkoe bačyla, hvalìla mâne,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо я ратаваў пакутніка, які енчыў, і сірату бездапаможнага.</t> </p><i> <t>bo â ratavaǔ pakutnìka, âkì enčyǔ, ì sìratu bezdapamožnaga.</t> </i>


text:
<pb/><t>Дабраславеньне таго, хто гінуў, прыходзіла на мяне, і сэрцу ўдавы прыносіў я радасьць.</t> </p><i> <t>Dabraslaven′ne tago, hto gìnuǔ, pryhodzìla na mâne, ì sèrcu ǔdavy prynosìǔ â radas′c′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я апрануўся ў праўду, і суд мой апранаў мяне як мантыя і турбан.</t> </p><i> <t>Â apranuǔsâ ǔ praǔdu, ì sud moj apranaǔ mâne âk mantyâ ì turban.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я быў вачыма сьляпому і нагамі кульгаваму;</t> </p><i> <t>Â byǔ vačyma s′lâpomu ì nagamì kul′gavamu;</t> </i>


text:
<pb/><t>бацькам быў я ўбогім і цяжбіну, якое я ня ведаў, разьбіраў уважліва.</t> </p><i> <t>bac′kam byǔ â ǔbogìm ì câžbìnu, âkoe â nâ vedaǔ, raz′bìraǔ uvažlìva.</t> </i>


text:
<pb/><t>Крышыў я беззаконнаму сківіцы і з зубоў ягоных вырываў крадзенае.</t> </p><i> <t>Kryšyǔ â bezzakonnamu skìvìcy ì z zuboǔ âgonyh vyryvaǔ kradzenae.</t> </i>


text:
<t>І казаў я: у гнязьдзе маім сканаю, і дзён маіх будзе многа, як пяску;</t> </p><i> <t>Ì kazaǔ â: u gnâz′dze maìm skanaû, ì dzën maìh budze mnoga, âk pâsku;</t> </i>


text:
<pb/><t>корань мой адкрыты вадзе, і раса начуе на вецьці маім;</t> </p><i> <t>koran′ moj adkryty vadze, ì rasa načue na vec′cì maìm;</t> </i>


text:
<pb/><t>слава мая ня старыцца, лук мой моцны ў руцэ маёй.</t> </p><i> <t>slava maâ nâ starycca, luk moj mocny ǔ rucè maëj.</t> </i>


text:
<t>Уважалі мне і чакалі, і маўчалі пры радзе маёй.</t> </p><i> <t>Uvažalì mne ì čakalì, ì maǔčalì pry radze maëj.</t> </i>


text:
<pb/><t>Пасьля слоў маіх ужо не разважалі; мова мая капала на іх.</t> </p><i> <t>Pas′lâ sloǔ maìh užo ne razvažalì; mova maâ kapala na ìh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Чакалі мяне, як дажджу, і, як дажджу позьняму, разьзяўлялі вусны свае.</t> </p><i> <t>Čakalì mâne, âk daždžu, ì, âk daždžu poz′nâmu, raz′zâǔlâlì vusny svae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бывала, усьміхнуся ім, - яны ня вераць; і сьвятла твару майго яны не азмрочвалі.</t> </p><i> <t>Byvala, us′mìhnusâ ìm, - âny nâ verac′; ì s′vâtla tvaru majgo âny ne azmročvalì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я назначаў шляхі ім і сядзеў на чале і жыў як цар у коле вояў, як суцешнік заплаканых.</t> </p><i> <t>Â naznačaǔ šlâhì ìm ì sâdzeǔ na čale ì žyǔ âk car u kole voâǔ, âk sucešnìk zaplakanyh.</t> </i>


text:
<pb/><t>А сёньня сьмяюцца зь мяне і малодшыя за мяне гадамі, тыя, чыіх бацькоў я не згадзіўся б пасадзіць разам з сабакамі статкаў маіх.</t> </p><i> <t>A sën′nâ s′mâûcca z′ mâne ì malodšyâ za mâne gadamì, tyâ, čyìh bac′koǔ â ne zgadzìǔsâ b pasadzìc′ razam z sabakamì statkaǔ maìh.</t> </i>


text:
<pb/><t>І сіла рук іхніх навошта мне? Над імі ўжо прайшоў час.</t> </p><i> <t>Ì sìla ruk ìhnìh navošta mne? Nad ìmì ǔžo prajšoǔ čas.</t> </i>


text:
<pb/><t>Беднасьцю і голадам змораныя, яны ўцякаюць у стэп бязводны, змрочны і апусьцелы;</t> </p><i> <t>Bednas′cû ì goladam zmoranyâ, âny ǔcâkaûc′ u stèp bâzvodny, zmročny ì apus′cely;</t> </i>


text:
<pb/><t>скубуць зеляніну каля кустоў, і ягады ядлоўцавыя - хлеб іхні.</t> </p><i> <t>skubuc′ zelânìnu kalâ kustoǔ, ì âgady âdloǔcavyâ - hleb ìhnì.</t> </i>


text:
<pb/><t>З суполкі выганяюць іх, крычаць на іх, як на злодзеяў,</t> </p><i> <t>Z supolkì vyganâûc′ ìh, kryčac′ na ìh, âk na zlodzeâǔ,</t> </i>


text:
<pb/><t>каб жылі яны ў калдобінах патокаў, у цясьнінах зямлі і скалаў.</t> </p><i> <t>kab žylì âny ǔ kaldobìnah patokaǔ, u câs′nìnah zâmlì ì skalaǔ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Равуць паміж кустамі, ціснуцца пад цернем.</t> </p><i> <t>Ravuc′ pamìž kustamì, cìsnucca pad cernem.</t> </i>


text:
<pb/><t>Людзі адкінутыя, людзі бязь імя, адкіды зямлі!</t> </p><i> <t>Lûdzì adkìnutyâ, lûdzì bâz′ ìmâ, adkìdy zâmlì!</t> </i>


text:
<t>Я і зрабіўся цяпер іхняй і ежаю іхняй гутаркі.</t> </p><i> <t>Â ì zrabìǔsâ câper ìhnâj ì ežaû ìhnâj gutarkì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Яны грэбуюць мною, аддаляюцца ад мяне і не перастаюць пляваць перад абліччам маім.</t> </p><i> <t>Âny grèbuûc′ mnoû, addalâûcca ad mâne ì ne perastaûc′ plâvac′ perad ablìččam maìm.</t> </i>


text:
<pb/><t>Як што Ён разьвязаў повад мой і пабіў мяне, дык яны скінулі зь сябе кілзы перад абліччам маім.</t> </p><i> <t>Âk što Ën raz′vâzaǔ povad moj ì pabìǔ mâne, dyk âny skìnulì z′ sâbe kìlzy perad ablìččam maìm.</t> </i>


text:
<pb/><t>З правага боку ўстае гэты вылюдак, зьбівае мяне з ног, кіруе свае пагібельныя шляхі да мяне.</t> </p><i> <t>Z pravaga boku ǔstae gèty vylûdak, z′bìvae mâne z nog, kìrue svae pagìbel′nyâ šlâhì da mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>А маю сьцежку сапсавалі: усё пасьпеплі зрабіць дзеля маёй пагібелі, ня маючы памочніка.</t> </p><i> <t>A maû s′cežku sapsavalì: usë pas′peplì zrabìc′ dzelâ maëj pagìbelì, nâ maûčy pamočnìka.</t> </i>


text:
<pb/><t>Яны прыйшлі да мяне, як праз шырокую праломіну; з шумам кінуліся на мяне.</t> </p><i> <t>Âny pryjšlì da mâne, âk praz šyrokuû pralomìnu; z šumam kìnulìsâ na mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Жахі памкнуліся на мяне; як вецер, разьвеялася веліч мая, і шчасьце маё адляцела, як воблака.</t> </p><i> <t>Žahì pamknulìsâ na mâne; âk vecer, raz′veâlasâ velìč maâ, ì ščas′ce maë adlâcela, âk voblaka.</t> </i>


text:
<t>І сёньня выліваецца душа мая; дні смутку агарнулі мяне.</t> </p><i> <t>Ì sën′nâ vylìvaecca duša maâ; dnì smutku agarnulì mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Уначы ныюць ува мне косьці мае; дні смутку агарнулі мяне.</t> </p><i> <t>Unačy nyûc′ uva mne kos′cì mae; dnì smutku agarnulì mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вельмі цяжка здымаецца зь мяне вопратка мая; краі хітона ціснуць мяне.</t> </p><i> <t>Vel′mì câžka zdymaecca z′ mâne vopratka maâ; kraì hìtona cìsnuc′ mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён кінуў мяне ў бруд, і я зрабіўся, як пыл і попел.</t> </p><i> <t>Ën kìnuǔ mâne ǔ brud, ì â zrabìǔsâ, âk pyl ì popel.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я заклікаю Цябе, і Ты ня слухаеш мяне, - стаю, а Ты толькі глядзіш на мяне.</t> </p><i> <t>Â zaklìkaû Câbe, ì Ty nâ sluhaeš mâne, - staû, a Ty tol′kì glâdzìš na mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ты зрабіўся жорсткім да мяне, моцнаю рукою варагуеш супроць мяне.</t> </p><i> <t>Ty zrabìǔsâ žorstkìm da mâne, mocnaû rukoû varagueš suproc′ mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ты падняў мяне і прымусіў мяне насіцца па ветры і ламаеш мяне.</t> </p><i> <t>Ty padnâǔ mâne ì prymusìǔ mâne nasìcca pa vetry ì lamaeš mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Так, я ведаю, што Ты прывядзеш мяне да сьмерці і ў дом збору ўсіх, што жывуць.</t> </p><i> <t>Tak, â vedaû, što Ty pryvâdzeš mâne da s′mercì ì ǔ dom zboru ǔsìh, što žyvuc′.</t> </i>


text:
<t>Правільна, Ён не працягне рукі Сваёй над домам касьцей: ці будуць яны крычаць пры сваім разбурэньні?</t> </p><i> <t>Pravìl′na, Ën ne pracâgne rukì Svaëj nad domam kas′cej: cì buduc′ âny kryčac′ pry svaìm razburèn′nì?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці ня плакаў я па тым, хто быў у горы; ці ня журылася душа мая па бедных?</t> </p><i> <t>Cì nâ plakaǔ â pa tym, hto byǔ u gory; cì nâ žurylasâ duša maâ pa bednyh?</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі я чакаў дабра, прыйшло зло; калі я чакаў сьвятла, прыйшла цемра.</t> </p><i> <t>Kalì â čakaǔ dabra, pryjšlo zlo; kalì â čakaǔ s′vâtla, pryjšla cemra.</t> </i>


text:
<pb/><t>Мае вантробы кіпяць і не перастаюць; сустрэлі мяне дні смутку.</t> </p><i> <t>Mae vantroby kìpâc′ ì ne perastaûc′; sustrèlì mâne dnì smutku.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я хаджу пачарнелы, але не ад сонца; устаю на сходзе і крычу.</t> </p><i> <t>Â hadžu pačarnely, ale ne ad sonca; ustaû na shodze ì kryču.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я зрабіўся братам шакалам і сябрам страўсам.</t> </p><i> <t>Â zrabìǔsâ bratam šakalam ì sâbram straǔsam.</t> </i>


text:
<pb/><t>Мая скура пачарнела на мне, і косьці мае абгарэлі ад сьпёкі.</t> </p><i> <t>Maâ skura pačarnela na mne, ì kos′cì mae abgarèlì ad s′pëkì.</t> </i>


text:
<pb/><t>І цытра мая зрабілася панылаю, а жалейка мая - голасам сьлёзным.</t> </p><i> <t>Ì cytra maâ zrabìlasâ panylaû, a žalejka maâ - golasam s′lëznym.</t> </i>


text:
<pb/><t>Запавет паклаў я з вачамі маімі, каб ня думаць пра дзяўчыну.</t> </p><i> <t>Zapavet paklaǔ â z vačamì maìmì, kab nâ dumac′ pra dzâǔčynu.</t> </i>


text:
<pb/><t>Якая ж доля мне ад Бога згары? І якая спадчына ад Усемагутнага зь нябёсаў?</t> </p><i> <t>Âkaâ ž dolâ mne ad Boga zgary? Ì âkaâ spadčyna ad Usemagutnaga z′ nâbësaǔ?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці не для бязбожніка пагібель, і напасьце ці ж не для таго, хто ўчыняе ліха?</t> </p><i> <t>Cì ne dlâ bâzbožnìka pagìbel′, ì napas′ce cì ž ne dlâ tago, hto ǔčynâe lìha?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці ж ня бачыў Ён шляхоў маіх і ці ня лічыў усіх маіх крокаў?</t> </p><i> <t>Cì ž nâ bačyǔ Ën šlâhoǔ maìh ì cì nâ lìčyǔ usìh maìh krokaǔ?</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі я хадзіў у марнасьці, і калі нага мая сьпяшалася на хітрыкі, -</t> </p><i> <t>Kalì â hadzìǔ u marnas′cì, ì kalì naga maâ s′pâšalasâ na hìtrykì, -</t> </i>


text:
<pb/><t>няхай узважаць мяне на вагах праўды, і Бог даведаецца пра маю беззаганнасьць.</t> </p><i> <t>nâhaj uzvažac′ mâne na vagah praǔdy, ì Bog davedaecca pra maû bezzagannas′c′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі ступакі мае ўхіляліся ад дарогі і сэрца маё ішло сьледам за вачамі маімі, і калі што-небудзь нячыстае прыстала да рук маіх,</t> </p><i> <t>Kalì stupakì mae ǔhìlâlìsâ ad darogì ì sèrca maë ìšlo s′ledam za vačamì maìmì, ì kalì što-nebudz′ nâčystae prystala da ruk maìh,</t> </i>


text:
<pb/><t>дык няхай я сею, а іншы есьць, і хай парасткі мае выкараненыя будуць.</t> </p><i> <t>dyk nâhaj â seû, a ìnšy es′c′, ì haj parastkì mae vykaranenyâ buduc′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі сэрца маё спакушалася жанчынаю і я ставіў пасткі каля дзьвярэй майго блізкага, -</t> </p><i> <t>Kalì sèrca maë spakušalasâ žančynaû ì â stavìǔ pastkì kalâ dz′vârèj majgo blìzkaga, -</t> </i>


text:
<pb/><t>хай мая жонка меле на іншага, і хай іншыя зьдзекуюцца зь яго,</t> </p><i> <t>haj maâ žonka mele na ìnšaga, ì haj ìnšyâ z′dzekuûcca z′ âgo,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо гэта - злачынства, гэта - беззаконьне, якое падпадае суду;</t> </p><i> <t>bo gèta - zlačynstva, gèta - bezzakon′ne, âkoe padpadae sudu;</t> </i>


text:
<pb/><t>гэта - агонь, які зьядае да зьнішчэньня, які зьнішчыў бы ўсё дабро маё.</t> </p><i> <t>gèta - agon′, âkì z′âdae da z′nìščèn′nâ, âkì z′nìščyǔ by ǔsë dabro maë.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі я меў у занядбаньні правы слугі і служанкі маёй, калі яны спрачаліся са мною,</t> </p><i> <t>Kalì â meǔ u zanâdban′nì pravy slugì ì služankì maëj, kalì âny spračalìsâ sa mnoû,</t> </i>


text:
<pb/><t>дык што я пачаў бы рабіць, калі б Бог паўстаў? І калі б Ён паглядзеў на мяне, што мог бы я адказваць Яму?</t> </p><i> <t>dyk što â pačaǔ by rabìc′, kalì b Bog paǔstaǔ? Ì kalì b Ën paglâdzeǔ na mâne, što mog by â adkazvac′ Âmu?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці ня Ён, Які стварыў мяне ў чэраве, стварыў і яго і гэтак сама нас у нутробе?</t> </p><i> <t>Cì nâ Ën, Âkì stvaryǔ mâne ǔ čèrave, stvaryǔ ì âgo ì gètak sama nas u nutrobe?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці ж бы адмаўляў я ў просьбе тым, што мелі патрэбу, ці ж таміў бы вочы ўдавы?</t> </p><i> <t>Cì ž by admaǔlâǔ â ǔ pros′be tym, što melì patrèbu, cì ž tamìǔ by vočy ǔdavy?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці ж адзін я зьядаў кавалак мой, і ці ж ня еў ад яго і сірата?</t> </p><i> <t>Cì ž adzìn â z′âdaǔ kavalak moj, ì cì ž nâ eǔ ad âgo ì sìrata?</t> </i>


text:
<pb/><t>Бо змалку ён рос са мною, як з бацькам, і ад чэрава маці маёй я кіраваў удаву.</t> </p><i> <t>Bo zmalku ën ros sa mnoû, âk z bac′kam, ì ad čèrava macì maëj â kìravaǔ udavu.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі я бачыў каго, хто гінуў бяз вопраткі, і беднага бяз покрыва, -</t> </p><i> <t>Kalì â bačyǔ kago, hto gìnuǔ bâz vopratkì, ì bednaga bâz pokryva, -</t> </i>


text:
<pb/><t>ці ж не дабраслаўлялі мяне сьцёгны ягоныя, і ці ня быў ён сагрэты воўнаю авечак маіх?</t> </p><i> <t>cì ž ne dabraslaǔlâlì mâne s′cëgny âgonyâ, ì cì nâ byǔ ën sagrèty voǔnaû avečak maìh?</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі я падымаў руку маю на сірату, калі бачыў дапамогу сабе каля брамы,</t> </p><i> <t>Kalì â padymaǔ ruku maû na sìratu, kalì bačyǔ dapamogu sabe kalâ bramy,</t> </i>


text:
<pb/><t>дык няхай плячук мой адпадзе ад спіны, і рука мая хай адломіцца ад локця,</t> </p><i> <t>dyk nâhaj plâčuk moj adpadze ad spìny, ì ruka maâ haj adlomìcca ad lokcâ,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо страшная мне кара ад Бога: перад веліччу Яго ня ўстояў бы я.</t> </p><i> <t>bo strašnaâ mne kara ad Boga: perad velìčču Âgo nâ ǔstoâǔ by â.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці закладваў я ў золаце апору маю і ці казаў скарбу: ты - надзея мая?</t> </p><i> <t>Cì zakladvaǔ â ǔ zolace aporu maû ì cì kazaǔ skarbu: ty - nadzeâ maâ?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці радаваўся я, што багацьце маё было вялікае, і што рука мая набыла многа?</t> </p><i> <t>Cì radavaǔsâ â, što bagac′ce maë bylo vâlìkae, ì što ruka maâ nabyla mnoga?</t> </i>


text:
<pb/><t>Гледзячы на сонца, як яно зьзяе, і на месяц, як ён велічна крочыць,</t> </p><i> <t>Gledzâčy na sonca, âk âno z′zâe, ì na mesâc, âk ën velìčna kročyc′,</t> </i>


text:
<pb/><t>ці паквапіўся я ў таямніцы сэрца майго, і ці цалавалі вусны мае руку маю?</t> </p><i> <t>cì pakvapìǔsâ â ǔ taâmnìcy sèrca majgo, ì cì calavalì vusny mae ruku maû?</t> </i>


text:
<pb/><t>Гэта таксама было б злачынства, якое падлягае суду, бо я адрокся б тады ад Бога Ўсявышняга.</t> </p><i> <t>Gèta taksama bylo b zlačynstva, âkoe padlâgae sudu, bo â adroksâ b tady ad Boga Ǔsâvyšnâga.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці радаваўся я пагібелі ворага майго і ці трыумфаваў, калі няшчасьце напаткала яго?</t> </p><i> <t>Cì radavaǔsâ â pagìbelì voraga majgo ì cì tryumfavaǔ, kalì nâščas′ce napatkala âgo?</t> </i>


text:
<pb/><t>Не дазваляў я вуснам маім грашыць праклёнам душы ягонай.</t> </p><i> <t>Ne dazvalâǔ â vusnam maìm grašyc′ praklënam dušy âgonaj.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці ж не казалі людзі намёта майго: о, калі б мы ад мяса ягонага не насыціліся?</t> </p><i> <t>Cì ž ne kazalì lûdzì namëta majgo: o, kalì b my ad mâsa âgonaga ne nasycìlìsâ?</t> </i>


text:
<pb/><t>Дарожнік не начаваў на вуліцы; дзьверы мае праходжаму я адчыняў.</t> </p><i> <t>Darožnìk ne načavaǔ na vulìcy; dz′very mae prahodžamu â adčynâǔ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі б я ўтойваў правіны мае, як чалавек, утойваючы ў грудзях маіх заганы мае,</t> </p><i> <t>Kalì b â ǔtojvaǔ pravìny mae, âk čalavek, utojvaûčy ǔ grudzâh maìh zagany mae,</t> </i>


text:
<pb/><t>дык я баяўся б вялікай грамады, і пагарда аднапляменцаў палохала б мяне, і я маўчаў бы і ня выходзіў бы за дзьверы.</t> </p><i> <t>dyk â baâǔsâ b vâlìkaj gramady, ì pagarda adnaplâmencaǔ palohala b mâne, ì â maǔčaǔ by ì nâ vyhodzìǔ by za dz′very.</t> </i>


text:
<t>О, калі б хто выслухаў мяне! Вось маё жаданьне, каб Усеўладны адказваў мне, і каб абаронца мой склаў запіс.</t> </p><i> <t>O, kalì b hto vysluhaǔ mâne! Vos′ maë žadan′ne, kab Useǔladny adkazvaǔ mne, ì kab abaronca moj sklaǔ zapìs.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я насіў бы яго на плячах маіх і ўскладваў бы яго, як вянок;</t> </p><i> <t>Â nasìǔ by âgo na plâčah maìh ì ǔskladvaǔ by âgo, âk vânok;</t> </i>


text:
<pb/><t>абвясьціў бы яму колькасьць крокаў маіх, зблізіўся б зь ім, як з князем.</t> </p><i> <t>abvâs′cìǔ by âmu kol′kas′c′ krokaǔ maìh, zblìzìǔsâ b z′ ìm, âk z knâzem.</t> </i>


text:
<t>Калі б лямантавала на мяне зямля мая і скардзіліся на мяне барозны яе,</t> </p><i> <t>Kalì b lâmantavala na mâne zâmlâ maâ ì skardzìlìsâ na mâne barozny âe,</t> </i>


text:
<pb/><t>калі я еў плады яе без платы і абцяжваў жыцьцё земляробаў,</t> </p><i> <t>kalì â eǔ plady âe bez platy ì abcâžvaǔ žyc′cë zemlârobaǔ,</t> </i>


text:
<pb/><t>дык хай замест пшаніцы вырастуць ваўчкі і замест ячменю куколь. - Слова Ёва скончылася.</t> </p><i> <t>dyk haj zamest pšanìcy vyrastuc′ vaǔčkì ì zamest âčmenû kukol′. - Slova Ëva skončylasâ.</t> </i>


text:
<pb/>Калі тыя трое мужоў перасталі адказваць Ёву, бо ён быў слушны ў вачах сваіх, </p><i> Kalì tyâ troe mužoǔ perastalì adkazvac′ Ëvu, bo ën byǔ slušny ǔ vačah svaìh, </i>


text:
тады загарэўся гнеў Эліуя, сына Варахіілавага, Вузіцяніна з племя Рамавага: загарэўся гнеў ягоны на Ёва за тое, што ён апраўдваў сябе больш, чым Бога, </p><i> tady zagarèǔsâ gneǔ Èlìuâ, syna Varahììlavaga, Vuzìcânìna z plemâ Ramavaga: zagarèǔsâ gneǔ âgony na Ëva za toe, što ën apraǔdvaǔ sâbe bol′š, čym Boga, </i>


text:
а на трох сяброў ягоных загарэўся гнеў ягоны за тое, што яны не знайшлі што адказаць, а тым часам вінавацілі Ёва. </p><i> a na troh sâbroǔ âgonyh zagarèǔsâ gneǔ âgony za toe, što âny ne znajšlì što adkazac′, a tym časam vìnavacìlì Ëva. </i>


text:
Эліуй чакаў, пакуль Ёў гаварыў, бо яны гадамі былі старэйшыя за яго. </p><i> Èlìuj čakaǔ, pakul′ Ëǔ gavaryǔ, bo âny gadamì bylì starèjšyâ za âgo. </i>


text:
Калі ж Эліуй убачыў, што няма адказу ў вуснах тых трох мужоў, тады загарэўся гнеў ягоны. </p><i> Kalì ž Èlìuj ubačyǔ, što nâma adkazu ǔ vusnah tyh troh mužoǔ, tady zagarèǔsâ gneǔ âgony. </i>


text:
І адказваў Эліуй, сын Варахіілаў, Вузіцянін, і сказаў: <t>я малады гадамі, а вы - старцы; таму я нясьмеліўся і баяўся казаць вам, што думаю.</t> </p><i> Ì adkazvaǔ Èlìuj, syn Varahììlaǔ, Vuzìcânìn, ì skazaǔ: <t>â malady gadamì, a vy - starcy; tamu â nâs′melìǔsâ ì baâǔsâ kazac′ vam, što dumaû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я гаварыў сам сабе: няхай гавораць дні, і мнагалецьце навучае мудрасьці.</t> </p><i> <t>Â gavaryǔ sam sabe: nâhaj gavorac′ dnì, ì mnagalec′ce navučae mudras′cì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Але дух у чалавеку і дыханьне ‹сеўладнага дае яму разуменьне.</t> </p><i> <t>Ale duh u čalaveku ì dyhan′ne ‹seǔladnaga dae âmu razumen′ne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Не шматгадовыя толькі мудрыя, і не старыя разумеюць праўду.</t> </p><i> <t>Ne šmatgadovyâ tol′kì mudryâ, ì ne staryâ razumeûc′ praǔdu.</t> </i>


text:
<pb/><t>Таму я кажу: выслухайце мяне, абвяшчу вам сваю думку і я.</t> </p><i> <t>Tamu â kažu: vysluhajce mâne, abvâšču vam svaû dumku ì â.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вось, я чакаў слоў вашых, услухоўваўся ў меркаваньні вашыя, пакуль вы прыдумлялі, што сказаць.</t> </p><i> <t>Vos′, â čakaǔ sloǔ vašyh, usluhoǔvaǔsâ ǔ merkavan′nì vašyâ, pakul′ vy prydumlâlì, što skazac′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я пільна глядзеў на вас, ніхто з вас не выкрывае Ёва і не адказвае на словы яго.</t> </p><i> <t>Â pìl′na glâdzeǔ na vas, nìhto z vas ne vykryvae Ëva ì ne adkazvae na slovy âgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>скажэце: мы знайшлі мудрасьць: Бог абвергне яго, а не чалавек.</t> </p><i> <t>skažèce: my znajšlì mudras′c′: Bog abvergne âgo, a ne čalavek.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі б ён зьвяртаў словы да мяне, дык я ня вашымі словамі адказваў бы яму.</t> </p><i> <t>Kalì b ën z′vârtaǔ slovy da mâne, dyk â nâ vašymì slovamì adkazvaǔ by âmu.</t> </i>


text:
<t>Спалохаліся, не адказваюць болей: перасталі гаварыць.</t> </p><i> <t>Spalohalìsâ, ne adkazvaûc′ bolej: perastalì gavaryc′.</t> </i>


text:
<pb/><t>І як я чакаў, а яны ня кажуць, спыніліся і не адказваюць болей,</t> </p><i> <t>Ì âk â čakaǔ, a âny nâ kažuc′, spynìlìsâ ì ne adkazvaûc′ bolej,</t> </i>


text:
<pb/><t>дык і я адкажу ад сябе, абвяшчу сваю думку і я.</t> </p><i> <t>dyk ì â adkažu ad sâbe, abvâšču svaû dumku ì â.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бо я поўны словамі, і дух ува мне цісьне мяне.</t> </p><i> <t>Bo â poǔny slovamì, ì duh uva mne cìs′ne mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вось, нутрына мая, як віно неадчыненае: яна гатовая прарвацца, нібы новыя мяхі.</t> </p><i> <t>Vos′, nutryna maâ, âk vìno neadčynenae: âna gatovaâ prarvacca, nìby novyâ mâhì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Пагавару, і палегчае мне; адкрыю вусны мае і адкажу.</t> </p><i> <t>Pagavaru, ì palegčae mne; adkryû vusny mae ì adkažu.</t> </i>


text:
<pb/><t>На твар чалавека глядзець ня буду і ніякаму чалавеку лісьлівіць ня буду,</t> </p><i> <t>Na tvar čalaveka glâdzec′ nâ budu ì nìâkamu čalaveku lìs′lìvìc′ nâ budu,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо я ня ўмею лісьлівіць: цяпер забі мяне, Творца мой.</t> </p><i> <t>bo â nâ ǔmeû lìs′lìvìc′: câper zabì mâne, Tvorca moj.</t> </i>


text:
<pb/><t>Дык вось, слухай, Ёў, словы мае і ўважай усім словам маім.</t> </p><i> <t>Dyk vos′, sluhaj, Ëǔ, slovy mae ì ǔvažaj usìm slovam maìm.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вось, я адкрываю вусны мае, язык мой гаворыць у гартані маёй.</t> </p><i> <t>Vos′, â adkryvaû vusny mae, âzyk moj gavoryc′ u gartanì maëj.</t> </i>


text:
<pb/><t>Словы мае ад шчырасьці майго сэрца, і вусны мае вымавяць веданьне чыстае.</t> </p><i> <t>Slovy mae ad ščyras′cì majgo sèrca, ì vusny mae vymavâc′ vedan′ne čystae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Дух Божы стварыў мяне, і дыханьне ‹сеўладнага дало мне жыцьцё.</t> </p><i> <t>Duh Božy stvaryǔ mâne, ì dyhan′ne ‹seǔladnaga dalo mne žyc′cë.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі можаш, адказвай мне і стань перад мною.</t> </p><i> <t>Kalì možaš, adkazvaj mne ì stan′ perad mnoû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вось я, па жаданьні тваім, замест Бога. Я створаны таксама з гразі;</t> </p><i> <t>Vos′ â, pa žadan′nì tvaìm, zamest Boga. Â stvorany taksama z grazì;</t> </i>


text:
<pb/><t>таму страх перад мною ня можа зьбянтэжыць мяне, і рука мая ня будзе цяжкая табе.</t> </p><i> <t>tamu strah perad mnoû nâ moža z′bântèžyc′ mâne, ì ruka maâ nâ budze câžkaâ tabe.</t> </i>


text:
<t>Ты гаварыў у вушы мае, і я чуў гук слоў:</t> </p><i> <t>Ty gavaryǔ u vušy mae, ì â čuǔ guk sloǔ:</t> </i>


text:
<pb/><t>"чысты я, без пахібы, нявінны я і няма ўва мне няпраўды;</t> </p><i> <t>"čysty â, bez pahìby, nâvìnny â ì nâma ǔva mne nâpraǔdy;</t> </i>


text:
<pb/><t>а Ён знайшоў абвінавачаньне супроць мяне і лічыць мяне Сваім супраціўцам;</t> </p><i> <t>a Ën znajšoǔ abvìnavačan′ne suproc′ mâne ì lìčyc′ mâne Svaìm supracìǔcam;</t> </i>


text:
<pb/><t>закаваў ногі мае ў калодкі, сочыць за ўсімі шляхамі маімі".</t> </p><i> <t>zakavaǔ nogì mae ǔ kalodkì, sočyc′ za ǔsìmì šlâhamì maìmì".</t> </i>


text:
<pb/><t>Вось у гэтым няпраўда твая, адказваю табе, таму што Бог вышэйшы за чалавека.</t> </p><i> <t>Vos′ u gètym nâpraǔda tvaâ, adkazvaû tabe, tamu što Bog vyšèjšy za čalaveka.</t> </i>


text:
<pb/><t>Навошта табе спаборнічаць зь Ім? Ён не адказвае ні за якія дзеі Свае.</t> </p><i> <t>Navošta tabe spabornìčac′ z′ Ìm? Ën ne adkazvae nì za âkìâ dzeì Svae.</t> </i>


text:
<t>Бог гаворыць адзін раз, і калі таго не заўважаць, другі раз:</t> </p><i> <t>Bog gavoryc′ adzìn raz, ì kalì tago ne zaǔvažac′, drugì raz:</t> </i>


text:
<pb/><t>у сьне, у начных відзежах, калі сон находзіць на людзей, у час дрымоты на ложку.</t> </p><i> <t>u s′ne, u načnyh vìdzežah, kalì son nahodzìc′ na lûdzej, u čas drymoty na ložku.</t> </i>


text:
<pb/><t>Тады ён адкрывае ў чалавека вуха і ўкладвае Сваё настаўленьне,</t> </p><i> <t>Tady ën adkryvae ǔ čalaveka vuha ì ǔkladvae Svaë nastaǔlen′ne,</t> </i>


text:
<pb/><t>каб адвесьці чалавека ад якой-небудзь задумы і адвесьці ад яго пыху,</t> </p><i> <t>kab adves′cì čalaveka ad âkoj-nebudz′ zadumy ì adves′cì ad âgo pyhu,</t> </i>


text:
<pb/><t>каб адвесьці душу ягоную ад прорвы і жыцьцё ягонае ад паразы мечам.</t> </p><i> <t>kab adves′cì dušu âgonuû ad prorvy ì žyc′cë âgonae ad parazy mečam.</t> </i>


text:
<pb/><t>Альбо ён наводзіцца на розум хваробаю на ложку сваім і моцным болем ва ўсіх касьцях сваіх, -</t> </p><i> <t>Al′bo ën navodzìcca na rozum hvarobaû na ložku svaìm ì mocnym bolem va ǔsìh kas′câh svaìh, -</t> </i>


text:
<pb/><t>і жыцьцё ягонае адварочваецца ад хлеба і душа ягоная ад смачнай яму ежы.</t> </p><i> <t>ì žyc′cë âgonae advaročvaecca ad hleba ì duša âgonaâ ad smačnaj âmu ežy.</t> </i>


text:
<pb/><t>Плоць на ім прападае, так што яе ня відаць, і паказваюцца косьці ягоныя, якіх ня было відаць.</t> </p><i> <t>Ploc′ na ìm prapadae, tak što âe nâ vìdac′, ì pakazvaûcca kos′cì âgonyâ, âkìh nâ bylo vìdac′.</t> </i>


text:
<pb/><t>І душа ягоная набліжаецца да магілы і жыцьцё ягонае - да сьмерці.</t> </p><i> <t>Ì duša âgonaâ nablìžaecca da magìly ì žyc′cë âgonae - da s′mercì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі ёсьць у яго анёл-настаўнік адзін з тысячы, каб паказаць чалавеку простую дарогу ягоную, -</t> </p><i> <t>Kalì ës′c′ u âgo anël-nastaǔnìk adzìn z tysâčy, kab pakazac′ čalaveku prostuû darogu âgonuû, -</t> </i>


text:
<pb/><t>Бог умілажаліцца зь яго і скажа: вызвалі яго ад магілы; Я знайшоў умілажаленьне.</t> </p><i> <t>Bog umìlažalìcca z′ âgo ì skaža: vyzvalì âgo ad magìly; Â znajšoǔ umìlažalen′ne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Тады цела ягонае зробіцца сьвяжэйшае, чым у маладосьці; ён вернецца ў дні маладосьці сваёй.</t> </p><i> <t>Tady cela âgonae zrobìcca s′vâžèjšae, čym u malados′cì; ën vernecca ǔ dnì malados′cì svaëj.</t> </i>


text:
<pb/><t>Будзе маліцца Богу, і Ён - літасьцівы да яго; з радасьцю глядзіць на твар ягоны і вяртае чалавеку праведнасьць ягоную.</t> </p><i> <t>Budze malìcca Bogu, ì Ën - lìtas′cìvy da âgo; z radas′cû glâdzìc′ na tvar âgony ì vârtae čalaveku pravednas′c′ âgonuû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён будзе глядзець на людзей і казаць: "грашыў я і перакручваў праўду, і не адплачана мне;</t> </p><i> <t>Ën budze glâdzec′ na lûdzej ì kazac′: "grašyǔ â ì perakručvaǔ praǔdu, ì ne adplačana mne;</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён вызваліў душу маю ад магілы, і жыцьцё маё бачыць сьвятло".</t> </p><i> <t>Ën vyzvalìǔ dušu maû ad magìly, ì žyc′cë maë bačyc′ s′vâtlo".</t> </i>


text:
<t>Вось, усё гэта робіць Бог два-тры разы з чалавекам,</t> </p><i> <t>Vos′, usë gèta robìc′ Bog dva-try razy z čalavekam,</t> </i>


text:
<pb/><t>каб адвесьці душу ягоную ад магілы і прасьвятліць яго сьвятлом жывых.</t> </p><i> <t>kab adves′cì dušu âgonuû ad magìly ì pras′vâtlìc′ âgo s′vâtlom žyvyh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Уважай, Ёве, слухай мяне, маўчы, і я буду гаварыць.</t> </p><i> <t>Uvažaj, Ëve, sluhaj mâne, maǔčy, ì â budu gavaryc′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі маеш сказаць што, адказвай; кажы, бо Я хацеў бы твайго апраўданьня;</t> </p><i> <t>Kalì maeš skazac′ što, adkazvaj; kažy, bo Â haceǔ by tvajgo apraǔdan′nâ;</t> </i>


text:
<pb/><t>а калі не, дык слухай мяне, і я навучу цябе мудрасьці.</t> </p><i> <t>a kalì ne, dyk sluhaj mâne, ì â navuču câbe mudras′cì.</t> </i>


text:
<t>выслухайце, мудрыя, слова маё, і прыхілеце да мяне вуха, разважлівыя!</t> </p><i> <t>vysluhajce, mudryâ, slova maë, ì pryhìlece da mâne vuha, razvažlìvyâ!</t> </i>


text:
<pb/><t>Бо вуха разьбірае словы, як гартань адрозьнівае смак у ежы.</t> </p><i> <t>Bo vuha raz′bìrae slovy, âk gartan′ adroz′nìvae smak u ežy.</t> </i>


text:
<pb/><t>Пастановім паміж сабою развагу і распазнаем, што добра.</t> </p><i> <t>Pastanovìm pamìž saboû razvagu ì raspaznaem, što dobra.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вось, Ёў сказаў: "праўда мая, але Бог пазбавіў мяне суду.</t> </p><i> <t>Vos′, Ëǔ skazaǔ: "praǔda maâ, ale Bog pazbavìǔ mâne sudu.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці павінен я маніць на праўду маю? Мая рана нявылечная бязь віны".</t> </p><i> <t>Cì pavìnen â manìc′ na praǔdu maû? Maâ rana nâvylečnaâ bâz′ vìny".</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці ёсьць такі чалавек, як Ёў, які п'е глум, як ваду,</t> </p><i> <t>Cì ës′c′ takì čalavek, âk Ëǔ, âkì p'e glum, âk vadu,</t> </i>


text:
<pb/><t>уступае ў супольнасьць з тымі, якія чыняць беззаконьне, і ходзіць зь людзьмі бязбожнымі?</t> </p><i> <t>ustupae ǔ supol′nas′c′ z tymì, âkìâ čynâc′ bezzakon′ne, ì hodzìc′ z′ lûdz′mì bâzbožnymì?</t> </i>


text:
<pb/><t>Бо ён сказаў: няма карысьці чалавеку ў добрым дагодніцтве Богу.</t> </p><i> <t>Bo ën skazaǔ: nâma karys′cì čalaveku ǔ dobrym dagodnìctve Bogu.</t> </i>


text:
<t>Дык вось паслухайце мяне, мужы мудрыя. Ня можа быць у Бога няпраўды, альбо ва ‹сеўладнага неправасуддзя,</t> </p><i> <t>Dyk vos′ pasluhajce mâne, mužy mudryâ. Nâ moža byc′ u Boga nâpraǔdy, al′bo va ‹seǔladnaga nepravasuddzâ,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо Ён паводле ўчынкаў чалавека робіць зь ім і паводле шляхоў мужа адплачвае яму.</t> </p><i> <t>bo Ën pavodle ǔčynkaǔ čalaveka robìc′ z′ ìm ì pavodle šlâhoǔ muža adplačvae âmu.</t> </i>


text:
<pb/><t>Праўда, Бог ня робіць няпраўды, і ‹сеўладны не перакручвае суд.</t> </p><i> <t>Praǔda, Bog nâ robìc′ nâpraǔdy, ì ‹seǔladny ne perakručvae sud.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хто апрача Яго думае пра зямлю? І хто кіруе ўсім сусьветам?</t> </p><i> <t>Hto aprača Âgo dumae pra zâmlû? Ì hto kìrue ǔsìm sus′vetam?</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі б Ён павярнуў сэрца Сваё да Сябе і ўзяў да Сябе дух яе і дыханьне яе, -</t> </p><i> <t>Kalì b Ën pavârnuǔ sèrca Svaë da Sâbe ì ǔzâǔ da Sâbe duh âe ì dyhan′ne âe, -</t> </i>


text:
<pb/><t>раптам загінула б усякая плоць, і чалавек вярнуўся б у пыл.</t> </p><i> <t>raptam zagìnula b usâkaâ ploc′, ì čalavek vârnuǔsâ b u pyl.</t> </i>


text:
<t>Дык вось, калі ты маеш розум, дык слухай гэта і ўважай словам маім.</t> </p><i> <t>Dyk vos′, kalì ty maeš rozum, dyk sluhaj gèta ì ǔvažaj slovam maìm.</t> </i>


text:
<pb/><t>Той, хто ненавідзіць праўду, ці можа валадарыць? І ці можаш ты зьвінаваціць Найсправядлівейшага?</t> </p><i> <t>Toj, hto nenavìdzìc′ praǔdu, cì moža valadaryc′? Ì cì možaš ty z′vìnavacìc′ Najspravâdlìvejšaga?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці можна сказаць цару: ты - бязбожнік, і князям: вы - беззаконьнікі?</t> </p><i> <t>Cì možna skazac′ caru: ty - bâzbožnìk, ì knâzâm: vy - bezzakon′nìkì?</t> </i>


text:
<pb/><t>Але ён не зважае на асобы князёў і не выдзяляе багатага ад беднага, бо ўсе яны дзея рук Ягоных.</t> </p><i> <t>Ale ën ne zvažae na asoby knâzëǔ ì ne vydzâlâe bagataga ad bednaga, bo ǔse âny dzeâ ruk Âgonyh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Нечакана яны паміраюць; сярод ночы народ узбурыцца, і яны зьнікаюць; і моцных выганяюць ня сілаю.</t> </p><i> <t>Nečakana âny pamìraûc′; sârod nočy narod uzburycca, ì âny z′nìkaûc′; ì mocnyh vyganâûc′ nâ sìlaû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бо вочы Ягоныя над шляхамі чалавека, і Ён бачыць увесь поступ яго.</t> </p><i> <t>Bo vočy Âgonyâ nad šlâhamì čalaveka, ì Ën bačyc′ uves′ postup âgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Няма цемры, ні ценю сьмяротнага, дзе маглі б схавацца беззаконьнікі.</t> </p><i> <t>Nâma cemry, nì cenû s′mârotnaga, dze maglì b shavacca bezzakon′nìkì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Таму Ён ужо не патрабуе ад чалавека, каб ішоў на суд з Богам.</t> </p><i> <t>Tamu Ën užo ne patrabue ad čalaveka, kab ìšoǔ na sud z Bogam.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён ламае дужых не разьбіраючы, і пастаўляе іншых на іх месцы,</t> </p><i> <t>Ën lamae dužyh ne raz′bìraûčy, ì pastaǔlâe ìnšyh na ìh mescy,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо ён робіць вядомымі дзеі іхнія і скідае іх уначы, і яны зьнішчаюцца.</t> </p><i> <t>bo ën robìc′ vâdomymì dzeì ìhnìâ ì skìdae ìh unačy, ì âny z′nìščaûcca.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён пабівае іх, як беззаконных людзей, на вачах у іншых,</t> </p><i> <t>Ën pabìvae ìh, âk bezzakonnyh lûdzej, na vačah u ìnšyh,</t> </i>


text:
<pb/><t>за тое, што яны адвярнуліся ад Яго і не зразумелі ўсіх шляхоў Ягоных,</t> </p><i> <t>za toe, što âny advârnulìsâ ad Âgo ì ne zrazumelì ǔsìh šlâhoǔ Âgonyh,</t> </i>


text:
<pb/><t>так што дайшоў да Яго лямант бедных, і Ён пачуў стогны прыгнечаных.</t> </p><i> <t>tak što dajšoǔ da Âgo lâmant bednyh, ì Ën pačuǔ stogny prygnečanyh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці даруе ён цішыню, хто можа парушыць? ці хавае Ён аблічча Сваё, хто можа ўбачыць Яго? Ці будзе гэта для народу, альбо для аднаго чалавека,</t> </p><i> <t>Cì darue ën cìšynû, hto moža parušyc′? cì havae Ën ablìčča Svaë, hto moža ǔbačyc′ Âgo? Cì budze gèta dlâ narodu, al′bo dlâ adnago čalaveka,</t> </i>


text:
<pb/><t>каб не цараваў крывадушнік на спакусу народу.</t> </p><i> <t>kab ne caravaǔ kryvadušnìk na spakusu narodu.</t> </i>


text:
<t>Богу трэба гаварыць: "я пацярпеў, больш ня буду грашыць.</t> </p><i> <t>Bogu trèba gavaryc′: "â pacârpeǔ, bol′š nâ budu grašyc′.</t> </i>


text:
<pb/><t>А чаго я ня ведаю, Ты навучыш мяне; і калі я ўчыніў беззаконьне, больш ня буду".</t> </p><i> <t>A čago â nâ vedaû, Ty navučyš mâne; ì kalì â ǔčynìǔ bezzakon′ne, bol′š nâ budu".</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці паводле тваёй развагі Ён павінен даваць? І што ты адкідаеш, тое табе належыць выбіраць, а ня мне; кажы, што ведаеш.</t> </p><i> <t>Cì pavodle tvaëj razvagì Ën pavìnen davac′? Ì što ty adkìdaeš, toe tabe naležyc′ vybìrac′, a nâ mne; kažy, što vedaeš.</t> </i>


text:
<pb/><t>Людзі разумныя скажуць мне, і муж мудры, які слухае мяне:</t> </p><i> <t>Lûdzì razumnyâ skažuc′ mne, ì muž mudry, âkì sluhae mâne:</t> </i>


text:
<pb/><t>Ёў неразумна гаворыць, і словы ягоныя бяз сэнсу.</t> </p><i> <t>Ëǔ nerazumna gavoryc′, ì slovy âgonyâ bâz sènsu.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я хацеў бы, каб Ёў быў выпрабаваны, паводле адказаў ягоных, уласьцівых людзям бязбожным.</t> </p><i> <t>Â haceǔ by, kab Ëǔ byǔ vyprabavany, pavodle adkazaǔ âgonyh, ulas′cìvyh lûdzâm bâzbožnym.</t> </i>


text:
<pb/><t>Інакш ён да грэху свайго дадасьць адступленьне, будзе пляскаць у ладкі сярод нас і яшчэ болей нагаворыць супроць Бога.</t> </p><i> <t>Ìnakš ën da grèhu svajgo dadas′c′ adstuplen′ne, budze plâskac′ u ladkì sârod nas ì âščè bolej nagavoryc′ suproc′ Boga.</t> </i>


text:
<t>ці лічыш ты справядлівым, што сказаў: "я праўдзівейшы за Бога"?</t> </p><i> <t>cì lìčyš ty spravâdlìvym, što skazaǔ: "â praǔdzìvejšy za Boga"?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ты сказаў: "якая карысьць мне? і які прыбытак я меў бы перад тым, як калі б я і грашыў?"</t> </p><i> <t>Ty skazaǔ: "âkaâ karys′c′ mne? ì âkì prybytak â meǔ by perad tym, âk kalì b â ì grašyǔ?"</t> </i>


text:
<pb/><t>Я адкажу табе і тваім сябрам з табою:</t> </p><i> <t>Â adkažu tabe ì tvaìm sâbram z taboû:</t> </i>


text:
<pb/><t>зірні на неба і глядзі; падзівіся на воблакі, яны вышэй за цябе.</t> </p><i> <t>zìrnì na neba ì glâdzì; padzìvìsâ na voblakì, âny vyšèj za câbe.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі ты грэшыш, што робіш ты Яму? і калі злачынствы твае памнажаюцца, што прычыняеш ты Яму?</t> </p><i> <t>Kalì ty grèšyš, što robìš ty Âmu? ì kalì zlačynstvy tvae pamnažaûcca, što pryčynâeš ty Âmu?</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі ты справядлівы, што робіш Яму? альбо што атрымлівае Ён з рукі тваёй?</t> </p><i> <t>Kalì ty spravâdlìvy, što robìš Âmu? al′bo što atrymlìvae Ën z rukì tvaëj?</t> </i>


text:
<pb/><t>Бязбожнасьць твая ў чалавеку, як ты, і справядлівасьць твая ў сыне чалавечым.</t> </p><i> <t>Bâzbožnas′c′ tvaâ ǔ čalaveku, âk ty, ì spravâdlìvas′c′ tvaâ ǔ syne čalavečym.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ад мноства прыгнятальнікаў стогнуць прыгнечаныя і ад рукі моцных лямантуюць;</t> </p><i> <t>Ad mnostva prygnâtal′nìkaǔ stognuc′ prygnečanyâ ì ad rukì mocnyh lâmantuûc′;</t> </i>


text:
<pb/><t>але ніхто ня кажа: дзе Бог, творца мой, Які дае песьні ўначы,</t> </p><i> <t>ale nìhto nâ kaža: dze Bog, tvorca moj, Âkì dae pes′nì ǔnačy,</t> </i>


text:
<pb/><t>Які вучыць нас больш, чым жывёл зямных, і настаўляе на розум нас болей, чым птушак нябесных?</t> </p><i> <t>Âkì vučyc′ nas bol′š, čym žyvël zâmnyh, ì nastaǔlâe na rozum nas bolej, čym ptušak nâbesnyh?</t> </i>


text:
<pb/><t>Там яны лямантуюць, і Ён не адказвае ім, з прычыны гонару ліхіх людзей.</t> </p><i> <t>Tam âny lâmantuûc′, ì Ën ne adkazvae ìm, z pryčyny gonaru lìhìh lûdzej.</t> </i>


text:
<pb/><t>Але няпраўда, што Бог ня чуе і ‹сеўладны не глядзіць на гэта.</t> </p><i> <t>Ale nâpraǔda, što Bog nâ čue ì ‹seǔladny ne glâdzìc′ na gèta.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хоць ты сказаў, што ты ня бачыш Яго, але суд прад Ім, - чакай яго.</t> </p><i> <t>Hoc′ ty skazaǔ, što ty nâ bačyš Âgo, ale sud prad Ìm, - čakaj âgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>А сёньня, таму што гнеў Ягоны не наведаў яго і ён не спазнаў яго ва ўсёй строгасьці,</t> </p><i> <t>A sën′nâ, tamu što gneǔ Âgony ne navedaǔ âgo ì ën ne spaznaǔ âgo va ǔsëj strogas′cì,</t> </i>


text:
<pb/><t>Ёў і адкрыў лёгкадумна вусны свае і безразважна раскідае словы.</t> </p><i> <t>Ëǔ ì adkryǔ lëgkadumna vusny svae ì bezrazvažna raskìdae slovy.</t> </i>


text:
<t>пачакай мяне крыху, і я пакажу табе, што я маю яшчэ што сказаць за Бога.</t> </p><i> <t>pačakaj mâne kryhu, ì â pakažu tabe, što â maû âščè što skazac′ za Boga.</t> </i>


text:
<pb/><t>Пачну мае разважаньні здалёку і аддам справядлівасьць Садзецелю майму,</t> </p><i> <t>Pačnu mae razvažan′nì zdalëku ì addam spravâdlìvas′c′ Sadzecelû majmu,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо словы мае сапраўды не мана: перад табою - дасканалы ў пазнаньні.</t> </p><i> <t>bo slovy mae sapraǔdy ne mana: perad taboû - daskanaly ǔ paznan′nì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вось, Бог магутны і не пагарджае моцнага сілаю сэрца;</t> </p><i> <t>Vos′, Bog magutny ì ne pagardžae mocnaga sìlaû sèrca;</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён не падтрымлівае бязбожных і аддае належнае прыгнечаным;</t> </p><i> <t>Ën ne padtrymlìvae bâzbožnyh ì addae naležnae prygnečanym;</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён не адварочвае вачэй Сваіх ад праведнікаў, а з царамі назаўсёды садзіць іх на троне, і яны ўзвышаюцца.</t> </p><i> <t>Ën ne advaročvae vačèj Svaìh ad pravednìkaǔ, a z caramì nazaǔsëdy sadzìc′ ìh na trone, ì âny ǔzvyšaûcca.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі ж яны закаваныя ў ланцугі і трымаюцца ў аковах гароты,</t> </p><i> <t>Kalì ž âny zakavanyâ ǔ lancugì ì trymaûcca ǔ akovah garoty,</t> </i>


text:
<pb/><t>дык Ён паказвае ім на дзеі іхнія і на беззаконьні іхнія, бо яны памножыліся,</t> </p><i> <t>dyk Ën pakazvae ìm na dzeì ìhnìâ ì na bezzakon′nì ìhnìâ, bo âny pamnožylìsâ,</t> </i>


text:
<pb/><t>і адчыняе ім вуха дзеля настаўленьня на розум і кажа ім, каб яны адхінуліся ад бязбожнасьці.</t> </p><i> <t>ì adčynâe ìm vuha dzelâ nastaǔlen′nâ na rozum ì kaža ìm, kab âny adhìnulìsâ ad bâzbožnas′cì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі паслухаюцца і будуць служыць Яму, дык правядуць дні свае ў дабрадзенстве і гады свае ў радасьці;</t> </p><i> <t>Kalì pasluhaûcca ì buduc′ služyc′ Âmu, dyk pravâduc′ dnì svae ǔ dabradzenstve ì gady svae ǔ radas′cì;</t> </i>


text:
<pb/><t>калі ж не паслухаюцца, дык загінуць ад стралы і памруць у неразумстве.</t> </p><i> <t>kalì ž ne pasluhaûcca, dyk zagìnuc′ ad straly ì pamruc′ u nerazumstve.</t> </i>


text:
<pb/><t>А крывадушнікі пестуюць у сэрцы гнеў і не заклікаюць Яго, калі Ён замыкае іх у ковы;</t> </p><i> <t>A kryvadušnìkì pestuûc′ u sèrcy gneǔ ì ne zaklìkaûc′ Âgo, kalì Ën zamykae ìh u kovy;</t> </i>


text:
<pb/><t>таму і душа іхняя памірае ў маладосьці і жыцьцё іхняе з блуднікамі.</t> </p><i> <t>tamu ì duša ìhnââ pamìrae ǔ malados′cì ì žyc′cë ìhnâe z bludnìkamì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён ратуе беднага ад бяды ягонай і ва ўціску адчыняе вуха яму.</t> </p><i> <t>Ën ratue bednaga ad bâdy âgonaj ì va ǔcìsku adčynâe vuha âmu.</t> </i>


text:
<pb/><t>І цябе вывеў бы Ён зь цясноцьця на прастору, дзе няма сьціску, і тое, што пастаўляецца на стол твой, было б напоўнена тлушчам;</t> </p><i> <t>Ì câbe vyveǔ by Ën z′ câsnoc′câ na prastoru, dze nâma s′cìsku, ì toe, što pastaǔlâecca na stol tvoj, bylo b napoǔnena tluščam;</t> </i>


text:
<pb/><t>але ты перапоўнены думкамі бязбожных: меркаваньні іх і асуда - блізкія.</t> </p><i> <t>ale ty perapoǔneny dumkamì bâzbožnyh: merkavan′nì ìh ì asuda - blìzkìâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хай не пакарае цябе гнеў Божы караю! Вялікі выкуп ня выратуе цябе.</t> </p><i> <t>Haj ne pakarae câbe gneǔ Božy karaû! Vâlìkì vykup nâ vyratue câbe.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці дасьць Ён якую цану твайму багацьцю? Не, - ні золату і ніякаму скарбу.</t> </p><i> <t>Cì das′c′ Ën âkuû canu tvajmu bagac′cû? Ne, - nì zolatu ì nìâkamu skarbu.</t> </i>


text:
<pb/><t>Не жадай той ночы, калі народы вынішчаюцца на месцы сваім.</t> </p><i> <t>Ne žadaj toj nočy, kalì narody vynìščaûcca na mescy svaìm.</t> </i>


text:
<pb/><t>Сьцеражыся, ня схіляйся да бязбожнасьці, якую ты паставіў над пакутаю.</t> </p><i> <t>S′ceražysâ, nâ shìlâjsâ da bâzbožnas′cì, âkuû ty pastavìǔ nad pakutaû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бог высокі магутнасьцю Сваёю, і хто такі, як Ён, настаўнік?</t> </p><i> <t>Bog vysokì magutnas′cû Svaëû, ì hto takì, âk Ën, nastaǔnìk?</t> </i>


text:
<pb/><t>Хто пакажа Яму шлях Ягоны: хто можа сказаць: Ты робіш несправядліва?</t> </p><i> <t>Hto pakaža Âmu šlâh Âgony: hto moža skazac′: Ty robìš nespravâdlìva?</t> </i>


text:
<pb/><t>Памятай пра тое, каб узвышаць дзеі Ягоныя, якія людзі бачаць.</t> </p><i> <t>Pamâtaj pra toe, kab uzvyšac′ dzeì Âgonyâ, âkìâ lûdzì bačac′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Усе людзі могуць бачыць іх, чалавек можа бачыць іх здалёк.</t> </p><i> <t>Use lûdzì moguc′ bačyc′ ìh, čalavek moža bačyc′ ìh zdalëk.</t> </i>


text:
<t>Вось, Бог вялікі, і мы ня можам спазнаць Яго; лік гадоў Ягоных недасьледны.</t> </p><i> <t>Vos′, Bog vâlìkì, ì my nâ možam spaznac′ Âgo; lìk gadoǔ Âgonyh nedas′ledny.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён забірае кроплі вады; яны ў мностве выліваюцца дажджом:</t> </p><i> <t>Ën zabìrae kroplì vady; âny ǔ mnostve vylìvaûcca daždžom:</t> </i>


text:
<pb/><t>з хмараў капаюць і выліваюцца зьлівай на людзей.</t> </p><i> <t>z hmaraǔ kapaûc′ ì vylìvaûcca z′lìvaj na lûdzej.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хто можа таксама спасьцігнуць прыцягненьне воблакаў, трэск намёта Ягонага?</t> </p><i> <t>Hto moža taksama spas′cìgnuc′ prycâgnen′ne voblakaǔ, trèsk namëta Âgonaga?</t> </i>


text:
<pb/><t>Вось, Ён распасьцірае над ім сьвятло Сваё і пакрывае дно мора.</t> </p><i> <t>Vos′, Ën raspas′cìrae nad ìm s′vâtlo Svaë ì pakryvae dno mora.</t> </i>


text:
<pb/><t>Адтуль Ён судзіць народы, дае багата ежы.</t> </p><i> <t>Adtul′ Ën sudzìc′ narody, dae bagata ežy.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён трымае ў далонях Сваіх маланку і загадвае ёй, каго біць.</t> </p><i> <t>Ën trymae ǔ dalonâh Svaìh malanku ì zagadvae ëj, kago bìc′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Трэск яе дае знак пра яе; жывёлы таксама адчуваюць, што адбываецца.</t> </p><i> <t>Trèsk âe dae znak pra âe; žyvëly taksama adčuvaûc′, što adbyvaecca.</t> </i>


text:
<t>І ад гэтага дрыжыць сэрца маё і зрушылася зь месца свайго.</t> </p><i> <t>Ì ad gètaga dryžyc′ sèrca maë ì zrušylasâ z′ mesca svajgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Слухайце, слухайце голас Яго і гром з вуснаў Ягоных.</t> </p><i> <t>Sluhajce, sluhajce golas Âgo ì grom z vusnaǔ Âgonyh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Пад усім небам раскаты Ягоныя, і бляск Ягоны - да краёў.</t> </p><i> <t>Pad usìm nebam raskaty Âgonyâ, ì blâsk Âgony - da kraëǔ.</t> </i>


text:
<pb/><t>За ім грыміць голас; грыміць Ён голасам велічы Сваёй і ня спыняе яго, калі голас Ягоны пачуты.</t> </p><i> <t>Za ìm grymìc′ golas; grymìc′ Ën golasam velìčy Svaëj ì nâ spynâe âgo, kalì golas Âgony pačuty.</t> </i>


text:
<pb/><t>Даўно грыміць Бог голасам Сваім, чыніць дзеі вялікія, нам не спасьцігальныя.</t> </p><i> <t>Daǔno grymìc′ Bog golasam Svaìm, čynìc′ dzeì vâlìkìâ, nam ne spas′cìgal′nyâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бо сьнегу Ён кажа: будзь на зямлі; гэтак сама дробны дождж і вялікі дождж у Ягонай уладзе.</t> </p><i> <t>Bo s′negu Ën kaža: budz′ na zâmlì; gètak sama drobny doždž ì vâlìkì doždž u Âgonaj uladze.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён кладзе пячатку на руку кожнаму чалавеку, каб усе людзі ведалі дзею Яго.</t> </p><i> <t>Ën kladze pâčatku na ruku kožnamu čalaveku, kab use lûdzì vedalì dzeû Âgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Тады зьвер сыходзіць у сховішча і застаецца ў сваіх логавах.</t> </p><i> <t>Tady z′ver syhodzìc′ u shovìšča ì zastaecca ǔ svaìh logavah.</t> </i>


text:
<pb/><t>З поўдня прыходзіць бура, а з поўначы - сьцюжа.</t> </p><i> <t>Z poǔdnâ pryhodzìc′ bura, a z poǔnačy - s′cûža.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ад павеву Божага паходзіць лёд, і паверхня вады сьціскаецца.</t> </p><i> <t>Ad pavevu Božaga pahodzìc′ lëd, ì paverhnâ vady s′cìskaecca.</t> </i>


text:
<pb/><t>Гэтак сама вільгацьцю напаўняе Ён хмары, і воблакі сеюць сьвятло Ягонае,</t> </p><i> <t>Gètak sama vìl′gac′cû napaǔnâe Ën hmary, ì voblakì seûc′ s′vâtlo Âgonae,</t> </i>


text:
<pb/><t>і яны кіруюцца паводле намераў Ягоных, каб выканаць тое, што Ён загадае ім на ўлоньні населенай зямлі.</t> </p><i> <t>ì âny kìruûcca pavodle nameraǔ Âgonyh, kab vykanac′ toe, što Ën zagadae ìm na ǔlon′nì naselenaj zâmlì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён загадвае ім ісьці альбо дзеля пакараньня, альбо ў дабраволеньне, альбо дзеля памілаваньня.</t> </p><i> <t>Ën zagadvae ìm ìs′cì al′bo dzelâ pakaran′nâ, al′bo ǔ dabravolen′ne, al′bo dzelâ pamìlavan′nâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Слухай гэтага, Ёў; стой і разумей дзівосныя дзеі Божыя.</t> </p><i> <t>Sluhaj gètaga, Ëǔ; stoj ì razumej dzìvosnyâ dzeì Božyâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці ведаеш, як Бог кіруе імі і загадвае сьвятлу зьзяць з воблака Свайго?</t> </p><i> <t>Cì vedaeš, âk Bog kìrue ìmì ì zagadvae s′vâtlu z′zâc′ z voblaka Svajgo?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці разумееш раўнавагу воблакаў, дзівосную дзею Найдасканалейшага ў веданьні?</t> </p><i> <t>Cì razumeeš raǔnavagu voblakaǔ, dzìvosnuû dzeû Najdaskanalejšaga ǔ vedan′nì?</t> </i>


text:
<pb/><t>Як награваецца твая вопратка, калі Ён супакойвае зямлю з поўдня?</t> </p><i> <t>Âk nagravaecca tvaâ vopratka, kalì Ën supakojvae zâmlû z poǔdnâ?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці ж ты зь Ім распасьцёр нябёсы, цьвёрдыя, як літае люстра?</t> </p><i> <t>Cì ž ty z′ Ìm raspas′cër nâbësy, c′vërdyâ, âk lìtae lûstra?</t> </i>


text:
<pb/><t>Навучы нас, што сказаць Яму? Мы ў гэтай цемры нічога ня можам ведаць.</t> </p><i> <t>Navučy nas, što skazac′ Âmu? My ǔ gètaj cemry nìčoga nâ možam vedac′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці будзе абвешчана Яму, што я кажу? Ці сказаў хто, што сказанае даносіцца Яму?</t> </p><i> <t>Cì budze abveščana Âmu, što â kažu? Cì skazaǔ hto, što skazanae danosìcca Âmu?</t> </i>


text:
<pb/><t>Цяпер ня бачна яркага сьвятла ў воблаках, але праляціць вецер і расчысьціць іх.</t> </p><i> <t>Câper nâ bačna ârkaga s′vâtla ǔ voblakah, ale pralâcìc′ vecer ì rasčys′cìc′ ìh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Сьветлае надворэе прыходзіць з поўначы, і вакол Бога страшэнная прыгажосьць.</t> </p><i> <t>S′vetlae nadvorèe pryhodzìc′ z poǔnačy, ì vakol Boga strašènnaâ prygažos′c′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Усеўладца! мы не дасягаем Яго. Ён вялікі сілаю і поўніцаю правасудзьдзя. Ён ні на кога не гняце.</t> </p><i> <t>Useǔladca! my ne dasâgaem Âgo. Ën vâlìkì sìlaû ì poǔnìcaû pravasudz′dzâ. Ën nì na koga ne gnâce.</t> </i>


text:
<pb/><t>Таму хай багавеюць прад Ім людзі, і хай дрыжаць прад Ім усе мудрыя сэрцам!</t> </p><i> <t>Tamu haj bagaveûc′ prad Ìm lûdzì, ì haj dryžac′ prad Ìm use mudryâ sèrcam!</t> </i>


text:
<pb/><t>Гасподзь адказваў Ёву з буры і сказаў:</t> </p><i> <t>Gaspodz′ adkazvaǔ Ëvu z bury ì skazaǔ:</t> </i>


text:
<t>хто гэты, які азмрочвае наканаванае словамі бяз сэнсу?</t> </p><i> <t>hto gèty, âkì azmročvae nakanavanae slovamì bâz sènsu?</t> </i>


text:
<pb/><t>Аперажы сёньня сьцёгны твае, як муж: Я буду пытацца ў цябе, і ты адказвай мне:</t> </p><i> <t>Aperažy sën′nâ s′cëgny tvae, âk muž: Â budu pytacca ǔ câbe, ì ty adkazvaj mne:</t> </i>


text:
<t>дзе быў ты, калі Я закладваў асновы зямлі? скажы, калі ведаеш.</t> </p><i> <t>dze byǔ ty, kalì Â zakladvaǔ asnovy zâmlì? skažy, kalì vedaeš.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хто паклаў меру ёй, калі ведаеш? альбо хто працягваў па ёй вяроўку?</t> </p><i> <t>Hto paklaǔ meru ëj, kalì vedaeš? al′bo hto pracâgvaǔ pa ëj vâroǔku?</t> </i>


text:
<pb/><t>На чым умацаваны асновы яе, альбо хто паклаў кутні камень на ёй,</t> </p><i> <t>Na čym umacavany asnovy âe, al′bo hto paklaǔ kutnì kamen′ na ëj,</t> </i>


text:
<pb/><t>пры ўсеагульнай радасьці ранішніх зорак, калі сыны Божыя ўсклікалі ад захапленьня?</t> </p><i> <t>pry ǔseagul′naj radas′cì ranìšnìh zorak, kalì syny Božyâ ǔsklìkalì ad zahaplen′nâ?</t> </i>


text:
<pb/><t>Хто зачыніў мора брамаю, калі яно вырвалася, выйшла як бы з чэрава,</t> </p><i> <t>Hto začynìǔ mora bramaû, kalì âno vyrvalasâ, vyjšla âk by z čèrava,</t> </i>


text:
<pb/><t>калі воблакі зрабіў вопраткаю ягонай і мглу пялёнамі ягонымі,</t> </p><i> <t>kalì voblakì zrabìǔ vopratkaû âgonaj ì mglu pâlënamì âgonymì,</t> </i>


text:
<pb/><t>і зацьвердзіў яму Маё вызначэньне, і паставіў завалы і браму,</t> </p><i> <t>ì zac′verdzìǔ âmu Maë vyznačèn′ne, ì pastavìǔ zavaly ì bramu,</t> </i>


text:
<pb/><t>і сказаў: дагэтуль дойдзеш і не пяройдзеш, і тут мяжа пагардлівым хвалям тваім?</t> </p><i> <t>ì skazaǔ: dagètul′ dojdzeš ì ne pârojdzeš, ì tut mâža pagardlìvym hvalâm tvaìm?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці даваў ты калі ў жыцьці сваім загад раніцы і ці ўказваў зары месца яе,</t> </p><i> <t>Cì davaǔ ty kalì ǔ žyc′cì svaìm zagad ranìcy ì cì ǔkazvaǔ zary mesca âe,</t> </i>


text:
<pb/><t>каб яна ахапіла краі зямлі і страсянула зь яе бязбожных,</t> </p><i> <t>kab âna ahapìla kraì zâmlì ì strasânula z′ âe bâzbožnyh,</t> </i>


text:
<pb/><t>каб зямля зьмянілася, як гліна пад пячаткаю, і сталася, як рознаколерная вопратка,</t> </p><i> <t>kab zâmlâ z′mânìlasâ, âk glìna pad pâčatkaû, ì stalasâ, âk roznakolernaâ vopratka,</t> </i>


text:
<pb/><t>і каб адабралася ў бязбожных сьвятло іхняе і дзёрзкая рука іхняя паламалася?</t> </p><i> <t>ì kab adabralasâ ǔ bâzbožnyh s′vâtlo ìhnâe ì dzërzkaâ ruka ìhnââ palamalasâ?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці сыходзіў ты ў глыбіню мора і ці ўваходзіў у дасьледаваньне бездані?</t> </p><i> <t>Cì syhodzìǔ ty ǔ glybìnû mora ì cì ǔvahodzìǔ u das′ledavan′ne bezdanì?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці адчынялася табе брама сьмерці, і ці бачыў ты браму ценю сьмяротнага?</t> </p><i> <t>Cì adčynâlasâ tabe brama s′mercì, ì cì bačyǔ ty bramu cenû s′mârotnaga?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці агледзеў ты шырыню зямлі? Растлумач, калі ведаеш усё гэта?</t> </p><i> <t>Cì agledzeǔ ty šyrynû zâmlì? Rastlumač, kalì vedaeš usë gèta?</t> </i>


text:
<pb/><t>Дзе дарога да жытлішча сьвятла, і дзе месца цемры?</t> </p><i> <t>Dze daroga da žytlìšča s′vâtla, ì dze mesca cemry?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ты, вядома, даходзіў да межаў яе і ведаеш сьцежкі да дома яе.</t> </p><i> <t>Ty, vâdoma, dahodzìǔ da mežaǔ âe ì vedaeš s′cežkì da doma âe.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ты ведаеш гэта, бо ты быў ужо тады народжаны, і лік дзён тваіх вельмі вялікі.</t> </p><i> <t>Ty vedaeš gèta, bo ty byǔ užo tady narodžany, ì lìk dzën tvaìh vel′mì vâlìkì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці ўваходзіў ты ў сховішчы сьнегу і ці бачыў ты скарбніцы граду,</t> </p><i> <t>Cì ǔvahodzìǔ ty ǔ shovìščy s′negu ì cì bačyǔ ty skarbnìcy gradu,</t> </i>


text:
<pb/><t>якія сьцерагу я на час смутны, на дзень бітвы і вайны?</t> </p><i> <t>âkìâ s′ceragu â na čas smutny, na dzen′ bìtvy ì vajny?</t> </i>


text:
<pb/><t>Па якім шляху разьліваецца сьвятло і разносіцца ўсходні вецер па зямлі?</t> </p><i> <t>Pa âkìm šlâhu raz′lìvaecca s′vâtlo ì raznosìcca ǔshodnì vecer pa zâmlì?</t> </i>


text:
<pb/><t>Хто праводзіць пратокі для выліваньня вады і шлях граманоснай маланцы,</t> </p><i> <t>Hto pravodzìc′ pratokì dlâ vylìvan′nâ vady ì šlâh gramanosnaj malancy,</t> </i>


text:
<pb/><t>каб падаў дождж на зямлю бязьлюдную, на пустыню, дзе няма чалавека,</t> </p><i> <t>kab padaǔ doždž na zâmlû bâz′lûdnuû, na pustynû, dze nâma čalaveka,</t> </i>


text:
<pb/><t>каб насычаць пустыню і стэп і абуджаць травяныя зародкі да росту?</t> </p><i> <t>kab nasyčac′ pustynû ì stèp ì abudžac′ travânyâ zarodkì da rostu?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці ёсьць у дажджу бацька? альбо хто нараджае кроплі расы?</t> </p><i> <t>Cì ës′c′ u daždžu bac′ka? al′bo hto naradžae kroplì rasy?</t> </i>


text:
<pb/><t>З чыйго чэрава выходзіць лёд, і іней нябесны, - хто родзіць яго?</t> </p><i> <t>Z čyjgo čèrava vyhodzìc′ lëd, ì ìnej nâbesny, - hto rodzìc′ âgo?</t> </i>


text:
<pb/><t>Воды, як камень, мацнеюць, і паверхня бездані замярзае.</t> </p><i> <t>Vody, âk kamen′, macneûc′, ì paverhnâ bezdanì zamârzae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці можаш ты завязаць вузел Хіма і разьвязаць повязі Кесіль?</t> </p><i> <t>Cì možaš ty zavâzac′ vuzel Hìma ì raz′vâzac′ povâzì Kesìl′?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці можаш ты выводзіць сузорэі ў свой час і весьці Ас зь яе дзецьмі?</t> </p><i> <t>Cì možaš ty vyvodzìc′ suzorèì ǔ svoj čas ì ves′cì As z′ âe dzec′mì?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці ведаеш ты статуты неба, ці можаш усталяваць валадараньне яго на зямлі?</t> </p><i> <t>Cì vedaeš ty statuty neba, cì možaš ustalâvac′ valadaran′ne âgo na zâmlì?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці можаш узвысіць голас твой да воблакаў, каб вада шчодра пакрыла цябе?</t> </p><i> <t>Cì možaš uzvysìc′ golas tvoj da voblakaǔ, kab vada ščodra pakryla câbe?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці можаш пасылаць маланкі, і ці пойдуць яны і ці скажуць табе: вось мы?</t> </p><i> <t>Cì možaš pasylac′ malankì, ì cì pojduc′ âny ì cì skažuc′ tabe: vos′ my?</t> </i>


text:
<pb/><t>Хто ўклаў мудрасьць у сэрца, альбо хто даў сэнс розуму?</t> </p><i> <t>Hto ǔklaǔ mudras′c′ u sèrca, al′bo hto daǔ sèns rozumu?</t> </i>


text:
<pb/><t>Хто можа разьлічыць воблакі сваёю мудрасьцю і ўтрымаць судзіны неба,</t> </p><i> <t>Hto moža raz′lìčyc′ voblakì svaëû mudras′cû ì ǔtrymac′ sudzìny neba,</t> </i>


text:
<pb/><t>калі пыл абарочваецца ў гразь і камлыгі зьліпаюцца?</t> </p><i> <t>kalì pyl abaročvaecca ǔ graz′ ì kamlygì z′lìpaûcca?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці ты ловіш здабычу ільвіцы і корміш маладых ільвянят,</t> </p><i> <t>Cì ty lovìš zdabyču ìl′vìcy ì kormìš maladyh ìl′vânât,</t> </i>


text:
<pb/><t>калі яны ляжаць у бярлогах альбо тояцца пад ценем у засадзе?</t> </p><i> <t>kalì âny lâžac′ u bârlogah al′bo toâcca pad cenem u zasadze?</t> </i>


text:
<pb/><t>Хто рыхтуе ворану корм ягоны, калі птушаняты яго крычаць да Бога, бадзяючыся безь ежы?</t> </p><i> <t>Hto ryhtue voranu korm âgony, kalì ptušanâty âgo kryčac′ da Boga, badzâûčysâ bez′ ežy?</t> </i>


text:
<t>Ці ведаеш ты час, калі нараджаюць дзікія козы на скалах, і ці заўважаў роды казуль?</t> </p><i> <t>Cì vedaeš ty čas, kalì naradžaûc′ dzìkìâ kozy na skalah, ì cì zaǔvažaǔ rody kazul′?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці можаш разьлічыць месяцы цяжарнасьці іхняй? і ці ведаеш час родаў іхніх?</t> </p><i> <t>Cì možaš raz′lìčyc′ mesâcy câžarnas′cì ìhnâj? ì cì vedaeš čas rodaǔ ìhnìh?</t> </i>


text:
<pb/><t>Яны згінаюцца, нараджаючы дзяцей сваіх, выкідваючы свае ношы;</t> </p><i> <t>Âny zgìnaûcca, naradžaûčy dzâcej svaìh, vykìdvaûčy svae nošy;</t> </i>


text:
<pb/><t>дзеці іхнія ўбіраюцца ў сілу, растуць на полі, сыходзяць і не вяртаюцца да іх.</t> </p><i> <t>dzecì ìhnìâ ǔbìraûcca ǔ sìlu, rastuc′ na polì, syhodzâc′ ì ne vârtaûcca da ìh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хто пусьціў дзікага асла на волю, і хто разьвязаў повязі кулану,</t> </p><i> <t>Hto pus′cìǔ dzìkaga asla na volû, ì hto raz′vâzaǔ povâzì kulanu,</t> </i>


text:
<pb/><t>якому стэп Я прызначыў домам і саланчакі - жытлішчам?</t> </p><i> <t>âkomu stèp Â pryznačyǔ domam ì salančakì - žytlìščam?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён сьмяецца з гарадскога шматлюдства і ня чуе крыкаў паганятага,</t> </p><i> <t>Ën s′mâecca z garadskoga šmatlûdstva ì nâ čue krykaǔ paganâtaga,</t> </i>


text:
<pb/><t>па горах шукае ежы сабе і ганяецца за ўсякаю зелянінаю.</t> </p><i> <t>pa gorah šukae ežy sabe ì ganâecca za ǔsâkaû zelânìnaû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці захоча аднарог служыць табе і ці заначуе каля ясьляў тваіх?</t> </p><i> <t>Cì zahoča adnarog služyc′ tabe ì cì zanačue kalâ âs′lâǔ tvaìh?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці можаш вяроўкаю прывязаць аднарога да баразны, і ці будзе ён за табою баранаваць тваё поле?</t> </p><i> <t>Cì možaš vâroǔkaû pryvâzac′ adnaroga da barazny, ì cì budze ën za taboû baranavac′ tvaë pole?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці паспадзяваешся на яго, таму што ў яго вялікая сіла, і ці дасі яму працу тваю?</t> </p><i> <t>Cì paspadzâvaešsâ na âgo, tamu što ǔ âgo vâlìkaâ sìla, ì cì dasì âmu pracu tvaû?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці паверыш яму, што ён насеньне тваё верне і складзе на гумно тваё?</t> </p><i> <t>Cì paveryš âmu, što ën nasen′ne tvaë verne ì skladze na gumno tvaë?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці ты даў прыгожыя крылы паве і перэе і пух страўсу?</t> </p><i> <t>Cì ty daǔ prygožyâ kryly pave ì perèe ì puh straǔsu?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён пакідае яйкі свае на зямлі і на пяску грэе іх,</t> </p><i> <t>Ën pakìdae âjkì svae na zâmlì ì na pâsku grèe ìh,</t> </i>


text:
<pb/><t>і забывае, што нага можа раздушыць іх і польны зьвер можа растаптаць іх;</t> </p><i> <t>ì zabyvae, što naga moža razdušyc′ ìh ì pol′ny z′ver moža rastaptac′ ìh;</t> </i>


text:
<pb/><t>ён жорсткі да дзяцей сваіх, як бы не да сваіх, і не баіцца, што праца ягоная будзе марная,</t> </p><i> <t>ën žorstkì da dzâcej svaìh, âk by ne da svaìh, ì ne baìcca, što praca âgonaâ budze marnaâ,</t> </i>


text:
<pb/><t>таму што Бог ня даў яму мудрасьці і не ўдзяліў яму глузду;</t> </p><i> <t>tamu što Bog nâ daǔ âmu mudras′cì ì ne ǔdzâlìǔ âmu gluzdu;</t> </i>


text:
<pb/><t>а калі падымаецца на вышыню, сьмяецца з каня і вершніка ягонага.</t> </p><i> <t>a kalì padymaecca na vyšynû, s′mâecca z kanâ ì veršnìka âgonaga.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці ты даў каню сілу і апрануў шыю ягоную ў грыву?</t> </p><i> <t>Cì ty daǔ kanû sìlu ì apranuǔ šyû âgonuû ǔ gryvu?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці можаш ты спалохаць яго, як саранчу? Храп ноздраў ягоных - жудасьць;</t> </p><i> <t>Cì možaš ty spalohac′ âgo, âk saranču? Hrap nozdraǔ âgonyh - žudas′c′;</t> </i>


text:
<pb/><t>капае нагамі зямлю і захапляецца сілаю; ідзе насустрач зброі;</t> </p><i> <t>kapae nagamì zâmlû ì zahaplâecca sìlaû; ìdze nasustrač zbroì;</t> </i>


text:
<pb/><t>ён сьмяецца зь небясьпекі і не палохаецца і не адварочваецца ад меча;</t> </p><i> <t>ën s′mâecca z′ nebâs′pekì ì ne palohaecca ì ne advaročvaecca ad meča;</t> </i>


text:
<pb/><t>калчан гучыць над ім, бліскае капэё і дзіда;</t> </p><i> <t>kalčan gučyc′ nad ìm, blìskae kapèë ì dzìda;</t> </i>


text:
<pb/><t>у парыве і лютасьці ён глытае зямлю і ня можа стаяць пры гуку трубы;</t> </p><i> <t>u paryve ì lûtas′cì ën glytae zâmlû ì nâ moža staâc′ pry guku truby;</t> </i>


text:
<pb/><t>пры трубным гуку ён падае голас: гу! гу! і здалёк чуе бітву, зычныя галасы правадыроў і крык.</t> </p><i> <t>pry trubnym guku ën padae golas: gu! gu! ì zdalëk čue bìtvu, zyčnyâ galasy pravadyroǔ ì kryk.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці тваёю мудрасьцю лётае каршук і кіруе крылы свае на поўдзень?</t> </p><i> <t>Cì tvaëû mudras′cû lëtae karšuk ì kìrue kryly svae na poǔdzen′?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці па тваім слове ўзносіцца арол і кладзе на вышыні гняздо сваё?</t> </p><i> <t>Cì pa tvaìm slove ǔznosìcca arol ì kladze na vyšynì gnâzdo svaë?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён жыве на скале і начуе на зубцы ўцёсаў і на месцах недаступных;</t> </p><i> <t>Ën žyve na skale ì načue na zubcy ǔcësaǔ ì na mescah nedastupnyh;</t> </i>


text:
<pb/><t>адтуль выглядвае сабе ежу: вочы яго глядзяць далёка;</t> </p><i> <t>adtul′ vyglâdvae sabe ežu: vočy âgo glâdzâc′ dalëka;</t> </i>


text:
<pb/><t>птушаняты ягоныя пэюць кроў, і дзе труп, там і ён.</t> </p><i> <t>ptušanâty âgonyâ pèûc′ kroǔ, ì dze trup, tam ì ën.</t> </i>


text:
<pb/><t>І гаварыў Гасподзь далей і сказаў Ёву:</t> </p><i> <t>Ì gavaryǔ Gaspodz′ dalej ì skazaǔ Ëvu:</t> </i>


text:
<t>ці будзе спаборнік з Усеўладным яшчэ вучыць? Выкрывальнік Бога хай адказвае Яму.</t> </p><i> <t>cì budze spabornìk z Useǔladnym âščè vučyc′? Vykryval′nìk Boga haj adkazvae Âmu.</t> </i>


text:
<pb/><t>вось, я нікчэмны; што буду я адказваць Табе? Руку маю кладу на вусны мае.</t> </p><i> <t>vos′, â nìkčèmny; što budu â adkazvac′ Tabe? Ruku maû kladu na vusny mae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Аднойчы я казаў, - цяпер адказваць ня буду, нават двойчы, але болей ня буду.</t> </p><i> <t>Adnojčy â kazaǔ, - câper adkazvac′ nâ budu, navat dvojčy, ale bolej nâ budu.</t> </i>


text:
<t>І адказваў Гасподзь Ёву з буры і сказаў:</t> </p><i> <t>Ì adkazvaǔ Gaspodz′ Ëvu z bury ì skazaǔ:</t> </i>


text:
<t>аперажы, як мужчына, сьцёгны свае: Я буду пытацца ў цябе, а ты адказвай Мне.</t> </p><i> <t>aperažy, âk mužčyna, s′cëgny svae: Â budu pytacca ǔ câbe, a ty adkazvaj Mne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ты хочаш скінуць суд Мой, зьвінаваціць Мяне, каб апраўдацца?</t> </p><i> <t>Ty hočaš skìnuc′ sud Moj, z′vìnavacìc′ Mâne, kab apraǔdacca?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці такая ў цябе сіла, як у Бога? І ці можаш загрымець голасам, як Ён?</t> </p><i> <t>Cì takaâ ǔ câbe sìla, âk u Boga? Ì cì možaš zagrymec′ golasam, âk Ën?</t> </i>


text:
<pb/><t>Упрыгож сябе велічнасьцю і славаю, апраніся ў бляск і велікапышнасьць;</t> </p><i> <t>Uprygož sâbe velìčnas′cû ì slavaû, apranìsâ ǔ blâsk ì velìkapyšnas′c′;</t> </i>


text:
<pb/><t>вылі лютасьць гневу твайго, паглядзі на ўсё ганарлівае і ўпакоры яго;</t> </p><i> <t>vylì lûtas′c′ gnevu tvajgo, paglâdzì na ǔsë ganarlìvae ì ǔpakory âgo;</t> </i>


text:
<pb/><t>зірні на ўсіх напышлівых і прынізі іх, і зьнішчы бязбожных на месцах іхніх;</t> </p><i> <t>zìrnì na ǔsìh napyšlìvyh ì prynìzì ìh, ì z′nìščy bâzbožnyh na mescah ìhnìh;</t> </i>


text:
<pb/><t>закапай іх усіх у зямлю і твары іхнія накрый цемраю.</t> </p><i> <t>zakapaj ìh usìh u zâmlû ì tvary ìhnìâ nakryj cemraû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Тады і Я прызнаю, што правіца твая можа цябе ратаваць.</t> </p><i> <t>Tady ì Â pryznaû, što pravìca tvaâ moža câbe ratavac′.</t> </i>


text:
<t>Вось бегемот, якога Я стварыў, як і цябе; ён есьць траву, як вол;</t> </p><i> <t>Vos′ begemot, âkoga Â stvaryǔ, âk ì câbe; ën es′c′ travu, âk vol;</t> </i>


text:
<pb/><t>вось, яго сіла ў сьцёгнах ягоных і моц ягоная ў мускулах чэрава ягонага;</t> </p><i> <t>vos′, âgo sìla ǔ s′cëgnah âgonyh ì moc âgonaâ ǔ muskulah čèrava âgonaga;</t> </i>


text:
<pb/><t>паварочвае хвастом сваім, як кедрам; а жылы на клубах яго пераплеценыя;</t> </p><i> <t>pavaročvae hvastom svaìm, âk kedram; a žyly na klubah âgo peraplecenyâ;</t> </i>


text:
<pb/><t>ногі ў яго, як медныя трубы; косткі ў яго, як жалезныя пруткі;</t> </p><i> <t>nogì ǔ âgo, âk mednyâ truby; kostkì ǔ âgo, âk žaleznyâ prutkì;</t> </i>


text:
<pb/><t>гэта - верх шляхоў Божых: толькі Творца яго можа наблізіць да яго меч Свой;</t> </p><i> <t>gèta - verh šlâhoǔ Božyh: tol′kì Tvorca âgo moža nablìzìc′ da âgo meč Svoj;</t> </i>


text:
<pb/><t>горы прыносяць яму ежу, і там усе зьвяры польныя гуляюць;</t> </p><i> <t>gory prynosâc′ âmu ežu, ì tam use z′vâry pol′nyâ gulâûc′;</t> </i>


text:
<pb/><t>ён кладзецца пад зацішнымі дрэвамі, пад дахам трысьнягу і ў балотах;</t> </p><i> <t>ën kladzecca pad zacìšnymì drèvamì, pad daham trys′nâgu ì ǔ balotah;</t> </i>


text:
<pb/><t>зацішныя дрэвы пакрываюць яго сваім ценем; вербы каля ручаёў абступаюць яго;</t> </p><i> <t>zacìšnyâ drèvy pakryvaûc′ âgo svaìm cenem; verby kalâ ručaëǔ abstupaûc′ âgo;</t> </i>


text:
<pb/><t>вось, ён п'е з рукі і не сьпяшаецца; застаецца спакойны, хоць бы Ярдан памкнуўся да вуснаў ягоных.</t> </p><i> <t>vos′, ën p'e z rukì ì ne s′pâšaecca; zastaecca spakojny, hoc′ by Ârdan pamknuǔsâ da vusnaǔ âgonyh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці возьме хто яго ў вачах ягоных і ці праколе яму нос бусаком?</t> </p><i> <t>Cì voz′me hto âgo ǔ vačah âgonyh ì cì prakole âmu nos busakom?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці можаш ты вудаю выцягнуць левіятана і вяроўкаю схапіць за язык ягоны?</t> </p><i> <t>Cì možaš ty vudaû vycâgnuc′ levìâtana ì vâroǔkaû shapìc′ za âzyk âgony?</t> </i>


text:
<pb/><t>ці ўкладзеш колца ў ноздры яго? ці праколеш іголкаю сківіцу ягоную?</t> </p><i> <t>cì ǔkladzeš kolca ǔ nozdry âgo? cì prakoleš ìgolkaû skìvìcu âgonuû?</t> </i>


text:
<pb/><t>ці будзе ён доўга ўпрошваць цябе і ці будзе гаварыць з табою коратка?</t> </p><i> <t>cì budze ën doǔga ǔprošvac′ câbe ì cì budze gavaryc′ z taboû koratka?</t> </i>


text:
<pb/><t>ці зробіць ён дагавор з табою, і ці возьмеш яго сабе назаўсёды ў рабы?</t> </p><i> <t>cì zrobìc′ ën dagavor z taboû, ì cì voz′meš âgo sabe nazaǔsëdy ǔ raby?</t> </i>


text:
<pb/><t>ці будзеш бавіцца ім, як птушкаю, і ці зьвяжаш яго як дзяўчатак тваіх?</t> </p><i> <t>cì budzeš bavìcca ìm, âk ptuškaû, ì cì z′vâžaš âgo âk dzâǔčatak tvaìh?</t> </i>


text:
<pb/><t>ці будуць прадаваць яго таварышы па лоўлі, ці падзеляць яго паміж Хананэйскімі купцамі?</t> </p><i> <t>cì buduc′ pradavac′ âgo tavaryšy pa loǔlì, cì padzelâc′ âgo pamìž Hananèjskìmì kupcamì?</t> </i>


text:
<pb/><t>ці можаш прапароць скуру яго дзідаю і галаву ягоную рыбацкаю астрогаю?</t> </p><i> <t>cì možaš praparoc′ skuru âgo dzìdaû ì galavu âgonuû rybackaû astrogaû?</t> </i>


text:
<pb/><t>Кладзі на яго руку тваю і памятай пра барацьбу; больш ня будзеш.</t> </p><i> <t>Kladzì na âgo ruku tvaû ì pamâtaj pra barac′bu; bol′š nâ budzeš.</t> </i>


text:
<pb/><t>Марная надзея: ці не ўпадзеш ад аднаго позірку ягонага?</t> </p><i> <t>Marnaâ nadzeâ: cì ne ǔpadzeš ad adnago pozìrku âgonaga?</t> </i>


text:
<pb/><t>Няма такога адважніка, які асьмеліўся б патрывожыць яго; хто ж можа ўстояць прад Маім абліччам?</t> </p><i> <t>Nâma takoga advažnìka, âkì as′melìǔsâ b patryvožyc′ âgo; hto ž moža ǔstoâc′ prad Maìm ablìččam?</t> </i>


text:
<pb/><t>Хто апярэдзіў Мяне, каб Я даваў яму? пад усім небам усё Маё.</t> </p><i> <t>Hto apârèdzìǔ Mâne, kab Â davaǔ âmu? pad usìm nebam usë Maë.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ня змоўчу пра чэлесы ягоныя, пра сілу і прыгожую суразьмернасьць іх.</t> </p><i> <t>Nâ zmoǔču pra čèlesy âgonyâ, pra sìlu ì prygožuû suraz′mernas′c′ ìh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хто можа адхінуць верх вопраткі ягонай, хто падыдзе да двайных сківіцаў ягоных?</t> </p><i> <t>Hto moža adhìnuc′ verh vopratkì âgonaj, hto padydze da dvajnyh skìvìcaǔ âgonyh?</t> </i>


text:
<pb/><t>Хто можа адчыніць дзьверы твару ягонага? кола зубоў ягоных - жудасьць;</t> </p><i> <t>Hto moža adčynìc′ dz′very tvaru âgonaga? kola zuboǔ âgonyh - žudas′c′;</t> </i>


text:
<pb/><t>моцныя шчыты яго - цудота: яны змацаваныя як бы цьвёрдаю пячаткаю;</t> </p><i> <t>mocnyâ ščyty âgo - cudota: âny zmacavanyâ âk by c′vërdaû pâčatkaû;</t> </i>


text:
<pb/><t>адзін да аднаго дакранаюцца блізка, так што і паветра не праходзіць паміж імі;</t> </p><i> <t>adzìn da adnago dakranaûcca blìzka, tak što ì pavetra ne prahodzìc′ pamìž ìmì;</t> </i>


text:
<pb/><t>адзін з адным ляжаць шчыльна, счапіліся і не размыкаюцца.</t> </p><i> <t>adzìn z adnym lâžac′ ščyl′na, sčapìlìsâ ì ne razmykaûcca.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ад яго чханьня паказваецца сьвятло; вочы ў яго як вейкі зары;</t> </p><i> <t>Ad âgo čhan′nâ pakazvaecca s′vâtlo; vočy ǔ âgo âk vejkì zary;</t> </i>


text:
<pb/><t>з пашчы ягонай выходзяць агнявікі, выскокваюць вогненныя іскры;</t> </p><i> <t>z paščy âgonaj vyhodzâc′ agnâvìkì, vyskokvaûc′ vognennyâ ìskry;</t> </i>


text:
<pb/><t>з ноздраў ягоных выходзіць дым, як з раскіпелага горшчыка альбо катла.</t> </p><i> <t>z nozdraǔ âgonyh vyhodzìc′ dym, âk z raskìpelaga gorščyka al′bo katla.</t> </i>


text:
<pb/><t>Дыханьне яго распаляе вугольле, з пашчы яго шугае полымя.</t> </p><i> <t>Dyhan′ne âgo raspalâe vugol′le, z paščy âgo šugae polymâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>На шыі ў яго жыве сіла, і перад ім бяжыць жах.</t> </p><i> <t>Na šyì ǔ âgo žyve sìla, ì perad ìm bâžyc′ žah.</t> </i>


text:
<pb/><t>Мясістыя часткі цела ягонага спалучаны між сабою цьвёрда, не здрыгануцца.</t> </p><i> <t>Mâsìstyâ častkì cela âgonaga spalučany mìž saboû c′vërda, ne zdryganucca.</t> </i>


text:
<pb/><t>Сэрца ў яго цьвёрдае, як камень, і жорсткае, як ніжні жарон.</t> </p><i> <t>Sèrca ǔ âgo c′vërdae, âk kamen′, ì žorstkae, âk nìžnì žaron.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі ён падымаецца, дужыя ў страху, зусім губляюцца ад жаху.</t> </p><i> <t>Kalì ën padymaecca, dužyâ ǔ strahu, zusìm gublâûcca ad žahu.</t> </i>


text:
<pb/><t>Меч, які крануўся яго, ня ўстоіць, ні капэё, ні дзіда, ні латы.</t> </p><i> <t>Meč, âkì kranuǔsâ âgo, nâ ǔstoìc′, nì kapèë, nì dzìda, nì laty.</t> </i>


text:
<pb/><t>Жалеза ён мае за салому, медзь - за гнілое дрэва.</t> </p><i> <t>Žaleza ën mae za salomu, medz′ - za gnìloe drèva.</t> </i>


text:
<pb/><t>Дачка лука не паверне яго наўцёкі; прашчавыя камяні ператвараюцца для яго ў плеўкі.</t> </p><i> <t>Dačka luka ne paverne âgo naǔcëkì; praščavyâ kamânì peratvaraûcca dlâ âgo ǔ pleǔkì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Булава лічыцца ў яго за саломіну; са сьвісту дзіды ён сьмяецца.</t> </p><i> <t>Bulava lìčycca ǔ âgo za salomìnu; sa s′vìstu dzìdy ën s′mâecca.</t> </i>


text:
<pb/><t>Пад ім вострыя камяні, і ён на вострых камянях ляжыць у гразі.</t> </p><i> <t>Pad ìm vostryâ kamânì, ì ën na vostryh kamânâh lâžyc′ u grazì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён кіпяціць багну, як кацёл, і мора перавтварае ў кіпучую мазь;</t> </p><i> <t>Ën kìpâcìc′ bagnu, âk kacël, ì mora peravtvarae ǔ kìpučuû maz′;</t> </i>


text:
<pb/><t>пакідае за сабою сьветлую сьцежку; бездань здаецца сівізнай.</t> </p><i> <t>pakìdae za saboû s′vetluû s′cežku; bezdan′ zdaecca sìvìznaj.</t> </i>


text:
<pb/><t>Няма на зямлі падобнага на яго: ён створаны бясстрашным;</t> </p><i> <t>Nâma na zâmlì padobnaga na âgo: ën stvorany bâsstrašnym;</t> </i>


text:
<pb/><t>на ўсё высокае глядзіць адважна; ён цар над усімі сынамі ганарлівасьці.</t> </p><i> <t>na ǔsë vysokae glâdzìc′ advažna; ën car nad usìmì synamì ganarlìvas′cì.</t> </i>


text:
<t>ведаю, што Ты ўсё можаш, і што намер Твой ня можа быць спынены.</t> </p><i> <t>vedaû, što Ty ǔsë možaš, ì što namer Tvoj nâ moža byc′ spyneny.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хто гэты, што запамрочвае Наканаваньне, нічога не разумеючы? - Так, я казаў пра тое, чаго не разумеў, пра дзеі дзівосныя для мяне, якіх я ня ведаў.</t> </p><i> <t>Hto gèty, što zapamročvae Nakanavan′ne, nìčoga ne razumeûčy? - Tak, â kazaǔ pra toe, čago ne razumeǔ, pra dzeì dzìvosnyâ dlâ mâne, âkìh â nâ vedaǔ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Выслухай, усклікаў я, і я буду гаварыць, і пра што буду пытацца ў Цябе, растлумач мне.</t> </p><i> <t>Vysluhaj, usklìkaǔ â, ì â budu gavaryc′, ì pra što budu pytacca ǔ Câbe, rastlumač mne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я чуў пра Цябе слыхам вуха; а цяпер мае вочы бачаць Цябе;</t> </p><i> <t>Â čuǔ pra Câbe slyham vuha; a câper mae vočy bačac′ Câbe;</t> </i>


text:
<pb/><t>таму я выракаюся і каюся ў пыле і ў попеле.</t> </p><i> <t>tamu â vyrakaûsâ ì kaûsâ ǔ pyle ì ǔ popele.</t> </i>


text:
І было пасьля таго, як Гасподзь сказаў словы тыя Ёву, сказаў Гасподзь Эліфазу Тэманіцяніну: гарыць гнеў Мой на цябе і на двух сяброў тваіх за тое, што вы гаварылі пра Мяне ня так правільна, як раб Мой Ёў. </p><i> Ì bylo pas′lâ tago, âk Gaspodz′ skazaǔ slovy tyâ Ëvu, skazaǔ Gaspodz′ Èlìfazu Tèmanìcânìnu: garyc′ gneǔ Moj na câbe ì na dvuh sâbroǔ tvaìh za toe, što vy gavarylì pra Mâne nâ tak pravìl′na, âk rab Moj Ëǔ. </i>


text:
Дык вось, вазьмеце сабе сем цялят і сем бараноў і ідзеце да раба Майго Ёва і прынясеце за сябе ахвяру; і раб Мой Ёў памоліцца за вас, бо толькі аблічча ягонае Я прыму, каб не адкінуць вас за тое, што вы казалі пра Мяне ня так правільна, як раб Мой Ёў. </p><i> Dyk vos′, vaz′mece sabe sem câlât ì sem baranoǔ ì ìdzece da raba Majgo Ëva ì prynâsece za sâbe ahvâru; ì rab Moj Ëǔ pamolìcca za vas, bo tol′kì ablìčča âgonae Â prymu, kab ne adkìnuc′ vas za toe, što vy kazalì pra Mâne nâ tak pravìl′na, âk rab Moj Ëǔ. </i>


text:
<pb/>І пайшлі Эліфаз Тэманіцянін і Вілдад Саўхэянін і Сатар Нааміцянін, і зрабілі так, як Гасподзь загадаў ім, - і Гасподзь прыняў аблічча Ёва. </p><i> Ì pajšlì Èlìfaz Tèmanìcânìn ì Vìldad Saǔhèânìn ì Satar Naamìcânìn, ì zrabìlì tak, âk Gaspodz′ zagadaǔ ìm, - ì Gaspodz′ prynâǔ ablìčča Ëva. </i>


text:
<pb/>І вярнуў Гасподзь страту Ёва, калі ён памаліўся за сяброў сваіх; і даў Гасподзь Ёву ўдвая больш за тое, што ён меў раней. </p><i> Ì vârnuǔ Gaspodz′ stratu Ëva, kalì ën pamalìǔsâ za sâbroǔ svaìh; ì daǔ Gaspodz′ Ëvu ǔdvaâ bol′š za toe, što ën meǔ ranej. </i>


text:
Тады прыйшлі да яго ўсе браты ягоныя і ўсе сёстры ягоныя і ўсе ранейшыя знаёмыя ягоныя, і елі зь ім хлеб у доме ягоным, і смуткавалі зь ім, і суцяшалі яго за ўсё ліха, якое Гасподзь навёў на яго і далі яму кожны па кесіце і па залатым пярсьцёнку. </p><i> Tady pryjšlì da âgo ǔse braty âgonyâ ì ǔse sëstry âgonyâ ì ǔse ranejšyâ znaëmyâ âgonyâ, ì elì z′ ìm hleb u dome âgonym, ì smutkavalì z′ ìm, ì sucâšalì âgo za ǔsë lìha, âkoe Gaspodz′ navëǔ na âgo ì dalì âmu kožny pa kesìce ì pa zalatym pârs′cënku. </i>


text:
<pb/>І дабраславіў Бог апошнія дні Ёва болей, чым ранейшыя: у яго было чатырнаццаць тысяч дробнага быдла, шэсьць тысяч вярблюдаў, тысяча пар валоў і тысяча асьліц. </p><i> Ì dabraslavìǔ Bog apošnìâ dnì Ëva bolej, čym ranejšyâ: u âgo bylo čatyrnaccac′ tysâč drobnaga bydla, šès′c′ tysâč vârblûdaǔ, tysâča par valoǔ ì tysâča as′lìc. </i>


text:
І даў ён першай імя Эміма, імя другой - Касія, а імя трэцяй - Керэнгапух. </p><i> Ì daǔ ën peršaj ìmâ Èmìma, ìmâ drugoj - Kasìâ, a ìmâ trècâj - Kerèngapuh. </i>


text:
І ня было на цэлай зямлі такіх прыгожых жанчын, як Ёвавы дочкі, і даў ім бацька іхні спадчыну паміж братамі іхнімі. </p><i> Ì nâ bylo na cèlaj zâmlì takìh prygožyh žančyn, âk Ëvavy dočkì, ì daǔ ìm bac′ka ìhnì spadčynu pamìž bratamì ìhnìmì. </i>


text:
<pb/>Пасьля таго Ёў жыў сто сорак гадоў, і бачыў сыноў сваіх і сыноў сыноўніх да чацьвёртага роду. </p><i> Pas′lâ tago Ëǔ žyǔ sto sorak gadoǔ, ì bačyǔ synoǔ svaìh ì synoǔ synoǔnìh da čac′vërtaga rodu. </i>


text:
<pb/><t>Псальма Давідава. Дабрашчасны той муж, што ня ходзіць на раду бязбожных, і не стаіць на дарозе грэшных, і не сядзіць на зборні распустаў;</t> </p><i> <t>Psal′ma Davìdava. Dabraščasny toj muž, što nâ hodzìc′ na radu bâzbožnyh, ì ne staìc′ na daroze grèšnyh, ì ne sâdzìc′ na zbornì raspustaǔ;</t> </i>


text:
<pb/><t>а ў законе Гасподнім воля ягоная, і пра закон Ягоны ўдзень і ўначы разважае!</t> </p><i> <t>a ǔ zakone Gaspodnìm volâ âgonaâ, ì pra zakon Âgony ǔdzen′ ì ǔnačy razvažae!</t> </i>


text:
<pb/><t>І будзе ён, быццам дрэва, над плынямі водаў пасаджанае, што родзіць свой плод у свой час, і ліст у якога ня жухне; і ва ўсім, што ён учыняе, пашчасьціць яму.</t> </p><i> <t>Ì budze ën, byccam drèva, nad plynâmì vodaǔ pasadžanae, što rodzìc′ svoj plod u svoj čas, ì lìst u âkoga nâ žuhne; ì va ǔsìm, što ën učynâe, paščas′cìc′ âmu.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ня так у бязбожнікаў; яны - быццам пыл, ветрам падняты.</t> </p><i> <t>Nâ tak u bâzbožnìkaǔ; âny - byccam pyl, vetram padnâty.</t> </i>


text:
<pb/><t>Таму ня ўстояць бязбожнікі на Божым судзе, а грэшнікі - на сходзе праведных.</t> </p><i> <t>Tamu nâ ǔstoâc′ bâzbožnìkì na Božym sudze, a grèšnìkì - na shodze pravednyh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бо дарогу праведных ведае Гасподзь, а дарога бязбожнікаў прападзе!</t> </p><i> <t>Bo darogu pravednyh vedae Gaspodz′, a daroga bâzbožnìkaǔ prapadze!</t> </i>


text:
<pb/><t>Псальма Давідава. Навошта бунтуюць народы, і намышляюць плямёны марнае?</t> </p><i> <t>Psal′ma Davìdava. Navošta buntuûc′ narody, ì namyšlâûc′ plâmëny marnae?</t> </i>


text:
<pb/><t>Паўстаюць зямныя цары, і ўмаўляюцца разам князі супраць Госпада і супраць Памазанца Ягонага:</t> </p><i> <t>Paǔstaûc′ zâmnyâ cary, ì ǔmaǔlâûcca razam knâzì suprac′ Gospada ì suprac′ Pamazanca Âgonaga:</t> </i>


text:
<pb/><t>"Парвёмце ж іхнія кайданы і скінем зь сябе іхнія аковы".</t> </p><i> <t>"Parvëmce ž ìhnìâ kajdany ì skìnem z′ sâbe ìhnìâ akovy".</t> </i>


text:
<pb/><t>Той, Хто ў нябёсах жыве, пасьмяецца, Гасподзь паганьбіць іх.</t> </p><i> <t>Toj, Hto ǔ nâbësah žyve, pas′mâecca, Gaspodz′ pagan′bìc′ ìh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Тады Ён у гневе Сваім скажа ім, і лютасьцю Сваёй іх настрашыць;</t> </p><i> <t>Tady Ën u gneve Svaìm skaža ìm, ì lûtas′cû Svaëj ìh nastrašyc′;</t> </i>


text:
<pb/><t>"Я памазаў Цара Майго над Сіёнам, сьвятою гарою Маёю.</t> </p><i> <t>"Â pamazaǔ Cara Majgo nad Sìënam, s′vâtoû garoû Maëû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я абвяшчу пастанову: Гасподзь сказаў Мне: "Ты Сын Мой; Я сёньня Цябе спарадзіў;</t> </p><i> <t>Â abvâšču pastanovu: Gaspodz′ skazaǔ Mne: "Ty Syn Moj; Â sën′nâ Câbe sparadzìǔ;</t> </i>


text:
<pb/><t>прасі ў Мяне, і дам народы ў спадчыну Табе, і ўладаньні Твае - аж па край зямлі!</t> </p><i> <t>prasì ǔ Mâne, ì dam narody ǔ spadčynu Tabe, ì ǔladan′nì Tvae - až pa kraj zâmlì!</t> </i>


text:
<pb/><t>Ты паб'еш іх жалезным жазлом, патаўчэш іх, як посуд ганчарны".</t> </p><i> <t>Ty pab'eš ìh žaleznym žazlom, pataǔčèš ìh, âk posud gančarny".</t> </i>


text:
<pb/><t>Дык вось - урымсьціцеся, цары; навучэцеся, судзьдзі зямныя,</t> </p><i> <t>Dyk vos′ - uryms′cìcesâ, cary; navučècesâ, sudz′dzì zâmnyâ,</t> </i>


text:
<pb/><t>служэце Госпаду богабаязна, і радуйцеся з трымценьнем.</t> </p><i> <t>služèce Gospadu bogabaâzna, ì radujcesâ z trymcen′nem.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ушануйце Сына, каб Ён не загневаўся, і каб не загінуць вам у дарозе вашай, бо гнеў Ягоны загарыцца неўзабаве. Шчасныя ўсе, хто на Яго спадзяецца.</t> </p><i> <t>Ušanujce Syna, kab Ën ne zagnevaǔsâ, ì kab ne zagìnuc′ vam u daroze vašaj, bo gneǔ Âgony zagarycca neǔzabave. Ščasnyâ ǔse, hto na Âgo spadzâecca.</t> </i>


text:
<pb/><t>Псальма Давіда, калі ён уцякаў ад Авэсалома, сына свайго.</t> </p><i> <t>Psal′ma Davìda, kalì ën ucâkaǔ ad Avèsaloma, syna svajgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Госпадзе! - як пабольшала ворагаў маіх! як многа іх на мяне паўстае!</t> </p><i> <t>Gospadze! - âk pabol′šala voragaǔ maìh! âk mnoga ìh na mâne paǔstae!</t> </i>


text:
<pb/><t>Шмат каторыя кажуць душы маёй: "Няма яму ў Богу ратунку!"</t> </p><i> <t>Šmat katoryâ kažuc′ dušy maëj: "Nâma âmu ǔ Bogu ratunku!"</t> </i>


text:
<pb/><t>Але Ты, Госпадзе, - шчыт перада мною, слава мая, і Ты ўзносіш маю галаву.</t> </p><i> <t>Ale Ty, Gospadze, - ščyt perada mnoû, slava maâ, ì Ty ǔznosìš maû galavu.</t> </i>


text:
<pb/><t>Сваім голасам клічу да Госпада, - і Ён чуе мяне са сьвятое гары Свае.</t> </p><i> <t>Svaìm golasam klìču da Gospada, - ì Ën čue mâne sa s′vâtoe gary Svae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Кладуся я, сплю і ўстаю, бо Гасподзь абараняе мяне.</t> </p><i> <t>Kladusâ â, splû ì ǔstaû, bo Gaspodz′ abaranâe mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>І не збаюся я процьмы людзей, што адусюль аблажылі мяне.</t> </p><i> <t>Ì ne zbaûsâ â proc′my lûdzej, što adusûl′ ablažylì mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Паўстань, Госпадзе! ацалі мяне, Божа мой! бо Ты б'еш маіх ворагаў па шчацэ, зубы грэшнікам крышыш.</t> </p><i> <t>Paǔstan′, Gospadze! acalì mâne, Boža moj! bo Ty b'eš maìh voragaǔ pa ščacè, zuby grèšnìkam kryšyš.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ратунак у Госпадзе. Над народам Тваім дабраслаўленьне Тваё.</t> </p><i> <t>Ratunak u Gospadze. Nad narodam Tvaìm dabraslaǔlen′ne Tvaë.</t> </i>


text:
<pb/><t>Кіроўцу хору. На струнных інструмэнтах. Псальма Давідава.</t> </p><i> <t>Kìroǔcu horu. Na strunnyh ìnstrumèntah. Psal′ma Davìdava.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі клічу я, - акажыся мне, Божа праўды маёй! Ты даваў мне прастору ў цясноцьці. Умілажалься зь мяне і пачуй малітву маю.</t> </p><i> <t>Kalì klìču â, - akažysâ mne, Boža praǔdy maëj! Ty davaǔ mne prastoru ǔ câsnoc′cì. Umìlažal′sâ z′ mâne ì pačuj malìtvu maû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Сынове людзкія! дакуль ганьбавацьмецца слава мая? Дакуль марнасьць любіць будзеце, дакуль няпраўды шукацьмеце?</t> </p><i> <t>Synove lûdzkìâ! dakul′ gan′bavac′mecca slava maâ? Dakul′ marnas′c′ lûbìc′ budzece, dakul′ nâpraǔdy šukac′mece?</t> </i>


text:
<pb/><t>Ведайце, што сьвятога Свайго Гасподзь Сабе вылучыў, чуе Гасподзь, калі я клічу Яго.</t> </p><i> <t>Vedajce, što s′vâtoga Svajgo Gaspodz′ Sabe vylučyǔ, čue Gaspodz′, kalì â klìču Âgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>У гневе грахоў не рабеце: на ложках сваіх разважайце ў сэрцах сваіх, і суцешыцеся!</t> </p><i> <t>U gneve grahoǔ ne rabece: na ložkah svaìh razvažajce ǔ sèrcah svaìh, ì sucešycesâ!</t> </i>


text:
<pb/><t>Ахвяры праўды прыносьце і майце надзею на Бога.</t> </p><i> <t>Ahvâry praǔdy prynos′ce ì majce nadzeû na Boga.</t> </i>


text:
<pb/><t>Многія кажуць: "Хто нам пакажа дабро?" Пакажы нам, Госпадзе, сьвятло аблічча Твайго!</t> </p><i> <t>Mnogìâ kažuc′: "Hto nam pakaža dabro?" Pakažy nam, Gospadze, s′vâtlo ablìčča Tvajgo!</t> </i>


text:
<pb/><t>Ты напоўніў радасьцю сэрца маё з той пары, як пабольшала ў іх хлеба й віна.</t> </p><i> <t>Ty napoǔnìǔ radas′cû sèrca maë z toj pary, âk pabol′šala ǔ ìh hleba j vìna.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я спакойна кладуся і сплю, бо Ты, Госпадзе, адзін даеш мне жыць у бясьпецы.</t> </p><i> <t>Â spakojna kladusâ ì splû, bo Ty, Gospadze, adzìn daeš mne žyc′ u bâs′pecy.</t> </i>


text:
<pb/><t>Кіроўцу хору. На духавых. Псальма Давідава.</t> </p><i> <t>Kìroǔcu horu. Na duhavyh. Psal′ma Davìdava.</t> </i>


text:
<pb/><t>Пачуй, Госпадзе, словы мае, зразумей мае помыслы.</t> </p><i> <t>Pačuj, Gospadze, slovy mae, zrazumej mae pomysly.</t> </i>


text:
<pb/><t>Дай увагі енку скаргі маёй, Цару мой і мой Божа! Я малюся Табе.</t> </p><i> <t>Daj uvagì enku skargì maëj, Caru moj ì moj Boža! Â malûsâ Tabe.</t> </i>


text:
<pb/><t>Госпадзе! раніцай голас пачуй мой, - раніцай стану прад Табою і буду чакаць.</t> </p><i> <t>Gospadze! ranìcaj golas pačuj moj, - ranìcaj stanu prad Taboû ì budu čakac′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бо Ты, Божа, беззаконьняў ня любіш; ліхадзей пры Табе не аселіцца;</t> </p><i> <t>Bo Ty, Boža, bezzakon′nâǔ nâ lûbìš; lìhadzej pry Tabe ne aselìcca;</t> </i>


text:
<pb/><t>бязбожнікі прад вачыма Тваімі ня выстаяць: Ты ненавідзіш усіх ліхадзеяў.</t> </p><i> <t>bâzbožnìkì prad vačyma Tvaìmì nâ vystaâc′: Ty nenavìdzìš usìh lìhadzeâǔ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ты загубіш усіх ашуканцаў; крыважэрцамі і падступнымі Гасподзь пагарджае.</t> </p><i> <t>Ty zagubìš usìh ašukancaǔ; kryvažèrcamì ì padstupnymì Gaspodz′ pagardžae.</t> </i>


text:
<pb/><t>А я, зь вялікай ласкі Тваёй, увайду ў харомы Твае, пакланюся храму сьвятому твайму богабаязна.</t> </p><i> <t>A â, z′ vâlìkaj laskì Tvaëj, uvajdu ǔ haromy Tvae, paklanûsâ hramu s′vâtomu tvajmu bogabaâzna.</t> </i>


text:
<pb/><t>Госпадзе! вядзі мяне па дарозе ў праўдзе Тваёй, на супастатаў маіх; спрастуй перада мною дарогу Тваю.</t> </p><i> <t>Gospadze! vâdzì mâne pa daroze ǔ praǔdze Tvaëj, na supastataǔ maìh; sprastuj perada mnoû darogu Tvaû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бо ў іх вуснах праўды няма: сэрца іхняе - згубнасьць, горла іхняе - дамавіна адчыненая, лісьлівяць яны языком сваім.</t> </p><i> <t>Bo ǔ ìh vusnah praǔdy nâma: sèrca ìhnâe - zgubnas′c′, gorla ìhnâe - damavìna adčynenaâ, lìs′lìvâc′ âny âzykom svaìm.</t> </i>


text:
<pb/><t>Асудзі іх, Божа! Няхай прападуць ад намыслаў сваіх; за ліхадзействы вялікія адкінь іх, бо яны ўзбунтаваліся на Цябе.</t> </p><i> <t>Asudzì ìh, Boža! Nâhaj prapaduc′ ad namyslaǔ svaìh; za lìhadzejstvy vâlìkìâ adkìn′ ìh, bo âny ǔzbuntavalìsâ na Câbe.</t> </i>


text:
<pb/><t>А ўсе, хто на Цябе спадзяецца, будуць радавацца вечна; і Ты будзеш іх асланяць; і будуць хваліцца Табою тыя, хто любіць імя Тваё.</t> </p><i> <t>A ǔse, hto na Câbe spadzâecca, buduc′ radavacca večna; ì Ty budzeš ìh aslanâc′; ì buduc′ hvalìcca Taboû tyâ, hto lûbìc′ ìmâ Tvaë.</t> </i>


text:
<pb/><t>Дабраслаўляеш Ты, Госпадзе, праведніка; упадабаньнем, нібы шчытом, ахінаеш яго.</t> </p><i> <t>Dabraslaǔlâeš Ty, Gospadze, pravednìka; upadaban′nem, nìby ščytom, ahìnaeš âgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Кіроўцу хору. На васьміструнным. Псальма Давідава.</t> </p><i> <t>Kìroǔcu horu. Na vas′mìstrunnym. Psal′ma Davìdava.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ня ў ятры Тваёй выкрывай мяне, Госпадзе, і ня ў гневе Тваім карай мяне.</t> </p><i> <t>Nâ ǔ âtry Tvaëj vykryvaj mâne, Gospadze, ì nâ ǔ gneve Tvaìm karaj mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Умілажалься зь мяне, Госпадзе, бо я нямоглы; дай мне гаеньня, Госпадзе, бо косьці мае растрывожаныя,</t> </p><i> <t>Umìlažal′sâ z′ mâne, Gospadze, bo â nâmogly; daj mne gaen′nâ, Gospadze, bo kos′cì mae rastryvožanyâ,</t> </i>


text:
<pb/><t>і душа мая моцна ўстрывожаная; - а Ты, Госпадзе, дакуль?</t> </p><i> <t>ì duša maâ mocna ǔstryvožanaâ; - a Ty, Gospadze, dakul′?</t> </i>


text:
<pb/><t>Павярніся, Госпадзе, душу маю выратуй, уратуй мяне дзеля ласкі Тваёй,</t> </p><i> <t>Pavârnìsâ, Gospadze, dušu maû vyratuj, uratuj mâne dzelâ laskì Tvaëj,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо ў сьмерці няма пра Цябе памятаньня: у магіле хто Цябе славіць будзе?</t> </p><i> <t>bo ǔ s′mercì nâma pra Câbe pamâtan′nâ: u magìle hto Câbe slavìc′ budze?</t> </i>


text:
<pb/><t>Стаміўся я ад зітханьняў маіх: кожнае ночы я ложак свой абмываю, сьлязьмі маімі пасьцель акрапляю маю.</t> </p><i> <t>Stamìǔsâ â ad zìthan′nâǔ maìh: kožnae nočy â ložak svoj abmyvaû, s′lâz′mì maìmì pas′cel′ akraplâû maû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Высахла ад маркоты вока маё, пастарэла яно праз маіх ворагаў.</t> </p><i> <t>Vysahla ad markoty voka maë, pastarèla âno praz maìh voragaǔ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Адступецеся ад мяне, усе ліхадзеі, бо пачуў Гасподзь голас плачу майго,</t> </p><i> <t>Adstupecesâ ad mâne, use lìhadzeì, bo pačuǔ Gaspodz′ golas plaču majgo,</t> </i>


text:
<pb/><t>пачуў Гасподзь маленьне маё; Гасподзь прыме малітву маю,</t> </p><i> <t>pačuǔ Gaspodz′ malen′ne maë; Gaspodz′ pryme malìtvu maû,</t> </i>


text:
<pb/><t>хай усе мае ворагі пасаромлены і моцна настрашыны будуць; хай вернуцца - і пасаромеюцца імгненна.</t> </p><i> <t>haj use mae voragì pasaromleny ì mocna nastrašyny buduc′; haj vernucca - ì pasaromeûcca ìmgnenna.</t> </i>


text:
<pb/><t>Песьня-плач, якую Давід сьпяваў Госпаду ў справе Хуса, з племя Веньямінавага.</t> </p><i> <t>Pes′nâ-plač, âkuû Davìd s′pâvaǔ Gospadu ǔ sprave Husa, z plemâ Ven′âmìnavaga.</t> </i>


text:
<pb/><t>Госпадзе Божа мой! на Цябе спадзяваньне маё; уратуй мяне ад усіх маіх ганіцеляў, і вызвалі мяне;</t> </p><i> <t>Gospadze Boža moj! na Câbe spadzâvan′ne maë; uratuj mâne ad usìh maìh ganìcelâǔ, ì vyzvalì mâne;</t> </i>


text:
<pb/><t>хай ня вырве ён душы маёй, быццам леў, які турзае, калі збаўцы няма.</t> </p><i> <t>haj nâ vyrve ën dušy maëj, byccam leǔ, âkì turzae, kalì zbaǔcy nâma.</t> </i>


text:
<pb/><t>Госпадзе Божа мой! калі што я зрабіў, калі ёсьць няпраўда ў руках маіх,</t> </p><i> <t>Gospadze Boža moj! kalì što â zrabìǔ, kalì ës′c′ nâpraǔda ǔ rukah maìh,</t> </i>


text:
<pb/><t>калі я ліхам плаціў таму, хто быў у згодзе са мною, - а я ж ратаваў і таго, хто бяз прычыны стаўся маім ворагам,</t> </p><i> <t>kalì â lìham placìǔ tamu, hto byǔ u zgodze sa mnoû, - a â ž ratavaǔ ì tago, hto bâz pryčyny staǔsâ maìm voragam,</t> </i>


text:
<pb/><t>дык няхай вораг перасьледуе душу маю і дагоніць, і жыцьцё маё хай удратуе ў зямлю, і славу маю хай аберне ў нішто.</t> </p><i> <t>dyk nâhaj vorag peras′ledue dušu maû ì dagonìc′, ì žyc′cë maë haj udratue ǔ zâmlû, ì slavu maû haj aberne ǔ nìšto.</t> </i>


text:
<pb/><t>Устань, Госпадзе, у гневе Тваім; паўстань супраць шаленства маіх ворагаў, прачніся дзеля мяне на суд, які Ты прызначыў,</t> </p><i> <t>Ustan′, Gospadze, u gneve Tvaìm; paǔstan′ suprac′ šalenstva maìh voragaǔ, pračnìsâ dzelâ mâne na sud, âkì Ty pryznačyǔ,</t> </i>


text:
<pb/><t>сьціжма людзей стане навокал Цябе; над ёй падыміся ў вышыні.</t> </p><i> <t>s′cìžma lûdzej stane navokal Câbe; nad ëj padymìsâ ǔ vyšynì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Гасподзь судзіць народы. Судзі мяне, Госпадзе, паводле праўды маёй, паводле беспахібнасьці маёй.</t> </p><i> <t>Gaspodz′ sudzìc′ narody. Sudzì mâne, Gospadze, pavodle praǔdy maëj, pavodle bespahìbnas′cì maëj.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хай суймецца злосьць бязбожных, а справядлівага ўмацуй, бо Ты выпрабоўваеш сэрца й нутрыну, праведны Божа!</t> </p><i> <t>Haj sujmecca zlos′c′ bâzbožnyh, a spravâdlìvaga ǔmacuj, bo Ty vypraboǔvaeš sèrca j nutrynu, pravedny Boža!</t> </i>


text:
<pb/><t>Шчыт мой у Богу, Які шчырых сэрцам ратуе.</t> </p><i> <t>Ščyt moj u Bogu, Âkì ščyryh sèrcam ratue.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бог - судзьдзя справядлівы і Бог - кожны дзень спаганяе сурова,</t> </p><i> <t>Bog - sudz′dzâ spravâdlìvy ì Bog - kožny dzen′ spaganâe surova,</t> </i>


text:
<pb/><t>калі хто не навяртаецца, Ён вострыць Свой меч, напінае Свой лук і цаляе зь яго;</t> </p><i> <t>kalì hto ne navârtaecca, Ën vostryc′ Svoj meč, napìnae Svoj luk ì calâe z′ âgo;</t> </i>


text:
<pb/><t>рыхтуе яму прылады сьмерці, і вагністымі робіць стрэлы Свае.</t> </p><i> <t>ryhtue âmu prylady s′mercì, ì vagnìstymì robìc′ strèly Svae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вось напраўду зачаў бязбожны, зацяжарыў крыўдаю і ману сабе спарадзіў,</t> </p><i> <t>Vos′ napraǔdu začaǔ bâzbožny, zacâžaryǔ kryǔdaû ì manu sabe sparadzìǔ,</t> </i>


text:
<pb/><t>капаў дол і выкапаў яго, і ўпаў у яму, якую выкапаў:</t> </p><i> <t>kapaǔ dol ì vykapaǔ âgo, ì ǔpaǔ u âmu, âkuû vykapaǔ:</t> </i>


text:
<pb/><t>абернецца злосьць ягоная на ягоную галаву, і зладзейства ягонае на цела ягонае ападзе.</t> </p><i> <t>abernecca zlos′c′ âgonaâ na âgonuû galavu, ì zladzejstva âgonae na cela âgonae apadze.</t> </i>


text:
<pb/><t>Слаўлю Госпада па праўдзе Ягонай і сьпяваю імю Госпада Ўсявышняга.</t> </p><i> <t>Slaǔlû Gospada pa praǔdze Âgonaj ì s′pâvaû ìmû Gospada Ǔsâvyšnâga.</t> </i>


text:
<pb/><t>Кіроўцу хору. На Гэцкім інструмэньце. Псальма Давідава.</t> </p><i> <t>Kìroǔcu horu. Na Gèckìm ìnstrumèn′ce. Psal′ma Davìdava.</t> </i>


text:
<pb/><t>Госпадзе Божа наш! якое велічнае імя Тваё па ўсёй зямлі! Слава Твая па-над нябёсы!</t> </p><i> <t>Gospadze Boža naš! âkoe velìčnae ìmâ Tvaë pa ǔsëj zâmlì! Slava Tvaâ pa-nad nâbësy!</t> </i>


text:
<pb/><t>З вуснаў дзяцей і немаўлятак Ты зладзіў хвалу, дзеля ворагаў Тваіх, каб зьнямовіць мсьціўцу і ворага.</t> </p><i> <t>Z vusnaǔ dzâcej ì nemaǔlâtak Ty zladzìǔ hvalu, dzelâ voragaǔ Tvaìh, kab z′nâmovìc′ ms′cìǔcu ì voraga.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі я гляджу на нябёсы Твае, - твор Тваіх рук, на месяц і зоркі, якія Ты паставіў,</t> </p><i> <t>Kalì â glâdžu na nâbësy Tvae, - tvor Tvaìh ruk, na mesâc ì zorkì, âkìâ Ty pastavìǔ,</t> </i>


text:
<pb/><t>дык што ёсьць чалавек, якога Ты памятаеш, і сын чалавечы, якога наведваеш Ты?</t> </p><i> <t>dyk što ës′c′ čalavek, âkoga Ty pamâtaeš, ì syn čalavečy, âkoga navedvaeš Ty?</t> </i>


text:
<pb/><t>Нядужа Ты зьменшыў яго перад анёламі: славаю, гонарам увянчаў яго;</t> </p><i> <t>Nâduža Ty z′menšyǔ âgo perad anëlamì: slavaû, gonaram uvânčaǔ âgo;</t> </i>


text:
<pb/><t>паставіў яго ўладаром над творамі рук Тваіх; пад ногі паклаў яму ўсё:</t> </p><i> <t>pastavìǔ âgo ǔladarom nad tvoramì ruk Tvaìh; pad nogì paklaǔ âmu ǔsë:</t> </i>


text:
<pb/><t>валоў і авечак усіх, і польных зьвяроў гэтак сама,</t> </p><i> <t>valoǔ ì avečak usìh, ì pol′nyh z′vâroǔ gètak sama,</t> </i>


text:
<pb/><t>птушак нябесных і рыбін марскіх, усё, што праходзіць марскімі шляхамі.</t> </p><i> <t>ptušak nâbesnyh ì rybìn marskìh, usë, što prahodzìc′ marskìmì šlâhamì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Госпадзе Божа наш! Якое велічнае імя Тваё па ўсёй зямлі!</t> </p><i> <t>Gospadze Boža naš! Âkoe velìčnae ìmâ Tvaë pa ǔsëj zâmlì!</t> </i>


text:
<pb/><t>Кіроўцу хору. Пасьля сьмерці Лабэна. Псальма Давідава.</t> </p><i> <t>Kìroǔcu horu. Pas′lâ s′mercì Labèna. Psal′ma Davìdava.</t> </i>


text:
<pb/><t>[Алэф] Славіць буду Цябе, Госпадзе, усім сэрцам маім, абвяшчаць пра ўсе цуды Твае,</t> </p><i> <t>[Alèf] Slavìc′ budu Câbe, Gospadze, usìm sèrcam maìm, abvâščac′ pra ǔse cudy Tvae,</t> </i>


text:
<pb/><t>я буду радавацца, весяліцца, імя Тваё апяваць, Усявышні.</t> </p><i> <t>â budu radavacca, vesâlìcca, ìmâ Tvaë apâvac′, Usâvyšnì.</t> </i>


text:
<pb/><t>[Бэт] Як павернуць назад мае ворагі, - спатыкнуцца й загінуць прад абліччам Тваім,</t> </p><i> <t>[Bèt] Âk pavernuc′ nazad mae voragì, - spatyknucca j zagìnuc′ prad ablìččam Tvaìm,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо Ты вёў мой суд і маю цяжбіну; Ты сеў на троне, Судзьдзя справядлівы.</t> </p><i> <t>bo Ty vëǔ moj sud ì maû câžbìnu; Ty seǔ na trone, Sudz′dzâ spravâdlìvy.</t> </i>


text:
<pb/><t>[Гімэл] Ты абурыўся на народы, бязбожнага зьнішчыў, сьцёр іх імёны навечна.</t> </p><i> <t>[Gìmèl] Ty aburyǔsâ na narody, bâzbožnaga z′nìščyǔ, s′cër ìh ìmëny navečna.</t> </i>


text:
<pb/><t>[Далэт] У ворага зброі ня стала зусім, і гарады Ты разбурыў; загінула зь імі памяць пра іх.</t> </p><i> <t>[Dalèt] U voraga zbroì nâ stala zusìm, ì garady Ty razburyǔ; zagìnula z′ ìmì pamâc′ pra ìh.</t> </i>


text:
<pb/><t>[Гэ] А Гасподзь жыве вечна; Ён трон Свой на суд падрыхтаваў,</t> </p><i> <t>[Gè] A Gaspodz′ žyve večna; Ën tron Svoj na sud padryhtavaǔ,</t> </i>


text:
<pb/><t>і Ён будзе судзіць сьвет па праўдзе, па справядлівасьці суд над народамі ўчыніць.</t> </p><i> <t>ì Ën budze sudzìc′ s′vet pa praǔdze, pa spravâdlìvas′cì sud nad narodamì ǔčynìc′.</t> </i>


text:
<pb/><t>[Вав] І будзе Гасподзь прытулкам прыгнечанаму, прытулкам у скрушлівы час;</t> </p><i> <t>[Vav] Ì budze Gaspodz′ prytulkam prygnečanamu, prytulkam u skrušlìvy čas;</t> </i>


text:
<pb/><t>І спадзявацьмуцца на Цябе тыя, што ведаюць імя Тваё, бо Ты не пакідаеш тых, што шукаюць Цябе, Госпадзе.</t> </p><i> <t>Ì spadzâvac′mucca na Câbe tyâ, što vedaûc′ ìmâ Tvaë, bo Ty ne pakìdaeš tyh, što šukaûc′ Câbe, Gospadze.</t> </i>


text:
<pb/><t>Сьпявайце Госпаду, Які жыве на Сіёне, абвяшчайце ў народах дзеі Ягоныя, бо Ён спаганяе за кроў; памятае іх, не забывае енку прыгнечаных.</t> </p><i> <t>S′pâvajce Gospadu, Âkì žyve na Sìëne, abvâščajce ǔ narodah dzeì Âgonyâ, bo Ën spaganâe za kroǔ; pamâtae ìh, ne zabyvae enku prygnečanyh.</t> </i>


text:
<pb/><t>[Хэт] Умілажалься зь мяне, Госпадзе; глянь на цярпеньні мае ад ненавісьнікаў маіх, - Ты, Які ўзносіш мяне над брамаю сьмерці,</t> </p><i> <t>[Hèt] Umìlažal′sâ z′ mâne, Gospadze; glân′ na cârpen′nì mae ad nenavìs′nìkaǔ maìh, - Ty, Âkì ǔznosìš mâne nad bramaû s′mercì,</t> </i>


text:
<pb/><t>каб я абвяшчаў усю славу Тваю ў браме дачкі Сіёна: буду радавацца з майго ратаваньня Табою.</t> </p><i> <t>kab â abvâščaǔ usû slavu Tvaû ǔ brame dačkì Sìëna: budu radavacca z majgo ratavan′nâ Taboû.</t> </i>


text:
<pb/><t>[Тэт] Народы пападалі ў яму, якую выкапалі; у сетку, якую схавалі яны, ублыталі ногі свае.</t> </p><i> <t>[Tèt] Narody papadalì ǔ âmu, âkuû vykapalì; u setku, âkuû shavalì âny, ublytalì nogì svae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Гасподзь быў спазнаны праз суд, які Ён учыніў; бязбожнік злоўлены дзеямі рук сваіх.</t> </p><i> <t>Gaspodz′ byǔ spaznany praz sud, âkì Ën učynìǔ; bâzbožnìk zloǔleny dzeâmì ruk svaìh.</t> </i>


text:
<pb/><t>[Ёд] Хай шыбуюць бязбожнікі ў пекла, - усе народы, што забываюць Бога,</t> </p><i> <t>[Ëd] Haj šybuûc′ bâzbožnìkì ǔ pekla, - use narody, što zabyvaûc′ Boga,</t> </i>


text:
<pb/><t>[Каф] бо не назаўсёды забудзецца ўбогі, і надзея ўбогіх не назаўсёды загіне.</t> </p><i> <t>[Kaf] bo ne nazaǔsëdy zabudzecca ǔbogì, ì nadzeâ ǔbogìh ne nazaǔsëdy zagìne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Паўстань, Госпадзе, хай чалавек не адужае, хай народы судзяцца прад абліччам Тваім.</t> </p><i> <t>Paǔstan′, Gospadze, haj čalavek ne adužae, haj narody sudzâcca prad ablìččam Tvaìm.</t> </i>


text:
<pb/><t>Навядзі, Госпадзе, страху на іх; хай знаюць народы, што людзі яны.</t> </p><i> <t>Navâdzì, Gospadze, strahu na ìh; haj znaûc′ narody, što lûdzì âny.</t> </i>


text:
<pb/><t>[Ламэд] Навошта, Госпадзе, зводдаль стаіш, хаваеш Сябе ў часе скрухі?</t> </p><i> <t>[Lamèd] Navošta, Gospadze, zvoddal′ staìš, havaeš Sâbe ǔ čase skruhì?</t> </i>


text:
<pb/><t>Бязбожны з пагарды сваёй перасьледуе беднага; хай схоплены будуць яны хітрынамі, якія намысьлілі самі.</t> </p><i> <t>Bâzbožny z pagardy svaëj peras′ledue bednaga; haj shopleny buduc′ âny hìtrynamì, âkìâ namys′lìlì samì.</t> </i>


text:
<pb/><t>[Мэм] Бязбожны бо хваліцца пажадай душы сваёй; а карысьлівец сам сабе дагаджае.</t> </p><i> <t>[Mèm] Bâzbožny bo hvalìcca pažadaj dušy svaëj; a karys′lìvec sam sabe dagadžae.</t> </i>


text:
<pb/><t>[Нун] Пыхліва бязбожнік пагарджае Богам; "не спагоніць"; ва ўсіх думках ягоных: няма Бога!</t> </p><i> <t>[Nun] Pyhlìva bâzbožnìk pagardžae Bogam; "ne spagonìc′"; va ǔsìh dumkah âgonyh: nâma Boga!</t> </i>


text:
<pb/><t>[Аін] У кожным часе шляхі ягоныя згубныя; суды Твае далёкія ад яго; на ўсіх ворагаў сваіх ён глядзіць грэбліва;</t> </p><i> <t>[Aìn] U kožnym čase šlâhì âgonyâ zgubnyâ; sudy Tvae dalëkìâ ad âgo; na ǔsìh voragaǔ svaìh ën glâdzìc′ grèblìva;</t> </i>


text:
<pb/><t>і кажа ў сэрцы сваім: "не пахіснуся; і ніколі мяне не спадобіць ліха".</t> </p><i> <t>ì kaža ǔ sèrcy svaìm: "ne pahìsnusâ; ì nìkolì mâne ne spadobìc′ lìha".</t> </i>


text:
<pb/><t>[Пэ] Вусны ягоныя поўныя праклёну, хітрасьці, крыўды; пад языком у яго пакуты і згуба.</t> </p><i> <t>[Pè] Vusny âgonyâ poǔnyâ praklënu, hìtras′cì, kryǔdy; pad âzykom u âgo pakuty ì zguba.</t> </i>


text:
<pb/><t>[Цадэ] Сядзіць у засадзе ў задвор'і, у патайных мясьцінах забівае невінаватага; вочы ягоныя цікуюць за бедным;</t> </p><i> <t>[Cadè] Sâdzìc′ u zasadze ǔ zadvor'ì, u patajnyh mâs′cìnah zabìvae nevìnavataga; vočy âgonyâ cìkuûc′ za bednym;</t> </i>


text:
<pb/><t>у патайнай мясьціне пільнуе, нібы ў логвішчы леў; пільнуе ў засадзе, каб схапіць беднага; хапае беднага, цягне ў сеткі свае,</t> </p><i> <t>u patajnaj mâs′cìne pìl′nue, nìby ǔ logvìščy leǔ; pìl′nue ǔ zasadze, kab shapìc′ bednaga; hapae bednaga, câgne ǔ setkì svae,</t> </i>


text:
<pb/><t>згінаецца, прыпадае, - і бедныя падаюць у моцныя кіпці ягоныя;</t> </p><i> <t>zgìnaecca, prypadae, - ì bednyâ padaûc′ u mocnyâ kìpcì âgonyâ;</t> </i>


text:
<pb/><t>кажа ў сэрцы сваім: "забыў Бог, засланіў Свой твар, ня ўбачыць ніколі".</t> </p><i> <t>kaža ǔ sèrcy svaìm: "zabyǔ Bog, zaslanìǔ Svoj tvar, nâ ǔbačyc′ nìkolì".</t> </i>


text:
<pb/><t>[Каф] Паўстань, Госпадзе Божа, падай руку Тваю, не забудзь прыгнечаных.</t> </p><i> <t>[Kaf] Paǔstan′, Gospadze Boža, padaj ruku Tvaû, ne zabudz′ prygnečanyh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Навошта бязбожнік грэбуе Богам, кажучы ў сэрцы сваім: "Ты не спагоніш?"</t> </p><i> <t>Navošta bâzbožnìk grèbue Bogam, kažučy ǔ sèrcy svaìm: "Ty ne spagonìš?"</t> </i>


text:
<pb/><t>[Рэш] Ты бачыш; бо Ты глядзіш на крыўды і ўціскі, каб аддаць Тваёю рукою. Табе аддае сябе бедны; сіраце Ты памочнік.</t> </p><i> <t>[Rèš] Ty bačyš; bo Ty glâdzìš na kryǔdy ì ǔcìskì, kab addac′ Tvaëû rukoû. Tabe addae sâbe bedny; sìrace Ty pamočnìk.</t> </i>


text:
<pb/><t>[Шын] Зламай мышцу бязбожнаму і ліхому, каб шукаць і не знайсьці ягонага грэху.</t> </p><i> <t>[Šyn] Zlamaj myšcu bâzbožnamu ì lìhomu, kab šukac′ ì ne znajs′cì âgonaga grèhu.</t> </i>


text:
<pb/><t>Гасподзь - цар навечна, назаўсёды; зьнікнуць язычнікі зь зямлі Ягонай.</t> </p><i> <t>Gaspodz′ - car navečna, nazaǔsëdy; z′nìknuc′ âzyčnìkì z′ zâmlì Âgonaj.</t> </i>


text:
<pb/><t>[Тав] Госпадзе! Ты чуеш жаданьні лагодных, умацуй сэрца ім; адкрый вуха Тваё,</t> </p><i> <t>[Tav] Gospadze! Ty čueš žadan′nì lagodnyh, umacuj sèrca ìm; adkryj vuha Tvaë,</t> </i>


text:
<pb/><t>каб даць суд сіраце і прыгнечанаму, хай не палохае больш чалавек на зямлі.</t> </p><i> <t>kab dac′ sud sìrace ì prygnečanamu, haj ne palohae bol′š čalavek na zâmlì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Кіроўцу хору. Псальма Давідава. На Госпада спадзяюся; як жа вы кажаце душы маёй: "Як птушка ўзьляці на гару вашу"?</t> </p><i> <t>Kìroǔcu horu. Psal′ma Davìdava. Na Gospada spadzâûsâ; âk ža vy kažace dušy maëj: "Âk ptuška ǔz′lâcì na garu vašu"?</t> </i>


text:
<pb/><t>Бо вось бязбожнікі лук напялі, на цяціву стралу наклалі, каб у змроку цаляць у праведных сэрцам.</t> </p><i> <t>Bo vos′ bâzbožnìkì luk napâlì, na câcìvu stralu naklalì, kab u zmroku calâc′ u pravednyh sèrcam.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі разбураны асновы, што можа зрабіць праведнік?</t> </p><i> <t>Kalì razburany asnovy, što moža zrabìc′ pravednìk?</t> </i>


text:
<pb/><t>Гасподзь у сьвятым Сваім храме, Гасподзь - трон Ягоны на нябёсах, вочы Ягоныя бачаць, павекі Ягоныя выпрабоўваюць сыноў чалавечых.</t> </p><i> <t>Gaspodz′ u s′vâtym Svaìm hrame, Gaspodz′ - tron Âgony na nâbësah, vočy Âgonyâ bačac′, pavekì Âgonyâ vypraboǔvaûc′ synoǔ čalavečyh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Гасподзь выпрабоўвае праведніка; а бязбожніка і ліхадзея ненавідзіць душа Ягоная.</t> </p><i> <t>Gaspodz′ vypraboǔvae pravednìka; a bâzbožnìka ì lìhadzeâ nenavìdzìc′ duša Âgonaâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Дажджом вылье Ён на бязбожных жар, вагонь і серку; і палючы вецер - доля іхняй чары;</t> </p><i> <t>Daždžom vyl′e Ën na bâzbožnyh žar, vagon′ ì serku; ì palûčy vecer - dolâ ìhnâj čary;</t> </i>


text:
<pb/><t>бо Гасподзь справядлівы, - любіць праўду; аблічча Ягонае бачыць праведніка.</t> </p><i> <t>bo Gaspodz′ spravâdlìvy, - lûbìc′ praǔdu; ablìčča Âgonae bačyc′ pravednìka.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ратуй, Госпадзе; бо няма пабожнага, бо няма верных сярод сыноў чалавечых.</t> </p><i> <t>Ratuj, Gospadze; bo nâma pabožnaga, bo nâma vernyh sârod synoǔ čalavečyh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Кожны хлусіць блізкаму свайму; вусны лісьлівыя ад няшчырага сэрца гавораць.</t> </p><i> <t>Kožny hlusìc′ blìzkamu svajmu; vusny lìs′lìvyâ ad nâščyraga sèrca gavorac′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Зьнішчыць Гасподзь усе вусны лісьлівыя, язык велягурысты,</t> </p><i> <t>Z′nìščyc′ Gaspodz′ use vusny lìs′lìvyâ, âzyk velâgurysty,</t> </i>


text:
<pb/><t>тых, што кажуць: "языком нашым адужаем; вусны нашыя з намі; хто нам гаспадар?"</t> </p><i> <t>tyh, što kažuc′: "âzykom našym adužaem; vusny našyâ z namì; hto nam gaspadar?"</t> </i>


text:
<pb/><t>Дзеля пакутаў убогіх і стогнаў гаротнікаў сёньня паўстану, кажа Гасподзь, і дам бясьпеку таму, каго хочуць злавіць.</t> </p><i> <t>Dzelâ pakutaǔ ubogìh ì stognaǔ garotnìkaǔ sën′nâ paǔstanu, kaža Gaspodz′, ì dam bâs′peku tamu, kago hočuc′ zlavìc′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Словы Гасподнія - словы чыстыя, срэбра, ачышчанае ад зямлі ў горане, сем разоў ператопленае.</t> </p><i> <t>Slovy Gaspodnìâ - slovy čystyâ, srèbra, ačyščanae ad zâmlì ǔ gorane, sem razoǔ peratoplenae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ты, Госпадзе, захаваеш іх, аслоніш навекі ад гэтага роду.</t> </p><i> <t>Ty, Gospadze, zahavaeš ìh, aslonìš navekì ad gètaga rodu.</t> </i>


text:
<pb/><t>Усюды ходзяць бязбожныя, калі нікчэмнасьць з сыноў чалавечых узвысілася.</t> </p><i> <t>Usûdy hodzâc′ bâzbožnyâ, kalì nìkčèmnas′c′ z synoǔ čalavečyh uzvysìlasâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Дакуль, Госпадзе, зусім забывацьмеш мяне, дакуль аблічча хавацьмеш Сваё ад мяне?</t> </p><i> <t>Dakul′, Gospadze, zusìm zabyvac′meš mâne, dakul′ ablìčča havac′meš Svaë ad mâne?</t> </i>


text:
<pb/><t>Дакуль буду вагацца ў душы маёй, скруху ў сэрцы маім насіцьму штодзённа? Дакуль вораг мой будзе ўзносіцца нада мною?</t> </p><i> <t>Dakul′ budu vagacca ǔ dušy maëj, skruhu ǔ sèrcy maìm nasìc′mu štodzënna? Dakul′ vorag moj budze ǔznosìcca nada mnoû?</t> </i>


text:
<pb/><t>Глянь, пачуй мяне, Госпадзе Божа мой! Прасьвятлі мне вочы, каб не заснуў я сном сьмерці;</t> </p><i> <t>Glân′, pačuj mâne, Gospadze Boža moj! Pras′vâtlì mne vočy, kab ne zasnuǔ â snom s′mercì;</t> </i>


text:
<pb/><t>хай ня скажа мой вораг: "Я адолеў яго". Хай ня радуюцца супастаты мае, калі завагаюся.</t> </p><i> <t>haj nâ skaža moj vorag: "Â adoleǔ âgo". Haj nâ raduûcca supastaty mae, kalì zavagaûsâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>А я спадзяюся на літасьць Тваю; хай сэрца маё суцешыцца ратаваньнем Тваім; засьпяваю Госпаду, Які дабром надарыў мяне.</t> </p><i> <t>A â spadzâûsâ na lìtas′c′ Tvaû; haj sèrca maë sucešycca ratavan′nem Tvaìm; zas′pâvaû Gospadu, Âkì dabrom nadaryǔ mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Кіроўцу хору. Псальма Давідава. Сказаў шаленец у сэрцы сваім: няма Бога. Яны разбэсьціліся, нарабілі брыдоты ўсялякай: няма дабрадзейных.</t> </p><i> <t>Kìroǔcu horu. Psal′ma Davìdava. Skazaǔ šalenec u sèrcy svaìm: nâma Boga. Âny razbès′cìlìsâ, narabìlì brydoty ǔsâlâkaj: nâma dabradzejnyh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Гасподзь глянуў зь нябёсаў на сыноў чалавечых, каб пабачыць, ці ёсьць той, хто разумее, хто шукае Бога.</t> </p><i> <t>Gaspodz′ glânuǔ z′ nâbësaǔ na synoǔ čalavečyh, kab pabačyc′, cì ës′c′ toj, hto razumee, hto šukae Boga.</t> </i>


text:
<pb/><t>Усе ўхіліліся, зрабіліся аднолькава непатрэбныя; ніхто ня робіць дабра, ніхто аніводзін.</t> </p><i> <t>Use ǔhìlìlìsâ, zrabìlìsâ adnol′kava nepatrèbnyâ; nìhto nâ robìc′ dabra, nìhto anìvodzìn.</t> </i>


text:
<pb/><t>Няўжо ня ўрымсьцяцца беззаконьнікі, якія народ мой ядуць, быццам хлеб, і Госпада не заклікаюць?</t> </p><i> <t>Nâǔžo nâ ǔryms′câcca bezzakon′nìkì, âkìâ narod moj âduc′, byccam hleb, ì Gospada ne zaklìkaûc′?</t> </i>


text:
<pb/><t>Там страхам яны апантаюцца; бо Бог сярод роду праведнікаў.</t> </p><i> <t>Tam straham âny apantaûcca; bo Bog sârod rodu pravednìkaǔ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вы пасьмяяліся з думкі гаротніка, што Гасподзь - спадзяваньне ягонае.</t> </p><i> <t>Vy pas′mââlìsâ z dumkì garotnìka, što Gaspodz′ - spadzâvan′ne âgonae.</t> </i>


text:
<pb/><t>"Хто падасьць зь Сіёна ратунак Ізраілю?" Калі Гасподзь скасуе палон народу Свайго, тады ўзрадуецца Якаў і ўзьвесяліцца Ізраіль.</t> </p><i> <t>"Hto padas′c′ z′ Sìëna ratunak Ìzraìlû?" Kalì Gaspodz′ skasue palon narodu Svajgo, tady ǔzraduecca Âkaǔ ì ǔz′vesâlìcca Ìzraìl′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Псальма Давідава. Госпадзе! Хто можа быць у жытле Тваім? хто можа жыць на сьвятой гары Тваёй?</t> </p><i> <t>Psal′ma Davìdava. Gospadze! Hto moža byc′ u žytle Tvaìm? hto moža žyc′ na s′vâtoj gary Tvaëj?</t> </i>


text:
<pb/><t>Той, хто ходзіць бязгрэшна і робіць па праўдзе, і гаворыць ісьціну ў сэрцы сваім;</t> </p><i> <t>Toj, hto hodzìc′ bâzgrèšna ì robìc′ pa praǔdze, ì gavoryc′ ìs′cìnu ǔ sèrcy svaìm;</t> </i>


text:
<pb/><t>хто не паклёпнічае языком сваім, хто ня робіць блізкаму шкоды і ня прымае наганы суседу;</t> </p><i> <t>hto ne paklëpnìčae âzykom svaìm, hto nâ robìc′ blìzkamu škody ì nâ prymae nagany susedu;</t> </i>


text:
<pb/><t>той, хто пагарджае злачынцам, але славіць богабаязных; хто прысягае, хай хоць ліхому, і ня здраджвае;</t> </p><i> <t>toj, hto pagardžae zlačyncam, ale slavìc′ bogabaâznyh; hto prysâgae, haj hoc′ lìhomu, ì nâ zdradžvae;</t> </i>


text:
<pb/><t>хто срэбра сваё на ліхву не здае, і ня купляецца супроць невінаватага. Хто робіць так, не пахісьнецца ніколі.</t> </p><i> <t>hto srèbra svaë na lìhvu ne zdae, ì nâ kuplâecca suproc′ nevìnavataga. Hto robìc′ tak, ne pahìs′necca nìkolì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Залатая песьня Давідава. Барані мяне, Божа; бо я на Цябе спадзяюся.</t> </p><i> <t>Zalataâ pes′nâ Davìdava. Baranì mâne, Boža; bo â na Câbe spadzâûsâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я сказаў Госпаду: Ты Гасподзь мой; даброты мае Табе не патрэбныя.</t> </p><i> <t>Â skazaǔ Gospadu: Ty Gaspodz′ moj; dabroty mae Tabe ne patrèbnyâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Да сьвятых на зямлі і да дзівосных Тваіх - да іх уся зычлівасьць мая.</t> </p><i> <t>Da s′vâtyh na zâmlì ì da dzìvosnyh Tvaìh - da ìh usâ zyčlìvas′c′ maâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хай памножацца смуткі ў тых, што цякуць да бога чужога; я ня вылью крывавых ахвяраў іхніх, і не спамяну іх імёнаў вуснамі маімі.</t> </p><i> <t>Haj pamnožacca smutkì ǔ tyh, što câkuc′ da boga čužoga; â nâ vyl′û kryvavyh ahvâraǔ ìhnìh, ì ne spamânu ìh ìmënaǔ vusnamì maìmì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Гасподзь - частка спадчыны маёй і чары маёй. Ты трымаеш долю маю.</t> </p><i> <t>Gaspodz′ - častka spadčyny maëj ì čary maëj. Ty trymaeš dolû maû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Межы мае прайшлі па цудоўных мясьцінах, і спадчына мая мне прыемная.</t> </p><i> <t>Mežy mae prajšlì pa cudoǔnyh mâs′cìnah, ì spadčyna maâ mne pryemnaâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Дабраслаўлю Госпада, Які навучыў мяне; нават і ноччу ўшчувае мяне нутрына мая.</t> </p><i> <t>Dabraslaǔlû Gospada, Âkì navučyǔ mâne; navat ì nočču ǔščuvae mâne nutryna maâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Заўсёды перад сабою я Госпада бачыў, бо Ён праваруч мяне; не пахіснуся.</t> </p><i> <t>Zaǔsëdy perad saboû â Gospada bačyǔ, bo Ën pravaruč mâne; ne pahìsnusâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Таму ўзрадавалася сэрца маё; і ўзьвесяліўся мой язык; нават і цела маё супакоіцца ў спадзяваньні;</t> </p><i> <t>Tamu ǔzradavalasâ sèrca maë; ì ǔz′vesâlìǔsâ moj âzyk; navat ì cela maë supakoìcca ǔ spadzâvan′nì;</t> </i>


text:
<pb/><t>бо Ты не пакінеш душы мае ў пекле і не дасі сьвятому Твайму ўбачыць тленьне.</t> </p><i> <t>bo Ty ne pakìneš dušy mae ǔ pekle ì ne dasì s′vâtomu Tvajmu ǔbačyc′ tlen′ne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ты пакажаш мне шлях жыцьцёвы: паўната радасьці прад абліччам Тваім, шчасьце ў правіцы Тваёй навечна.</t> </p><i> <t>Ty pakažaš mne šlâh žyc′cëvy: paǔnata radas′cì prad ablìččam Tvaìm, ščas′ce ǔ pravìcy Tvaëj navečna.</t> </i>


text:
<pb/><t>Малітва Давідава. Пачуй, Госпадзе, праўду маю, уважы скарзе маёй, прымі мальбу з вуснаў неманлівых!</t> </p><i> <t>Malìtva Davìdava. Pačuj, Gospadze, praǔdu maû, uvažy skarze maëj, prymì mal′bu z vusnaǔ nemanlìvyh!</t> </i>


text:
<pb/><t>Ад аблічча Твайго хай будзе мне суд; хай паглядзяць вочы Твае на справядлівасьць.</t> </p><i> <t>Ad ablìčča Tvajgo haj budze mne sud; haj paglâdzâc′ vočy Tvae na spravâdlìvas′c′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ты праверыў сэрца маё, ноччу мяне наведаў, выпрабаваў мяне, і не знайшоў анічога; ад думак маіх не адступаюцца вусны мае.</t> </p><i> <t>Ty praveryǔ sèrca maë, nočču mâne navedaǔ, vyprabavaǔ mâne, ì ne znajšoǔ anìčoga; ad dumak maìh ne adstupaûcca vusny mae.</t> </i>


text:
<pb/><t>У дзеях людзскіх, па слове вуснаў Тваіх, я ахоўваў сябе ад шляхоў прыгнятальніка.</t> </p><i> <t>U dzeâh lûdzskìh, pa slove vusnaǔ Tvaìh, â ahoǔvaǔ sâbe ad šlâhoǔ prygnâtal′nìka.</t> </i>


text:
<pb/><t>Умацуй мае крокі на дарогах Сваіх, хай ногі мае не пахіснуцца.</t> </p><i> <t>Umacuj mae krokì na darogah Svaìh, haj nogì mae ne pahìsnucca.</t> </i>


text:
<pb/><t>Да Цябе заклікаю, бо Ты пачуеш мяне, Божа; прыхілі Тваё вуха да мяне, пачуй словы мае.</t> </p><i> <t>Da Câbe zaklìkaû, bo Ty pačueš mâne, Boža; pryhìlì Tvaë vuha da mâne, pačuj slovy mae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Пакажы Тваю літасьць дзівосную; Ратаўнік тых, што на Цябе спадзяюцца, ад тых, што супрацівяцца правіцы Тваёй;</t> </p><i> <t>Pakažy Tvaû lìtas′c′ dzìvosnuû; Rataǔnìk tyh, što na Câbe spadzâûcca, ad tyh, što supracìvâcca pravìcy Tvaëj;</t> </i>


text:
<pb/><t>ахавай мяне, як вока; у цяні Тваіх крылаў аслані мяне</t> </p><i> <t>ahavaj mâne, âk voka; u cânì Tvaìh krylaǔ aslanì mâne</t> </i>


text:
<pb/><t>ад бязбожных, што на мяне нападаюць, - ад ворагаў душы маёй, што абступілі мяне:</t> </p><i> <t>ad bâzbožnyh, što na mâne napadaûc′, - ad voragaǔ dušy maëj, što abstupìlì mâne:</t> </i>


text:
<pb/><t>яны замкнуліся ў тлушчы сваім, пагардліва гавораць вуснамі сваімі.</t> </p><i> <t>âny zamknulìsâ ǔ tluščy svaìm, pagardlìva gavorac′ vusnamì svaìmì.</t> </i>


text:
<pb/><t>На кожным кроку нашым цяпер абступаюць нас; напружылі вочы свае, каб скінуць мяне на зямлю;</t> </p><i> <t>Na kožnym kroku našym câper abstupaûc′ nas; napružylì vočy svae, kab skìnuc′ mâne na zâmlû;</t> </i>


text:
<pb/><t>яны падобныя на ільва, што прагне здабычы, падобныя на ільвяня, што сядзіць у схованцы.</t> </p><i> <t>âny padobnyâ na ìl′va, što pragne zdabyčy, padobnyâ na ìl′vânâ, što sâdzìc′ u shovancy.</t> </i>


text:
<pb/><t>Паўстань, Госпадзе, папярэдзь іх, скінь іх. Выбаві душу маю ад бязбожнага мечам Тваім,</t> </p><i> <t>Paǔstan′, Gospadze, papârèdz′ ìh, skìn′ ìh. Vybavì dušu maû ad bâzbožnaga mečam Tvaìm,</t> </i>


text:
<pb/><t>ад людзей - рукою Тваёю, Госпадзе, ад людзей сьвету, чыя доля, у гэтым жыцьці, чыё чэрава Ты напаўняеш са скарбонак Тваіх; сыны іхнія сытыя, і рэшту пакінуць дзецям сваім.</t> </p><i> <t>ad lûdzej - rukoû Tvaëû, Gospadze, ad lûdzej s′vetu, čyâ dolâ, u gètym žyc′cì, čyë čèrava Ty napaǔnâeš sa skarbonak Tvaìh; syny ìhnìâ sytyâ, ì rèštu pakìnuc′ dzecâm svaìm.</t> </i>


text:
<pb/><t>А я ў праўдзе буду глядзець на аблічча Тваё; прачнуўшыся, буду насычацца вобразам Тваім.</t> </p><i> <t>A â ǔ praǔdze budu glâdzec′ na ablìčča Tvaë; pračnuǔšysâ, budu nasyčacca vobrazam Tvaìm.</t> </i>


text:
<pb/><t>Кіроўцу хору. Раба Гасподняга Давіда, калі ён прамовіў ад Госпада словы гэтай песьні ў той дзень, як Гасподзь вызваліў яго з рук усіх ягоных ворагаў і з рукі Саўлавай. І ён сказаў:</t> </p><i> <t>Kìroǔcu horu. Raba Gaspodnâga Davìda, kalì ën pramovìǔ ad Gospada slovy gètaj pes′nì ǔ toj dzen′, âk Gaspodz′ vyzvalìǔ âgo z ruk usìh âgonyh voragaǔ ì z rukì Saǔlavaj. Ì ën skazaǔ:</t> </i>


text:
<pb/><t>Гасподзь мой прытулак і цьвярдыня мая, мой Бог - скала мая; на Яго я спадзяюся, шчыт мой, рог ратунку майго і прытулак мой.</t> </p><i> <t>Gaspodz′ moj prytulak ì c′vârdynâ maâ, moj Bog - skala maâ; na Âgo â spadzâûsâ, ščyt moj, rog ratunku majgo ì prytulak moj.</t> </i>


text:
<pb/><t>Паклічу Госпада, годнага пакланеньня, і ад ворагаў маіх уратуюся.</t> </p><i> <t>Paklìču Gospada, godnaga paklanen′nâ, ì ad voragaǔ maìh uratuûsâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Агарнулі мяне пакуты сьмяротныя, і патокі бяспраўя напалохалі мяне;</t> </p><i> <t>Agarnulì mâne pakuty s′mârotnyâ, ì patokì bâspraǔâ napalohalì mâne;</t> </i>


text:
<pb/><t>У цеснаце маёй паклікаў я Госпада, і да Госпада майго зьвярнуўся. І пачуў Ён зь сьвятых харомаў Сваіх голас мой, і енк мой дайшоў да слыху Ягонага.</t> </p><i> <t>U cesnace maëj paklìkaǔ â Gospada, ì da Gospada majgo z′vârnuǔsâ. Ì pačuǔ Ën z′ s′vâtyh haromaǔ Svaìh golas moj, ì enk moj dajšoǔ da slyhu Âgonaga.</t> </i>


text:
<pb/><t>Затрэслася і захісталася зямля; уздрыгнулі і зрушыліся асновы гор; бо ўгневаўся Бог;</t> </p><i> <t>Zatrèslasâ ì zahìstalasâ zâmlâ; uzdrygnulì ì zrušylìsâ asnovy gor; bo ǔgnevaǔsâ Bog;</t> </i>


text:
<pb/><t>падняўся дым ад гневу Ягонага, і з вуснаў Ягоных вагонь пажыральны; гарачае вугольле сыпалася зь Яго.</t> </p><i> <t>padnâǔsâ dym ad gnevu Âgonaga, ì z vusnaǔ Âgonyh vagon′ pažyral′ny; garačae vugol′le sypalasâ z′ Âgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Нахіліў Ён нябёсы і сышоў, і змрок - пад нагамі ў Яго.</t> </p><i> <t>Nahìlìǔ Ën nâbësy ì syšoǔ, ì zmrok - pad nagamì ǔ Âgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>І сеў на херувімаў і паляцеў, і памчаўся на крылах ветру.</t> </p><i> <t>Ì seǔ na heruvìmaǔ ì palâceǔ, ì pamčaǔsâ na krylah vetru.</t> </i>


text:
<pb/><t>І зрабіў сваёю заслонаю змрок, і ценем вакол Сябе змрок водаў, хмараў нябесных.</t> </p><i> <t>Ì zrabìǔ svaëû zaslonaû zmrok, ì cenem vakol Sâbe zmrok vodaǔ, hmaraǔ nâbesnyh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ад бляску, што прад Ім, уцякалі аблокі Ягоныя, град і вугольле вогненнае.</t> </p><i> <t>Ad blâsku, što prad Ìm, ucâkalì ablokì Âgonyâ, grad ì vugol′le vognennae.</t> </i>


text:
<pb/><t>І загрымеў у нябёсах Гасподзь, і падаў Усявышні Свой голас, град і вогненнае вугольле.</t> </p><i> <t>Ì zagrymeǔ u nâbësah Gaspodz′, ì padaǔ Usâvyšnì Svoj golas, grad ì vognennae vugol′le.</t> </i>


text:
<pb/><t>Пусьціў стрэлы Свае, і расьсеяў іх, мноства маланак, і рассыпаў іх.</t> </p><i> <t>Pus′cìǔ strèly Svae, ì ras′seâǔ ìh, mnostva malanak, ì rassypaǔ ìh.</t> </i>


text:
<pb/><t>І сталіся крыніцы водаў, і адчыніліся асновы сусьвету ад грознага голасу Твайго, Госпадзе, ад подыху гнеўнага духу Твайго.</t> </p><i> <t>Ì stalìsâ krynìcy vodaǔ, ì adčynìlìsâ asnovy sus′vetu ad groznaga golasu Tvajgo, Gospadze, ad podyhu gneǔnaga duhu Tvajgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён працягнуў з вышыні Сваю руку і ўзяў мяне, і дастаў мяне з многіх водаў,</t> </p><i> <t>Ën pracâgnuǔ z vyšynì Svaû ruku ì ǔzâǔ mâne, ì dastaǔ mâne z mnogìh vodaǔ,</t> </i>


text:
<pb/><t>уратаваў мяне ад ворага майго дужага і ад ненавісьнікаў маіх, якія былі дужэйшыя за мяне.</t> </p><i> <t>uratavaǔ mâne ad voraga majgo dužaga ì ad nenavìs′nìkaǔ maìh, âkìâ bylì dužèjšyâ za mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Яны паўсталі на мяне ў дзень няшчасьця майго, але Гасподзь быў мне апораю.</t> </p><i> <t>Âny paǔstalì na mâne ǔ dzen′ nâščas′câ majgo, ale Gaspodz′ byǔ mne aporaû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён вывеў мяне на шырокае месца і вызваліў мяне; бо ўпадабаў мяне.</t> </p><i> <t>Ën vyveǔ mâne na šyrokae mesca ì vyzvalìǔ mâne; bo ǔpadabaǔ mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Даў мне Гасподзь паводле праўды маёй, па чысьціні рук маіх узнагародзіў мяне;</t> </p><i> <t>Daǔ mne Gaspodz′ pavodle praǔdy maëj, pa čys′cìnì ruk maìh uznagarodzìǔ mâne;</t> </i>


text:
<pb/><t>бо я трымаўся дарог Гасподніх і ня быў бязбожны прад Богам маім;</t> </p><i> <t>bo â trymaǔsâ darog Gaspodnìh ì nâ byǔ bâzbožny prad Bogam maìm;</t> </i>


text:
<pb/><t>бо ўсе наказы Ягоныя перада мною, і ад пастановаў Ягоных я не адступаўся.</t> </p><i> <t>bo ǔse nakazy Âgonyâ perada mnoû, ì ad pastanovaǔ Âgonyh â ne adstupaǔsâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я быў прад Ім беззаганны і асьцерагаўся, каб не зграшыць,</t> </p><i> <t>Â byǔ prad Ìm bezzaganny ì as′ceragaǔsâ, kab ne zgrašyc′,</t> </i>


text:
<pb/><t>і даў мне Гасподзь паводле праўды маёй, па чысьціні рук маіх прад вачыма Ягонымі.</t> </p><i> <t>ì daǔ mne Gaspodz′ pavodle praǔdy maëj, pa čys′cìnì ruk maìh prad vačyma Âgonymì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Зь літасьцівым Ты літасьцівы, з чалавекам шчырым - шчыры,</t> </p><i> <t>Z′ lìtas′cìvym Ty lìtas′cìvy, z čalavekam ščyrym - ščyry,</t> </i>


text:
<pb/><t>з чыстым - чысты, а з хітрым - паводле хітрыны ягонай.</t> </p><i> <t>z čystym - čysty, a z hìtrym - pavodle hìtryny âgonaj.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бо Ты людзей прыгнечаных цешыш, а вочы пагардлівыя прыніжаеш.</t> </p><i> <t>Bo Ty lûdzej prygnečanyh cešyš, a vočy pagardlìvyâ prynìžaeš.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ты запальваеш сьветач мой, Госпадзе; Бог мой прасьвятляе цемру маю.</t> </p><i> <t>Ty zapal′vaeš s′vetač moj, Gospadze; Bog moj pras′vâtlâe cemru maû.</t> </i>


text:
<pb/><t>З табою я пабіваю войска, з Богам маім узыходжу на мур.</t> </p><i> <t>Z taboû â pabìvaû vojska, z Bogam maìm uzyhodžu na mur.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бог! - Беззаганны шлях Ягоны, чыстае слова ў Госпада; Ён шчыт усім, хто на Яго спадзяецца.</t> </p><i> <t>Bog! - Bezzaganny šlâh Âgony, čystae slova ǔ Gospada; Ën ščyt usìm, hto na Âgo spadzâecca.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бо хто Бог, апрача Госпада, і хто абарона, апрача Бога нашага?</t> </p><i> <t>Bo hto Bog, aprača Gospada, ì hto abarona, aprača Boga našaga?</t> </i>


text:
<pb/><t>Бог апаясвае мяне сілаю і пракладае мне правільны шлях,</t> </p><i> <t>Bog apaâsvae mâne sìlaû ì prakladae mne pravìl′ny šlâh,</t> </i>


text:
<pb/><t>робіць ногі мае, як у аленя, і на вышынях маіх становіць мяне;</t> </p><i> <t>robìc′ nogì mae, âk u alenâ, ì na vyšynâh maìh stanovìc′ mâne;</t> </i>


text:
<pb/><t>вучыць рукі мае змагацца, і мышцы мае ламаюць лук медны.</t> </p><i> <t>vučyc′ rukì mae zmagacca, ì myšcy mae lamaûc′ luk medny.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ты даў мне шчыт ратунку Твайго, і правіца Твая падтрымлівае мяне, і міласьць Твая ўзьвялічвае мяне.</t> </p><i> <t>Ty daǔ mne ščyt ratunku Tvajgo, ì pravìca Tvaâ padtrymlìvae mâne, ì mìlas′c′ Tvaâ ǔz′vâlìčvae mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ты пашыраеш крок мой пада мною, і ня хістаюцца ногі мае.</t> </p><i> <t>Ty pašyraeš krok moj pada mnoû, ì nâ hìstaûcca nogì mae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я перасьледую ворагаў маіх і даганяю іх, і не вяртаюся, пакуль ня вынішчу іх;</t> </p><i> <t>Â peras′leduû voragaǔ maìh ì daganâû ìh, ì ne vârtaûsâ, pakul′ nâ vynìšču ìh;</t> </i>


text:
<pb/><t>пабіваю іх, і ня могуць яны падняцца; пападаюць пад ногі мае,</t> </p><i> <t>pabìvaû ìh, ì nâ moguc′ âny padnâcca; papadaûc′ pad nogì mae,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо Ты аперазаў мяне сілаю для вайны і кінуў пад ногі мне тых, што на мяне паўсталі;</t> </p><i> <t>bo Ty aperazaǔ mâne sìlaû dlâ vajny ì kìnuǔ pad nogì mne tyh, što na mâne paǔstalì;</t> </i>


text:
<pb/><t>ты павярнуў да мяне тылам ворагаў маіх; і я зьнішчаю тых, што ненавідзяць мяне:</t> </p><i> <t>ty pavârnuǔ da mâne tylam voragaǔ maìh; ì â z′nìščaû tyh, što nenavìdzâc′ mâne:</t> </i>


text:
<pb/><t>яны лямантуюць, ды няма каму іх ратаваць; да Госпада - але Ён ня слухае іх;</t> </p><i> <t>âny lâmantuûc′, dy nâma kamu ìh ratavac′; da Gospada - ale Ën nâ sluhae ìh;</t> </i>


text:
<pb/><t>я расьсейваю іх, як пыл перад абліччам ветру, як вулічны бруд тапчу іх.</t> </p><i> <t>â ras′sejvaû ìh, âk pyl perad ablìččam vetru, âk vulìčny brud tapču ìh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ты збавіў мяне ад бунту народу, паставіў мяне галавою іншапляменцаў; народ, якога я ня ведаў, служыць мне;</t> </p><i> <t>Ty zbavìǔ mâne ad buntu narodu, pastavìǔ mâne galavoû ìnšaplâmencaǔ; narod, âkoga â nâ vedaǔ, služyc′ mne;</t> </i>


text:
<pb/><t>па адной чутцы пра мяне скараюцца мне; чужынцы лісьлівяцца перада мною.</t> </p><i> <t>pa adnoj čutcy pra mâne skaraûcca mne; čužyncy lìs′lìvâcca perada mnoû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Іншапляменцы бялеюць і трымцяць ва ўмацаваньнях сваіх.</t> </p><i> <t>Ìnšaplâmency bâleûc′ ì trymcâc′ va ǔmacavan′nâh svaìh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Жывы Гасподзь, і дабраславёны мой абаронца! Хай будзе ўслаўлены Бог ратунку майго.</t> </p><i> <t>Žyvy Gaspodz′, ì dabraslavëny moj abaronca! Haj budze ǔslaǔleny Bog ratunku majgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бог, Які помсьціць за мяне і ўпакорвае мне народы,</t> </p><i> <t>Bog, Âkì poms′cìc′ za mâne ì ǔpakorvae mne narody,</t> </i>


text:
<pb/><t>і вызваляе мяне ад ворагаў маіх! Ты ўзьнёс мяне над тымі, хто паўстае супраць мяне, і ад чалавека жорсткага мяне выбавіў.</t> </p><i> <t>ì vyzvalâe mâne ad voragaǔ maìh! Ty ǔz′nës mâne nad tymì, hto paǔstae suprac′ mâne, ì ad čalaveka žorstkaga mâne vybavìǔ.</t> </i>


text:
<pb/><t>За гэта праслаўлю Цябе, Госпадзе, сярод іншапляменцаў і буду сьпяваць імю Твайму;</t> </p><i> <t>Za gèta praslaǔlû Câbe, Gospadze, sârod ìnšaplâmencaǔ ì budu s′pâvac′ ìmû Tvajmu;</t> </i>


text:
<pb/><t>таму, хто велічна ратуе цара і творыць міласьць памазанцу Твайму Давіду і роду Ягонаму навечна.</t> </p><i> <t>tamu, hto velìčna ratue cara ì tvoryc′ mìlas′c′ pamazancu Tvajmu Davìdu ì rodu Âgonamu navečna.</t> </i>


text:
<pb/><t>Нябёсы прапаведуюць славу Божую, і пра дзею рук Ягоных абвяшчае цьвердзь.</t> </p><i> <t>Nâbësy prapaveduûc′ slavu Božuû, ì pra dzeû ruk Âgonyh abvâščae c′verdz′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Дзень дню перадае слова, і ноч ночы адмыкае веды.</t> </p><i> <t>Dzen′ dnû peradae slova, ì noč nočy admykae vedy.</t> </i>


text:
<pb/><t>Няма мовы, і няма гаворкі, дзе ня чуўся б іхні голас.</t> </p><i> <t>Nâma movy, ì nâma gavorkì, dze nâ čuǔsâ b ìhnì golas.</t> </i>


text:
<pb/><t>Па ўсёй зямлі праходзіць іхні гук, і па край сьвету словы іхнія. Ён паставіў у іх жытло сонцу,</t> </p><i> <t>Pa ǔsëj zâmlì prahodzìc′ ìhnì guk, ì pa kraj s′vetu slovy ìhnìâ. Ën pastavìǔ u ìh žytlo soncu,</t> </i>


text:
<pb/><t>і яно выходзіць, як малады са шлюбных харомаў сваіх, радуецца, быццам волат, прабегчы дарогу-прагон:</t> </p><i> <t>ì âno vyhodzìc′, âk malady sa šlûbnyh haromaǔ svaìh, raduecca, byccam volat, prabegčy darogu-pragon:</t> </i>


text:
<pb/><t>ад краю нябёсаў зыход ягоны, і шэсьце ягонае да краю іхняга, і нічога не схавана ад ягонае цяплыні.</t> </p><i> <t>ad kraû nâbësaǔ zyhod âgony, ì šès′ce âgonae da kraû ìhnâga, ì nìčoga ne shavana ad âgonae câplynì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Закон Госпада дасканалы, ён мацуе душу; адкрыцьцё Госпада слушнае, умудрае простых.</t> </p><i> <t>Zakon Gospada daskanaly, ën macue dušu; adkryc′cë Gospada slušnae, umudrae prostyh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Загады Госпада справядлівыя, разьвясельваюць сэрца; наказ Госпада сьветлы, прасьвятляе вочы.</t> </p><i> <t>Zagady Gospada spravâdlìvyâ, raz′vâsel′vaûc′ sèrca; nakaz Gospada s′vetly, pras′vâtlâe vočy.</t> </i>


text:
<pb/><t>Страх Гасподні чысты, застаецца навечна. Суды Гасподнія - ісьціна, усе справядлівыя;</t> </p><i> <t>Strah Gaspodnì čysty, zastaecca navečna. Sudy Gaspodnìâ - ìs′cìna, use spravâdlìvyâ;</t> </i>


text:
<pb/><t>яны больш жаданыя за золата і нават за мноства золата чыстага, за мёд саладзейшыя і за кропелькі з сотаў;</t> </p><i> <t>âny bol′š žadanyâ za zolata ì navat za mnostva zolata čystaga, za mëd saladzejšyâ ì za kropel′kì z sotaǔ;</t> </i>


text:
<pb/><t>і раб Твой вартуецца імі; у захаваньні іхнім вялікая дзяка.</t> </p><i> <t>ì rab Tvoj vartuecca ìmì; u zahavan′nì ìhnìm vâlìkaâ dzâka.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хто ўгледзіць пагрэшкі свае? Ад тайных маіх ачысьці мяне,</t> </p><i> <t>Hto ǔgledzìc′ pagrèškì svae? Ad tajnyh maìh ačys′cì mâne,</t> </i>


text:
<pb/><t>і ад наўмысных утрымай раба Твайго, каб не завалодалі мною. Тады я буду беззаганны і чысты ад вялікай разбэшчанасьці.</t> </p><i> <t>ì ad naǔmysnyh utrymaj raba Tvajgo, kab ne zavalodalì mnoû. Tady â budu bezzaganny ì čysty ad vâlìkaj razbèščanas′cì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хай будуць словы з вуснаў маіх і помыслы сэрца майго даспадобы Табе, Госпадзе, цьвярдыня мая і Збаўца мой!</t> </p><i> <t>Haj buduc′ slovy z vusnaǔ maìh ì pomysly sèrca majgo daspadoby Tabe, Gospadze, c′vârdynâ maâ ì Zbaǔca moj!</t> </i>


text:
<pb/><t>Хай пачуе цябе Гасподзь у дзень скрухі, хай абароніць цябе імя Бога Якаўлевага.</t> </p><i> <t>Haj pačue câbe Gaspodz′ u dzen′ skruhì, haj abaronìc′ câbe ìmâ Boga Âkaǔlevaga.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хай пашле табе дапамогу са Сьвятыні, і зь Сіёна хай падмацуе цябе.</t> </p><i> <t>Haj pašle tabe dapamogu sa S′vâtynì, ì z′ Sìëna haj padmacue câbe.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хай успомніць усе прынашэньні ахвяраў твае і цэласпаленьне тваё хай зробіць тлустым.</t> </p><i> <t>Haj uspomnìc′ use prynašèn′nì ahvâraǔ tvae ì cèlaspalen′ne tvaë haj zrobìc′ tlustym.</t> </i>


text:
<pb/><t>Няхай дасьць табе, што па сэрцы табе, і ўсе намеры твае няхай выканае.</t> </p><i> <t>Nâhaj das′c′ tabe, što pa sèrcy tabe, ì ǔse namery tvae nâhaj vykanae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Мы парадуемся выратаваньню твайму, і ў імя Бога нашага падымем сьцяг. Няхай выканае Гасподзь усе просьбы твае.</t> </p><i> <t>My paraduemsâ vyratavan′nû tvajmu, ì ǔ ìmâ Boga našaga padymem s′câg. Nâhaj vykanae Gaspodz′ use pros′by tvae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Сёньня спазнаў я, што Гасподзь ратуе памазанца Свайго; адказвае яму са сьвятых нябёсаў Сваіх магутнасьцю ратавальнай правіцы Сваёй.</t> </p><i> <t>Sën′nâ spaznaǔ â, što Gaspodz′ ratue pamazanca Svajgo; adkazvae âmu sa s′vâtyh nâbësaǔ Svaìh magutnas′cû rataval′naj pravìcy Svaëj.</t> </i>


text:
<pb/><t>Некаторыя калясьніцамі, некаторыя конямі, а мы імем Госпада, Бога нашага, хвалімся:</t> </p><i> <t>Nekatoryâ kalâs′nìcamì, nekatoryâ konâmì, a my ìmem Gospada, Boga našaga, hvalìmsâ:</t> </i>


text:
<pb/><t>яны пахіснуліся, і ўпалі, а мы ўсталі, і стаім проста.</t> </p><i> <t>âny pahìsnulìsâ, ì ǔpalì, a my ǔstalì, ì staìm prosta.</t> </i>


text:
<pb/><t>Госпадзе! уратуй цара, і пачуй нас, калі паклічам.</t> </p><i> <t>Gospadze! uratuj cara, ì pačuj nas, kalì paklìčam.</t> </i>


text:
<pb/><t>Госпадзе! сілаю Тваёю радуецца цар, і з Твайго ратаваньня цешыцца бясконца.</t> </p><i> <t>Gospadze! sìlaû Tvaëû raduecca car, ì z Tvajgo ratavan′nâ cešycca bâskonca.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ты даў яму, чаго хацела сэрца ягонае, і просьбы вуснаў ягоных не адкінуў.</t> </p><i> <t>Ty daǔ âmu, čago hacela sèrca âgonae, ì pros′by vusnaǔ âgonyh ne adkìnuǔ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бо сустрэў Ты яго дабраславеньнямі даброці, на галаву яму ўсклаў вянок з чыстага золата.</t> </p><i> <t>Bo sustrèǔ Ty âgo dabraslaven′nâmì dabrocì, na galavu âmu ǔsklaǔ vânok z čystaga zolata.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён прасіў у Цябе жыцьця; Ты даў яму даўгалецьце на векі вечныя.</t> </p><i> <t>Ën prasìǔ u Câbe žyc′câ; Ty daǔ âmu daǔgalec′ce na vekì večnyâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вялікая слава ягоная ў ратаваньні Тваім; Ты ўсклаў на яго гонар і веліч.</t> </p><i> <t>Vâlìkaâ slava âgonaâ ǔ ratavan′nì Tvaìm; Ty ǔsklaǔ na âgo gonar ì velìč.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ты ўсклаў на яго дабраславеньне навечна, разьвесяліў яго радасьцю аблічча Твайго,</t> </p><i> <t>Ty ǔsklaǔ na âgo dabraslaven′ne navečna, raz′vesâlìǔ âgo radas′cû ablìčča Tvajgo,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо цар спадзяецца на Госпада, і з даброці Ўсявышняга не пахісьнецца.</t> </p><i> <t>bo car spadzâecca na Gospada, ì z dabrocì Ǔsâvyšnâga ne pahìs′necca.</t> </i>


text:
<pb/><t>Рука Твая знойдзе ўсіх ворагаў Тваіх, правіца Твая знойдзе Тваіх ненавісьнікаў.</t> </p><i> <t>Ruka Tvaâ znojdze ǔsìh voragaǔ Tvaìh, pravìca Tvaâ znojdze Tvaìh nenavìs′nìkaǔ.</t> </i>


text:
<pb/><t>У час гневу Твайго Ты зробіш іх, як печ вогненную;у гневе Сваім Гасподзь іх пагубіць, і паглыне іх вагонь.</t> </p><i> <t>U čas gnevu Tvajgo Ty zrobìš ìh, âk peč vognennuû;u gneve Svaìm Gaspodz′ ìh pagubìc′, ì paglyne ìh vagon′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ты вынішчыш плод іхні - спасярод сыноў чалавечых,</t> </p><i> <t>Ty vynìščyš plod ìhnì - spasârod synoǔ čalavečyh,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо яны ўчынілі зло супроць Цябе, змовы склалі, але ня здолелі нічога,</t> </p><i> <t>bo âny ǔčynìlì zlo suproc′ Câbe, zmovy sklalì, ale nâ zdolelì nìčoga,</t> </i>


text:
<pb/><t>Ты іх паставіш пад стрэлы, з лукаў Тваіх пацэліш у твар ім.</t> </p><i> <t>Ty ìh pastavìš pad strèly, z lukaǔ Tvaìh pacèlìš u tvar ìm.</t> </i>


text:
<pb/><t>Узьнясіся, Госпадзе, у сіле Тваёй: мы будзем апяваць і славіць Тваю магутнасьць.</t> </p><i> <t>Uz′nâsìsâ, Gospadze, u sìle Tvaëj: my budzem apâvac′ ì slavìc′ Tvaû magutnas′c′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Кіроўцу хору. На золку. Псальма Давідава.</t> </p><i> <t>Kìroǔcu horu. Na zolku. Psal′ma Davìdava.</t> </i>


text:
<pb/><t>Божа мой! Божа мой! нашто Ты пакінуў мяне? Далёкія словы крыку майго ад ратунку майго.</t> </p><i> <t>Boža moj! Boža moj! našto Ty pakìnuǔ mâne? Dalëkìâ slovy kryku majgo ad ratunku majgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Божа мой! я клічу ўдзень - і Ты не аказваешся, уначы - і няма мне супакаеньня.</t> </p><i> <t>Boža moj! â klìču ǔdzen′ - ì Ty ne akazvaešsâ, unačy - ì nâma mne supakaen′nâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Але Ты, Сьвяты, жывеш сярод пахвалаў Ізраіля.</t> </p><i> <t>Ale Ty, S′vâty, žyveš sârod pahvalaǔ Ìzraìlâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>На Цябе спадзяваліся нашы бацькі; спадзяваліся, і Ты вызваляў іх,</t> </p><i> <t>Na Câbe spadzâvalìsâ našy bac′kì; spadzâvalìsâ, ì Ty vyzvalâǔ ìh,</t> </i>


text:
<pb/><t>да Цябе заклікалі яны, і былі ратаваныя; на Цябе спадзяваліся, і ня былі пасаромленыя.</t> </p><i> <t>da Câbe zaklìkalì âny, ì bylì ratavanyâ; na Câbe spadzâvalìsâ, ì nâ bylì pasaromlenyâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>А я чарвяк, а не чалавек, зьнявага ў людзей і пагарда ў народзе.</t> </p><i> <t>A â čarvâk, a ne čalavek, z′nâvaga ǔ lûdzej ì pagarda ǔ narodze.</t> </i>


text:
<pb/><t>Усе, хто бачыць мяне, клянуць мяне; кажуць вуснамі, галавою ківаюць:</t> </p><i> <t>Use, hto bačyc′ mâne, klânuc′ mâne; kažuc′ vusnamì, galavoû kìvaûc′:</t> </i>


text:
<pb/><t>"ён спадзяваўся на Госпада; хай вызваліць яго, хай уратуе, калі ён даспадобы Яму".</t> </p><i> <t>"ën spadzâvaǔsâ na Gospada; haj vyzvalìc′ âgo, haj uratue, kalì ën daspadoby Âmu".</t> </i>


text:
<pb/><t>Але Ты вывеў мяне з улоньня матчынага; уклаў у мяне надзею каля грудзей маці маёй.</t> </p><i> <t>Ale Ty vyveǔ mâne z ulon′nâ matčynaga; uklaǔ u mâne nadzeû kalâ grudzej macì maëj.</t> </i>


text:
<pb/><t>Табе я даручаны ад нараджэньня; ад улоньня маці маёй Ты - мой Бог.</t> </p><i> <t>Tabe â daručany ad naradžèn′nâ; ad ulon′nâ macì maëj Ty - moj Bog.</t> </i>


text:
<pb/><t>Не адыходзь ад мяне, бо блізіцца скруха, а памочніка няма.</t> </p><i> <t>Ne adyhodz′ ad mâne, bo blìzìcca skruha, a pamočnìka nâma.</t> </i>


text:
<pb/><t>Многа цялят абступілі мяне, тлустыя Васанскія акружылі мяне;</t> </p><i> <t>Mnoga câlât abstupìlì mâne, tlustyâ Vasanskìâ akružylì mâne;</t> </i>


text:
<pb/><t>разьзявілі пашчу сваю на мяне, як леў, які прагне здабычы і рыкае.</t> </p><i> <t>raz′zâvìlì pašču svaû na mâne, âk leǔ, âkì pragne zdabyčy ì rykae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я разьліўся, нібы вада; усе косткі мае рассыпаліся; сэрца маё, быццам воск, зрабілася, растала ў нутрыне маёй.</t> </p><i> <t>Â raz′lìǔsâ, nìby vada; use kostkì mae rassypalìsâ; sèrca maë, byccam vosk, zrabìlasâ, rastala ǔ nutryne maëj.</t> </i>


text:
<pb/><t>Моц мая высахла, як чарапок; язык мой прыліп да гартані маёй, і Ты зьвёў мяне ў пыл сьмяротны.</t> </p><i> <t>Moc maâ vysahla, âk čarapok; âzyk moj prylìp da gartanì maëj, ì Ty z′vëǔ mâne ǔ pyl s′mârotny.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бо сабакі мяне атачылі, хэўра злыдняў мяне абступіла, прабілі рукі мае і ногі мае;</t> </p><i> <t>Bo sabakì mâne atačylì, hèǔra zlydnâǔ mâne abstupìla, prabìlì rukì mae ì nogì mae;</t> </i>


text:
<pb/><t>можна было палічыць усе косткі мае, а яны дзівяцца, робяць зь мяне відовішча,</t> </p><i> <t>možna bylo palìčyc′ use kostkì mae, a âny dzìvâcca, robâc′ z′ mâne vìdovìšča,</t> </i>


text:
<pb/><t>дзеляць рызы мае між сабою; і за адзежу маю кідаюць жэрабя.</t> </p><i> <t>dzelâc′ ryzy mae mìž saboû; ì za adzežu maû kìdaûc′ žèrabâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Але Ты, Госпадзе, не адыходзь ад мяне; сіла мая! пасьпяшайся мне на дапамогу;</t> </p><i> <t>Ale Ty, Gospadze, ne adyhodz′ ad mâne; sìla maâ! pas′pâšajsâ mne na dapamogu;</t> </i>


text:
<pb/><t>душу маю аслані ад меча і ад сабак самотную маю;</t> </p><i> <t>dušu maû aslanì ad meča ì ad sabak samotnuû maû;</t> </i>


text:
<pb/><t>уратуй мяне ад ільвінае пашчы і ад рагоў аднарогаў, пачуўшы, выратуй мяне.</t> </p><i> <t>uratuj mâne ad ìl′vìnae paščy ì ad ragoǔ adnarogaǔ, pačuǔšy, vyratuj mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Буду абвяшчаць імя Тваё братам маім, славіць буду Цябе на сходзе.</t> </p><i> <t>Budu abvâščac′ ìmâ Tvaë bratam maìm, slavìc′ budu Câbe na shodze.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вы, што баіцеся Госпада! Усхвалеце Яго. Увесь род Якаваў! праславі Яго. Хай баіцца Яго ўвесь род Ізраілеў!</t> </p><i> <t>Vy, što baìcesâ Gospada! Ushvalece Âgo. Uves′ rod Âkavaǔ! praslavì Âgo. Haj baìcca Âgo ǔves′ rod Ìzraìleǔ!</t> </i>


text:
<pb/><t>Бо Ён не пагрэбаваў скрухаю спрагненага і не адцураўся яе, і ня ўхіліў ад яго аблічча Свайго, а пачуў яго, калі той паклікаў Яго.</t> </p><i> <t>Bo Ën ne pagrèbavaǔ skruhaû spragnenaga ì ne adcuraǔsâ âe, ì nâ ǔhìlìǔ ad âgo ablìčča Svajgo, a pačuǔ âgo, kalì toj paklìkaǔ Âgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Табе хвала мая на сходзе вялікім; спраўджу свае абяцаньні перад тымі, хто баіцца Яго.</t> </p><i> <t>Tabe hvala maâ na shodze vâlìkìm; spraǔdžu svae abâcan′nì perad tymì, hto baìcca Âgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хай ядуць бедныя і насычаюцца; хай уславяць Госпада тыя, што шукаюць Яго; хай жывуць сэрцы вашыя векапомна!</t> </p><i> <t>Haj âduc′ bednyâ ì nasyčaûcca; haj uslavâc′ Gospada tyâ, što šukaûc′ Âgo; haj žyvuc′ sèrcy vašyâ vekapomna!</t> </i>


text:
<pb/><t>Схамянуцца і да Госпада вернуцца ўсе канцы зямлі, і схіляцца прад Табою ўсе плямёны язычнікаў,</t> </p><i> <t>Shamânucca ì da Gospada vernucca ǔse kancy zâmlì, ì shìlâcca prad Taboû ǔse plâmëny âzyčnìkaǔ,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо Гасподняе ёсьць царства, і Ён - Уладар над народамі.</t> </p><i> <t>bo Gaspodnâe ës′c′ carstva, ì Ën - Uladar nad narodamì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Будуць есьці і пакланяцца ўсе сытыя на зямлі; схіляцца прад Ім усе, што сыходзяць у тло і ня могуць захаваць жыцьця свайго.</t> </p><i> <t>Buduc′ es′cì ì paklanâcca ǔse sytyâ na zâmlì; shìlâcca prad Ìm use, što syhodzâc′ u tlo ì nâ moguc′ zahavac′ žyc′câ svajgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>І нашчадкі служыцьмуць Яму, і будуць звацца Гасподнімі вечна,</t> </p><i> <t>Ì naščadkì služyc′muc′ Âmu, ì buduc′ zvacca Gaspodnìmì večna,</t> </i>


text:
<pb/><t>прыйдуць і абвяшчацьмуць праўду Ягоную людзям, якія народзяцца, якіх стварыў Гасподзь.</t> </p><i> <t>pryjduc′ ì abvâščac′muc′ praǔdu Âgonuû lûdzâm, âkìâ narodzâcca, âkìh stvaryǔ Gaspodz′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Псальма Давідава. Гасподзь - Пастыр мой; я ніякай нястачы ня мецьму:</t> </p><i> <t>Psal′ma Davìdava. Gaspodz′ - Pastyr moj; â nìâkaj nâstačy nâ mec′mu:</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён пасьвіць мяне на пашах зялёных, на ціхія воды водзіць мяне.</t> </p><i> <t>Ën pas′vìc′ mâne na pašah zâlënyh, na cìhìâ vody vodzìc′ mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён душу маю мацуе, кіруе мяне на сьцежкі праўды дзеля імя Свайго.</t> </p><i> <t>Ën dušu maû macue, kìrue mâne na s′cežkì praǔdy dzelâ ìmâ Svajgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі я пайду далінай сьмяротнага ценю, не ўбаюся ліха, бо Ты са мною; Тваё жазло і твой посах - яны супакойваюць мяне.</t> </p><i> <t>Kalì â pajdu dalìnaj s′mârotnaga cenû, ne ǔbaûsâ lìha, bo Ty sa mnoû; Tvaë žazlo ì tvoj posah - âny supakojvaûc′ mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ты перада мною паставіў трапезу на вачах у маіх ворагаў; намасьціў алеем галаву маю; чара мая перапоўнена.</t> </p><i> <t>Ty perada mnoû pastavìǔ trapezu na vačah u maìh voragaǔ; namas′cìǔ aleem galavu maû; čara maâ perapoǔnena.</t> </i>


text:
<pb/><t>Так, ласка і мілажаль хай будуць са мною ва ўсе дні жыцьця майго, і я буду ў доме Гасподнім многія дні.</t> </p><i> <t>Tak, laska ì mìlažal′ haj buduc′ sa mnoû va ǔse dnì žyc′câ majgo, ì â budu ǔ dome Gaspodnìm mnogìâ dnì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Псальма Давідава. У першы дзень тыдня. Гасподняя зямля і ўсё, што на ёй, сусьвет і ягоныя жыхары,</t> </p><i> <t>Psal′ma Davìdava. U peršy dzen′ tydnâ. Gaspodnââ zâmlâ ì ǔsë, što na ëj, sus′vet ì âgonyâ žyhary,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо Ён заснаваў яе на морах, і на рэках яе ўгрунтаваў.</t> </p><i> <t>bo Ën zasnavaǔ âe na morah, ì na rèkah âe ǔgruntavaǔ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хто падымецца на гару Гасподнюю, альбо хто стане на сьвятым месцы Ягоным?</t> </p><i> <t>Hto padymecca na garu Gaspodnûû, al′bo hto stane na s′vâtym mescy Âgonym?</t> </i>


text:
<pb/><t>Той, у каго рукі невінаватыя і чыстае сэрца, не прысягаў хто душою сваёю напуста і не бажыўся хлусьліва,</t> </p><i> <t>Toj, u kago rukì nevìnavatyâ ì čystae sèrca, ne prysâgaǔ hto dušoû svaëû napusta ì ne bažyǔsâ hlus′lìva,</t> </i>


text:
<pb/><t>той атрымае дабраславеньне ад Госпада і літасьць ад Бога, Збаўцы свайго.</t> </p><i> <t>toj atrymae dabraslaven′ne ad Gospada ì lìtas′c′ ad Boga, Zbaǔcy svajgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Такі род усіх, што шукаюць Яго, шукаюць аблічча Твайго, Божа Якаваў!</t> </p><i> <t>Takì rod usìh, što šukaûc′ Âgo, šukaûc′ ablìčča Tvajgo, Boža Âkavaǔ!</t> </i>


text:
<pb/><t>Падымеце шчыты свае, брамы, і падымецеся, дзьверы вечныя, і ўвойдзе Цар славы!</t> </p><i> <t>Padymece ščyty svae, bramy, ì padymecesâ, dz′very večnyâ, ì ǔvojdze Car slavy!</t> </i>


text:
<pb/><t>Хто гэты Цар славы? - Гасподзь, моцны і дужы, Гасподзь, дужы ў змаганьні.</t> </p><i> <t>Hto gèty Car slavy? - Gaspodz′, mocny ì dužy, Gaspodz′, dužy ǔ zmagan′nì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Падымеце шчыты вашыя, брамы, і падымецеся, дзверы вечныя, і ўвойдзе Цар славы!</t> </p><i> <t>Padymece ščyty vašyâ, bramy, ì padymecesâ, dzvery večnyâ, ì ǔvojdze Car slavy!</t> </i>


text:
<pb/><t>Хто гэты Цар славы? - Гасподзь сілаў, Ён - Цар славы.</t> </p><i> <t>Hto gèty Car slavy? - Gaspodz′ sìlaǔ, Ën - Car slavy.</t> </i>


text:
<pb/><t>Псальма Давідава. Да Цябе, Госпадзе, узношу душу маю.</t> </p><i> <t>Psal′ma Davìdava. Da Câbe, Gospadze, uznošu dušu maû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Божа мой! на цябе спадзяюся, хай ня будзе мне сорамна, хай не апануюць мяне мае ворагі.</t> </p><i> <t>Boža moj! na câbe spadzâûsâ, haj nâ budze mne soramna, haj ne apanuûc′ mâne mae voragì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хай ня будзе сораму ўсім, хто на Цябе спадзяецца: хай будзе тым брыдка, хто бяз прычыны беззаконьне ўчыняе.</t> </p><i> <t>Haj nâ budze soramu ǔsìm, hto na Câbe spadzâecca: haj budze tym brydka, hto bâz pryčyny bezzakon′ne ǔčynâe.</t> </i>


text:
<pb/><t>Пакажы мне, Госпадзе, дарогі Твае, наставі мяне на сьцежкі Твае.</t> </p><i> <t>Pakažy mne, Gospadze, darogì Tvae, nastavì mâne na s′cežkì Tvae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Накіруй мяне на праўду Тваю, і навучы мяне, бо Ты Бог ратунку майго; на Цябе спадзяюся кожны дзень.</t> </p><i> <t>Nakìruj mâne na praǔdu Tvaû, ì navučy mâne, bo Ty Bog ratunku majgo; na Câbe spadzâûsâ kožny dzen′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Успомні шчадроты Твае, Госпадзе, і міласэрнасьць Тваю, бо спрадвеку яны.</t> </p><i> <t>Uspomnì ščadroty Tvae, Gospadze, ì mìlasèrnas′c′ Tvaû, bo spradveku âny.</t> </i>


text:
<pb/><t>Грахоў маладосьці маёй і злачынстваў маіх не ўспамінай; з ласкі Тваёй успомні мяне Ты, Госпадзе, дзеля даброці Тваёй!</t> </p><i> <t>Grahoǔ malados′cì maëj ì zlačynstvaǔ maìh ne ǔspamìnaj; z laskì Tvaëj uspomnì mâne Ty, Gospadze, dzelâ dabrocì Tvaëj!</t> </i>


text:
<pb/><t>Добры і справядлівы Гасподзь; таму настаўляе грэшных на шлях,</t> </p><i> <t>Dobry ì spravâdlìvy Gaspodz′; tamu nastaǔlâe grèšnyh na šlâh,</t> </i>


text:
<pb/><t>вядзе пакорлівых да праўды, і навучае ціхмяных шляхам Сваім.</t> </p><i> <t>vâdze pakorlìvyh da praǔdy, ì navučae cìhmânyh šlâham Svaìm.</t> </i>


text:
<pb/><t>Усе дарогі Гасподнія - міласьць і праўда тым, хто трымаецца запавету Ягонага і адкрыцьця Ягонага.</t> </p><i> <t>Use darogì Gaspodnìâ - mìlas′c′ ì praǔda tym, hto trymaecca zapavetu Âgonaga ì adkryc′câ Âgonaga.</t> </i>


text:
<pb/><t>Дзеля імя Твайго, Госпадзе, даруй мне мой грэх; бо вялікі ён.</t> </p><i> <t>Dzelâ ìmâ Tvajgo, Gospadze, daruj mne moj grèh; bo vâlìkì ën.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хто ёсьць чалавек, што баіцца Госпада? Яму пакажа Ён шлях, які трэба абраць.</t> </p><i> <t>Hto ës′c′ čalavek, što baìcca Gospada? Âmu pakaža Ën šlâh, âkì trèba abrac′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Душа ягоная жыцьме ў дабры, і род ягоны ўспадкуе зямлю, Салэх</t> </p><i> <t>Duša âgonaâ žyc′me ǔ dabry, ì rod âgony ǔspadkue zâmlû, Salèh</t> </i>


text:
<pb/><t>Тайна Гасподняя тым, што баяцца Яго, і запавет Свой Ён ім адкрывае.</t> </p><i> <t>Tajna Gaspodnââ tym, što baâcca Âgo, ì zapavet Svoj Ën ìm adkryvae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вочы мае заўсёды да Госпада; бо Ён дастае зь сеткі ногі мае.</t> </p><i> <t>Vočy mae zaǔsëdy da Gospada; bo Ën dastae z′ setkì nogì mae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Паглядзі на мяне і пашкадуй мяне, бо я адзінокі і прыгнечаны.</t> </p><i> <t>Paglâdzì na mâne ì paškaduj mâne, bo â adzìnokì ì prygnečany.</t> </i>


text:
<pb/><t>Скруха сэрца майго павялічылася; выведзі мяне зь нягодаў маіх,</t> </p><i> <t>Skruha sèrca majgo pavâlìčylasâ; vyvedzì mâne z′ nâgodaǔ maìh,</t> </i>


text:
<pb/><t>падзівіся на пакуты мае і на зьнямогу маю, і даруй усе грахі мае.</t> </p><i> <t>padzìvìsâ na pakuty mae ì na z′nâmogu maû, ì daruj use grahì mae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Падзівіся на ворагаў маіх, як іх многа, і якою нянавісьцю ненавідзяць мяне.</t> </p><i> <t>Padzìvìsâ na voragaǔ maìh, âk ìh mnoga, ì âkoû nânavìs′cû nenavìdzâc′ mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Аслані душу маю, і ўратуй мяне, хай ня будзе мне сораму, што я на Цябе спадзяюся.</t> </p><i> <t>Aslanì dušu maû, ì ǔratuj mâne, haj nâ budze mne soramu, što â na Câbe spadzâûsâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Беззаганнасьць і слушнасьць хай ахаваюць мяне; бо я на Цябе спадзяюся.</t> </p><i> <t>Bezzagannas′c′ ì slušnas′c′ haj ahavaûc′ mâne; bo â na Câbe spadzâûsâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вызвалі, Божа, Ізраіля ад усіх служкаў ягоных.</t> </p><i> <t>Vyzvalì, Boža, Ìzraìlâ ad usìh služkaǔ âgonyh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Псальма Давідава. Рассудзі мяне, Госпадзе, бо хадзіў я ў беспахібнасьці маёй, і, у надзеі на Госпада не пахіснуся.</t> </p><i> <t>Psal′ma Davìdava. Rassudzì mâne, Gospadze, bo hadzìǔ â ǔ bespahìbnas′cì maëj, ì, u nadzeì na Gospada ne pahìsnusâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Выпрабуй мяне, Госпадзе, растапі мне вантробы і сэрца маё,</t> </p><i> <t>Vyprabuj mâne, Gospadze, rastapì mne vantroby ì sèrca maë,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо міласьць Твая перад маімі вачыма, і ў праўдзе Тваёй я хадзіў,</t> </p><i> <t>bo mìlas′c′ Tvaâ perad maìmì vačyma, ì ǔ praǔdze Tvaëj â hadzìǔ,</t> </i>


text:
<pb/><t>не сядзеў я зь людзьмі аблуднымі і з падступнымі не пайду;</t> </p><i> <t>ne sâdzeǔ â z′ lûdz′mì abludnymì ì z padstupnymì ne pajdu;</t> </i>


text:
<pb/><t>я зьненавідзеў зборню зламысьнікаў, і зь бязбожнікамі ня сяду;</t> </p><i> <t>â z′nenavìdzeǔ zbornû zlamys′nìkaǔ, ì z′ bâzbožnìkamì nâ sâdu;</t> </i>


text:
<pb/><t>буду мець у нявіннасьці рукі мае і абыходзіць Твой ахвярнік, Госпадзе,</t> </p><i> <t>budu mec′ u nâvìnnas′cì rukì mae ì abyhodzìc′ Tvoj ahvârnìk, Gospadze,</t> </i>


text:
<pb/><t>каб абвяшчаць Табе голасна славу і пра ўсе цуды Твае расказаць.</t> </p><i> <t>kab abvâščac′ Tabe golasna slavu ì pra ǔse cudy Tvae raskazac′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Госпадзе! палюбіў я жытло Твайго дома і месца, дзе слава Твая жыве.</t> </p><i> <t>Gospadze! palûbìǔ â žytlo Tvajgo doma ì mesca, dze slava Tvaâ žyve.</t> </i>


text:
<pb/><t>Не загубі душы мае з грэшнікамі і жыцьця майго з крыважэрнымі,</t> </p><i> <t>Ne zagubì dušy mae z grèšnìkamì ì žyc′câ majgo z kryvažèrnymì,</t> </i>


text:
<pb/><t>у чыіх руках ліхадзейства, і чыя правіца поўная зьдзірства.</t> </p><i> <t>u čyìh rukah lìhadzejstva, ì čyâ pravìca poǔnaâ z′dzìrstva.</t> </i>


text:
<pb/><t>А я хаджу ў сваёй беззаганнасьці; вызвалі мяне, і ўмілажалься зь мяне.</t> </p><i> <t>A â hadžu ǔ svaëj bezzagannas′cì; vyzvalì mâne, ì ǔmìlažal′sâ z′ mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Нага мая стаіць на роўным; на сходах праслаўлю Госпада.</t> </p><i> <t>Naga maâ staìc′ na roǔnym; na shodah praslaǔlû Gospada.</t> </i>


text:
<pb/><t>Псальма Давідава. Перад памазаньнем. Гасподзь - сьвятло маё і ратунак мой: каго мне баяцца? Гасподзь - цьвярдыня жыцьця майго: каго мне палохацца?</t> </p><i> <t>Psal′ma Davìdava. Perad pamazan′nem. Gaspodz′ - s′vâtlo maë ì ratunak moj: kago mne baâcca? Gaspodz′ - c′vârdynâ žyc′câ majgo: kago mne palohacca?</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі будуць наступаць на мяне зласьліўцы, супастаты і ворагі мае, каб зжэрці цела маё, яны спатыкнуцца самі і ўпадуць.</t> </p><i> <t>Kalì buduc′ nastupac′ na mâne zlas′lìǔcy, supastaty ì voragì mae, kab zžèrcì cela maë, âny spatyknucca samì ì ǔpaduc′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі выступіць супраць мяне кагорта, не збаіцца сэрца маё; калі на мяне паўстане вайна, і тады спадзявацца буду.</t> </p><i> <t>Kalì vystupìc′ suprac′ mâne kagorta, ne zbaìcca sèrca maë; kalì na mâne paǔstane vajna, ì tady spadzâvacca budu.</t> </i>


text:
<pb/><t>Аднаго я прасіў у Госпада, толькі таго шукаю, каб жыць мне ў доме Гасподнім ва ўсе дні жыцьця майго, сузіраць хараство Гасподняе і наведваць сьвятыню Ягоную;</t> </p><i> <t>Adnago â prasìǔ u Gospada, tol′kì tago šukaû, kab žyc′ mne ǔ dome Gaspodnìm va ǔse dnì žyc′câ majgo, suzìrac′ harastvo Gaspodnâe ì navedvac′ s′vâtynû Âgonuû;</t> </i>


text:
<pb/><t>бо Ён схаваў бы мяне ў Сваёй скініі ў дзень няшчасьця; схаваў бы мяне ў патайным месцы Свайго селішча, узьнёс бы мяне на скалу.</t> </p><i> <t>bo Ën shavaǔ by mâne ǔ Svaëj skìnìì ǔ dzen′ nâščas′câ; shavaǔ by mâne ǔ patajnym mescy Svajgo selìšča, uz′nës by mâne na skalu.</t> </i>


text:
<pb/><t>Тады ўзьнеслася б галава мая над ворагамі наўкола мяне; і прынёс бы я ў Ягонай скініі ахвяры славаслоўя; сьпяваў бы і славіў бы прад Госпадам.</t> </p><i> <t>Tady ǔz′neslasâ b galava maâ nad voragamì naǔkola mâne; ì prynës by â ǔ Âgonaj skìnìì ahvâry slavasloǔâ; s′pâvaǔ by ì slavìǔ by prad Gospadam.</t> </i>


text:
<pb/><t>Пачуй, Госпадзе, голас мой, якім я клічу; зьлітуйся зь мяне і азьвіся мне.</t> </p><i> <t>Pačuj, Gospadze, golas moj, âkìm â klìču; z′lìtujsâ z′ mâne ì az′vìsâ mne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Сэрца маё кажа ад Цябе: "шукайце аблічча Майго"; і я буду шукаць аблічча Тваё, Госпадзе.</t> </p><i> <t>Sèrca maë kaža ad Câbe: "šukajce ablìčča Majgo"; ì â budu šukac′ ablìčča Tvaë, Gospadze.</t> </i>


text:
<pb/><t>Не схавай ад мяне аблічча Твайго, не адкінь у гневе раба Твайго. Ты быў мой памочнік; не гані мяне і не пакінь мяне, Божа, Ратаўнік мой!</t> </p><i> <t>Ne shavaj ad mâne ablìčča Tvajgo, ne adkìn′ u gneve raba Tvajgo. Ty byǔ moj pamočnìk; ne ganì mâne ì ne pakìn′ mâne, Boža, Rataǔnìk moj!</t> </i>


text:
<pb/><t>Бо мой бацька і маці мая кінулі мяне; але Гасподзь мяне прыме;</t> </p><i> <t>Bo moj bac′ka ì macì maâ kìnulì mâne; ale Gaspodz′ mâne pryme;</t> </i>


text:
<pb/><t>навучы мяне, Госпадзе, шляху Твайму, і накіруй мяне на сьцежку праўды, дзеля ворагаў маіх;</t> </p><i> <t>navučy mâne, Gospadze, šlâhu Tvajmu, ì nakìruj mâne na s′cežku praǔdy, dzelâ voragaǔ maìh;</t> </i>


text:
<pb/><t>не выдавай мяне сваволі ворагаў маіх; бо паўсталі на мяне сьведкі аблудныя і дыхаюць злосьцю.</t> </p><i> <t>ne vydavaj mâne svavolì voragaǔ maìh; bo paǔstalì na mâne s′vedkì abludnyâ ì dyhaûc′ zlos′cû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Але я веру, што ўбачу даброць Гасподнюю на зямлі жывых.</t> </p><i> <t>Ale â veru, što ǔbaču dabroc′ Gaspodnûû na zâmlì žyvyh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Май надзею на Госпада, будзь мужны; і хай мацуецца сэрца тваё, май надзею на Госпада.</t> </p><i> <t>Maj nadzeû na Gospada, budz′ mužny; ì haj macuecca sèrca tvaë, maj nadzeû na Gospada.</t> </i>


text:
<pb/><t>Псальма Давідава. Цябе, Госпадзе, заклікаю: цьвярдыня мая! ня будзь бязмоўны са мною, каб пры маўчаньні Тваім ня стаўся я падобным да тых, што ў магілу сыходзяць.</t> </p><i> <t>Psal′ma Davìdava. Câbe, Gospadze, zaklìkaû: c′vârdynâ maâ! nâ budz′ bâzmoǔny sa mnoû, kab pry maǔčan′nì Tvaìm nâ staǔsâ â padobnym da tyh, što ǔ magìlu syhodzâc′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Пачуй голас маленьняў маіх, калі я клічу Цябе, калі падымаю рукі мае да сьвятога храма Твайго.</t> </p><i> <t>Pačuj golas malen′nâǔ maìh, kalì â klìču Câbe, kalì padymaû rukì mae da s′vâtoga hrama Tvajgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Не загубі мяне з грэшнікамі і з тымі, што крыўду ўчыняюць, якія з блізкімі сваімі гавораць пра мір, а ў сэрцы ў іх ліхое.</t> </p><i> <t>Ne zagubì mâne z grèšnìkamì ì z tymì, što kryǔdu ǔčynâûc′, âkìâ z blìzkìmì svaìmì gavorac′ pra mìr, a ǔ sèrcy ǔ ìh lìhoe.</t> </i>


text:
<pb/><t>Аддай ім паводле іхніх дзеяў, паводле ліхіх учынкаў іхніх; паводле дзеяў іхніх рук ім аддай; аддай ім, што заслужылі яны.</t> </p><i> <t>Addaj ìm pavodle ìhnìh dzeâǔ, pavodle lìhìh učynkaǔ ìhnìh; pavodle dzeâǔ ìhnìh ruk ìm addaj; addaj ìm, što zaslužylì âny.</t> </i>


text:
<pb/><t>За тое, што не зважаюць на дзеі Гасподнія і на справы рук Ягоных, Ён іх разбурыць і ня збудуе іх.</t> </p><i> <t>Za toe, što ne zvažaûc′ na dzeì Gaspodnìâ ì na spravy ruk Âgonyh, Ën ìh razburyc′ ì nâ zbudue ìh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Дабраславёны Гасподзь, бо Ён пачуў голас маленьняў маіх.</t> </p><i> <t>Dabraslavëny Gaspodz′, bo Ën pačuǔ golas malen′nâǔ maìh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Гасподзь - цьвярдыня мая і мой шчыт; на яго спадзявалася сэрца маё; і я праслаўлю Яго песьняй маёю.</t> </p><i> <t>Gaspodz′ - c′vârdynâ maâ ì moj ščyt; na âgo spadzâvalasâ sèrca maë; ì â praslaǔlû Âgo pes′nâj maëû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Гасподзь - сіла народу Свайго і ратавальная абарона памазанца Свайго.</t> </p><i> <t>Gaspodz′ - sìla narodu Svajgo ì rataval′naâ abarona pamazanca Svajgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ратуй Твой народ, і дабраславі Тваю спадчыну; і гадуй іх і ўзвышай іх вечна!</t> </p><i> <t>Ratuj Tvoj narod, ì dabraslavì Tvaû spadčynu; ì gaduj ìh ì ǔzvyšaj ìh večna!</t> </i>


text:
<pb/><t>Псальма Давідава. Напрыканцы сьвята Кучак. Аддайце Госпаду, сыны Божыя, аддайце Госпаду славу і чту,</t> </p><i> <t>Psal′ma Davìdava. Naprykancy s′vâta Kučak. Addajce Gospadu, syny Božyâ, addajce Gospadu slavu ì čtu,</t> </i>


text:
<pb/><t>аддайце Госпаду славу імя Ягонага; пакланецеся Госпаду ў пышнай сьвятасьці Ягонай.</t> </p><i> <t>addajce Gospadu slavu ìmâ Âgonaga; paklanecesâ Gospadu ǔ pyšnaj s′vâtas′cì Âgonaj.</t> </i>


text:
<pb/><t>Голас Гасподні над водамі, Бог славы загрымеў, Гасподзь над вялікімі водамі.</t> </p><i> <t>Golas Gaspodnì nad vodamì, Bog slavy zagrymeǔ, Gaspodz′ nad vâlìkìmì vodamì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Голас Гасподні моцны; голас Гасподні велічны.</t> </p><i> <t>Golas Gaspodnì mocny; golas Gaspodnì velìčny.</t> </i>


text:
<pb/><t>Голас Гасподні ламае кедры; Гасподзь ламае кедры Ліванскія</t> </p><i> <t>Golas Gaspodnì lamae kedry; Gaspodz′ lamae kedry Lìvanskìâ</t> </i>


text:
<pb/><t>і прымушае іх скакаць, як цялят, Ліван і Сірыён - як маладога аднарога.</t> </p><i> <t>ì prymušae ìh skakac′, âk câlât, Lìvan ì Sìryën - âk maladoga adnaroga.</t> </i>


text:
<pb/><t>Голас Гасподні выкрасае полымя вогненнае.</t> </p><i> <t>Golas Gaspodnì vykrasae polymâ vognennae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Голас Гасподні трасе пустыню; трасе Гасподзь пустыню Кадэс.</t> </p><i> <t>Golas Gaspodnì trase pustynû; trase Gaspodz′ pustynû Kadès.</t> </i>


text:
<pb/><t>Голас Гасподні прымушае касуль каціцца, і агаляе лясы; і ў храме Ягоным абвяшчае пра славу Ягоную.</t> </p><i> <t>Golas Gaspodnì prymušae kasul′ kacìcca, ì agalâe lâsy; ì ǔ hrame Âgonym abvâščae pra slavu Âgonuû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Гасподзь сядзеў над патопам, і сядзецьме Гасподзь царом вечна.</t> </p><i> <t>Gaspodz′ sâdzeǔ nad patopam, ì sâdzec′me Gaspodz′ carom večna.</t> </i>


text:
<pb/><t>Гасподзь дасьць сілу народу Свайму; Гасподзь дабраславіць народ Свой мірам.</t> </p><i> <t>Gaspodz′ das′c′ sìlu narodu Svajmu; Gaspodz′ dabraslavìc′ narod Svoj mìram.</t> </i>


text:
<pb/><t>Псальма Давідава пры абнаўленьні дома.</t> </p><i> <t>Psal′ma Davìdava pry abnaǔlen′nì doma.</t> </i>


text:
<pb/><t>Услаўлю Цябе, Госпадзе, што Ты падняў мяне і ня даў маім ворагам перамагчы мяне.</t> </p><i> <t>Uslaǔlû Câbe, Gospadze, što Ty padnâǔ mâne ì nâ daǔ maìm voragam peramagčy mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Госпадзе Божа мой! я паклікаў Цябе, і Ты мяне вылечыў.</t> </p><i> <t>Gospadze Boža moj! â paklìkaǔ Câbe, ì Ty mâne vylečyǔ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Госпадзе! Ты вывеў зь пекла душу маю і ажывіў мяне, каб я ня сышоў у магілу.</t> </p><i> <t>Gospadze! Ty vyveǔ z′ pekla dušu maû ì ažyvìǔ mâne, kab â nâ syšoǔ u magìlu.</t> </i>


text:
<pb/><t>Сьпявайце Госпаду, сьвятыя Ягоныя, слаўце памяць сьвятыні Ягонай,</t> </p><i> <t>S′pâvajce Gospadu, s′vâtyâ Âgonyâ, slaǔce pamâc′ s′vâtynì Âgonaj,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо на хвіліну гнеў Ягоны, на ўсё жыцьцё ўпадабаньне Ягонае: увечары пачынаецца плач, а на раніцу - радасьць.</t> </p><i> <t>bo na hvìlìnu gneǔ Âgony, na ǔsë žyc′cë ǔpadaban′ne Âgonae: uvečary pačynaecca plač, a na ranìcu - radas′c′.</t> </i>


text:
<pb/><t>І я казаў у дабрадзействе маім: "не пахіснуся вавек".</t> </p><i> <t>Ì â kazaǔ u dabradzejstve maìm: "ne pahìsnusâ vavek".</t> </i>


text:
<pb/><t>Па ўпадабаньні Тваім, Госпадзе,Ты ўмацаваў гару маю; але Ты схаваў аблічча Тваё, і я сумеўся:</t> </p><i> <t>Pa ǔpadaban′nì Tvaìm, Gospadze,Ty ǔmacavaǔ garu maû; ale Ty shavaǔ ablìčča Tvaë, ì â sumeǔsâ:</t> </i>


text:
<pb/><t>Тады Цябе, Госпадзе, я клікаў, і Госпада майго я маліў:</t> </p><i> <t>Tady Câbe, Gospadze, â klìkaǔ, ì Gospada majgo â malìǔ:</t> </i>


text:
<pb/><t>"якая карысьць у крыві маёй, калі я сыду ў магілу? ці ж будзе тло маё Цябе славіць? ці будзе ўзьвяшчаць Тваю праўду?</t> </p><i> <t>"âkaâ karys′c′ u kryvì maëj, kalì â sydu ǔ magìlu? cì ž budze tlo maë Câbe slavìc′? cì budze ǔz′vâščac′ Tvaû praǔdu?</t> </i>


text:
<pb/><t>пачуй, Госпадзе, і памілуй мяне, Госпадзе! будзь мне памочнікам".</t> </p><i> <t>pačuj, Gospadze, ì pamìluj mâne, Gospadze! budz′ mne pamočnìkam".</t> </i>


text:
<pb/><t>І Ты скаргі мае абярнуў у радасьць, вярэту маю зьняў зь мяне і аперазаў мяне весялосьцю,</t> </p><i> <t>Ì Ty skargì mae abârnuǔ u radas′c′, vârètu maû z′nâǔ z′ mâne ì aperazaǔ mâne vesâlos′cû,</t> </i>


text:
<pb/><t>хай славіць Цябе душа мая і хай не змаўкае. Госпадзе Божа мой! буду славіць Цябе вечна.</t> </p><i> <t>haj slavìc′ Câbe duša maâ ì haj ne zmaǔkae. Gospadze Boža moj! budu slavìc′ Câbe večna.</t> </i>


text:
<pb/><t>На Цябе, Госпадзе, надзея мая, хай сораму вавек ня мецьму; па праўдзе Тваёй збаві мяне;</t> </p><i> <t>Na Câbe, Gospadze, nadzeâ maâ, haj soramu vavek nâ mec′mu; pa praǔdze Tvaëj zbavì mâne;</t> </i>


text:
<pb/><t>прыхілі да мяне вуха Тваё, пасьпяшайся збавіць мяне. Будзь мне каменнаю цьвярдыняю, прыстанішчам, каб уратаваць мяне,</t> </p><i> <t>pryhìlì da mâne vuha Tvaë, pas′pâšajsâ zbavìc′ mâne. Budz′ mne kamennaû c′vârdynâû, prystanìščam, kab uratavac′ mâne,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо Ты каменная гара мая і агароджа мая; дзеля імя Твайго вядзі мяне і кіруй мною.</t> </p><i> <t>bo Ty kamennaâ gara maâ ì agarodža maâ; dzelâ ìmâ Tvajgo vâdzì mâne ì kìruj mnoû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Выведзі мяне зь сеткі, якую тайна раскінулі на мяне; бо Ты цьвярдыня мая.</t> </p><i> <t>Vyvedzì mâne z′ setkì, âkuû tajna raskìnulì na mâne; bo Ty c′vârdynâ maâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>У Тваю руку аддаю дух мой; Ты выбаўляў мяне, Госпадзе, Божа праўды.</t> </p><i> <t>U Tvaû ruku addaû duh moj; Ty vybaǔlâǔ mâne, Gospadze, Boža praǔdy.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ненавіджу шаноўцаў марных ідалаў; а на Госпада надзея мая.</t> </p><i> <t>Nenavìdžu šanoǔcaǔ marnyh ìdalaǔ; a na Gospada nadzeâ maâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Буду радавацца і весяліцца ў міласьці Тваёй, бо Ты прыгледзеўся да бедства майго, уведаў гора душы маёй,</t> </p><i> <t>Budu radavacca ì vesâlìcca ǔ mìlas′cì Tvaëj, bo Ty prygledzeǔsâ da bedstva majgo, uvedaǔ gora dušy maëj,</t> </i>


text:
<pb/><t>і не перадаў мяне ў рукі ворагаў; паставіў ногі мае на прасторным месцы.</t> </p><i> <t>ì ne peradaǔ mâne ǔ rukì voragaǔ; pastavìǔ nogì mae na prastornym mescy.</t> </i>


text:
<pb/><t>Умілажалься зь мяне, Госпадзе, бо мне цесна; высахла з гора вока маё, душа мая і нутроба мая.</t> </p><i> <t>Umìlažal′sâ z′ mâne, Gospadze, bo mne cesna; vysahla z gora voka maë, duša maâ ì nutroba maâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вычарпалася ў скрусе жыцьцё маё і леты мае ў стагнотах; зьнемагла ад грахоў маіх сіла мая, і высахлі косткі мае.</t> </p><i> <t>Vyčarpalasâ ǔ skruse žyc′cë maë ì lety mae ǔ stagnotah; z′nemagla ad grahoǔ maìh sìla maâ, ì vysahlì kostkì mae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ад усіх маіх ворагаў стаўся я кляцьбою нават у суседзяў маіх і страшыдлам знаёмым маім; хто бачыць мяне на вуліцы, уцякае.</t> </p><i> <t>Ad usìh maìh voragaǔ staǔsâ â klâc′boû navat u susedzâǔ maìh ì strašydlam znaëmym maìm; hto bačyc′ mâne na vulìcy, ucâkae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я забыты ў сэрцах, як мёртвы; я - як посуд разьбіты,</t> </p><i> <t>Â zabyty ǔ sèrcah, âk mërtvy; â - âk posud raz′bìty,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо чую ліхаслоўе многіх; адусюль жудасьць, калі яны змаўляюцца супраць мяне, намышляюць вырваць душу маю.</t> </p><i> <t>bo čuû lìhasloǔe mnogìh; adusûl′ žudas′c′, kalì âny zmaǔlâûcca suprac′ mâne, namyšlâûc′ vyrvac′ dušu maû.</t> </i>


text:
<pb/><t>А я на Цябе, Госпадзе, спадзяюся; я кажу: Ты мой Бог.</t> </p><i> <t>A â na Câbe, Gospadze, spadzâûsâ; â kažu: Ty moj Bog.</t> </i>


text:
<pb/><t>У Тваёй руцэ дні мае; вызваль мяне ад рукі маіх ворагаў і ад тых, што гоняць мяне.</t> </p><i> <t>U Tvaëj rucè dnì mae; vyzval′ mâne ad rukì maìh voragaǔ ì ad tyh, što gonâc′ mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Пакажы сьветлае аблічча Тваё рабу Твайму; уратуй мяне літасьцю Тваёю.</t> </p><i> <t>Pakažy s′vetlae ablìčča Tvaë rabu Tvajmu; uratuj mâne lìtas′cû Tvaëû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Госпадзе! хай ня будзе мне сораму, што я Цябе заклікаю; а бязбожным хай будзе брыдка, хай прападуць у пекле.</t> </p><i> <t>Gospadze! haj nâ budze mne soramu, što â Câbe zaklìkaû; a bâzbožnym haj budze brydka, haj prapaduc′ u pekle.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хай зьнямеюць вусны аблудныя, што гідоту гавораць на праведнага з пыхаю і пагардаю.</t> </p><i> <t>Haj z′nâmeûc′ vusny abludnyâ, što gìdotu gavorac′ na pravednaga z pyhaû ì pagardaû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Як многа ў Цябе дабротаў, якія Ты прыхаваў тым, што баяцца Цябе, і якія Ты падрыхтаваў тым, што на Цябе спадзяюцца перад сынамі чалавечымі!</t> </p><i> <t>Âk mnoga ǔ Câbe dabrotaǔ, âkìâ Ty pryhavaǔ tym, što baâcca Câbe, ì âkìâ Ty padryhtavaǔ tym, što na Câbe spadzâûcca perad synamì čalavečymì!</t> </i>


text:
<pb/><t>Ты хаваеш іх пад аслонай аблічча Твайго ад людзкіх бунтаў; хаваеш іх у зацішку ад ліхіх языкоў.</t> </p><i> <t>Ty havaeš ìh pad aslonaj ablìčča Tvajgo ad lûdzkìh buntaǔ; havaeš ìh u zacìšku ad lìhìh âzykoǔ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Дабраславёны Гасподзь, што ўчыніў мне дзівосны Свой мілажаль ва ўмацаваным горадзе!</t> </p><i> <t>Dabraslavëny Gaspodz′, što ǔčynìǔ mne dzìvosny Svoj mìlažal′ va ǔmacavanym goradze!</t> </i>


text:
<pb/><t>У сумненьні маім я думаў: адхілены я ад вачэй Тваіх; але Ты пачуў голас малітвы маёй, калі я паклікаў Цябе.</t> </p><i> <t>U sumnen′nì maìm â dumaǔ: adhìleny â ad vačèj Tvaìh; ale Ty pačuǔ golas malìtvy maëj, kalì â paklìkaǔ Câbe.</t> </i>


text:
<pb/><t>Любеце Госпада, усе праведнікі Ягоныя; Гасподзь ахоўвае верных, а пагарднікам зь лішкам вяртае.</t> </p><i> <t>Lûbece Gospada, use pravednìkì Âgonyâ; Gaspodz′ ahoǔvae vernyh, a pagardnìkam z′ lìškam vârtae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Будзьце мужныя, і хай мацуецца сэрца ваша, усе, хто надзею на Госпада мае!</t> </p><i> <t>Budz′ce mužnyâ, ì haj macuecca sèrca vaša, use, hto nadzeû na Gospada mae!</t> </i>


text:
<pb/><t>Псальма Давідава. Вучэньне. Дабрашчасны, каму дараваны злачынствы, і чые грахі адшкадаваныя,</t> </p><i> <t>Psal′ma Davìdava. Vučèn′ne. Dabraščasny, kamu daravany zlačynstvy, ì čye grahì adškadavanyâ,</t> </i>


text:
<pb/><t>дабрашчасны той, каму Гасподзь грахоў не залічыць, і ў чыім духу хітрыны няма!</t> </p><i> <t>dabraščasny toj, kamu Gaspodz′ grahoǔ ne zalìčyc′, ì ǔ čyìm duhu hìtryny nâma!</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі я маўчаў, састарэлі косткі мае ад штодзённага стогну майго,</t> </p><i> <t>Kalì â maǔčaǔ, sastarèlì kostkì mae ad štodzënnaga stognu majgo,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо дзень і ноч нада мною рука Твая цяжкая; зьнікла сьвежасьць мая, як у летнюю сушу.</t> </p><i> <t>bo dzen′ ì noč nada mnoû ruka Tvaâ câžkaâ; z′nìkla s′vežas′c′ maâ, âk u letnûû sušu.</t> </i>


text:
<pb/><t>Але Я адкрыў табе грэх мой і ня ўтоіў беззаконьня майго; я сказаў: "вызнаю Госпаду злачынствы мае"; і Ты зьняў зь мяне віну грэху майго.</t> </p><i> <t>Ale Â adkryǔ tabe grèh moj ì nâ ǔtoìǔ bezzakon′nâ majgo; â skazaǔ: "vyznaû Gospadu zlačynstvy mae"; ì Ty z′nâǔ z′ mâne vìnu grèhu majgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>За тое памоліцца Табе кожны праведнік у час адпаведны, і тады разьліва вялікай вады не дастане яго.</t> </p><i> <t>Za toe pamolìcca Tabe kožny pravednìk u čas adpavedny, ì tady raz′lìva vâlìkaj vady ne dastane âgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ты - маё покрыва; Ты асланяеш мяне ад скрухі, атачаеш мяне радасьцямі збавеньня.</t> </p><i> <t>Ty - maë pokryva; Ty aslanâeš mâne ad skruhì, atačaeš mâne radas′câmì zbaven′nâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>"Увяду цябе ў розум, настаўлю цябе на шлях, па якім табе йсьці; буду табой кіраваць, вока Маё над табою".</t> </p><i> <t>"Uvâdu câbe ǔ rozum, nastaǔlû câbe na šlâh, pa âkìm tabe js′cì; budu taboj kìravac′, voka Maë nad taboû".</t> </i>


text:
<pb/><t>"Ня будзьце, як конь, як мул бязглузды, чые храпы цугляць трэба кілзамі і аброцьцю, каб яны Табе ўпакорваліся.</t> </p><i> <t>"Nâ budz′ce, âk kon′, âk mul bâzgluzdy, čye hrapy cuglâc′ trèba kìlzamì ì abroc′cû, kab âny Tabe ǔpakorvalìsâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Шмат смуткаў бязбожнаму; а таго, хто на Госпада мае надзею, атачае міласьць.</t> </p><i> <t>Šmat smutkaǔ bâzbožnamu; a tago, hto na Gospada mae nadzeû, atačae mìlas′c′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Весялецеся ў Госпадзе, цешцеся, праведныя; сьпявайце радасна ўсе, у каго шчырае сэрца.</t> </p><i> <t>Vesâlecesâ ǔ Gospadze, cešcesâ, pravednyâ; s′pâvajce radasna ǔse, u kago ščyrae sèrca.</t> </i>


text:
<pb/><t>Псальма Давідава. Радуйцеся, праведнікі, у Госпадзе: шчырым прыстоіць хваліць!</t> </p><i> <t>Psal′ma Davìdava. Radujcesâ, pravednìkì, u Gospadze: ščyrym prystoìc′ hvalìc′!</t> </i>


text:
<pb/><t>Услаўляйце Госпада арфамі, сьпявайце Яму на дзесяціструннай псалтыры;</t> </p><i> <t>Uslaǔlâjce Gospada arfamì, s′pâvajce Âmu na dzesâcìstrunnaj psaltyry;</t> </i>


text:
<pb/><t>новую песьню сьпявайце Яму; зладжана пойце Яму, з ускліцаньнем,</t> </p><i> <t>novuû pes′nû s′pâvajce Âmu; zladžana pojce Âmu, z usklìcan′nem,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо слова Гасподняе - шчырае, і ўсе дзеі Ягоныя правільныя.</t> </p><i> <t>bo slova Gaspodnâe - ščyrae, ì ǔse dzeì Âgonyâ pravìl′nyâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён любіць праўду і суд; Гасподняю міласьцю зямля поўніцца.</t> </p><i> <t>Ën lûbìc′ praǔdu ì sud; Gaspodnâû mìlas′cû zâmlâ poǔnìcca.</t> </i>


text:
<pb/><t>Словам Госпада створаны нябёсы, і духам вуснаў Ягоных - усе сілы нябесныя.</t> </p><i> <t>Slovam Gospada stvorany nâbësy, ì duham vusnaǔ Âgonyh - use sìly nâbesnyâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён сабраў, быццам груды, марскія воды; бездані склаў у каморах.</t> </p><i> <t>Ën sabraǔ, byccam grudy, marskìâ vody; bezdanì sklaǔ u kamorah.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хай баіцца Госпада ўся зямля; хай трымціць прад Ім усё жывое на сьвеце,</t> </p><i> <t>Haj baìcca Gospada ǔsâ zâmlâ; haj trymcìc′ prad Ìm usë žyvoe na s′vece,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо сказаў Ён - і сталася; Ён загадаў - і зьявілася.</t> </p><i> <t>bo skazaǔ Ën - ì stalasâ; Ën zagadaǔ - ì z′âvìlasâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Гасподзь разбурае рады язычнікаў; зьнішчае намыслы народаў.</t> </p><i> <t>Gaspodz′ razburae rady âzyčnìkaǔ; z′nìščae namysly narodaǔ.</t> </i>


text:
<pb/><t>А рада Гасподняя вечна стаяцьме; задумы сэрца Ягонага - з роду ў род.</t> </p><i> <t>A rada Gaspodnââ večna staâc′me; zadumy sèrca Âgonaga - z rodu ǔ rod.</t> </i>


text:
<pb/><t>Дабрашчасны народ, у якога Гасподзь ёсьць Бог, - племя, якое Ён выбраў у спадчыну Сабе.</t> </p><i> <t>Dabraščasny narod, u âkoga Gaspodz′ ës′c′ Bog, - plemâ, âkoe Ën vybraǔ u spadčynu Sabe.</t> </i>


text:
<pb/><t>Гасподзь паглядае зь нябёсаў, бачыць усіх сыноў чалавечых;</t> </p><i> <t>Gaspodz′ paglâdae z′ nâbësaǔ, bačyc′ usìh synoǔ čalavečyh;</t> </i>


text:
<pb/><t>з трона Свайго Ён пазірае на ўсіх, што жывуць на зямлі:</t> </p><i> <t>z trona Svajgo Ën pazìrae na ǔsìh, što žyvuc′ na zâmlì:</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён стварыў сэрцы ўсіх іх, і ўважае ўсім іхнім дзеям.</t> </p><i> <t>Ën stvaryǔ sèrcy ǔsìh ìh, ì ǔvažae ǔsìm ìhnìm dzeâm.</t> </i>


text:
<pb/><t>Цар не ўратуецца мноствам войска; не ўбароніць волата вялікая сіла.</t> </p><i> <t>Car ne ǔratuecca mnostvam vojska; ne ǔbaronìc′ volata vâlìkaâ sìla.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ненадзейны конь для ратаваньня, ня вызваліць сілай вялікай сваёю.</t> </p><i> <t>Nenadzejny kon′ dlâ ratavan′nâ, nâ vyzvalìc′ sìlaj vâlìkaj svaëû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вось, вока Гасподняе над тымі, хто баіцца Яго, і хто спадзяецца на літасьць Ягоную,</t> </p><i> <t>Vos′, voka Gaspodnâe nad tymì, hto baìcca Âgo, ì hto spadzâecca na lìtas′c′ Âgonuû,</t> </i>


text:
<pb/><t>што Ён душу іхнюю ўратуе ад сьмерці і ў час галодны накорміць іх.</t> </p><i> <t>što Ën dušu ìhnûû ǔratue ad s′mercì ì ǔ čas galodny nakormìc′ ìh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Душа наша мае надзею на Госпада: Ён дапамога наша;</t> </p><i> <t>Duša naša mae nadzeû na Gospada: Ën dapamoga naša;</t> </i>


text:
<pb/><t>Ім радуецца сэрца наша, бо на сьвятое імя Ягонае мы спадзяваліся.</t> </p><i> <t>Ìm raduecca sèrca naša, bo na s′vâtoe ìmâ Âgonae my spadzâvalìsâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хай будзе ласка Твая, Госпадзе, з намі, мы так на Цябе надзею ўскладаем.</t> </p><i> <t>Haj budze laska Tvaâ, Gospadze, z namì, my tak na Câbe nadzeû ǔskladaem.</t> </i>


text:
<pb/><t>Псальма Давіда, калі ён удаваў зь сябе вар'ята перад Авімэлэхам і быў ад яго выгнаны, і пайшоў.</t> </p><i> <t>Psal′ma Davìda, kalì ën udavaǔ z′ sâbe var'âta perad Avìmèlèham ì byǔ ad âgo vygnany, ì pajšoǔ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Дабраслаўляю Госпада ва ўсякую пору; хвала Яму няспынная ў вуснах маіх.</t> </p><i> <t>Dabraslaǔlâû Gospada va ǔsâkuû poru; hvala Âmu nâspynnaâ ǔ vusnah maìh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Госпадам будзе хваліцца душа мая; пачуюць пакорныя і ўзьвяселяцца.</t> </p><i> <t>Gospadam budze hvalìcca duša maâ; pačuûc′ pakornyâ ì ǔz′vâselâcca.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вялічайце Госпада са мною, і ўзносьма імя Ягонае разам.</t> </p><i> <t>Vâlìčajce Gospada sa mnoû, ì ǔznos′ma ìmâ Âgonae razam.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я шукаў Госпада, і Ён пачуў мяне і ад усякіх небясьпекаў маіх вызваліў мяне.</t> </p><i> <t>Â šukaǔ Gospada, ì Ën pačuǔ mâne ì ad usâkìh nebâs′pekaǔ maìh vyzvalìǔ mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хто прыглядваўся да Яго, тыя прасьвятліліся, і твары іхнія ня зьведаюць сораму.</t> </p><i> <t>Hto pryglâdvaǔsâ da Âgo, tyâ pras′vâtlìlìsâ, ì tvary ìhnìâ nâ z′vedaûc′ soramu.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вось убогі паклікаў, - і Гасподзь пачуў і ўратаваў яго ад усіх ягоных бедаў.</t> </p><i> <t>Vos′ ubogì paklìkaǔ, - ì Gaspodz′ pačuǔ ì ǔratavaǔ âgo ad usìh âgonyh bedaǔ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Гасподні анёл паўстае вакол тых, хто баіцца Яго, - і іх вызваляе.</t> </p><i> <t>Gaspodnì anël paǔstae vakol tyh, hto baìcca Âgo, - ì ìh vyzvalâe.</t> </i>


text:
<pb/><t>Паспытайце і ўбачыце, які добры Гасподзь! Дабрашчасны той чалавек, што на яго спадзяецца!</t> </p><i> <t>Paspytajce ì ǔbačyce, âkì dobry Gaspodz′! Dabraščasny toj čalavek, što na âgo spadzâecca!</t> </i>


text:
<pb/><t>Бойцеся Госпада, усе сьвятыя Ягоныя; бо ня маюць нястачы тыя, што баяцца Яго.</t> </p><i> <t>Bojcesâ Gospada, use s′vâtyâ Âgonyâ; bo nâ maûc′ nâstačy tyâ, što baâcca Âgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ільвяняты церпяць нягоды і голад, а богашукальнікі ня церпяць нястачы ні ў якім дабры.</t> </p><i> <t>Ìl′vânâty cerpâc′ nâgody ì golad, a bogašukal′nìkì nâ cerpâc′ nâstačy nì ǔ âkìm dabry.</t> </i>


text:
<pb/><t>Прыйдзеце, дзеці, паслухайце мяне: страху Гасподняму вас навучу.</t> </p><i> <t>Pryjdzece, dzecì, pasluhajce mâne: strahu Gaspodnâmu vas navuču.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ці хоча чалавек жыць і ці любіць дабрадзенства, каб бачыць дабро?</t> </p><i> <t>Cì hoča čalavek žyc′ ì cì lûbìc′ dabradzenstva, kab bačyc′ dabro?</t> </i>


text:
<pb/><t>Трымай язык свой ад злога і вусны свае ад падступных словаў.</t> </p><i> <t>Trymaj âzyk svoj ad zloga ì vusny svae ad padstupnyh slovaǔ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ухіляйся ад ліха і рабі дабро; шукай міру і йдзі за ім.</t> </p><i> <t>Uhìlâjsâ ad lìha ì rabì dabro; šukaj mìru ì jdzì za ìm.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вочы Гасподнія - на праведных, і вушы Ягоныя - на скаргу іхнюю.</t> </p><i> <t>Vočy Gaspodnìâ - na pravednyh, ì vušy Âgonyâ - na skargu ìhnûû.</t> </i>


text:
<pb/><t>А аблічча Гасподняе - супроць тых, што робяць ліхое, каб зьвесьці зь зямлі памяць пра іх.</t> </p><i> <t>A ablìčča Gaspodnâe - suproc′ tyh, što robâc′ lìhoe, kab z′ves′cì z′ zâmlì pamâc′ pra ìh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Клічуць, і Гасподзь чуе, і ад усіх уціскаў іх вызваляе.</t> </p><i> <t>Klìčuc′, ì Gaspodz′ čue, ì ad usìh ucìskaǔ ìh vyzvalâe.</t> </i>


text:
<pb/><t>Блізкі Гасподзь да тых, у каго зламанае сэрца, і пакорлівых духам - уратуе.</t> </p><i> <t>Blìzkì Gaspodz′ da tyh, u kago zlamanae sèrca, ì pakorlìvyh duham - uratue.</t> </i>


text:
<pb/><t>Многа турботаў у праведніка, і ад усіх іх Гасподзь вызваляе.</t> </p><i> <t>Mnoga turbotaǔ u pravednìka, ì ad usìh ìh Gaspodz′ vyzvalâe.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ён хавае ўсе косткі ягоныя; і ніводная не паламаецца!</t> </p><i> <t>Ën havae ǔse kostkì âgonyâ; ì nìvodnaâ ne palamaecca!</t> </i>


text:
<pb/><t>Зло заб'е грэшніка, і ненавісьнікі праведнасьці загінуць.</t> </p><i> <t>Zlo zab'e grèšnìka, ì nenavìs′nìkì pravednas′cì zagìnuc′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Гасподзь вызваліць душу рабоў Сваіх, і не загіне ніхто, хто на Яго спадзяецца.</t> </p><i> <t>Gaspodz′ vyzvalìc′ dušu raboǔ Svaìh, ì ne zagìne nìhto, hto na Âgo spadzâecca.</t> </i>


text:
<pb/><t>Псальма Давідава. Заступіся, Госпадзе, перад тымі, хто судзіцца са мною, зваюй тых, хто ваюе мяне;</t> </p><i> <t>Psal′ma Davìdava. Zastupìsâ, Gospadze, perad tymì, hto sudzìcca sa mnoû, zvaûj tyh, hto vaûe mâne;</t> </i>


text:
<pb/><t>вазьмі шчыт і латы, і ўстань на дапамогу мне;</t> </p><i> <t>vaz′mì ščyt ì laty, ì ǔstan′ na dapamogu mne;</t> </i>


text:
<pb/><t>агалі меч, і заступі дарогу тым, што гоняць мяне; скажы душы маёй: Я - ратунак твой!</t> </p><i> <t>agalì meč, ì zastupì darogu tym, što gonâc′ mâne; skažy dušy maëj: Â - ratunak tvoj!</t> </i>


text:
<pb/><t>Хай пасаромяцца і паганьбуюцца тыя, хто цікуе душу маю, хай адступяцца і пакрыюцца ганьбаю тыя, хто шкоду мне намышляе;</t> </p><i> <t>Haj pasaromâcca ì pagan′buûcca tyâ, hto cìkue dušu maû, haj adstupâcca ì pakryûcca gan′baû tyâ, hto škodu mne namyšlâe;</t> </i>


text:
<pb/><t>хай будуць яны, як пыл на ветры, і анёл Гасподні хай праганяе іх.</t> </p><i> <t>haj buduc′ âny, âk pyl na vetry, ì anël Gaspodnì haj praganâe ìh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хай будзе шлях іхні цёмны і коўзкі, і анёл Гасподні няхай гоніць іх,</t> </p><i> <t>Haj budze šlâh ìhnì cëmny ì koǔzkì, ì anël Gaspodnì nâhaj gonìc′ ìh,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо яны бязь віны схавалі мне яму - сетку сваю; выкапалі яе на бязьвінную душу маю!</t> </p><i> <t>bo âny bâz′ vìny shavalì mne âmu - setku svaû; vykapalì âe na bâz′vìnnuû dušu maû!</t> </i>


text:
<pb/><t>Хай спадзе на яго пагібель нянаджаная, і сетка ягоная, якую ён схаваў на мяне, хай яго самога і ўловіць; хай у яе і ўпадзе на пропадзь сваю.</t> </p><i> <t>Haj spadze na âgo pagìbel′ nânadžanaâ, ì setka âgonaâ, âkuû ën shavaǔ na mâne, haj âgo samoga ì ǔlovìc′; haj u âe ì ǔpadze na propadz′ svaû.</t> </i>


text:
<pb/><t>А душа мая зарадуецца ў Госпадзе; усьцешыцца збавеньнем ад Яго.</t> </p><i> <t>A duša maâ zaraduecca ǔ Gospadze; us′cešycca zbaven′nem ad Âgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Усе косткі мае скажуць: "Госпадзе! хто да Цябе падобны? Ты ратуеш слабога ад дужага, беднага і ўбогага ад зьдзірцы ягонага?"</t> </p><i> <t>Use kostkì mae skažuc′: "Gospadze! hto da Câbe padobny? Ty ratueš slaboga ad dužaga, bednaga ì ǔbogaga ad z′dzìrcy âgonaga?"</t> </i>


text:
<pb/><t>Паўсталі на мяне сьведкі няправедныя: чаго я ня ведаю, - выпытваюць у мяне;</t> </p><i> <t>Paǔstalì na mâne s′vedkì nâpravednyâ: čago â nâ vedaû, - vypytvaûc′ u mâne;</t> </i>


text:
<pb/><t>плацяць мне злом за дабро, сіроцтвам душы маёй.</t> </p><i> <t>placâc′ mne zlom za dabro, sìroctvam dušy maëj.</t> </i>


text:
<pb/><t>А як былі хварэлі яны, я апранаўся ў вярэту, душу маю таміў пастом, і малітва мая вярталася ў нетру маю.</t> </p><i> <t>A âk bylì hvarèlì âny, â apranaǔsâ ǔ vârètu, dušu maû tamìǔ pastom, ì malìtva maâ vârtalasâ ǔ netru maû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я рабіў, быццам сябру, як брату майму; я хадзіў смутны, панурыўшы голаў, як бы аплакваючы маці.</t> </p><i> <t>Â rabìǔ, byccam sâbru, âk bratu majmu; â hadzìǔ smutny, panuryǔšy golaǔ, âk by aplakvaûčy macì.</t> </i>


text:
<pb/><t>А калі я спатыкаўся, яны радаваліся і зьбіраліся; зьбіраліся агуднікі супроць мяне, ня ведаю завошта, ганілі мяне, і не пераставалі;</t> </p><i> <t>A kalì â spatykaǔsâ, âny radavalìsâ ì z′bìralìsâ; z′bìralìsâ agudnìkì suproc′ mâne, nâ vedaû zavošta, ganìlì mâne, ì ne perastavalì;</t> </i>


text:
<pb/><t>з крывадушнымі пакепнікамі скрыгаталі на мяне зубамі сваімі.</t> </p><i> <t>z kryvadušnymì pakepnìkamì skrygatalì na mâne zubamì svaìmì.</t> </i>


text:
<pb/><t>Госпадзе! ці доўга будзеш глядзець на гэта? Адвядзі душу маю ад злачынстваў іхніх, ад ільвоў - самотную душу маю!</t> </p><i> <t>Gospadze! cì doǔga budzeš glâdzec′ na gèta? Advâdzì dušu maû ad zlačynstvaǔ ìhnìh, ad ìl′voǔ - samotnuû dušu maû!</t> </i>


text:
<pb/><t>Я праслаўлю Цябе на сходзе вялікім, сярод процьмы народу ўсхвалю Цябе,</t> </p><i> <t>Â praslaǔlû Câbe na shodze vâlìkìm, sârod proc′my narodu ǔshvalû Câbe,</t> </i>


text:
<pb/><t>каб не збыткавалі зь мяне тыя, што ваявалі супроць мяне несправядліва, і не перамігваліся вачыма тыя, што ненавідзяць мяне бязьвіннага;</t> </p><i> <t>kab ne zbytkavalì z′ mâne tyâ, što vaâvalì suproc′ mâne nespravâdlìva, ì ne peramìgvalìsâ vačyma tyâ, što nenavìdzâc′ mâne bâz′vìnnaga;</t> </i>


text:
<pb/><t>бо не за мір прамаўляюць яны, а супроць мірных на землях плятуць аблудныя намыслы;</t> </p><i> <t>bo ne za mìr pramaǔlâûc′ âny, a suproc′ mìrnyh na zemlâh plâtuc′ abludnyâ namysly;</t> </i>


text:
<pb/><t>разьзьяўляюць на мяне вусны свае; кажуць: "добра! добра! бачыла наша вока".</t> </p><i> <t>raz′z′âǔlâûc′ na mâne vusny svae; kažuc′: "dobra! dobra! bačyla naša voka".</t> </i>


text:
<pb/><t>Ты бачыў, Госпадзе, не змаўчы; Госпадзе! не аддаляйся ад мяне.</t> </p><i> <t>Ty bačyǔ, Gospadze, ne zmaǔčy; Gospadze! ne addalâjsâ ad mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Устань, прачніся на суд мой, на цяжбіну маю, Божа мой і Госпадзе мой!</t> </p><i> <t>Ustan′, pračnìsâ na sud moj, na câžbìnu maû, Boža moj ì Gospadze moj!</t> </i>


text:
<pb/><t>Судзі мяне па праўдзе Тваёй, Госпадзе, Божа мой, і хай ня радуюцца яны празь мяне;</t> </p><i> <t>Sudzì mâne pa praǔdze Tvaëj, Gospadze, Boža moj, ì haj nâ raduûcca âny praz′ mâne;</t> </i>


text:
<pb/><t>хай ня кажуць у сэрцы сваім: "добра! добра!, нам да душы!" Хай ня кажуць: "мы праглынулі яго".</t> </p><i> <t>haj nâ kažuc′ u sèrcy svaìm: "dobra! dobra!, nam da dušy!" Haj nâ kažuc′: "my praglynulì âgo".</t> </i>


text:
<pb/><t>Няхай пасаромяцца і паганьбуюцца ўсе, хто радуецца зь няшчасьця майго; хай убяруцца ў сорам і ганьбу, хай фанабэрацца над мною.</t> </p><i> <t>Nâhaj pasaromâcca ì pagan′buûcca ǔse, hto raduecca z′ nâščas′câ majgo; haj ubârucca ǔ soram ì gan′bu, haj fanabèracca nad mnoû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Няхай радуюцца і весяляцца, хто маёй слушнасьці прагне, і няхай кажуць заўсёды: "хай праславіцца Гасподзь, Які зычыць міру рабу Свайму!"</t> </p><i> <t>Nâhaj raduûcca ì vesâlâcca, hto maëj slušnas′cì pragne, ì nâhaj kažuc′ zaǔsëdy: "haj praslavìcca Gaspodz′, Âkì zyčyc′ mìru rabu Svajmu!"</t> </i>


text:
<pb/><t>І язык мой будзе абвяшчаць Тваю праўду і хвалу Табе дзень у дзень.</t> </p><i> <t>Ì âzyk moj budze abvâščac′ Tvaû praǔdu ì hvalu Tabe dzen′ u dzen′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Кіроўцу хору. Раба Гасподняга Давіда.</t> </p><i> <t>Kìroǔcu horu. Raba Gaspodnâga Davìda.</t> </i>


text:
<pb/><t>Грэшнасьць бязбожніка гаворыць у сэрцы маім: няма страху Божага перад вачыма ягонымі,</t> </p><i> <t>Grèšnas′c′ bâzbožnìka gavoryc′ u sèrcy maìm: nâma strahu Božaga perad vačyma âgonymì,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо ягоныя вочы лісьлівяць яму, быццам шукаюць віну, каб зьненавідзець яе;</t> </p><i> <t>bo âgonyâ vočy lìs′lìvâc′ âmu, byccam šukaûc′ vìnu, kab z′nenavìdzec′ âe;</t> </i>


text:
<pb/><t>словы з вуснаў ягоных - няпраўда і хітрына; ня хоча ён быць мудрым, каб рабіць дабро.</t> </p><i> <t>slovy z vusnaǔ âgonyh - nâpraǔda ì hìtryna; nâ hoča ën byc′ mudrym, kab rabìc′ dabro.</t> </i>


text:
<pb/><t>Несправядлівасьць намышляе ён на пасьцелі сваёй, на благі становіцца шлях, ня грэбуе злом.</t> </p><i> <t>Nespravâdlìvas′c′ namyšlâe ën na pas′celì svaëj, na blagì stanovìcca šlâh, nâ grèbue zlom.</t> </i>


text:
<pb/><t>Госпадзе! ласка Твая да нябёсаў, праўда Твая пад хмары!</t> </p><i> <t>Gospadze! laska Tvaâ da nâbësaǔ, praǔda Tvaâ pad hmary!</t> </i>


text:
<pb/><t>Праўда Твая - як горы Божыя, і суды Твае - бездань вялікая! Людзей і быдла захоўваеш Ты, Госпадзе!</t> </p><i> <t>Praǔda Tvaâ - âk gory Božyâ, ì sudy Tvae - bezdan′ vâlìkaâ! Lûdzej ì bydla zahoǔvaeš Ty, Gospadze!</t> </i>


text:
<pb/><t>Якая каштоўная ласка Твая, Божа! Сынам чалавечым у цені крылаў Тваіх спакойна;</t> </p><i> <t>Âkaâ kaštoǔnaâ laska Tvaâ, Boža! Synam čalavečym u cenì krylaǔ Tvaìh spakojna;</t> </i>


text:
<pb/><t>наядаюцца сытасьцю дома Твайго, і з плыні слодычаў Тваіх Ты выпойваеш іх,</t> </p><i> <t>naâdaûcca sytas′cû doma Tvajgo, ì z plynì slodyčaǔ Tvaìh Ty vypojvaeš ìh,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо ў Табе крыніца жыцьця; у сьвятле Тваім мы бачым сьвятло.</t> </p><i> <t>bo ǔ Tabe krynìca žyc′câ; u s′vâtle Tvaìm my bačym s′vâtlo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Пашыры ласку Тваю на тых, што Цябе ведаюць, і праўду Тваю на людзей, шчырых сэрцам,</t> </p><i> <t>Pašyry lasku Tvaû na tyh, što Câbe vedaûc′, ì praǔdu Tvaû na lûdzej, ščyryh sèrcam,</t> </i>


text:
<pb/><t>хай не наступіць на мяне нага гардзеі, і рука грэшніка хай не прагоніць мяне.</t> </p><i> <t>haj ne nastupìc′ na mâne naga gardzeì, ì ruka grèšnìka haj ne pragonìc′ mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Там упалі беззаконьнікі, скінутыя, і ня могуць устаць.</t> </p><i> <t>Tam upalì bezzakon′nìkì, skìnutyâ, ì nâ moguc′ ustac′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Псальма Давідава. Ня гневайся на злачынцаў, не зайздросьці несправядлівым,</t> </p><i> <t>Psal′ma Davìdava. Nâ gnevajsâ na zlačyncaǔ, ne zajzdros′cì nespravâdlìvym,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо яны, як трава, неўзабаве скошаны будуць, і як былінка зялёная, завянуць.</t> </p><i> <t>bo âny, âk trava, neǔzabave skošany buduc′, ì âk bylìnka zâlënaâ, zavânuc′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Спадзявайся на Госпада і рабі дабро; жыві на зямлі і праўды трымайся.</t> </p><i> <t>Spadzâvajsâ na Gospada ì rabì dabro; žyvì na zâmlì ì praǔdy trymajsâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Суцяшайся Госпадам, і Ён спраўдзіць жаданьні сэрца твайго.</t> </p><i> <t>Sucâšajsâ Gospadam, ì Ën spraǔdzìc′ žadan′nì sèrca tvajgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Госпаду перадай дарогу тваю, і на яго спадзявайся, і Ён зробіць,</t> </p><i> <t>Gospadu peradaj darogu tvaû, ì na âgo spadzâvajsâ, ì Ën zrobìc′,</t> </i>


text:
<pb/><t>і выведзе, як сьвятло, праўду тваю, і справядлівасьць тваю, як полудзень.</t> </p><i> <t>ì vyvedze, âk s′vâtlo, praǔdu tvaû, ì spravâdlìvas′c′ tvaû, âk poludzen′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Скарыся Госпаду і на Яго спадзявайся. Не зайздросьці таму, каму шчасьціць у дарозе ягонай, чалавеку хітрамыснаму.</t> </p><i> <t>Skarysâ Gospadu ì na Âgo spadzâvajsâ. Ne zajzdros′cì tamu, kamu ščas′cìc′ u daroze âgonaj, čalaveku hìtramysnamu.</t> </i>


text:
<pb/><t>Перастань гневацца і пакінь запальчывасьць; ня імкніся рабіць благое,</t> </p><i> <t>Perastan′ gnevacca ì pakìn′ zapal′čyvas′c′; nâ ìmknìsâ rabìc′ blagoe,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо хто робіць благое, будзе зьнішчаны, а хто спадзяецца на Госпада, зямлю ўспадкуе.</t> </p><i> <t>bo hto robìc′ blagoe, budze z′nìščany, a hto spadzâecca na Gospada, zâmlû ǔspadkue.</t> </i>


text:
<pb/><t>Яшчэ трохі, і злачынца ня стане; паглядзіш на месца ягонае, і няма яго.</t> </p><i> <t>Âščè trohì, ì zlačynca nâ stane; paglâdzìš na mesca âgonae, ì nâma âgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>А пакорныя зямлю ўспадкуюць, і ўраскошуюцца спакоем вялікім.</t> </p><i> <t>A pakornyâ zâmlû ǔspadkuûc′, ì ǔraskošuûcca spakoem vâlìkìm.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бязбожны зло намышляе супроць праведніка і скрыгоча на яго зубамі сваімі;</t> </p><i> <t>Bâzbožny zlo namyšlâe suproc′ pravednìka ì skrygoča na âgo zubamì svaìmì;</t> </i>


text:
<pb/><t>а Гасподзь пасьміхаецца зь яго; бо бачыць, што прыходзіць дзень ягоны.</t> </p><i> <t>a Gaspodz′ pas′mìhaecca z′ âgo; bo bačyc′, što pryhodzìc′ dzen′ âgony.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бязбожныя вымаюць меч і напінаюць лук свой, каб паваліць беднага і ўбогага, каб зваліць тых, у каго дарога простая:</t> </p><i> <t>Bâzbožnyâ vymaûc′ meč ì napìnaûc′ luk svoj, kab pavalìc′ bednaga ì ǔbogaga, kab zvalìc′ tyh, u kago daroga prostaâ:</t> </i>


text:
<pb/><t>меч іхні ўвойдзе ў іхняе сэрца, і лукі іхнія паламаюцца.</t> </p><i> <t>meč ìhnì ǔvojdze ǔ ìhnâe sèrca, ì lukì ìhnìâ palamaûcca.</t> </i>


text:
<pb/><t>Лепш - малое ў праведніка, чым багацьце - у многіх бязбожнікаў,</t> </p><i> <t>Lepš - maloe ǔ pravednìka, čym bagac′ce - u mnogìh bâzbožnìkaǔ,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо зламаюцца плечы ў бязбожных, а праведных сіліць Гасподзь!</t> </p><i> <t>bo zlamaûcca plečy ǔ bâzbožnyh, a pravednyh sìlìc′ Gaspodz′!</t> </i>


text:
<pb/><t>Гасподзь ведае дні беззаганных і дастатак іхні застаецца навечна.</t> </p><i> <t>Gaspodz′ vedae dnì bezzagannyh ì dastatak ìhnì zastaecca navečna.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ня будуць яны пасаромлены ў люты час, і ў дні голаду сытыя будуць;</t> </p><i> <t>Nâ buduc′ âny pasaromleny ǔ lûty čas, ì ǔ dnì goladu sytyâ buduc′;</t> </i>


text:
<pb/><t>а бязбожныя загінуць, і ворагі Гасподнія, як авечы лой, зьнікнуць, у дыме зьнікнуць.</t> </p><i> <t>a bâzbožnyâ zagìnuc′, ì voragì Gaspodnìâ, âk avečy loj, z′nìknuc′, u dyme z′nìknuc′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Пазычае бязбожны - і не аддае, а праведны ўмілажальваецца і дае,</t> </p><i> <t>Pazyčae bâzbožny - ì ne addae, a pravedny ǔmìlažal′vaecca ì dae,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо ўміласлаўленыя Ім - зямлю ўспадкуюць, а праклятыя Ім - будуць вынішчаны.</t> </p><i> <t>bo ǔmìlaslaǔlenyâ Ìm - zâmlû ǔspadkuûc′, a praklâtyâ Ìm - buduc′ vynìščany.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ад Госпада крокі чалавека пабожнага ставяцца моцна, і Ён дабраволіць дарозе ягонай:</t> </p><i> <t>Ad Gospada krokì čalaveka pabožnaga stavâcca mocna, ì Ën dabravolìc′ daroze âgonaj:</t> </i>


text:
<pb/><t>калі ён будзе падаць, не ўпадзе, бо Гасподзь падтрымлівае яго за руку.</t> </p><i> <t>kalì ën budze padac′, ne ǔpadze, bo Gaspodz′ padtrymlìvae âgo za ruku.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я быў малады і састарыўся, а ня бачыў праведніка пакінутага, і нашчадкаў яго, каб хлеба прасілі:</t> </p><i> <t>Â byǔ malady ì sastaryǔsâ, a nâ bačyǔ pravednìka pakìnutaga, ì naščadkaǔ âgo, kab hleba prasìlì:</t> </i>


text:
<pb/><t>ён кожны дзень шкадуе і пазычае, і нашчадкам ягоным - дабраславеньне будзе.</t> </p><i> <t>ën kožny dzen′ škadue ì pazyčae, ì naščadkam âgonym - dabraslaven′ne budze.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ухіляйся ад благога, і рабі дабро, і жыць будзеш вечна:</t> </p><i> <t>Uhìlâjsâ ad blagoga, ì rabì dabro, ì žyc′ budzeš večna:</t> </i>


text:
<pb/><t>бо і Гасподзь любіць праўду, і не пакідае богабаязных Сваіх; навек ацалёныя будуць яны; а насеньне бязбожных вынішчыцца.</t> </p><i> <t>bo ì Gaspodz′ lûbìc′ praǔdu, ì ne pakìdae bogabaâznyh Svaìh; navek acalënyâ buduc′ âny; a nasen′ne bâzbožnyh vynìščycca.</t> </i>


text:
<pb/><t>Праведныя ўспадкуюць зямлю, і будуць жыць на ёй вечна.</t> </p><i> <t>Pravednyâ ǔspadkuûc′ zâmlû, ì buduc′ žyc′ na ëj večna.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вусны праведніка мудрасьць маўляюць, і язык ягоны вымаўляе праўду.</t> </p><i> <t>Vusny pravednìka mudras′c′ maǔlâûc′, ì âzyk âgony vymaǔlâe praǔdu.</t> </i>


text:
<pb/><t>Закон Божы ў сэрцы ў яго; не пахіснуцца ногі ягоныя.</t> </p><i> <t>Zakon Božy ǔ sèrcy ǔ âgo; ne pahìsnucca nogì âgonyâ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бязбожны падглядвае праведніка і спрабуе забіць яго;</t> </p><i> <t>Bâzbožny padglâdvae pravednìka ì sprabue zabìc′ âgo;</t> </i>


text:
<pb/><t>але Гасподзь не аддасьць яго ў рукі ягоныя, і ня дасьць зьвінаваціць яго, калі яго будуць судзіць.</t> </p><i> <t>ale Gaspodz′ ne addas′c′ âgo ǔ rukì âgonyâ, ì nâ das′c′ z′vìnavacìc′ âgo, kalì âgo buduc′ sudzìc′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Спадзявайся на Госпада, і трымайся дарогі Ягонай: і Ён падыме цябе, каб ты зямлю ўспадкаваў; і калі будуць зьнішчаць бязбожных, ты ўбачыш.</t> </p><i> <t>Spadzâvajsâ na Gospada, ì trymajsâ darogì Âgonaj: ì Ën padyme câbe, kab ty zâmlû ǔspadkavaǔ; ì kalì buduc′ z′nìščac′ bâzbožnyh, ty ǔbačyš.</t> </i>


text:
<pb/><t>Бачыў я бязбожніка грознага, які разгаліноўваўся, нібы самарослае расахатае дрэва;</t> </p><i> <t>Bačyǔ â bâzbožnìka groznaga, âkì razgalìnoǔvaǔsâ, nìby samaroslae rasahatae drèva;</t> </i>


text:
<pb/><t>але ён прайшоў, і вось, няма яго; шукаю яго і не знаходжу.</t> </p><i> <t>ale ën prajšoǔ, ì vos′, nâma âgo; šukaû âgo ì ne znahodžu.</t> </i>


text:
<pb/><t>Назірай за беспахібным і дзівіся на праведнага; бо чалавеку міралюбнаму - будучыня;</t> </p><i> <t>Nazìraj za bespahìbnym ì dzìvìsâ na pravednaga; bo čalaveku mìralûbnamu - budučynâ;</t> </i>


text:
<pb/><t>а беззаконьнікі ўсе вынішчацца; будучыня беззаконьнікаў зьнікне.</t> </p><i> <t>a bezzakon′nìkì ǔse vynìščacca; budučynâ bezzakon′nìkaǔ z′nìkne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ад Госпада выратаваньне праведнікам, Ён - абарона ім у часіны жальбы:</t> </p><i> <t>Ad Gospada vyratavan′ne pravednìkam, Ën - abarona ìm u časìny žal′by:</t> </i>


text:
<pb/><t>і дапаможа ім Гасподзь і вызваліць іх; выбавіць іх ад бязбожных і ўратуе іх, бо яны на Яго надзею кладуць.</t> </p><i> <t>ì dapamoža ìm Gaspodz′ ì vyzvalìc′ ìh; vybavìc′ ìh ad bâzbožnyh ì ǔratue ìh, bo âny na Âgo nadzeû kladuc′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Псальма Давідава. На ўспамін пра суботу.</t> </p><i> <t>Psal′ma Davìdava. Na ǔspamìn pra subotu.</t> </i>


text:
<pb/><t>Госпадзе! ня выкрывай мяне ў гневе Тваім, і не карай мяне ў гневе Тваім,</t> </p><i> <t>Gospadze! nâ vykryvaj mâne ǔ gneve Tvaìm, ì ne karaj mâne ǔ gneve Tvaìm,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо стрэлы Твае ўпіліся ў мяне і рука Твая мяне ацяжае.</t> </p><i> <t>bo strèly Tvae ǔpìlìsâ ǔ mâne ì ruka Tvaâ mâne acâžae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Няма цэлага месца на целе маім ад гневу Твайго; няма спакою ў костках маіх ад грахоў маіх.</t> </p><i> <t>Nâma cèlaga mesca na cele maìm ad gnevu Tvajgo; nâma spakoû ǔ kostkah maìh ad grahoǔ maìh.</t> </i>


text:
<pb/><t>бо злачынствы мае вышэй галавы, як вялікі цяжар, зьнясілілі мяне,</t> </p><i> <t>bo zlačynstvy mae vyšèj galavy, âk vâlìkì câžar, z′nâsìlìlì mâne,</t> </i>


text:
<pb/><t>сьмярдзяць, гнаяцца раны мае ад безгалоўя майго.</t> </p><i> <t>s′mârdzâc′, gnaâcca rany mae ad bezgaloǔâ majgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я сагнуты і панураны ўвесь, цэлы дзень бядуючы хаджу;</t> </p><i> <t>Â sagnuty ì panurany ǔves′, cèly dzen′ bâduûčy hadžu;</t> </i>


text:
<pb/><t>бо сьцёгны мае паліць вагонь, і няма цэлага месца ў целе маім.</t> </p><i> <t>bo s′cëgny mae palìc′ vagon′, ì nâma cèlaga mesca ǔ cele maìm.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я змогся і зьнясіліўся цяжка; крычу ад пакуты сэрца майго.</t> </p><i> <t>Â zmogsâ ì z′nâsìlìǔsâ câžka; kryču ad pakuty sèrca majgo.</t> </i>


text:
<pb/><t>Госпадзе! прад Табою ўсе жаданьні мае, і ўздыханьне маё ад Цябе не схаванае.</t> </p><i> <t>Gospadze! prad Taboû ǔse žadan′nì mae, ì ǔzdyhan′ne maë ad Câbe ne shavanae.</t> </i>


text:
<pb/><t>Сэрца маё трымціць; пакінула мяне сіла мая, і сьвятло вачэй маіх - і таго няма ў мяне.</t> </p><i> <t>Sèrca maë trymcìc′; pakìnula mâne sìla maâ, ì s′vâtlo vačèj maìh - ì tago nâma ǔ mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Сябры мае і прыяцелі адступіліся ад няшчасьця майго, і блізкія мае далёка стаяць.</t> </p><i> <t>Sâbry mae ì pryâcelì adstupìlìsâ ad nâščas′câ majgo, ì blìzkìâ mae dalëka staâc′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Цянёты паставілі тыя, хто пільнуе душу маю, і хто прагне мне ліха, пра пагібель маю гавораць, і намышляюць штодзень мне благое;</t> </p><i> <t>Cânëty pastavìlì tyâ, hto pìl′nue dušu maû, ì hto pragne mne lìha, pra pagìbel′ maû gavorac′, ì namyšlâûc′ štodzen′ mne blagoe;</t> </i>


text:
<pb/><t>а я, як глухі, ня чую, і як нямко, што вуснаў сваіх не растуляе;</t> </p><i> <t>a â, âk gluhì, nâ čuû, ì âk nâmko, što vusnaǔ svaìh ne rastulâe;</t> </i>


text:
<pb/><t>і стаў я, як чалавек, што ня чуе і ня мае ў вуснах сваіх адказу,</t> </p><i> <t>ì staǔ â, âk čalavek, što nâ čue ì nâ mae ǔ vusnah svaìh adkazu,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо на Цябе, Госпадзе, спадзяюся я; Ты пачуеш, Госпадзе, Божа мой.</t> </p><i> <t>bo na Câbe, Gospadze, spadzâûsâ â; Ty pačueš, Gospadze, Boža moj.</t> </i>


text:
<pb/><t>І сказаў я: няхай не падымуцца нада мною мае ворагі; калі дрыжыць нага мая, хай ня ўзносяцца яны нада мною.</t> </p><i> <t>Ì skazaǔ â: nâhaj ne padymucca nada mnoû mae voragì; kalì dryžyc′ naga maâ, haj nâ ǔznosâcca âny nada mnoû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я да ўпадку гатовы, і скруха мая заўжды перада мною.</t> </p><i> <t>Â da ǔpadku gatovy, ì skruha maâ zaǔždy perada mnoû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Беззаконьне сваё я ўсьведамляю; і ўбольваюся ў грэху маім.</t> </p><i> <t>Bezzakon′ne svaë â ǔs′vedamlâû; ì ǔbol′vaûsâ ǔ grèhu maìm.</t> </i>


text:
<pb/><t>А мае ворагі жывуць і мацуюцца, і памнажаюцца тыя, што ненавідзяць мяне, невінаватага;</t> </p><i> <t>A mae voragì žyvuc′ ì macuûcca, ì pamnažaûcca tyâ, što nenavìdzâc′ mâne, nevìnavataga;</t> </i>


text:
<pb/><t>і тыя, што плацяць мне злом за дабро, ваююць супроць мяне, бо я за добрым іду.</t> </p><i> <t>ì tyâ, što placâc′ mne zlom za dabro, vaûûc′ suproc′ mâne, bo â za dobrym ìdu.</t> </i>


text:
<pb/><t>Не пакінь мяне, Госпадзе Божа мой! не адыходзь ад мяне;</t> </p><i> <t>Ne pakìn′ mâne, Gospadze Boža moj! ne adyhodz′ ad mâne;</t> </i>


text:
<pb/><t>пасьпяшайся на дапамогу мне, Госпадзе, Збаўца мой!</t> </p><i> <t>pas′pâšajsâ na dapamogu mne, Gospadze, Zbaǔca moj!</t> </i>


text:
<pb/><t>Кіроўцу хору, Ідытуму. Псальма Давідава.</t> </p><i> <t>Kìroǔcu horu, Ìdytumu. Psal′ma Davìdava.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я сказаў: пільнавацьмуся дарогі сваёй, каб маім языком не грашыць; цугляцьму я вусны мае, пакуль бязбожны перада мною.</t> </p><i> <t>Â skazaǔ: pìl′navac′musâ darogì svaëj, kab maìm âzykom ne grašyc′; cuglâc′mu â vusny mae, pakul′ bâzbožny perada mnoû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я быў нямы і безгалосы і маўчаў нават пра добрае; і жальба мая памацнела,</t> </p><i> <t>Â byǔ nâmy ì bezgalosy ì maǔčaǔ navat pra dobrae; ì žal′ba maâ pamacnela,</t> </i>


text:
<pb/><t>запалілася сэрца маё ўва мне; у думках маіх загарэўся вагонь; я пачаў гаварыць языком маім;</t> </p><i> <t>zapalìlasâ sèrca maë ǔva mne; u dumkah maìh zagarèǔsâ vagon′; â pačaǔ gavaryc′ âzykom maìm;</t> </i>


text:
<pb/><t>скажы мне, Госпадзе, пра канец мой і лік дзён маіх, які ён, каб я ведаў, які мой век.</t> </p><i> <t>skažy mne, Gospadze, pra kanec moj ì lìk dzën maìh, âkì ën, kab â vedaǔ, âkì moj vek.</t> </i>


text:
<pb/><t>Вось, Ты далоняю вымераў дні мае, а век мой - як нішто прад Табою. Сапраўды, поўная марнасьць - кожны жывы чалавек.</t> </p><i> <t>Vos′, Ty dalonâû vymeraǔ dnì mae, a vek moj - âk nìšto prad Taboû. Sapraǔdy, poǔnaâ marnas′c′ - kožny žyvy čalavek.</t> </i>


text:
<pb/><t>Сапраўды, чалавек ходзіць, як прывід; і марны клопат яго, зьбірае і ня ведае, каму дастанецца гэта.</t> </p><i> <t>Sapraǔdy, čalavek hodzìc′, âk pryvìd; ì marny klopat âgo, z′bìrae ì nâ vedae, kamu dastanecca gèta.</t> </i>


text:
<pb/><t>І сёньня чаго мне чакаць, Госпадзе? надзея мая на Цябе.</t> </p><i> <t>Ì sën′nâ čago mne čakac′, Gospadze? nadzeâ maâ na Câbe.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ад усіх беззаконьняў маіх вызвалілі мяне, не аддавай мяне на паглум неразумным.</t> </p><i> <t>Ad usìh bezzakon′nâǔ maìh vyzvalìlì mâne, ne addavaj mâne na paglum nerazumnym.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я зрабіўся нямы, не растульваю вуснаў маіх, бо Ты ўчыніў гэта.</t> </p><i> <t>Â zrabìǔsâ nâmy, ne rastul′vaû vusnaǔ maìh, bo Ty ǔčynìǔ gèta.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ухілі ад мяне ўразы Твае; я зьнікаю ад удару пагібельнай рукі Тваёй.</t> </p><i> <t>Uhìlì ad mâne ǔrazy Tvae; â z′nìkaû ad udaru pagìbel′naj rukì Tvaëj.</t> </i>


text:
<pb/><t>Калі Ты дакорамі будзеш караць чалавека за злачынствы, рассыплецца, як ад молі, прывабнасьць ягоная. Так кожны чалавек - марны.</t> </p><i> <t>Kalì Ty dakoramì budzeš karac′ čalaveka za zlačynstvy, rassyplecca, âk ad molì, pryvabnas′c′ âgonaâ. Tak kožny čalavek - marny.</t> </i>


text:
<pb/><t>Пачуй, Госпадзе, малітву маю, і выслухай енкі мае, ня будзь бязуважны да сьлёз маіх, бо вандроўнік я ў Цябе і прыхадзень, як бацькі мае ўсе.</t> </p><i> <t>Pačuj, Gospadze, malìtvu maû, ì vysluhaj enkì mae, nâ budz′ bâzuvažny da s′lëz maìh, bo vandroǔnìk â ǔ Câbe ì pryhadzen′, âk bac′kì mae ǔse.</t> </i>


text:
<pb/><t>Адступі ад мяне, каб я мог умацавацца, перш чым адыду і ня будзе мяне.</t> </p><i> <t>Adstupì ad mâne, kab â mog umacavacca, perš čym adydu ì nâ budze mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Цьвёрда я спадзяваўся на Госпада, і Ён да мяне прыхіліўся і крык мой пачуў;</t> </p><i> <t>C′vërda â spadzâvaǔsâ na Gospada, ì Ën da mâne pryhìlìǔsâ ì kryk moj pačuǔ;</t> </i>


text:
<pb/><t>падняў мяне са згубнага рова, з балоцістай багны, і паставіў на камені ногі мае, і ўмацаваў ступакі мае;</t> </p><i> <t>padnâǔ mâne sa zgubnaga rova, z balocìstaj bagny, ì pastavìǔ na kamenì nogì mae, ì ǔmacavaǔ stupakì mae;</t> </i>


text:
<pb/><t>і даў новую песьню ў вусны мае - хвалу Богу нашаму. Убачаць многія і збаяцца, і будуць на Госпада спадзявацца.</t> </p><i> <t>ì daǔ novuû pes′nû ǔ vusny mae - hvalu Bogu našamu. Ubačac′ mnogìâ ì zbaâcca, ì buduc′ na Gospada spadzâvacca.</t> </i>


text:
<pb/><t>Дабрашчасны той чалавек, які на Госпада надзею сваю кладзе і не зьвяртаецца да ганарыстых і да тых, што да няпраўды горнуцца.</t> </p><i> <t>Dabraščasny toj čalavek, âkì na Gospada nadzeû svaû kladze ì ne z′vârtaecca da ganarystyh ì da tyh, što da nâpraǔdy gornucca.</t> </i>


text:
<pb/><t>Многа зрабіў Ты, Госпадзе Божа мой. Твае цуды і думкі Твае, толькі пра нас - няма Табе роўных! - хацеў бы я прапаведаваць і гаварыць, але ім ліку няма.</t> </p><i> <t>Mnoga zrabìǔ Ty, Gospadze Boža moj. Tvae cudy ì dumkì Tvae, tol′kì pra nas - nâma Tabe roǔnyh! - haceǔ by â prapavedavac′ ì gavaryc′, ale ìm lìku nâma.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ахвяры і прынашэньня Ты не схацеў; Ты адкрыў мне вушы; цэласпаленьня і ахвяры за грэх Ты не спатрабаваў.</t> </p><i> <t>Ahvâry ì prynašèn′nâ Ty ne shaceǔ; Ty adkryǔ mne vušy; cèlaspalen′nâ ì ahvâry za grèh Ty ne spatrabavaǔ.</t> </i>


text:
<pb/><t>Тады я сказаў: вось, іду; у зьвітку кніжным пра мяне напісана:</t> </p><i> <t>Tady â skazaǔ: vos′, ìdu; u z′vìtku knìžnym pra mâne napìsana:</t> </i>


text:
<pb/><t>я хачу спраўдзіць волю Тваю, Божа мой, і закон Твой у сэрцы ў мяне.</t> </p><i> <t>â haču spraǔdzìc′ volû Tvaû, Boža moj, ì zakon Tvoj u sèrcy ǔ mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я абвяшчаў праўду Тваю на зборні вялікай; я не забараняў вуснам маім: Ты, Госпадзе, ведаеш.</t> </p><i> <t>Â abvâščaǔ praǔdu Tvaû na zbornì vâlìkaj; â ne zabaranâǔ vusnam maìm: Ty, Gospadze, vedaeš.</t> </i>


text:
<pb/><t>Праўды Тваёй не хаваў у сэрцы маім, абвяшчаў вернасьць Тваю і выратаваньне Тваё, ня ўтойваў Тваёй ласкі і праўды Тваёй перад сходам вялікім.</t> </p><i> <t>Praǔdy Tvaëj ne havaǔ u sèrcy maìm, abvâščaǔ vernas′c′ Tvaû ì vyratavan′ne Tvaë, nâ ǔtojvaǔ Tvaëj laskì ì praǔdy Tvaëj perad shodam vâlìkìm.</t> </i>


text:
<t>Не запыняй, Госпадзе, шчадротаў Тваіх ад мяне; ласка Твая і праўда Твая хай няспынна ахоўваюць мяне,</t> </p><i> <t>Ne zapynâj, Gospadze, ščadrotaǔ Tvaìh ad mâne; laska Tvaâ ì praǔda Tvaâ haj nâspynna ahoǔvaûc′ mâne,</t> </i>


text:
<pb/><t>бо няшчасьці мяне абступілі безьлічныя; беззаконьні мае дасягнулі мяне, так што і бачыць не магу; іх болей, чым валос на маёй галаве; сэрца маё пакінула мяне.</t> </p><i> <t>bo nâščas′cì mâne abstupìlì bez′lìčnyâ; bezzakon′nì mae dasâgnulì mâne, tak što ì bačyc′ ne magu; ìh bolej, čym valos na maëj galave; sèrca maë pakìnula mâne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Удабраволься, Госпадзе, выбавіць мяне; Госпадзе! пасьпяшайся на дапамогу мне.</t> </p><i> <t>Udabravol′sâ, Gospadze, vybavìc′ mâne; Gospadze! pas′pâšajsâ na dapamogu mne.</t> </i>


text:
<pb/><t>Хай пасаромяцца і хай паганьбаваныя будуць усе, што шукаюць згубы душы маёй! Няхай адхіснуцца назад і абсьмяяныя будуць, хто зычыць мне ліха!</t> </p><i> <t>Haj pasaromâcca ì haj pagan′bavanyâ buduc′ use, što šukaûc′ zguby dušy maëj! Nâhaj adhìsnucca nazad ì abs′mâânyâ buduc′, hto zyčyc′ mne lìha!</t> </i>


text:
<pb/><t>Хай скамянеюць ад ганьбы тыя, што кажуць мне: добра! добра!</t> </p><i> <t>Haj skamâneûc′ ad gan′by tyâ, što kažuc′ mne: dobra! dobra!</t> </i>


text:
<pb/><t>Хай радуюцца і весяляцца Табою ўсе, што шукаюць Цябе, і хто любіць збавеньне Тваё, хай кажуць увесь час: "вялікі Гасподзь!".</t> </p><i> <t>Haj raduûcca ì vesâlâcca Taboû ǔse, što šukaûc′ Câbe, ì hto lûbìc′ zbaven′ne Tvaë, haj kažuc′ uves′ čas: "vâlìkì Gaspodz′!".</t> </i>


text:
<pb/><t>А я гаротны і ўбогі, але Гасподзь пра Мяне дбае. Ты - дапамога мая і Ратунак мой, Божа мой! не спазьніся!</t> </p><i> <t>A â garotny ì ǔbogì, ale Gaspodz′ pra Mâne dbae. Ty - dapamoga maâ ì Ratunak moj, Boža moj! ne spaz′nìsâ!</t> </i>


text:
<pb/><t>Дабрашчасны, хто дбае пра ўбогага! У дзень бедства выбавіць яго Гасподзь.</t> </p><i> <t>Dabraščasny, hto dbae pra ǔbogaga! U dzen′ bedstva vybavìc′ âgo Gaspodz′.</t> </i>


text:
<pb/><t>Гасподзь ахавае яго і жыцьцё яму зьберажэ; дабрашчасны ён на зямлі будзе. І Ты не здасі яго на волю ворагаў ягоных.</t> </p><i> <t>Gaspodz′ ahavae âgo ì žyc′cë âmu z′beražè; dabraščasny ën na zâmlì budze. Ì Ty ne zdasì âgo na volû voragaǔ âgonyh.</t> </i>


text:
<pb/><t>Гасподзь умацуе яго на ложку хваробы ягонай. Ты зьменіш увесь ложак ягоны ў хваробе ягонай.</t> </p><i> <t>Gaspodz′ umacue âgo na ložku hvaroby âgonaj. Ty z′menìš uves′ ložak âgony ǔ hvarobe âgonaj.</t> </i>


text:
<pb/><t>Я сказаў: Госпадзе! зьлітуйся зь мяне, вылечы душу маю; бо зграшыў я прад Табою.</t> </p><i> <t>Â skazaǔ: Gospadze! z′lìtujsâ z′ mâne, vylečy dušu maû; bo zgrašyǔ â prad Taboû.</t> </i>


text:
<pb/><t>Ворагі мае пра мяне кажуць благое: "Калі ён памрэ, і загіне імя ягонае?"</t> </p><i> <t>Voragì mae pra mâne kažuc′ blagoe: "Kalì ën pamrè, ì zagìne ìmâ âgonae?"</t> </i>


text:
<pb/><t>І калі хто прыходзіць пабачыць мяне, кажа няпраўду; сэрца ягонае складае ў сабе няпраўду, і ён, выйшаўшы, гаворыць пра тое.</t> </p><i> <t>Ì kalì hto pryhodzìc′ pabačyc′ mâne, kaža nâpraǔdu; sèrca âgonae skladae ǔ sabe nâpraǔdu, ì ën, vyjšaǔšy, gavoryc′ pra toe.</t> </i>


text:
<pb/><t>Усе ненавідзяць мяне, шэпчуцца паміж сабою супроць мяне, благое супроць мяне намышляюць:</t> </p><i> <t>Use nenavìdzâc′ mâne, šèpčucca pamìž saboû suproc′ mâne, blagoe suproc′ mâne namyšlâûc′:</t> </i>


text:
<pb/><t>"слова Веліяла прыйшло на яго; ён лёг; і болей ня ўстане".</t> </p><i> <t>"slova Velìâla pryjšlo na âgo; ën lëg; ì bolej nâ ǔstane".</t> </i>


text:
<pb/><t>Нават чалавек мірны са мною, на якога я спадзяваўся, які еў мой хлеб, падняў на мяне нагу.</t> </p><i> <t>Navat čalavek mìrny sa mnoû, na âkoga â spadzâvaǔsâ, âkì eǔ moj hleb, padnâǔ na mâne nagu.</t> </i>


